ଏହି ଦିବ୍ୟ କଥାରେ, ନାରାୟଣଙ୍କୁ ଦେଖି ଶିବଙ୍କ ମନେ ହେଲା, “ଏହି ମହାପୁରୁଷ ଯଜ୍ଞ ଯୋଗ୍ୟ।” ସେଉଁଥିରୁ, ନାରାୟଣ ନିଜ ଦାହିଣ ହାତ ଦେଇ ଦାନ କଲେ। ଚନ୍ଦ୍ରଶେଖର ମହାଦେଵ ଏହି ଦାହିଣ ହାତକୁ ତୀବ୍ର ତ୍ରିଶୂଳରେ ଅଭିଧାନ କଲେ। ତାହା ପରେ, ନାରାୟଣଙ୍କ ହାତରୁ ଜମ୍ବୁନଦ ସୁନା ପରି ଅତ୍ୟନ୍ତ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ରକ୍ତ ଧାରା ବହିବାକୁ ଲାଗିଲା, ଯାହା ଅଗ୍ନିରେ ରେଖା ପରି ଦେଖାଯାଉଥିଲା। ଏହି ରକ୍ତଧାରା, ଶିବଙ୍କ କପାଳରେ ପଡ଼ି, ଆକାଶକୁ ଛୁଇଁ ବେଗରେ, ସିଧା ଓ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଭାବେ ବହିଲା। ଏହି ଧାରା ପଞ୍ଚାଶି ଯୋଜନ ଲମ୍ବା ଓ ଦଶ ଯୋଜନ ପ୍ରସ୍ଥ ଥିଲା, ଏବଂ ଏହି ଧାରା ହଜାର ଦିବ୍ୟ ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବହିଲା। ଏତିକି ସମୟ ଅବଧି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ, ମହାଦେଵ ଭିକ୍ଷୁକ ଭାବେ ଏହି ରକ୍ତ ଭିକ୍ଷା ରୂପେ ଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ, ଏବଂ ନାରାୟଣ ଏହି ରକ୍ତକୁ କପାଳପାତ୍ରରେ ଦେଇଥିଲେ। ତାପରେ, ନାରାୟଣ ଶିବଙ୍କୁ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ, “ହେ ପରମେଶ୍ୱର, କପାଳ ଭରିଗଲା କି ନାହିଁ?” ନାରାୟଣଙ୍କ ଏହି ଗମ୍ଭୀର ଧ୍ୱନି ଶୁଣି, ଚନ୍ଦ୍ରଧାରୀ ତିନି ଚକ୍ଷୁ ଶିବ, ଜନାର୍ଦ୍ଦନଙ୍କୁ ତୀବ୍ର ଦୃଷ୍ଟିରେ ଦେଖି, କପାଳକୁ ଆଙ୍ଗୁଠିରେ ଟୋକା ଦେଇ କହିଲେ, “କପାଳ ଭରିଗଲା।” ଏହି ଉତ୍ତର ଶୁଣି, ବିଷ୍ଣୁ ରକ୍ତଧାରା ବନ୍ଦ କଲେ ଓ ନିଜ ଆଙ୍ଗୁଠିରେ ରକ୍ତକୁ ଦବାଇଲେ। ଏହି ରକ୍ତକୁ ଶିବ ତାଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟିରେ ହଜାର ଦିବ୍ୟ ବର୍ଷ ଧରି ମଥନ କଲେ। ଏହାରେ ଧୀରେ ଧୀରେ ବୁଡ଼ିବୁଡ଼ି ଫେନ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲା। ସେଠାରୁ ଏକ ମହାପୁରୁଷ ଦେଖାଗଲେ—ତାଙ୍କ ମୁଣ୍ଡରେ ମୁକୁଟ୍, ଧନୁଷ ଓ ବାଣ, ଦୁଇଟି ତରକସ, ବୃଷଭ କନ୍ଧ, ଆଙ୍ଗୁଠିର ଚିହ୍ନ ଥିଲା। ଏହି ଅଗ୍ନିପ୍ରଭା ମହାପୁରୁଷକୁ କପାଳରେ ଦେଖି, ଶ୍ରୀମାନ ବିଷ୍ଣୁ ରୁଦ୍ରଙ୍କୁ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ, “ଭବ, କପାଳରେ ଉପସ୍ଥିତ ଏହି ପୁରୁଷ କିଏ?” ତେବେ, ଶିବ କହିଲେ, “ହେ ମହାବଳ, ଶୁଣ। ଏହି ପୁରୁଷଙ୍କ ନାମ ‘ନର’। ଏହି ଉତ୍ତମ ଅସ୍ତ୍ରବିଦ୍ୟାରେ ପ୍ରବୀଣ। ତୁମେ ତାଙ୍କୁ ‘ନର’ ଭାବେ ଡାକିଛ, ତେଣୁ ତାଙ୍କୁ ଏହି ନାମ ଦିଆଯିବ। ନର ଓ ନାରାୟଣ—ଏହି ଦୁଇଁଜଣ ଦେବତାଙ୍କ ପକ୍ଷରେ, ଲୋକର ରକ୍ଷାରେ, ଯୁଦ୍ଧରେ ବିଶ୍ୱପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେବେ। ଏହି ନର, ତୁମ ସାଥୀ ହେବେ, ଏବଂ ଦାନବ ନାଶରେ ଏହି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ତୁମ ସହଯୋଗୀ ହେବେ। ଏକ ମହାର୍ଷି ଜ୍ଞାନ ପରୀକ୍ଷାରେ ଏହି ପୃଥିବୀରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ହେବେ। ଏହି ଦିବ୍ୟ, ଅତି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ପଞ୍ଚମ ମୁଣ୍ଡ ଅଂଶ ଅଟୁଟ ଅଛି। ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ତପ୍ତ ତେଜ, ତୁମ ହାତର ରକ୍ତ ଏବଂ ମୋ ଦୃଷ୍ଟିର ଶକ୍ତି—ଏହି ତିନି ଶକ୍ତି ଏକତ୍ର ହୋଇ ଏହି ମହାପୁରୁଷ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଛନ୍ତି। ଯୁଦ୍ଧରେ ଏହିଏ ଶତ୍ରୁଙ୍କୁ ଜୟ କରିବେ; ଅଜୟ ଓ ଦୁର୍ଜୟ ଶତ୍ରୁମାନେ ମଧ୍ୟ ଏହାଙ୍କୁ ହରାଇପାରିବେ ନାହିଁ। ଏହିଏ ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ମାରୁତମାନେ ପାଇଁ ଭୟଙ୍କର ହେବେ।” ଶିବ ଏପରି କହି ଥିବାବେଳେ, ହରି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହେଲେ। ଏହି ମହାପୁରୁଷ କପାଳରେ ଦଢ଼ିଏ ହାତ ଜୋଡ଼ି, ହରା ଓ କେଶବଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କଲେ। ସେ କହିଲେ, “ମୁଁ କ’ଣ କରିବି?” ଏପରି କହି, ଭକ୍ତି ସହିତ ଦଢ଼ିଏ ରହିଲେ। ଏଉଁବେଳେ, ଶିବ ନିଜ ଶକ୍ତିରେ ବ୍ରହ୍ମା ଭାବେ ତାଙ୍କୁ କହିଲେ, “ମୁଁ ଧନୁର୍ଧର ଏକ ପୁରୁଷ ସୃଷ୍ଟି କରିଛି, ତାଙ୍କୁ ମାର।” ଏପରି କହି, ଶଂକର ତାଙ୍କ ହାତ ଧରି, କପାଳରୁ ଉଠାଇଲେ ଏବଂ କହିଲେ, “ଏହି ଭୟଙ୍କର ପୁରୁଷ, ଯାହାକୁ ମୁଁ ତୁମର ଭାବିଛି, ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଗର୍ଜନରେ ସୃଷ୍ଟି ମୋହ ଶୟନରେ ପଡ଼ିଛି। ସେଉଁଥିରୁ, ତାଙ୍କୁ ଶୀଘ୍ର ଜାଗାଇଦିଅ।” ଏପରି କହି, ହରା ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଲେ। ତାପରେ, ନାରାୟଣଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ, ଏହି ପୁରୁଷଙ୍କୁ ବାମ ପାଦରେ ଘାତ କଲେ, ଏହି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ମହାପୁରୁଷ ଉଠିଲେ। ତାପରେ, ଯେଉଁଜଣ ଘମରୁ ଜନ୍ମିଥିଲେ ଓ ଯେଉଁଜଣ ରକ୍ତରୁ ଜନ୍ମିଥିଲେ, ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଭୟଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭ ହେଲା। ଧନୁଷ ତାଣିବାର ଧ୍ୱନି ସାରା ପୃଥିବୀକୁ କମ୍ପିତ କଲା; ଘମଜନ୍ମା ଯୋଦ୍ଧାଙ୍କ ଅଂଗକବଚ ରକ୍ତଜନ୍ମା ଯୋଦ୍ଧା ଭଙ୍ଗ କଲେ। ଏହି ଦୁଇଁ ଦିବ୍ୟ ପୁରୁଷ ଯୁଦ୍ଧ କରି, ଦୁଇ ଦିବ୍ୟ ବର୍ଷ ବିତିଲା। ଏହି ଦୁଇଜଣଙ୍କ ଯୁଦ୍ଧ ଦେଖି, ବାସୁଦେବ ଚିନ୍ତିତ ହୋଇ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ପରମ ଧାମକୁ ଗଲେ। ମଧୁସୂଦନ ଉତ୍କଣ୍ଠାରେ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ କହିଲେ, “ଓ ବ୍ରହ୍ମା, ଆଜି ଘମଜନ୍ମା ଯୋଦ୍ଧାକୁ ରକ୍ତଜନ୍ମା ଯୋଦ୍ଧା ହରାଇଦେଲେ।” ଏହା ଶୁଣି, ବ୍ରହ୍ମା ଅସ୍ଥିର ହୋଇ ମଧୁସୂଦନଙ୍କୁ କହିଲେ, “ହେ ହରି, ପରବର୍ତ୍ତୀ ଜନ୍ମରେ ଏହି ପୁରୁଷ ଆଜିଠାରୁ ମୋର ହେବେ।” ଏହି ଉତ୍ତରରେ ବିଷ୍ଣୁ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ, “ତଥାସ୍ତୁ” କହିଲେ। ପରେ, ସେ ଦୁଇଁଜଣଙ୍କ ପାଖକୁ ଯାଇ, ତାଙ୍କ ଯୁଦ୍ଧ ବନ୍ଦ କଲେ ଓ ଦୁଇଁଜଣଙ୍କୁ କହିଲେ, “ଅନ୍ୟ ଜନ୍ମରେ, କଳି ଓ ଦ୍ୱାପର ସନ୍ଧିରେ, ତୁମେ ଦୁଇଁଜଣ ମଧ୍ୟରେ ମହାସଂଗ୍ରାମ ହେବ; ସେଠାରେ ମୁଁ ତୁମକୁ ଏକତ୍ର କରିବି।” ଏହାପରେ, ବିଷ୍ଣୁ ଗ୍ରହପତି ଓ ଦେବମାନେଙ୍କୁ ଡାକି କହିଲେ, “ମୋ ଆଜ୍ଞାନୁସାରେ, ଏହି ଦୁଇ ଉତ୍ତମ ପୁରୁଷଙ୍କୁ ସୁରକ୍ଷା କର।” ଏହି ଘମଜନ୍ମା ଯୋଦ୍ଧା, ଏକ ହଜାର କିରଣ ଥିବା ସୂର୍ଯ୍ୟଙ୍କ ଅଂଶ ଅଟୁଟ ଅଛି, ଦ୍ୱାପର ଅନ୍ତେ ଦେବତାଙ୍କ କାର୍ଯ୍ୟ ସିଦ୍ଧି ପାଇଁ ପୃଥିବୀରେ ଅବତରିବେ। ଯଦୁବଂଶରେ ଏକ ଶୂରନାମକ ପ୍ରବଳ ପୁରୁଷ ହେବେ; ତାଙ୍କ ଝିଅ ପୃଥା ନାମକ, ପୃଥିବୀରେ ଅଦ୍ୱିତୀୟ ସୌନ୍ଦର୍ୟବତୀ ହେବେ। ସେ ଦେବତାଙ୍କ କାମନା ପୂରଣ ପାଇଁ ଜନ୍ମ ନେବେ। ଦୁର୍ବାସା ମୁନି ତାଙ୍କୁ ଏକ ମନ୍ତ୍ର ସମୂହ ଦେଇ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେବେ। ଏହି ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା, ସେ ଯେଉଁ ଦେବତାଙ୍କୁ ଭକ୍ତି ସହିତ ଆହ୍ୱାନ କରିବେ, ସେ ଦେବତା ତାଙ୍କ ସନ୍ତାନ ଭାବେ ଜନ୍ମ ନେବେ। ଏହି ପୃଥା, ସୂର୍ଯ୍ୟୋଦୟ ସମୟରେ, ଚେତନାରେ ଏବଂ ରଜୋଦର୍ଶନ କାଳରେ, ଆଶା ଓ ଚିନ୍ତାରେ ପଡ଼ି, ତୁମକୁ ଉପାସନା କରିବେ, ହେ ଦୀପ୍ତିମାନ।