ଏହି ଉପଖ୍ୟାନରେ, ପୁଣ୍ୟଶ୍ଳୋକ ପୁଲସ୍ତ୍ୟ ଋଷି ଏମିତି କହିଲେ—"ଯିଏ ଭକ୍ତି ସହିତ ମୋର ପାଠ କରେ, ସେ ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ହେବେ ଏବଂ ସମସ୍ତଙ୍କ ଉପରେ ପ୍ରଭୁତ୍ୱ ପାଇବେ। ଏହି ମୋର ପାଠ ଦ୍ୱାରା ତୁମେମାନେ ସମସ୍ତଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ହେବ। ଏଠି ଏକ ଅଦ୍ଭୁତ ତତ୍ତ୍ୱ ଅଛି—ଯଦି କେହି ସଂଯମୀ ବ୍ରାହ୍ମଣ ମାତ୍ର ଗାୟତ୍ରୀର ସାର ଜାଣିଥାଏ, ସେ ସବୁ ଚିଜ ଖାଏ ଏବଂ ବିକ୍ରୟ କରେ, ଏମିତି ଅସଂଯମୀ ଚାରି ୱେଦ ଜ୍ଞାନୀଠାରୁ ଉତ୍ତମ। ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ମଧ୍ୟରେ ସାବିତ୍ରୀ ଦ୍ୱାରା ଶାପ ଦିଆଯାଇଥିଲା, ତେଣୁ ଏଠାରେ ଯାହା ଦାନ କିମ୍ବା ଅର୍ପଣ କରାଯାଏ, ତାହାର ଫଳ କେବେ ଶେଷ ହୁଏ ନାହିଁ। ଏହି କାରଣରୁ, ମୁଁ ତୁମକୁ ଏହି ଵର ଦେଉଛି, ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ୱିଜମାନେ—ଯେଉଁ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଅଗ୍ନିହୋତ୍ରରେ ନିଷ୍ଠା ରଖନ୍ତି ଏବଂ ତିନି ବେଳେ ହବନ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ନିଜ ପରିବାରର ୨୧ ପିଢି ସହିତ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଯିବେ, ଯେପରିକି ଇନ୍ଦ୍ର, ବିଷ୍ଣୁ, ରୁଦ୍ର ଓ ଅଗ୍ନି ପାଇଥିଲେ। ଗାୟତ୍ରୀର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଵର ବ୍ରହ୍ମା ଦ୍ୱାରା ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ପାଇଥିଲେ; ସେହି ପୁଷ୍କରରେ ଏହି ଵର ଦେଇ, ଗାୟତ୍ରୀ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ପାଖରେ ରହିଲେ। ସେ ସମୟରେ, ଦେବଗାନ ଗାୟକମାନେ ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କ ଶାପର କାରଣ କଥା କହିଥିଲେ; ଏବଂ ସମସ୍ତ ଯୁବତୀମାନେ ଦିଆଥିବା ଶାପ ଅଲଗା ଭାବେ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରାଯାଇଥିଲା। ଏବେ, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ପ୍ରିୟା ଗାୟତ୍ରୀ ଲକ୍ଷ୍ମୀକୁ ଏକ ଵର ଦେଲେ—ଯେଉଁମାନେ ନିନ୍ଦିତ ନୁହନ୍ତି, ସେମାନେ ସବୁବେଳେ ସୁନ୍ଦର ଓ ଧନୀ ହେବେ। ତୁମେ ନିଶ୍ଚୟ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହେବ, ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଆନନ୍ଦ ଦେବ; ଯାହାକୁ ତୁମେ ଦୃଷ୍ଟିପାତ କରିବ, ସେମାନେ ପୁଣ୍ୟର ଭାଗୀ ହେବେ। କିନ୍ତୁ ଯାହାକୁ ତୁମେ ତ୍ୟାଗ କରିବ, ସେମାନେ ଦୁଃଖର ଭାଗୀ ହେବେ; ସେମାନଙ୍କ ବଂଶ, ପରିବାର, ଆଚରଣ ଓ ଧର୍ମ ଅପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ହେବ। ସଭାରେ ସେମାନେ ଦୀପ୍ତିମାନ ଦେଖାଯିବେ ଏବଂ ରାଜାମାନେ ସେମାନଙ୍କୁ ଦେଖିବେ; ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ୱିଜମାନେ ସେମାନଙ୍କ ଅଭିଲାଷା ପୂରଣ କରିବେ। ସେମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଉତ୍କୃଷ୍ଟତା ପ୍ରଦର୍ଶନ କରିବେ। ତୁମେ ଆମ ପାଇଁ ଭାଇ, ପିତା, ଗୁରୁ ଏବଂ ନିଶ୍ଚୟ ଆତ୍ମୀୟ ଭଳି; ଏଥିରେ କୌଣସି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। ମୁଁ ତୁମ ବିନା ବଞ୍ଚିପାରିବି ନାହିଁ। ମୁଁ ତୁମକୁ ଦେଖିଲେ, ମୋର ଦୃଷ୍ଟି ଶୁଭ ହୁଏ ଏବଂ ମନ ଆନନ୍ଦିତ ହୁଏ—ଏହି କଥା ମୁଁ ଦୁଇଥର କହୁଛି, ସତ୍ୟ କହୁଛି। ଏପରି ଭାବରେ ଯେଉଁମାନେ ତୁମ ଦୃଷ୍ଟିରେ ପଡ଼ନ୍ତି ଏବଂ ଏପରି କଥା ଶୁଣନ୍ତି, ସେମାନେ ଧର୍ମିକ ହେବେ ଏବଂ ଲୋକମାନେ ଆନନ୍ଦ ପାଉଥିବା କଥା ଶୁଣିବେ। ନହୁଷ ଇନ୍ଦ୍ର ପଦ ଅଧିଗ୍ରହଣ କରି ତୁମକୁ ଦେଖିବେ ଏବଂ ଭିକ୍ଷା ମାଗିବେ; କିନ୍ତୁ ତୁମ ଦୃଷ୍ଟିପାତ ଦ୍ୱାରା, ତାଙ୍କର ପାପ ନିଶ୍ଚୟ ଭାବେ ଅଗସ୍ତ୍ୟ ଋଷିଙ୍କ ଉକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ନଶ୍ୱର ହେବ। ପରେ ସେ ସର୍ପ ରୂପ ନେଇ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରାର୍ଥନା କରିବେ—'ଅହଂକାରରେ ମୁଁ ନଶ୍ଟ ହୋଇଛି, ହେ ଋଷି, ମୋର ଶରଣ ହେଉ।' ଏହି ଶବ୍ଦ ଶୁଣି, ମହାପୁଣ୍ୟବାନ ଋଷି ଦୟାରେ ତାଙ୍କୁ ଏହି ଉକ୍ତି କହିବେ—'ତୁମ ବଂଶରେ ଏକ ରାଜା ଜନ୍ମ ନେବେ, ସେ ତୁମ ପରିବାରର ଗୌରବ ହେବେ; ସର୍ପ ରୂପରେ ତୁମକୁ ଦେଖି, ସେ ତୁମ ଶାପ ଭଙ୍ଗ କରିଦେବେ।' ତାପରେ, ସର୍ପ ରୂପ ତ୍ୟାଗ କରି, ତୁମେ ପୁନି ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଯିବ; ତୁମର ପତି କରାଯାଇଥିବା ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞ ଦ୍ୱାରା, ଦୁହେଁ ଏକାସାଥି ସ୍ୱର୍ଗରେ ପ୍ରବେଶ କରିବ। ମୁଁ ତୁମକୁ ଏହି ଵର ଦେଉଛି, ହେ ସୁନ୍ଦର ନୟନବତୀ। ସେ ସମୟରେ, ପୁଲସ୍ତ୍ୟ କହିଲେ, ସମସ୍ତ ଦେବୀମାନେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହୋଇ ଶୁଭବାଦ ଶୁଣିଲେ; ଯେଉଁମାନେ ସନ୍ତାନହୀନ, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଦୁଃଖୀ ହେବେ ନାହିଁ। ଏବଂ ଗାୟତ୍ରୀ ଦ୍ୱାରା ଜାଗୃତ ହୋଇ, ଗୌରୀ ତ୍ରୁପ୍ତି ଓ ଶାନ୍ତି ଅନୁଭବ କଲେ, ଏବଂ ନିଜ ଉଦାର ମନରେ ଅନେକ ଵର ଦେଲେ। ଏହିପରି ଭାବେ, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ପ୍ରିୟା ଗାୟତ୍ରୀ ଯଜ୍ଞ ସମାପ୍ତିର ଅଭିଲାଷା କଲେ। ବେଦମାତା ଗାୟତ୍ରୀଙ୍କୁ ଏପରି ଵରଦାତ୍ରୀ ଭାବେ ଦେଖି, ରୁଦ୍ର ତାଙ୍କ ପାଦପଦ୍ମରେ ନମସ୍କାର କରି ଏମିତି ସ୍ତୁତି କଲେ— "ହେ ବେଦମାତା, ଅଷ୍ଟାକ୍ଷରୀ ମନ୍ତ୍ରରେ ପବିତ୍ର ହେଉଥିବା, ମୁଁ ତୁମକୁ ନମସ୍କାର କରୁଛି। ହେ ଗାୟତ୍ରୀ, ଦୁଃଖର ସମୁଦ୍ର ଉତ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ କରିବାରୀ, ଶବ୍ଦର ଆଧିପତ୍ୟ ଓ ସାତ ରୂପ ଧାରଣ କରିଥିବା, ସମସ୍ତ ସ୍ତୁତି, ସମସ୍ତ ଗୀତ, ସମସ୍ତ ଅକ୍ଷର ଓ ତାହାର ଗୁଣ, ସମସ୍ତ ଟିକା ଓ ଶାସ୍ତ୍ର, ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଶିକ୍ଷା ଓ ଅକ୍ଷରସମୂହ—ମୁଁ ତୁମକୁ ନମସ୍କାର କରୁଛି। ତୁମେ ଧଳା, ଚନ୍ଦ୍ରମା ଭଳି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ମୁହଁ, କଦଳୀ ଗଛର ମନ୍ଦ ଭଳି କମଳିତ ବିସ୍ତୃତ ବାହୁ, ହସ୍ତରେ ହରିଣ ଶଙ୍ଖ ଓ ନିର୍ମଳ ପଦ୍ମ ଧାରଣ କର, ସୁକୂମାର ବସ୍ତ୍ର ଓ ଲାଲ ଉପବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିଛ; ଅପୂର୍ଣ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ରକିରଣ ଭଳି ମାଣିକ୍ୟ ହାର ଗଳାରେ, ଦୁଇ କାନରେ ଦିବ୍ୟ କୁଣ୍ଡଳରେ ଶୋଭିତ; ଚନ୍ଦ୍ରମା ଭଳି ଚମକୁଥିବା ମୁହଁ, ଶୁଭ୍ର ମୁକୁଟ ଓ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଚୂଡ଼ାରେ ଶୋଭିତ; ସର୍ପ ଲତା ଭଳି ବାହୁ, ଦିବ୍ୟ ଅଳଙ୍କାରରେ ଭୂଷିତ, ମଧୁର ଏବଂ ସମ ନିପଲ୍ସ ସହିତ ମଣିହାର ଛାତି, ତିନି ଭାଙ୍ଗ ଦ୍ୱାରା ଚିହ୍ନିତ ଶୁଭ୍ର କଟି, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ନିତମ୍ଭ ଉପରେ ଗର୍ବିତ, ଗଭୀର ନାଭି ଓ ମଧୁର ମଧ୍ୟଭାଗ, ବିସ୍ତୃତ କଟି, ଶୁଭ୍ର ଜଂଘା, ଶୋଭାମୟ ମୁହଁ, ଆକର୍ଷକ ଜଂଘା ଓ ଗୁଣ୍ଠିତ ଘୁଂଟି, ଶୋଭାମୟ ପାଦ। ତୁମେ ତିନି ଲୋକର ଧାରଣକାରୀ, ପୃଥିବୀରେ ତୁମର ଅଭିଲାଷା ସଦା ପୂରଣ ହୁଏ; ହେ ଭାଗ୍ୟଶାଳି, ଶ୍ରେଷ୍ଠବର୍ଣ୍ଣା, ତୁମେ ଵରଦାତ୍ରୀ ହେବ। ଯେଉଁ ମାନବ ପୁଷ୍କରକୁ ତୀର୍ଥ କରି ତୁମକୁ ଦେଖିବେ, ସେମାନେ ଧନ୍ୟ ହେବେ; ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ମାସର ପୂର୍ଣ୍ଣିମାରେ ତୁମେ ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟ ପୂଜା ପାଇବ। ଏବଂ ଯେଉଁମାନେ ତୁମ ମହିମା ଜାଣି ତୁମକୁ ପୂଜିବେ, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ପୁତ୍ର କିମ୍ବା ଧନ ପ୍ରାପ୍ତି ଅସମ୍ଭବ ହେବ ନାହିଁ। ଯେଉଁମାନେ ଜଙ୍ଗଲ, ମହାବନ, ବିଶାଳ ସମୁଦ୍ର କିମ୍ବା ଚୋରମାନେ ଦ୍ୱାରା ବନ୍ଧିତ, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ତୁମେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଶରଣ। ଏହି ଶ୍ରୀମତୀ ଗାୟତ୍ରୀ, ତୁମେ ସିଦ୍ଧି, ଶ୍ରୀ, ଧୃତି, କୀର୍ତ୍ତି, ଲଜ୍ଜା, ଜ୍ଞାନ, ନମ୍ରତା, ବୁଦ୍ଧି; ତୁମେ ସନ୍ଧ୍ୟା, ରାତି, ତେଜ, ନିଦ୍ରା, କାଳରାତ୍ରି।