ଏକ ସମୟର କଥା, ଏକ ସୁନ୍ଦରୀ ମହିଳା ନିଜ ମୁହଁ ନିମ୍ନମୁଖୀ କରି ରହିଥିଲେ। ତାଙ୍କୁ ଜଣେ ପ୍ରେମିକ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ, "ହେ ସୁନ୍ଦରୀ, ତୁମେ ସଦା ମୁହଁ କାହିଁକି ନିମ୍ନମୁଖୀ କରି ରଖୁଛ?" ଏହି କଥା ଶୁଣି ସେ ରିଷ୍ଟ ହୋଇ କହିଲେ, "ହେ ଚତୁର, ଏପରି କଥା କାହିଁକି କହୁଛ? ତୁମେ ମୋତେ ଛାଡ଼ି ମିଠା ପିଠା ଖାଇଛ, ଅନ୍ୟକୁ ଦେଇଛ, ଏବଂ ମୋତେ ଅବହେଳା କରି, ଅନ୍ୟ ଜଣେ ପ୍ରତି ଆକୃଷ୍ଟ ହୋଇଛ।" ତେବେ ଏକ ପିଲାପୋକା କହିଲେ, "ହେ ଗୌରବର୍ଣ୍ଣିନୀ, ସେଠି ଯିଏକି ତୁମ ପରି ଦେଖାଯାଉଥିଲେ, ସେଠିପାଇଁ ମୁଁ ଅନ୍ୟକୁ ଦେଇଥିଲି; ଏହି ଏକ ଅପରାଧକୁ ମୋତେ ଖ୍ଷମା କର, ହେ ସୁନ୍ଦରୀ।" ସେ ପୁନି କହିଲେ, "ମୁଁ ପୁନି ଏପରି କରିବିନାହିଁ; ମୁଁ ତୁମ ପାଦକୁ ସ୍ପର୍ଶ କରୁଛି, କୃପା କର, ମୋ ଉପରେ ଦୟା କର। ତୁମେ ଯଦି ରିଷ୍ଟ ହେଉଛ, ତେବେ ମୋ ପାଇଁ ମୃତ୍ୟୁ ସମ୍ନାହରେ ଦଁଡାଉଛି; ତୁମେ ଯଦି ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହେଉଛ, ତେବେ ମୋ ସମସ୍ତ ଆଶା ପୂରଣ ହୁଏ।" ପୁନି ସେ କହିଲେ, "ହେ ଶୋଭନାଙ୍ଗି, ମୋର ଚନ୍ଦ୍ରମା ପରି ମୁହଁରୁ ସଦା ଆନନ୍ଦରସ ପାନ କର, କାରଣ ମୁଁ ସ୍ନେହରେ ସଦା ଲଗ୍ନ ଅଛି। ଏହି କଥା ଜାଣି, ତୁମେ ମୋ ପ୍ରତି ସଦା ଦୟା ଦେଖାଅ।" ଏହି କଥା ଶୁଣି ସେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହେଲେ। ତେବେ ପିଲାପୋକା ନିଜକୁ ମାୟାରେ ଦେଇଦେଲେ, ଏବଂ ବ୍ରହ୍ମଦତ୍ତ ଏହା ସବୁ ଜାଣି, ମୃଦୁ ହସିଲେ। ବ୍ରହ୍ମଦତ୍ତ ତାଙ୍କର ପୂର୍ବଜନ୍ମର କର୍ମଶକ୍ତିରେ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀର ଭାଷା ବୁଝିପାରୁଥିଲେ। ଭୀଷ୍ମ ପଚାରିଲେ, "ରାଜା ବ୍ରହ୍ମଦତ୍ତ କିପରି ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀର ଭାଷା ଜାଣିଥିଲେ? ସେ ଚାରି ଚକ୍ରବାକ ପକ୍ଷୀ କେଉଁଠୁ, କେଉଁ ପରିବାରରୁ ଜନ୍ମ ନେଲେ?" ପୁଲସ୍ତ୍ୟ କହିଲେ, "ଏହି ସହରରେ ତାହା ସମସ୍ତ ହେଇଥିଲା।" ସେଠି, ଏକ ବୃଦ୍ଧ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କର ପୁଅମାନେ ଚକ୍ରବାକ ପକ୍ଷୀ ଭାବେ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ। ସେମାନେ ପୂର୍ବଜନ୍ମ ସ୍ମରଣ କରୁଥିଲେ, ଧର୍ମନିଷ୍ଠ, ଜ୍ଞାନୀ, ଦୃଢ଼, ତପସ୍ୱୀ ଏବଂ ଉତ୍ତମ ଚରିତ୍ରର ଥିଲେ। ନାମ ଏବଂ କାର୍ଯ୍ୟରେ ସେମାନେ ଏକ ଗରିବ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ପୁଅ ଥିଲେ, ଏବଂ ଦ୍ୱିଜ ହୋଇ ମନ ତପସ୍ୟାକୁ ଲାଗି ଥିଲା। ସେମାନେ କହିଲେ, "ଆମେ ପରମ ସିଦ୍ଧି ଲାଭ କରିବା।" ଏହା ଶୁଣି ତାଙ୍କ ବଡ଼ ତପସ୍ୱୀ ପିତା ସୁଦରିଦ୍ର ଦୁଃଖିତ ହୋଇ କହିଲେ, "ମୋ ପୁଅମାନେ, ଏହା ଅଧର୍ମ। ତୁମେ ତୁମ ବୃଦ୍ଧ, ଗରିବ, ଅରଣ୍ୟବାସୀ ପିତାକୁ ଛାଡ଼ି ଚାଲିଯିବା—ଏହା କେଉଁ ଧର୍ମ? ମୁଁ କଣ କରିବି?" ପୁଅମାନେ କହିଲେ, "ପିତା, ଆପଣଙ୍କ ପାଇଁ ଜୀବିକାର ବ୍ୟବସ୍ଥା ହୋଇଯାଇଛି। ଏହି ଦାନ ପୂର୍ବରୁ ଏକ ରାଜାଙ୍କ ନିୟମ ଥିଲା; ସେ ଆପଣଙ୍କୁ ଅଧିକ ଧନ ଦେବେ। ପ୍ରତିଦିନ ସକାଳେ ମନ୍ତ୍ର ପାଠ କଲେ, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ କୁରୁକ୍ଷେତ୍ରରେ, ଶିକାରୀମାନେ ଦଶାପୁରରେ, କଳଞ୍ଜରରେ ପଶୁମାନେ, ଏବଂ ମାନସରେ ଚକ୍ରବାକ ପକ୍ଷୀମାନେ ଆପଣଙ୍କୁ ଧନ ଦେବେ।" ଏହା କହି ସେମାନେ ପୁନି ତପସ୍ୟା ପାଇଁ ଅରଣ୍ୟକୁ ଚାଲିଗଲେ। ବୃଦ୍ଧ ବ୍ରାହ୍ମଣ ମଧ୍ୟ ନିଜ କାମ ପାଇଁ ଚେଷ୍ଟା କରିବାକୁ ଚାଲିଲେ। ଏହି ସମୟରେ, ପଞ୍ଚାଳ ଦେଶର ରାଜା ଅନୁହା ନାମକ ଏକ ରାଜା ଥିଲେ। ସେ ପୁଅ ପାଇଁ ଅତି ଭକ୍ତିରେ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ ପୂଜା କଲେ। ଦୀର୍ଘ ସମୟ ପରେ ବ୍ରହ୍ମା ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହୋଇ କହିଲେ, "ବର ମାଗ, ହେ ରାଜା।" ଅନୁହା କହିଲେ, "ମୋତେ ଏମିତି ପୁଅ ଦିଅ, ଯିଏ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ପରାକ୍ରମୀ, ସମସ୍ତ ଜ୍ଞାନରେ ପାରଙ୍ଗତ, ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଏବଂ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଯୋଗୀ ହେଉ। ସେ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀର ଭାଷା ଜାଣୁଥିବା ଯୋଗୀ ହେଉ।" ବ୍ରହ୍ମା କହିଲେ, "ତଥାସ୍ତୁ।" ସମସ୍ତଙ୍କ ଆଗରେ ବ୍ରହ୍ମା ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଲେ, ଏବଂ ବ୍ରହ୍ମଦତ୍ତ ନାମକ ତାଙ୍କର ପୁଅ ଜନ୍ମ ନେଲେ। ସେ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀପ୍ରତି କରୁଣାଶୀଳ, ଶକ୍ତିରେ ଅତିରିକ୍ତ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀର ଭାଷା ବୁଝୁଥିବା ଏବଂ ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କର ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଥିଲେ। ଏହି ଯୋଗୀ ଆତ୍ମା ତପସ୍ୟାରେ ଏକ ପିଲାପୋକା ଦମ୍ପତିଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ। ରାଜା ହସୁଥିବାକୁ ଦେଖି, ସେଠିଥିବା ମହିଳା ସନ୍ଦେହ କରି ପଚାରିଲେ, "ହେ ରାଜା, ଏହି ସମୟରେ ଆପଣ ହଠାତ୍ କାହିଁକି ହସିଲେ? ଏହାର କାରଣ ମୁଁ ଜାଣିନାହିଁ।" ରାଜପୁତ୍ର କହିଲେ, "ହେ ସୁନ୍ଦରୀ, ଏହି ହସ ମୋତେ ଏହି ପିଲାପୋକାଙ୍କର ଭାଷାରୁ ଆସିଛି, ଯାହା ରତିର ଅନୁଭବ ଏବଂ ଅସ୍ୱାଦରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ। ଏହା ଛଡ଼ା ଆଉ କିଛି କାରଣ ନାହିଁ, ରାଣୀ ମଧ୍ୟ ଆପଣଙ୍କୁ ଭୁଲ କିଛି କହିନାହାନ୍ତି।" ସେ ମହିଳା କହିଲେ, "ମୁଁ ଏଠାରେ ଏକା ହସିଗଲି, ଏବେ ମୁଁ ତୁମ ସହ ରହିବିନାହିଁ। ଏକ ମାନବ କିପରି ପିଲାପୋକାଙ୍କର ଭାଷା ଜାଣିପାରିବ, ଯଦି ସେ ଦେବତା ନୁହଁନ୍ତି?" "ଏହିପରି ଆଜି ମୁଁ ତୁମଠାରୁ ହସିତ ହୋଇଛି—ଏହା ଛଡ଼ା ଆଉ କିଛି କହିବା ରହିଲାନି।" ଏହା ଶୁଣି, ରାଜା ଚିନ୍ତାଗ୍ରସ୍ତ ହୋଇ ତାଙ୍କ କଥାର ଅର୍ଥ ଜାଣିବାକୁ ଚାହିଲେ। ସେ ସପ୍ତରାତ୍ରି ପରିଶୁଦ୍ଧ ଥାଇ ଉପବାସ ରହିଲେ। ସ୍ୱପ୍ନର ଶେଷରେ, ଉଷାକାଳେ ସହର ଘୁଞ୍ଚୁଥିବା ବେଳେ ବ୍ରହ୍ମା ତାଙ୍କୁ କହିଲେ, "ତୁମ ପ୍ରିୟା ଜଣେ ବୃଦ୍ଧ, ଉତ୍ତମ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କଠାରୁ ସମସ୍ତ କଥା ଶିଖିବେ।" ଏହି କଥା କହି ବ୍ରହ୍ମା ଅଦୃଶ୍ୟ ହେଲେ। ସକାଳେ ରାଜା ତାଙ୍କ ମନ୍ତ୍ରୀ ଏବଂ ରାଣୀ ସହିତ ସହର ଛାଡ଼ି ଚାଲିଗଲେ। ଆଗରେ ଏକ ବୃଦ୍ଧ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଆସୁଥିବାକୁ ଦେଖିଲେ। ବ୍ରାହ୍ମଣ କହିଲେ, "କୁରୁଜାଙ୍ଗଳରେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ, ଦଶାପୁରରେ ଦାଶମାନେ, କଳଞ୍ଜରରେ ମୃଗମାନେ ଏବଂ ମାନସସରସରେ ସିଦ୍ଧମାନେ ବସୁଛନ୍ତି।" ଏହି କଥା ଶୁଣି ରାଜା ଦୁଃଖରେ ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଗଲେ; ମନ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ପୁଅମାନେ ପୂର୍ବଜନ୍ମ ସ୍ମରଣ କଲେ। ବାଭ୍ରବ୍ୟ, କାମଶାସ୍ତ୍ରର ରଚୟିତା, ଅତି ଖ୍ୟାତି ପ୍ରାପ୍ତ ଏବଂ ପଞ୍ଚାଳ ନାମରେ ଜଣାଯାଉଥିଲେ। ପୁଣ୍ଡରୀକ ମଧ୍ୟ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଏବଂ ବେଦବିଦ୍ୟାର ପ୍ରଚାରକ ଥିଲେ, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ପୂର୍ବଜନ୍ମ ସ୍ମରଣ କରି ଦୁଃଖରେ ଭୂମିରେ ଲୁଟିଗଲେ।