ତାପରେ କାବ୍ୟ ଦାନବମାନେଙ୍କୁ କହିଲେ, "ତୁମେ ଏଉଁ ଅପରିବାର୍ତ୍ତିତ ଭାବରେ ତପସ୍ୟା କର, ଏବଂ ନିଷ୍ଠାରେ ଅଟୁଟ ରୁହ, ଯେଉଁଯିଏଁ ତୁମର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ପୂରଣ ହେବାର ସମୟ ଆସିବ।" ସେ ଏହିପରି ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦେଇ ଦାନବମାନେଙ୍କୁ କହିଲେ, "ମୋ ବାପାଙ୍କର ଆଶ୍ରମରେ ମୋ ପାଇଁ ଅପେକ୍ଷା କର।" ଏହିପରି କହି, କାବ୍ୟ ମହାଦେବଙ୍କ ନିକଟକୁ ଗଲେ। ତାଁଠାରେ ଶୁକ୍ର କହିଲେ, "ହେ ଦେବ, ମୁଁ ବୃହସ୍ପତିଙ୍କ ନିକଟରେ ଥିବା ସେହି ମନ୍ତ୍ରଗୁଡିକୁ ଅଭିଲାଷା କରେ, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ଦେବତାମାନେଙ୍କୁ ହରାଇ ଦାନବମାନେ ଜିତିପାରିବେ।" ଏହିପରି ଅନୁରୋଧ ଶୁଣି, ଦେବତା କହିଲେ, "ହେ ଭାର୍ଗବ, ତୁମେ ଏକହଜାର ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଉଲ୍ଟା ମୁଣ୍ଡ ଆଗରେ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ହୋଇ, କେବଳ ଧୂଆଁ ଶ୍ୱାସ ନେଇ ଉପବ୍ରତ ରୁହ। ଯଦି ଏହି କଠିନ ଉପବ୍ରତ ସହିପାରିବ, ତେବେ ତୁମେ ସେ ମନ୍ତ୍ର ପାଇବ।" ଭୃଗୁପୁତ୍ର ଶୁକ୍ର ଏହି କଥାକୁ ମନେ ରଖି, ଦେବତାଙ୍କ ଚରଣ ସ୍ପର୍ଶ କରି କହିଲେ, "ଯଥାଜ୍ଞା, ପ୍ରଭୁ, ଆଜିଠାରୁ ମୁଁ ଏହି ଉପବ୍ରତ ଆରମ୍ଭ କରିବି।" ଏଭଳି ଦେବେଶ୍ୱରଙ୍କ ନିର୍ଦ୍ଦେଶରେ ମହାମୁନି ଭାର୍ଗବ ଏହି ଉପବ୍ରତ ଆରମ୍ଭ କଲେ। ଶୁକ୍ର ଦାନବମାନେଙ୍କ ଭଲରେ ଯିବାପରେ, କାବ୍ୟ ମହେଶ୍ୱରଙ୍କଠାରୁ ମନ୍ତ୍ର ପାଇବା ପାଇଁ ତପସ୍ୟା ଆରମ୍ଭ କଲେ। ଏହି ସମୟରେ ରାଜାମାନେ ନିୟମିତ ଚରିତ୍ର ଅନୁସରଣ କରି ଶାନ୍ତିରେ ରହୁଥିଲେ। କିନ୍ତୁ ଏହି ଦୁର୍ବଳ ଅବସ୍ଥା ଦେଖି, ବୃହସ୍ପତିଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ସମସ୍ତ ଦେବତା ଶସ୍ତ୍ରଧାରୀ ହୋଇ କ୍ରୋଧରେ ଦାନବମାନେଙ୍କ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କଲେ। ଦେବତାମାନେ ଏମିତି ଆକ୍ରମଣ କରୁଥିବାକୁ ଦେଖି, ସମସ୍ତ ଦାନବ ଭୟଭୀତ ହୋଇ ଉଠିଲେ ଏବଂ ଦେବତାମାନେଙ୍କୁ କହିଲେ, "ହେ ଦେବଗଣ, ଆମେ ଏବେ ଶସ୍ତ୍ର ତ୍ୟାଗ କରିଛୁ, ଆମର ଆଚାର୍ୟ ଉପବ୍ରତରେ ଲିନ। ଆପଣମାନେ ଯେଉଁ ସମୟରେ ଆମକୁ ନିରାପତ୍ତି ଦେବା ଦାଉଦେଇଥିଲେ, ଏବେ ଆମକୁ ମାରିବାକୁ ଆସିଛନ୍ତି।" "ଆମେ କିଛି ଧରିପାରିବୁ ନାହିଁ, ଅସ୍ତ୍ର ତ୍ୟାଗ କରି, ବାର୍କ ଓ କୃଷ୍ଣମୃଗଚର୍ମ ପିନ୍ଧି, ନିଷ୍କ୍ରିୟ ଓ ନିରାସ୍ତ୍ର ଅବସ୍ଥାରେ ରହିଛୁ। ଏପରି ଅବସ୍ଥାରେ ଆମେ କେମିତି ଯୁଦ୍ଧ କରି ଦେବତାମାନେଙ୍କୁ ହରାଇପାରିବୁ? ତେଣୁ ଆମେ କାବ୍ୟଙ୍କ ମାଆଙ୍କ ଶରଣ ନେବାକୁ ଯିବା।" "ଆମର ଦୁଃଖ ତାଙ୍କୁ ଜଣାଇଦେବା, ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଆମର ଆଚାର୍ୟ ଫେରିନ ଆସିବେ; ଶୁକ୍ର ଫେରିଲେ, ଆମେ ପୁଣି ଅସ୍ତ୍ର ଧରି ଯୁଦ୍ଧ କରିବା।" ଏହିପରି କହି ସମସ୍ତେ କାବ୍ୟଙ୍କ ମାଆଙ୍କ ଶରଣକୁ ଗଲେ। ଭୟଭୀତ ଦାନବମାନେ ତାଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଉଥିବାରେ ସେ ତାଙ୍କୁ ନିରାପତ୍ତି ଦେଇ କହିଲେ, "ଭୟ କରନାହିଁ, ଭୟ କରନାହିଁ, ହେ ଦାନବମାନେ, ମୋ ସାମ୍ନାରେ ରୁହ, ତୁମେ ବଡ଼ କୌଣସି ଭୟରେ ପଡ଼ିବ ନାହିଁ।" ଦେବତାମାନେ ଦେଖିଲେ ଯେ ଦାନବମାନେ ତାଙ୍କର ସୁରକ୍ଷାରେ ଅଛନ୍ତି, ତେଣୁ ସେମାନେ ନିଜ ଶକ୍ତି ଓ ଦୁର୍ବଳତା ବିବେଚନା କରି ଦାନବମାନେଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କଲେ। ଏହା ଦେଖି ଦେବୀ କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ ଦେବତାମାନେଙ୍କୁ କହିଲେ, "ମୁଁ ତୁମେମାନେଙ୍କୁ ନିଦ୍ରାରେ ମଗ୍ନ କରିଦେବି।" ସେ ନିଜ ସମସ୍ତ ଶକ୍ତି ସଂଗ୍ରହ କରି, ତପସ୍ୟା ଓ ଯୋଗଶକ୍ତି ଦ୍ୱାରା ଦେବତାମାନେଙ୍କୁ ନିଦ୍ରାରେ ଅଚଳ କରିଦେଲେ। ଏହିପରି ଇନ୍ଦ୍ରକୁ ଅଚଳ ଦେଖି ଅନ୍ୟ ଦେବମାନେ ଅସ୍ତିର ଓ ଭୟଭୀତ ହୋଇ ପଳାଇଗଲେ। ଦେବତାମାନେ ଚାଲିଯିବା ପରେ, ବିଷ୍ଣୁ ଇନ୍ଦ୍ରକୁ କହିଲେ, "ଭଲ ହେଉ, ତୁମେ ମୋ ଭିତରକୁ ପ୍ରବେଶ କର; ମୁଁ ତୁମକୁ ରକ୍ଷା କରିବି।" ଏହିପରି କହିବା ପରେ ପୁରନ୍ଦର ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଭିତରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ଏହା ଦେଖି ଦେବୀ କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ କହିଲେ, "ମୁଁ ତୁମେ ଦୁଇଜଣକୁ, ଏ ମଘବନ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ ଦହିଦେବି; ମୋ ତପୋବଳ ଦେଖ।" ଦେବୀଙ୍କ ଶକ୍ତିରେ ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ବିଷ୍ଣୁ ଦୁଇଁଜଣ ଅବଶ ହୋଇଗଲେ। ବିଷ୍ଣୁ ଇନ୍ଦ୍ରକୁ ପଚାରିଲେ, "ମୁଁ କିପରି ତୁମ ସହିତ ମୁକ୍ତି ପାଇପାରିବି?" ଇନ୍ଦ୍ର କହିଲେ, "ଏ ପ୍ରଭୁ, ତୁମେ ତାଙ୍କୁ ଦଳନ କର, ମୁଁ ବିଶେଷ କ୍ଷୀଣ ହୋଇଯାଇଛି—ବିଳମ୍ବ ନ କର, ତାଙ୍କୁ ଦଳନ କର।" ତେବେ ବିଷ୍ଣୁ ଦେଖିଲେ ଯେ ଏକ ନାରୀଙ୍କୁ ହତ୍ୟା କରିବା ଅତ୍ୟନ୍ତ କଠିନ, କିନ୍ତୁ ଶୀଘ୍ର ଚିନ୍ତା କରି, ବିପଦ୍ରେ ପଡ଼ିଥିବା ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଭିତରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ତାପରେ ତତ୍କାଳ ଏବଂ ଭୟରେ, ବିଷ୍ଣୁ ଦେବୀଙ୍କ କୠର୍ତ୍ତନ ମନସ୍କାମନା ଅନୁଭବ କରି, ଚକ୍ର ଧାରଣ କରି କ୍ରୋଧରେ ଦେବୀଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ କାଟିଦେଲେ। ଏହି ଭୟାନକ କାର୍ଯ୍ୟ ଦେଖି, ଭୃଗୁ ମହାମୁନି କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଶାପ ଦେଲେ, "ତୁମେ ଧର୍ମ ଜାଣିଥିଲା ବି, ଯାହା ହତ୍ୟାଯୋଗ୍ୟ ନୁହେଁ, ଏକ ନାରୀଙ୍କୁ ହତ୍ୟା କଲେ। ତେଣୁ ଏହି ଶାପରେ, ତୁମେ ସପ୍ତବାର ମାନବ ଶରୀରରେ ଜନ୍ମ ନେବ। ଧର୍ମ ହ୍ରାସ ହେଲେ ପ୍ରତିବାର ତୁମେ ପୁଣି ପୁଣି ଆସିବ। ଏହି ଭୂମିରେ ଜଗତର ମଙ୍ଗଳ ପାଇଁ ମାନବ ଶରୀରରେ ଜନ୍ମ ନେବ।" ଏହିପରି କହି ବ୍ରହ୍ମରୁଷି ଭୃଗୁ ଦେବୀଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ଉଠାଇ ନେଲେ। ଦେହଟିକୁ ଏକସାଥି ମିଶାଇ ହାତରେ ଧରି କହିଲେ, "ହେ ଦେବୀ, ବିଷ୍ଣୁ ଦ୍ୱାରା ହତ୍ୟାହୋଇଥିଲେ ବି, ମୁଁ ତୁମକୁ ପୁନଃ ଜୀବନ ଦେବି। ଯଦି ମୁଁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଧର୍ମ ଜାଣିଛି, କିମ୍ବା ଚରଣ କରିଛି, ତେବେ ଏହି ସତ୍ୟରେ ତୁମେ ପୁନଃ ଜୀବନ ଲଭ।" ଏହିପରି କହି ଶୀତଳ ଜଳ ଛିଟି ଦେଲେ, "ଜୀବନ୍ତୁ!" ଏବଂ ଏହି କଥା କହିବା ସାଙ୍ଗକୁ ଦେବୀ ପୁନଃ ଜୀବିତ ହେଲେ। ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀ ତାଙ୍କୁ ନିଦ୍ରାରୁ ଜାଗିଉଥିବାପରି ଦେଖି, ଚାରିପାଖରୁ "ଶାବାଶ! ଶାବାଶ!" ବୋଲି ଉଚ୍ଚାରଣ କଲେ। ଏଭଳି ଏ ସମୟରେ ଦେବୀଙ୍କୁ ଭୃଗୁ ପୁନଃ ଜୀବନ ଦେଲେ; ଦେବତାମାନେ ଏହାକୁ ଅଦ୍ଭୁତ ଦୃଶ୍ୟ ବୋଲି ଅନୁଭବ କଲେ। ଭୃଗୁ ଶାନ୍ତ ଭାବେ ପୁନି ତାଙ୍କ ଜୀବନ ଦେଲେ; ଏହା ଦେଖି ଇନ୍ଦ୍ର ପୁଣି କାବ୍ୟଙ୍କ ଭୟରେ ଅସ୍ଥିର ହୋଇ ରହିଲେ। ତାପରେ ଇନ୍ଦ୍ର ଜୟନ୍ତୀଙ୍କୁ କହିଲେ—ସେ ନିଜ ଝିଅଙ୍କୁ ଉପଦେଶ କରି କହିଲେ, "ଏହି କାବ୍ୟ ମୋତେ ପତିତ କରିବା ପାଇଁ ଭୟଙ୍କର ଉପବ୍ରତ କରୁଛନ୍ତି; ଏହି କାରଣରୁ ମୁଁ ବହୁତ ଚିନ୍ତିତ। ଏହି ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରିବାକୁ ସମସ୍ତ ପ୍ରକାରର ମନୋରଞ୍ଜନ କର, ମୋ ଝିଅ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ସେ ପ୍ରସନ୍ନ ହେବେ।