ଦେବତାମାନେ ସମସ୍ତେ ବିଦାୟ ନେଲାପରେ, ବିଷ୍ଣୁ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ କହିଲେ, “ହେ ଦେବଶ୍ରେଷ୍ଠ ଇନ୍ଦ୍ର, ତୁମେ ମୋ ଭିତରେ ପ୍ରବେଶ କର, ମୋର ଆଶୀର୍ବାଦ ତୁମ ସହିତ ରହୁ, ମୁଁ ତୁମକୁ ସୁରକ୍ଷା ଦେବି।” ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଏହି ଉପଦେଶ ଶୁଣି, ପୁରନ୍ଦର ଅର୍ଥାତ୍ ଇନ୍ଦ୍ର ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଭିତରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ବିଷ୍ଣୁ ଦ୍ୱାରା ସୁରକ୍ଷିତ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଦେଖି, ଅତି କ୍ରୋଧିତ ଦେବୀ କହିଲେ, “ମଘବନ୍, ମୁଁ ବଳପୂର୍ବକ ବିଷ୍ଣୁ ସହିତ ତୁମକୁ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ଦୃଷ୍ଟି ସାମ୍ନାରେ ଦାହ କରିଦେବି; ମୋର ତପୋବଳ ଦେଖାଯାଉ।” ତାଙ୍କ ଶକ୍ତିରେ ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ବିଷ୍ଣୁ ଦୁହେଁ ଅତିକ୍ରମିତ ହେଲେ। ବିଷ୍ଣୁ ଏବେ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ପଚାରିଲେ, “କିପରି ଆମେ ଏହି ଅବସ୍ଥାରୁ ମୁକ୍ତି ପାଇପାରିବୁ?” ତେବେ ଇନ୍ଦ୍ର କହିଲେ, “ପ୍ରଭୁ, ସେ ଆମକୁ ଦାହ କରିବା ପୂର୍ବରୁ ତାଙ୍କୁ ଦଳନ କରନ୍ତୁ; ମୁଁ ବିଶେଷ ଭାବେ ଅଶକ୍ତ ହେଉଛି—ତାଙ୍କୁ ବିଳମ୍ବ ନକରି ଦଳନ କରନ୍ତୁ।” ବିଷ୍ଣୁ ଦେବୀଙ୍କୁ ଦେଖି, ଜଣେ ନାରୀଙ୍କୁ ବିଧ୍ୱଂସ କରିବା ଦୁଃସାଧ୍ୟ ବୋଧ କଲେ; କିନ୍ତୁ ଚିନ୍ତା କରି, ସ୍ୱୟଂ ଶଙ୍କାଗ୍ରସ୍ତ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଭିତରେ ବେଗରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ବିଷ୍ଣୁ ଦେବୀଙ୍କ ଦୁଷ୍ଟ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ବୁଝି, କ୍ଷୁଦ୍ର ଭୟ ଓ ତ୍ୱରାନ୍ବିତ ହୋଇ, କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ ଚକ୍ର ଧାରଣ କଲେ ଓ ଭୟରେ ତାଙ୍କର ମୁଣ୍ଡ କାଟିଦେଲେ। ଏହି ଭୟଙ୍କର ନାରୀବଧ ଦେଖି, ମହାର୍ଷି ଭୃଗୁ କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ। ବିଷ୍ଣୁ ତାଙ୍କ ଜୀବନ ସଂଗିନୀଙ୍କୁ ବଧ କରିଥିବାରୁ, ଭୃଗୁ କହିଲେ, “ତୁମେ ଧର୍ମ ଜାଣିଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଏମିତି ଜଣେ ନାରୀଙ୍କୁ ବଧ କଲେ, ଯାହା ବଧ ଅଯୋଗ୍ୟ।” ଏହି ଅପରାଧରେ ମୁଁ ତୁମକୁ ଶାପ ଦେଉଛି—ତୁମେ ସପ୍ତଜନ୍ମ ମାନବ ରୂପେ ଜନ୍ମ ନିବ; ଯେତେବେଳେ ଧର୍ମର ହ୍ରାସ ହେବ, ପୁନଃପୁନଃ ତୁମେ ମାନବ ରୂପେ ଆସିବ। ଏହିପରି ଶାପ ଦେଇ, ଭୃଗୁ ଦେବୀଙ୍କର ମୁଣ୍ଡ ଉଠାଇ ନେଲେ। ଦେହକୁ ଏକତ୍ର କରି, ତାଙ୍କ ହସ୍ତରେ ଧରି କହିଲେ, “ହେ ଦେବୀ, ବିଷ୍ଣୁ ଦ୍ୱାରା ବଧ ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ମୁଁ ତୁମକୁ ପୁନଃଜୀବନ ଦେବି।” “ଯଦି ମୁଁ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଧର୍ମ ଜାଣେ, କିମ୍ବା ଅନୁଷ୍ଠାନ କରିଥାଏ, ତେବେ ଏହି ସତ୍ୟରେ ତୁମେ ପୁନଃଜୀବନ ଲଭ; ଯଦି ମୋ କଥା ସତ୍ୟ।” ଏହିପରି କହି, ଶୀତଳ ଜଳ ଛିଟି ଦେଲେ ଓ କହିଲେ, “ଉଠ, ଜୀବନ୍ତ ହୁଅ!” ତକ୍ଷଣାତ୍ ଦେବୀ ପୁନଃ ଜୀବନ୍ତ ହେଲେ। ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ଦେଖିଲେ ଯେ, ଦେବୀ ନିଦ୍ରାରୁ ଜାଗିଥିବା ପରି ଉଠିଛନ୍ତି, ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ଧ୍ୱନି ହେଲା, “ଶାବାଶ! ଶାବାଶ!” ଏପରି ଭାବେ ଏ ସମୟରେ ଭୃଗୁଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଦେବୀ ପୁନଃଜୀବନ ଲଭିଲେ; ଦେବତାମାନେ ଏହାକୁ ଅତି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଭାବେ ଦେଖିଲେ। ଭୃଗୁ ଶାନ୍ତ ଚିତ୍ତରେ ତାଙ୍କ ସ୍ତ୍ରୀଙ୍କୁ ପୁନଃ ଜୀବନ୍ତ କଲେ; ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି, ଇନ୍ଦ୍ର ଫେରି କବିଙ୍କୁ ନେଇ ଭୟ ଅନୁଭବ କରିଲେ, ଶାନ୍ତି ନ ପାଇଲେ। ତାପରେ, ଇନ୍ଦ୍ର ଜୟନ୍ତୀଙ୍କୁ କହିଲେ—ସେ ତାଙ୍କ ସ୍ୱୟଂ କନ୍ୟାକୁ ଉପଦେଶ କଲେ, “ହେ ପ୍ରଜ୍ଞାବାନ୍ ଜୟନ୍ତୀ, ଏହି କବି ମୋ ପତନ ପାଇଁ ଭୟଙ୍କର ବ୍ରତ କରୁଛନ୍ତି; ଏହିକାରଣରୁ ମୁଁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଚିନ୍ତିତ। ତୁମେ ସମସ୍ତ ପ୍ରକାର ମନୋହର ଶୁଶୂଷା କରି, ତାଙ୍କୁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କର, ଯେପରି ଏହି ବ୍ରାହ୍ମଣ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହୁଅନ୍ତି।” “ତୁମେ ତାଙ୍କୁ ସମର୍ପିତ; ମୋ ପାଇଁ ସମସ୍ତ ପ୍ରୟାସ କର।” ଏପରି କହିଲେ, ଜୟନ୍ତୀ ତାଙ୍କ ପିତାଙ୍କ ଉପଦେଶ ଗ୍ରହଣ କଲେ। ସେ ଯେଉଁଠି କବି କଠୋର ତପସ୍ୟା କରୁଥିଲେ, ସେଠାକୁ ଗଲେ; ଦେଖିଲେ, ସେ କେବଳ ଧୂଆଁ ପିଇ ତପସ୍ୟା କରୁଛନ୍ତି, ମୁଣ୍ଡ ନମାଇଛନ୍ତି। ଏକ ଯକ୍ଷ ତାଙ୍କୁ ଜଳ ଧାରା ଦେଇ ପବିତ୍ର କରୁଛନ୍ତି; ଦେବୀ ଦେଖିଲେ, କବି ଦୃଢ଼ ଉପବାସରେ ଅଟୁଟ ଅଛନ୍ତି। ଶତ୍ରୁବିନାଶରେ କ୍ଷୀଣ ହୋଇ, ସେ ଦୁର୍ବଳ ଅବସ୍ଥାରେ ରହିଥିଲେ; ତାପରେ, ପିତାଙ୍କ ଉପଦେଶ ଅନୁଯାୟୀ, ଜୟନ୍ତୀ କବିଙ୍କୁ ମୃଦୁ ଓ ମଧୁର କଥାରେ ପ୍ରଶଂସା କଲେ, ସମୟ ଅନୁଯାୟୀ ତାଙ୍କୁ ମୃଦୁ ମାସାଜ ଓ ଶୁଶୂଷା କଲେ। ଏହିପରି ଅନେକ ବର୍ଷ ଯାଏଁ, ତାଙ୍କ ବ୍ରତ ଅନୁଯାୟୀ ଶୁଶୂଷା କଲେ। ଶେଷରେ, ଭୟଙ୍କର ଏହି ହଜାର ବର୍ଷ ଧୂଆଁ ବ୍ରତ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେଲାପରେ, ଶିବ ତୁଷ୍ଟି ହୋଇ ଦର୍ଶନ ଦେଲେ ଓ କହିଲେ, “ଏହି ବ୍ରତ କେବଳ ତୁମେ କରିଛ; ଅନ୍ୟ କେହି ନୁହଁନ୍ତି।” “ତୁମ ତପ, ପ୍ରଜ୍ଞା, ଶିକ୍ଷା, ଶକ୍ତି ଓ ତେଜରେ ତୁମେ ସମସ୍ତ ଦେବତାଠାରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ହେବ। ମୋ ଭିତରେ ଯାହା କିଛି ଅଛି, ହେ ଭୃଗୁପୁତ୍ର, ସେ ସବୁ ତୁମକୁ ଦେଉଛି; ଏହା କୌଣସି ଅନ୍ୟକୁ ଦେଖାଇବା ନୁହଁ। ଏବେ ଅନେକ କଥାର ଆବଶ୍ୟକତା ନାହିଁ; ତୁମେ ଅଜୟ ହେବ। ଏପରି ବର ଦେଇ, ତାଙ୍କୁ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ଉପରେ ପ୍ରଭୁତ୍ୱ, ଧନର ଆଧିପତ୍ୟ ଓ ଅଜୟତା ଦେଲେ। ଏହି ବର ପାଇ, କାବ୍ୟ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ।” ଏପରି ଭାବେ ନୀଳାରୁଣ ଭଗବାନଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି, ତାଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ହାତ ଜୋଡି ଦଣ୍ଡବତ୍ କଲେ। ଭଗବାନ ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଉଥିବା ବେଳେ, ସେ ଜୟନ୍ତୀଙ୍କୁ ପଚାରିଲେ, “ହେ ଶୁଭେ, ତୁମେ କିଏ? ମୁଁ ଦୁଃଖିତ ଥିବାବେଳେ ତୁମେ କାହିଁକି ଦୁଃଖିତ?” “ତୁମେ କଠୋର ତପସ୍ୟା କରି, କି ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ମୋତେ ଜୟ କରିବାକୁ ଚାହୁଁଛ? ଭକ୍ତି, ନମ୍ରତା ଓ ନିୟମରେ ଦୃଢ଼ ହୋଇ ଏଠାରେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ଅଛ; ମୁଁ ତୁମେ ପ୍ରତି ପ୍ରସନ୍ନ। ବର ଚାହୁଁଛ କି? କଉ, ମୁଁ ଏହି ଦୁର୍ଲଭ ବର ଆଜି ଦେବି।” ଏପରି କଥାରେ, ଜୟନ୍ତୀ ଉତ୍ତର ଦେଲେ, “ତପସ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ତୁମେ ଜାଣିପାରିବ; ମୁଁ ନିଶ୍ଚୟ କିଛି ଉପଲବ୍ଧି କରିବାକୁ ଚାହୁଁଛି, ମୁଁ ଯାହା କହୁଛି, ସତ୍ୟ କହ।” ଏପରି କହିବାରେ, କବି ଦିବ୍ୟ ଦୃଷ୍ଟିରେ ଦେଖି କହିଲେ: “ହେ ସୁନ୍ଦରି, ତୁମେ ଏଠି ମୋ ସହ ଶତବର୍ଷ ଅଦୃଶ୍ୟ ଭାବେ ଏକତ୍ର ରହିବାକୁ ଚାହୁଁଛ। ହେ କମଳନୟନେ, ତୁମେ ଯାହା ଚାହିଁଛ, ମୁଁ ଦେଉଛି, ହେ ମଧୁରଭାଷିଣୀ।” ଜୟନ୍ତୀ କହିଲେ, “ତଥାସ୍ତୁ, ଚଳ, ମୋ ଗୃହକୁ ଚଳ।” ଏପରି, କବି ଜୟନ୍ତୀ ଓ ଉଶନାସଙ୍କ ସହିତ ଗୃହକୁ ଗଲେ।