ପୌରାଣିକ କଥାରେ ବର୍ଣ୍ଣିତ ଯଜ୍ଞ ପ୍ରସଙ୍ଗରେ, ଚତୁର୍ଥ ଭାଗରେ ଚାରିଟି ଦିଗରେ ବ୍ୟାପକ ଫୁଲ ଓ ଚନ୍ଦନ ଦ୍ରବ୍ୟ ଦେଇ ସଜାଯିବା ଉଚିତ୍। ପୂର୍ବଦିଗରେ ମଣ୍ଡର ପର୍ବତକୁ ବହୁ ଫଳ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ କରିବାକୁ କହାଯାଇଛି, ଏହା ସୁନା ଆଭାରେ ଦ୍ଦୀପ୍ତିମାନ। ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗରେ ଗନ୍ଧମାଦନ ପର୍ବତକୁ ଗହୁଁ ଓ ଚିକ୍କଣ ବାଁଶ ଦ୍ୱାରା ତିଆରି କରି, ସୁନାର ଯଜ୍ଞପାତ୍ର, ଘିଅ ଭରା ପାତ୍ର, ବସ୍ତ୍ର ଓ ରୂପାର ଜଙ୍ଗଲ ଦ୍ୱାରା ଅଳଙ୍କୃତ କରିବାକୁ ଉଚିତ୍। ପଶ୍ଚିମ ଦିଗରେ ଟିଳାଚଳ ପର୍ବତକୁ ବହୁ ସୁଗନ୍ଧିତ ଫୁଲ, ସୁନାର ପିପଳ ଗଛ ଓ ସୁନାର ହଂସ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ କରିବାକୁ ହେଉଛି। ଏଠାରେ ରୂପାର ଫୁଲ ଜଙ୍ଗଲ, ବସ୍ତ୍ର ଓ ସାମ୍ନାରେ ଦହି ଓ ଶୀତଳ ଜଳର ଝିଲିକ ରଖିବା ଉଚିତ୍। ଉତ୍ତର ଦିଗରେ ବଡ଼ ପର୍ବତ ତିଆରି କରିବାକୁ କହାଯାଇଛି, ଯାହା ଡାଲ ଓ ବସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ତିଆରି, ଫୁଲ ଦ୍ୱାରା ଅଳଙ୍କୃତ, ଉପରେ ସୁନାର ବଟ ଗଛ ଓ ସୁନାର ପତାକା ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ। ଏହି ସବୁ ପର୍ବତ ଚାରିପାଖରେ ମଧୁ ଓ ମଙ୍ଗଳମୟ ଜଳର ଜଙ୍ଗଲ, ରୂପାର ତିଆରି, ଏବଂ ଦ୍ଦୀପ୍ତିମାନ ଛତା ଦ୍ୱାରା ସଜାଯିବ। ଏଠି ଚାରିଜଣ ବେଦ ଓ ପୁରାଣ ଜ୍ଞାନୀ, ଦୟାଳୁ ଓ ନିର୍ମଳ ଚରିତ୍ର ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଯଜ୍ଞ କରାଯିବ। ପୂର୍ବଦିଗରେ ହସ୍ତ ବିନ୍ୟାସ କରି, ତିଳ, ଯବ, ଘିଅ, କୁଶ ଓ ଦର୍ଭା ଦ୍ୱାରା ଅଗ୍ନିକୁଣ୍ଡ ତିଆରି କରିବାକୁ ହେଉଛି। ରାତିରେ ଜାଗରଣ, ଗୀତ ଓ ପାଠ ହେବ, ଏବଂ ପର୍ବତ ଶୃଙ୍ଗ ଆବାହନ ମନ୍ତ୍ର କୁ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରାଯିବ। ଏଠିରେ ପର୍ବତଙ୍କୁ ଏମିତି ଆହ୍ୱାନ କରାଯାଏ – “ଅମରମଣ୍ଡଳର ପର୍ବତ, ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କ ଆଶ୍ରୟ, ଆମ ଘରର ଶତୃତାକୁ ଶୀଘ୍ର ଦୂର କର, ସୁରକ୍ଷା ଦିଅ, ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଶାନ୍ତି ପ୍ରତିଷ୍ଠା କର, ମୁଁ ତୁମକୁ ଶ୍ରଦ୍ଧାରେ ପୂଜିବି। ତୁମେ ଏକମାତ୍ର ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ବ୍ରହ୍ମା, ବିଷ୍ଣୁ, ସୂର୍ଯ୍ୟ, ଚିରଞ୍ଜୀବ ବୀଜ, ବ୍ୟକ୍ତ ଓ ଅବ୍ୟକ୍ତ – ଏହିପରି ରୂପରେ ମୋତେ ରକ୍ଷା କର। ତୁମେ ଲୋକପାଳମାନଙ୍କ ଆଶ୍ରୟ ଓ ବିଶ୍ୱରୂପ, ରୁଦ୍ର, ଆଦିତ୍ୟ ଓ ବସୁମାନଙ୍କ ଆଶ୍ରୟ – ଏହିପରି ତୁମେ ମୋତେ ଶାନ୍ତି ଦିଅ। ତୁମର ଶିର ଅମର ଓ ନାରୀମାନେ କେବେ ଶୂନ୍ୟ ନୁହଁନ୍ତି – ଏହିପରି ମୋତେ ସଂସାର ଦୁଃଖରୁ ଉଦ୍ଧାର କର। ଏଭଳି ମେରୁ ପର୍ବତଙ୍କୁ ପୂଜି, ମଣ୍ଡର ପର୍ବତକୁ ମଧ୍ୟ ସମ୍ମାନ ଦେବା ଉଚିତ୍। ମଣ୍ଡର, ତୁମେ ଚୈତ୍ରରଥ ଓ ଭଦ୍ରାଶ୍ୱ ଦ୍ୱାରା ଦ୍ଦୀପ୍ତିମାନ। ମଣ୍ଡର, ତୁମେ ଚମକୁଛ; ଶୀଘ୍ର ସନ୍ତୋଷ ଦାତା ହେଉ। ଗନ୍ଧମାଦନ, ତୁମେ ଜମ୍ବୁଦ୍ୱୀପର ମୁକୁଟମଣି ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ। ତୁମେ ଗନ୍ଧର୍ବମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଚମକୁଛ; ଏହିପରି ମୋ ଖ୍ୟାତି ସ୍ଥିର ରହୁ। କେତୁମାଳ, ତୁମେ ଦ୍ଦୀପ୍ତିମାନ ବୈଭ୍ରଜ୍ୟ ବନ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ। ତୁମେ ସୁନାର ପାହାଡ଼ ଦ୍ୱାରା ଅଳଙ୍କୃତ; ଏହିପରି ମୋର ଧନ-ସମ୍ପଦ ଅଚଳ ରହୁ। ସୁପାର୍ଶ୍ୱ, ଉତ୍ତର କୁରୁ ଓ ସାବିତ୍ରୀ ଜଙ୍ଗଲ ସହ ସର୍ବଦା ଶାସନ କରୁଛ। ସୁପାର୍ଶ୍ୱ, ତୁମେ ସର୍ବଦା ସ୍ୱାଧୀନ; ଏହିପରି ମୋର ଭାଗ୍ୟ କଦାପି କ୍ଷୟ ନ ହେଉ। ଏଭଳି ସମସ୍ତ ପର୍ବତଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କରି, ପବିତ୍ର ପ୍ରଭାତରେ ସ୍ନାନ କରି, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମଧ୍ୟମ ପର୍ବତ ଗୁଡ଼ିକୁ ଗୁରୁଙ୍କୁ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ୍। ବିଷ୍କମ୍ଭ ପର୍ବତଗୁଡ଼ିକୁ ପ୍ରତ୍ୟେକ ପୁରୋହିତଙ୍କୁ ଦେବା ଉଚିତ୍। ଚବିଶଟି ଗାଈ ଦିଅ, କିମ୍ବା ଦଶଟି, ଶକ୍ତିଅନୁସାରେ ସାତ କିମ୍ବା ଆଠ, ଅସମର୍ଥ ହେଲେ ପାଞ୍ଚଟି ଦିଅ। ଏକ ଗାଈ, ଦୂଧ ଦେଉଥିବା କିମ୍ବା ପିତଳା ହେଉ, ଗୁରୁଙ୍କୁ ଦେବା ନିୟମ। ସମସ୍ତ ପର୍ବତରେ ଅଗ୍ନିହୋମ ନିଜ ମନ୍ତ୍ରରେ କରିବା ଉଚିତ୍। ସଦା ଉପବାସ ରହିବା ଉଚିତ୍, ଅସମ୍ଭବ ହେଲେ ରାତିରେ ଖାଇପାରିବେ। ଏବେ, ରାଜନ୍, ସମସ୍ତ ପର୍ବତ ଅନୁସାରେ ବିଧି, ମନ୍ତ୍ର ଓ ଦାନର ଫଳ ଶୁଣ। ଖାଦ୍ୟକୁ ବ୍ରହ୍ମ ବୋଲାଯାଏ; ଖାଦ୍ୟକୁ ଜୀବନ ବୋଲାଯାଏ। ଖାଦ୍ୟରୁ ଜୀବ ଉତ୍ପନ୍ନ, ଖାଦ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ସଂସାର ଚାଲିଥାଏ। ଯେହେତୁ ଧନ ଖାଦ୍ୟରେ ରହିଛି, ଏବଂ ଜନାର୍ଦ୍ଦନ ମଧ୍ୟ ଖାଦ୍ୟ; ଏହିପରି, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପର୍ବତ, ଧାନ୍ୟ ପର୍ବତ ରୂପେ ରକ୍ଷା କର। ଏହି ନିୟମରେ ଯିଏ ଧାନ୍ୟ ପର୍ବତ ଦାନ କରେ, ସେ ଦେବଲୋକରେ ଶତ ମନ୍ବନ୍ତର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସମ୍ମାନ ପାଏ। ଅପ୍ସରା ଓ ଗନ୍ଧର୍ବମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଅଳଙ୍କୃତ ହୋଇ ସେ ଦିବ୍ୟ ରଥରେ ସ୍ୱର୍ଗରେ ଉଚ୍ଚତାକୁ ଯାଏ। ତାଙ୍କର କର୍ମ ଶେଷ ହେଲେ, ସେ ଏଠାରେ ରାଜ୍ୟ ଲାଭ କରେ – ଏହା ନିଶ୍ଚିତ। ଏବେ ମୁଁ ଉତ୍ତମ ଲବଣ ପର୍ବତ ବିଷୟରେ କହିବି। ଯାହା ଦାନ କରିଲେ ମଣିଷ ଶିବ ସଂଯୁକ୍ତ ଲୋକକୁ ପାଏ; ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଲବଣ ପର୍ବତ ଷୋଳ ଡ୍ରୋଣା ଦ୍ୱାରା ତିଆରି ହେବା ଉଚିତ୍। ମଧ୍ୟମ ଟିଏ ତାହାର ଅର୍ଦ୍ଧ ଦ୍ୱାରା, ଚାରି ଡ୍ରୋଣା ଦ୍ୱାରା ଅବଳା; ଅସମ୍ପନ୍ନ ଲୋକ ଏକ ଡ୍ରୋଣା ଉପରେ ଯେତେକି ସମ୍ଭବ, କରିବା ଉଚିତ୍। ବିଷ୍କମ୍ଭ ପର୍ବତ ଅଲଗା ଚତୁର୍ଥାଂଶରେ ତିଆରି କରିବା ଉଚିତ୍। ପୂର୍ବବତ୍ ବ୍ରହ୍ମା ଓ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କ ପାଇଁ ବିଧି କରିବା ଉଚିତ୍। ଏହିପରି, ସମସ୍ତ ଲୋକପାଳଙ୍କ ପାଇଁ ସୁନାର ଗୃହ, ଝିଲିକ, ଜଙ୍ଗଲ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ବସ୍ତୁ ମଧ୍ୟ ବ୍ୟବସ୍ଥା କରିବା ଉଚିତ୍। ଏଠି ମଧ୍ୟ ଜାଗରଣ ରଖିବା ଉଚିତ୍; ଏବେ ଦାନ ମନ୍ତ୍ର ଶୁଣ – “ଯେପରି ରସ ଜଳ ଓ ଲବଣ ସହିତ ଏକତ୍ର, ସେପରି, ତୁମ ନିଜ ଗୁଣରେ, ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପର୍ବତ, ଦୁଃଖିତ ମୋତେ ରକ୍ଷା କର; ଅନ୍ୟ ସମସ୍ତ ରସ ଲବଣ ବିନା ଉତ୍ତମ ନୁହଁନ୍ତି। ଏବଂ ତୁମେ ସର୍ବଦା ଶିବ ଓ ପାର୍ବତୀଙ୍କ ପ୍ରିୟ, ଏହିପରି ଶାନ୍ତି ଦାନ କର; ତୁମେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଦେହରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ, ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି କର। ଏହିପରି, ପର୍ବତ ରୂପେ ମୋତେ ସଂସାର ସାଗରରୁ ଉଦ୍ଧାର କର; ଯିଏ ଏହି ବିଧିରେ ଲବଣ ପର୍ବତ ଦାନ କରେ, ସେ ଉମାଙ୍କ ଲୋକରେ ଏକ ଯୁଗ ରହି, ପରେ ପରମ ପଦ ପ୍ରାପ୍ତି କରେ। ଏବେ ମୁଁ ଉତ୍ତମ ଗୁଡ଼ ପର୍ବତ ବିଷୟରେ କହିବି। ଯାହା ଦାନ କଲେ ମଣିଷ ସ୍ୱର୍ଗ ପାଏ, ଦେବତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନିତ ହୁଏ; ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦଶ ଭାର, ମଧ୍ୟମ ପାଞ୍ଚ ଭାର ଦ୍ୱାରା। ତିନି ଭାରରେ ସବୁଠାରୁ କମ୍, ତାହାର ଅର୍ଦ୍ଧ ଅତି ଗରିବ ଲୋକଙ୍କ ପାଇଁ। ଏହିପରି ଆବାହନ, ପୂଜା, ସୁନାର ଗଛ, ଦେବତାଙ୍କ ସମ୍ମାନ। ଏବଂ ସହାୟକ ପର୍ବତ, ଝିଲିକ, ଜଙ୍ଗଲ ଦେବତା; ଅଗ୍ନିହୋମ, ଜାଗରଣ, ଲୋକପାଳଙ୍କ ପ୍ରତିଷ୍ଠା।