ଦେବତାମାନେ ଯେତେବେଳେ ମହାପୁରୁଷ ମৈତ୍ରାବରୁଣିଙ୍କୁ ନିଜ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ କହିଥିଲେ, ସେ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ, “ତମେ କେଉଁ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଆସିଛ? କେଉଁ ଆଶୀର୍ବାଦ ଚାହୁଁଛ?” ଦେବତାମାନେ ଉତ୍ତର ଦେଲେ, “ଏହି ଦିବ୍ୟ ଋଷି, ମହାତ୍ମା, ଆମେ ଏକ ଅଦ୍ଭୁତ ଆଶୀର୍ବାଦ ଚାହୁଁଛୁ—ଯେପରି ଆମେ ସମୁଦ୍ରକୁ ପିଇପାରିବା। ଯଦି ଆପଣ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ କରିପାରିବେ, ଏବଂ ସମୁଦ୍ରକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ପିଇଦେଇବେ, ତେବେ ଆମେ କାଳେୟା ଦାନବମାନେ ଓ ତାଙ୍କର କୁଳସମେତ ଶକ୍ତିକୁ ନଷ୍ଟ କରିଦେବୁ, ଯେଉଁମାନେ ଦେବତାଙ୍କର ଶତ୍ରୁ।” ଦେବତାଙ୍କର ଏହି ଉପଲକ୍ଷ୍ୟ କଥା ଶୁଣି ମହାର୍ଷି କହିଲେ, “ଏହି ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେବାକୁ ମୁଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ; ଏହା ଜଗତର ମଙ୍ଗଳ ଆଣିବ।” ଏହା କହି, ସେ ଦେବତାମାନେ, ତପସ୍ବୀ ଋଷିମାନେ ସହିତ ସମୁଦ୍ର ପାଖକୁ ଗଲେ। ମହାର୍ଷିଙ୍କ ସହିତ ମାନବ, ନାଗ, ଗନ୍ଧର୍ବ, ଯକ୍ଷ, କିମ୍ପୁରୁଷମାନେ ମିଶି ଏହି ଅଦ୍ଭୁତ ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖିବାକୁ ଚାହିଲେ। ସମସ୍ତେ ଦେଖିଲେ, ସମୁଦ୍ର ତୀବ୍ର ଗର୍ଜନ କରୁଥିଲା, ତାର ତରଙ୍ଗ ନୃତ୍ୟ କରୁଥିଲା, ପବନରେ ତାର ତରଙ୍ଗ ଉଡୁଥିଲା। ଫେନର ଝୁପ ଝୁପ ହସୁଥିଲା, ନଳିକାରେ ଶୁଣି ମାନେ ଗଡ଼ିଯାଉଥିଲେ, ବିଭିନ୍ନ ଜଳଚର ଏବଂ ପକ୍ଷୀମାନେ ଭରି ରହିଥିଲେ। ଦେବତା, ଅଗସ୍ତ୍ୟ, ଗନ୍ଧର୍ବ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ନାଗ, ଚିରଉଜ୍ଞ ଋଷିମାନେ ଏହି ବିଶାଳ ସମୁଦ୍ର ପାଖରେ ବସିଗଲେ। ସମୁଦ୍ରକୁ ପହଞ୍ଚି, ଦିବ୍ୟ ଋଷି ଭାରୁଣି ଏଠାରେ ଏକତ୍ରିତ ଦେବତାମାନେ ଓ ଋଷିମାନେ ଠାରେ କଥା କହିଲେ। ସମୁଦ୍ରକୁ ସୁରକ୍ଷିତ କରିବାକୁ ଚାହିଥିଲେ, ଅଗସ୍ତ୍ୟ ମହାର୍ଷି କହିଲେ, “ଜଗତର ମଙ୍ଗଳ ପାଇଁ, ମୁଁ ଭାରୁଣଙ୍କ ନିବାସକୁ ପିଇଦେବି।” ତାଙ୍କୁ ଯାହା କରିବା ଆବଶ୍ୟକ, ତାହା ଶୀଘ୍ର କରିବାକୁ କହି, ମହାର୍ଷି ଆଗକୁ ବଢ଼ିଗଲେ। କ୍ରୋଧିତ ଅଗସ୍ତ୍ୟ ମହାର୍ଷି ସମୁଦ୍ରକୁ ପିଇଦେଲେ; ସମସ୍ତ ଜଗତ ଦେଖିଲେ, ଦେବତା ଏବଂ ଇନ୍ଦ୍ର ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି ଆଶ୍ଚର୍ୟଚକିତ ହେଇ, ତାଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ: “ଆପଣ ଆମର ରକ୍ଷକ, ସୃଷ୍ଟା, ଜଗତର ପାଳକ; ଆପଣଙ୍କର କୃପାରେ ସମସ୍ତ ବିଶ୍ୱ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଅବସ୍ଥାକୁ ପହଞ୍ଚିଛି।” ଦେବତାମାନେ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନିତ ହୋଇ, ମହାର୍ଷି ଅଗସ୍ତ୍ୟ, ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ ଗୀତ ଗାଉଥିଲେ, ଦିବ୍ୟ ପୁଷ୍ପ ବର୍ଷା ହେଉଥିଲା, ଏବଂ ସମୁଦ୍ରକୁ ଜଳଶୂନ୍ୟ କରିଦେଲେ। ସମୁଦ୍ର ଶୂନ୍ୟ ଦେଖି, ଦେବତାମାନେ ଅତି ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ; ତାଙ୍କର ଦିବ୍ୟ ଶସ୍ତ୍ର ନେଇ, ଦାନବମାନେ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କରି, ତାଙ୍କୁ ନିର୍ଭୟ ମନରେ ହତ କରିଦେଲେ। ଦେବତାମାନେ ଦ୍ୱାରା ହତ ହୋଇଥିବା ଦାନବମାନେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ତୀବ୍ର, ଗର୍ଜନ କରୁଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ଦେବତାମାନେ ଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କର ଶକ୍ତିକୁ ସହିପାରିଲେ ନାହିଁ। ଦେବତାମାନେ ଦ୍ୱାରା ହତ ହୋଇଥିବା ଦାନବମାନେ ଭୟଙ୍କର ଚିତ୍କାର କରି, କ୍ଷଣକାଳ ଉତ୍ତେଜିତ ଯୁଦ୍ଧ କଲେ। ପୂର୍ବରୁ ଶୁଦ୍ଧ ମନ ତପସ୍ବୀ ଋଷିମାନେ ତାଙ୍କୁ ତପସ୍ୟାରେ ଦଗ୍ଧ କରିଥିଲେ, ଏହି ଦାନବମାନେ ଶକ୍ତିରେ ଚେଷ୍ଟା କରିଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ଦେବତାମାନେ ଦ୍ୱାରା ନିଶ୍ଚିନ୍ତ ଭାବରେ ନଷ୍ଟ ହେଲେ। ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଭୂଷଣ, କଣସୁତା, ବାହୁବନ୍ଦ ପିନ୍ଧିଥିବା ହତ ଦାନବମାନେ ତାଙ୍କର ଦେହ ଦୀପ୍ତିମାନ୍ କରୁଥିଲା, ଫୁଟିଥିବା କିମ୍ଶୁକ ଗଛ ପରି ଦେଖାଯାଉଥିଲେ। କାଳେୟା ପୁତ୍ରମାନେ ମଧ୍ୟରୁ କିଛି ଅଗ୍ରଗଣ୍ୟ ଦାନବ, ପୃଥିବୀ ଦେବୀକୁ ଭେଦି ଭୂଗର୍ଭରେ ଶରଣ ନେଲେ। ଦେବତାମାନେ ଦାନବମାନେ ହତ ଦେଖି, ଅଗ୍ରଗଣ୍ୟ ଋଷିଙ୍କୁ ବିଭିନ୍ନ ସ୍ତୁତି କଥା କହିଲେ, ଏବଂ କହିଲେ: “ଆପଣଙ୍କର କୃପାରେ ଜଗତରେ ବଡ଼ ସୁଖ ଆସିଛି; ଆପଣଙ୍କର ଶକ୍ତିରେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ କାଳେୟାମାନେ ନଷ୍ଟ ହୋଇଛନ୍ତି। ମହାର୍ଷି, ଜଗତର ପୁନଃ ପ୍ରଜାତିକର୍ତ୍ତା, ଏବେ ସମୁଦ୍ରକୁ ପୁନଃ ପୂରଣ କରନ୍ତୁ; ଆପଣ ପିଇଥିବା ଜଳକୁ ପୁନଃ ତାହାରେ ଦେଇଦିଅନ୍ତୁ।” ମହାର୍ଷି ଉତ୍ତର କଲେ, “ମୁଁ ଏହି ଜଳ ପଚାଇଦେଇଛି; ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଉପାୟ ଚିନ୍ତା କରନ୍ତୁ।” ସମୁଦ୍ର ପୂରଣ ପାଇଁ ସମସ୍ତେ ଚେଷ୍ଟା କରିବାକୁ କହି, ମହାର୍ଷିଙ୍କ ନିଶ୍ଚଳ ମନର ଉପଦେଶ ଶୁଣି, ଦେବତାମାନେ ଆଶ୍ଚର୍ୟ ଓ ବିସ୍ମିତ ହେଲେ; ସମସ୍ତେ ମହାର୍ଷିଙ୍କୁ ନମନ କରି, ଆପସରେ ନିଜ ନିଜ ଗତିରେ ଚାଲିଗଲେ। ମହାର୍ଷିଙ୍କ ସହିତ ଆସିଥିବା ଲୋକମାନେ, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଏହି ଭାବରେ ଚାଲିଗଲେ; ଦେବତାମାନେ ବିଷ୍ଣୁ ସହିତ ପ୍ରଜାପତି ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ ଅନୁସରଣ କଲେ। ସମୁଦ୍ର ପୂରଣ ପାଇଁ ସମସ୍ତେ ଚିନ୍ତା କଲେ; ହାତ ଜୋଡି ଏହି ଉପାୟ ନେଇ କଥା କହିଲେ। ତାପରେ ବ୍ରହ୍ମା, ଜଗତର ପ୍ରଜାପତି, ଏକତ୍ରିତ ଦେବତାମାନେ ଠାରେ କହିଲେ, “ସମସ୍ତେ ଦେବତା, ନିଜ ଇଛା ଅନୁସାରେ ଯାଅ। ସମୟ ଅନୁଯାୟୀ, ସମୁଦ୍ର ପୁନଃ ନିଜ ସ୍ୱଭାବକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେବ; ଭାଗୀରଥ ରାଜା ତାଙ୍କର ପୂର୍ବଜମାନେ ଦେଇ ଏହି କାରଣ କରି, ଗଙ୍ଗା ଧାରା ଦ୍ୱାରା ସମୁଦ୍ରକୁ ପୁନଃ ପୂରଣ କରିବେ।” ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଆଜ୍ଞା ପାଇଁ, ଦେବତାମାନେ ଓ ଅଗ୍ରଗଣ୍ୟ ଋଷିମାନେ ନିଜ ନିଜ ଗତିରେ ଚାଲିଗଲେ। ତାପରେ, ବ୍ରହ୍ମା ଅଗସ୍ତ୍ୟ ମହାର୍ଷିଙ୍କୁ କହିଲେ, “ଆପଣ ଦେବତାମାନେର କାର୍ଯ୍ୟ—ଦାନବମାନେର ନାଶ—ପୂରଣ କରିଛନ୍ତି; ଦେବତାମାନେ ଆପଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଉଦ୍ଧାର ହୋଇଛନ୍ତି, ମୁଁ ଅତି ପ୍ରସନ୍ନ; ଆପଣ ଯେଉଁ ଆଶୀର୍ବାଦ ଚାହୁଁଛନ୍ତି, ମୁଁ ଦେଇଦେବି।” ଏହିପରି ଉପଦେଶ ଶୁଣି, ଅଗସ୍ତ୍ୟ ମହାର୍ଷି ଭକ୍ତିଭାବରେ କହିଲେ, “ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ମୁଁ ଦେବତାମାନେ ପାଇଁ ଏଠାରେ ବସି କରିଛି; ମୋର ଆଶ୍ରମ ସମସ୍ତ ଆଶ୍ରମ ମଧ୍ୟରେ ଅଗ୍ରଗଣ୍ୟ ହେଉ, ଏବଂ ଆପଣ ଯେଉଁପରି କହିଛନ୍ତି, ଏହି ନିଶ୍ଚିତ ଭାବରେ ଘଟିବ।” ବ୍ରହ୍ମା କହିଲେ, “ଯେଉଁ ମଣିଷ ପୁଷ୍କର ତୀର୍ଥ ଯାଇ ଏଠାରେ ଆସିବେ, ଏଠି ଏହି ସ୍ନାନ କରି ପିତୃଏବଂ ଦେବତାଙ୍କୁ ତର୍ପଣ ଦେବେ, ଦେବତାଙ୍କ ପୂଜା କରିବେ, ସେମାନେ ଅସୀମ ପୁଣ୍ୟ ଲାଭ କରିବେ; ଅର୍ଘ୍ୟ ଦେବେ, ଚାଉଳ ଓ ବାର୍ଲିର ମଣ୍ଡା ଦେବେ, ଏହି ଦାନ ଅଗ୍ରଗଣ୍ୟ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଦେଲେ, ସେମାନେ ସ୍ୱର୍ଗରେ ବସିବେ; ତାଙ୍କର ଶ୍ରାଦ୍ଧରେ ପିତୃମାନେ ବିଶ୍ୱପ୍ରଳୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସନ୍ତୃପ୍ତ ହେବେ। ଯେଉଁଯେଉଁ ମଣିଷ ମୂଳ, ଫଳ, କନ୍ଦ ଦେଇ ଋଷିମାନେର ସନ୍ତୋଷ କରିବେ, ସେମାନେ ସପ୍ତ ଋଷିଙ୍କ ନିବାସକୁ ପହଞ୍ଚି ଅନେକ ଯୁଗ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଆନନ୍ଦ କରିବେ।