ସେ ସମ୍ମାନିତ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କୁ କହିଲେ, "ମୋତେ ଏମିତି କୌଣସି ବ୍ରତ ବତାନ୍ତୁ, ଯାହା ପୁତ୍ର ଶୋକକୁ ନଶ୍ୱ କରେ ଏବଂ ଏହି ଲୋକ ଓ ପରଲୋକରେ ଶୁଭ ଫଳ ଦିଏ।" ତେବେ ବଶିଷ୍ଠ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ଉତ୍ତର ଦେଲେ, "ଏହି ଦୁଃଖ ନାଶ କରୁଥିବା ଏବଂ ଶୁଭ ଫଳ ଦେଉଥିବା ବ୍ରତ ହେଉଛି ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ମାସର ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ବ୍ରତ।" ଭୀଷ୍ମ କହିଲେ, "ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ମୁଁ ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ବ୍ରତ ବିଷୟରେ ଶୁଣିବାକୁ ଚାହେଁ, ଯାହା ଦ୍ୱାରା ଦିତି ପୁଣି ଚଉଵାଳିସି ପୁଅ ପାଇଥିଲେ।" ପୁଲସ୍ତ୍ୟ କହିଲେ, "ଯେଉଁ ବ୍ରତ ପୂର୍ବରୁ ବଶିଷ୍ଠ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ଦିତିଙ୍କୁ କହିଥିଲେ, ସେହି ବ୍ରତ ଏବେ ମୁଁ ତୁମକୁ ବିସ୍ତାରରେ କହିବି।" ଏହି ବ୍ରତର କ୍ରମ ଏପରି: ଜ୍ୟେଷ୍ଠ ମାସର ଶୁକ୍ଳ ପକ୍ଷର ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ତିଥିରେ, ଏକ ଅଖଣ୍ଡ କଳସ ପ୍ରତିଷ୍ଠା କରି, ସେଥିରେ ଧଳା ଚାଉଳ ଭରିବା। ସେଇ କଳସ ଉପରେ ବିଭିନ୍ନ ଫଳ, ଇଖ ଦଣ୍ଡ, ଧଳା ବସ୍ତ୍ର ଦୁଇଟି ଦେଇ ଭଲଭାବେ ସଜାଇବା ଓ ଧଳା ଚନ୍ଦନ ଲଗାଇବା। ଏହି ସମସ୍ତ ଉପକରଣ ସହିତ ସମ୍ଭବ ହେଲେ ସୁନା ଦାନ କରିବା, ଏବଂ ଏହା ଉପରେ ଗୁଡ଼ ଭରା ଏକ ତାମ୍ବା ପାତ୍ର ରଖିବା। ତା'ଉପରେ ପଦ୍ମ ଆକାର ଗଭୀର ତିଆରି କରି, ସେଠି ସୁନାରେ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ଏକ ପ୍ରତିମୂର୍ତ୍ତି ରଖିବା, ଏବଂ ସେଉଠାରେ ସାବିତ୍ରୀଙ୍କୁ ଚିନି ସହିତ ଡାହାଣପଟେ ରଖିବା। ଉଭୟଙ୍କୁ ସୁଗନ୍ଧ ଓ ଧୂପ ଦେଇ ପୂଜା କରିବା, ଏବଂ ଗୀତ-ବାଦ୍ୟ ଓ ବାଦ୍ୟୟନ୍ତ୍ର ବ୍ୟବସ୍ଥା କରିବା; ଏହି ବ୍ୟବସ୍ଥା ନ ହେଲେ, ପିତାମହ ବ୍ରହ୍ମା ପଦ୍ମ ପୂଜା କରିଥିବା ପ୍ରକାରେ କରିବା। ଗୁଡ଼ ଦ୍ୱାରା ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ଏକ ଚିତ୍ରାଙ୍କନ କରି, ଧଳା ଫୁଲ, ଅପକ୍ୱ ଚାଉଳ ଓ ତିଳ ଦ୍ୱାରା ପଦ୍ମଯୋନିଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା। ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ପାଦ ପୂଜା, ଶ୍ରୀଦାତାଙ୍କ ଜଂଘା, ବିରିଞ୍ଚିଙ୍କ ଗୁଡ଼ିକୁ, ମନ୍ମଥଙ୍କ କଟିକୁ ପୂଜା କରିବା। ପ୍ରକାଶିତ ଉଦରଥିବାଙ୍କ ଉଦର, ଅକ୍ଲାନ୍ତ ନିର୍ମାତାଙ୍କ ବକ୍ଷସ୍ଥଳ, ପଦ୍ମମୁଖୀଙ୍କ ମୁହଁ, ଵେଦଧାରୀଙ୍କ ହସ୍ତ ପୂଜା କରିବା। ସମସ୍ତ ବ୍ୟାପିଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି, ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ଥିବା ପଦ୍ମକୁ ପୂଜା କରିବା, ଏବଂ ପ୍ରଭାତରେ ସେଇ କଳସ ଏକ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଦାନ କରିବା। ଭକ୍ତି ସହିତ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଭୋଜନ ଦେବା, ନିଜେ ଲୁଣ ଖାଇବା ନାହିଁ; ପରିକ୍ରମା କରି, ଏହି ମନ୍ତ୍ର ପଢ଼ିବା: "ସମସ୍ତ ଜଗତଙ୍କ ପିତାମହ, ଅନ୍ତର୍ଯ୍ୟାମୀ ସମ୍ବଲ୍ଲା ଭଗବାନ୍, ଏଠାରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଉନ୍ତୁ।" ଏହି ପ୍ରକାରେ ପ୍ରତିମାସ ଏହି ବ୍ରତ କରିବା ଉଚିତ; ଉପବାସୀ ପୂର୍ଣ୍ଣିମାରେ ଅବିନାଶୀ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା। ରାତିରେ ଏକ ଫଳ ଖାଇବା, ଭୂମିରେ ଶୋଇବା, ତେରୋ ମାସ ପରେ ଘୃତ ସହିତ ଗାଈ ଦାନ କରିବା। ବିରିଞ୍ଚିଙ୍କୁ ସମସ୍ତ ଉପକରଣ ସହିତ ଏକ ଶଯ୍ୟା ଦେବା, ସୁନାରେ ବ୍ରହ୍ମା ଓ ରୂପାରେ ସାବିତ୍ରୀଙ୍କ ପ୍ରତିମୂର୍ତ୍ତି ତିଆରି କରିବା। ପଦ୍ମସ୍ଵରୂପୀ ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତାଙ୍କୁ ସାବିତ୍ରୀ ମିଳୁନ୍, ଏହିପରି ଭକ୍ତି ସହିତ ଦ୍ୱିଜ ଦମ୍ପତିଙ୍କୁ ବସ୍ତ୍ର ଓ ଅଳଙ୍କାର ଦେଇ ପୂଜା କରିବା। ସ୍ୱଳ୍ପ କ୍ଷମତା ଅନୁଯାୟୀ ଗାଈ ଓ ଅନ୍ୟ ଦାନବସ୍ତୁ ଦେବା, "ସେ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଉନ୍ତୁ" ବୋଲି କହିବା; ଧଳା ତିଳ ଦ୍ୱାରା ହୋମ କରିବା ଓ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ନାମ ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବା। ଗୃତ ଓ ଖିର ଦ୍ୱାରା ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଧନ ଦାନ କରିବା, କ୍ଷମତା ଅନୁଯାୟୀ ଫୁଲମାଳା ଦେବା। ଯିଏ ଏହି ବ୍ରତ ପୂର୍ଣ୍ଣିମାରେ କରେ, ସେ ପୁରୁଷ କିମ୍ବା ନାରୀ ହେଉ, ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ ବ୍ରହ୍ମା ସାମୀପ୍ୟ ପାଇଥାଏ। ଏହି ଲୋକରେ ସେ ଉତ୍ତମ ପୁଏ ଓ ନିଶ୍ଚିତ ଶୁଭ ଭାଗ୍ୟ ଉପଭୋଗ କରେ; ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ ବିଷ୍ଣୁ, ଆନନ୍ଦ ସ୍ଵରୂପ ଓ ମହେଶ୍ଵର ଭାବେ ସ୍ମରଣ କରାଯାଏ। ସୁଖ ଆଶା କରି, ଜେଉଁ ରୂପରେ ଇଚ୍ଛା କରିବେ, ସେହି ରୂପରେ ପିତାମହଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରିବା ଉଚିତ; ଏପରି ଶୁଣି ଦିତି ସମସ୍ତ କ୍ରମ ସଠିକ୍ ଭାବେ କରିଥିଲେ। କଶ୍ୟପ, ଏହି ବ୍ରତର ମହିମାରୁପରି, ଅତି ଆନନ୍ଦରେ ଆସି, ପୂର୍ବରୁ କ୍ରୁର ଥିବା ଦିତିଙ୍କୁ ଆବାର ଶୋଭା ଓ ଆକର୍ଷଣରେ ଭରିଦେଲେ। ସେ ତାଙ୍କୁ ଇଚ୍ଛା କରିବାକୁ କହିଲେ, ଦିତି ସର୍ବୋତ୍ତମ ଵର ଚାହିଲେ—ଏକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ପୁଅ, ଯେଉଁ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ବଧ କରିପାରିବ। ସେ କହିଲେ, "ମୁଁ ଏକ ମହାତ୍ମା, ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କୁ ନଶ୍ୱ କରିବାକୁ ସକ୍ଷମ ପୁଅ ଚୟନ କରେ।" କଶ୍ୟପ ତାଙ୍କୁ ଇନ୍ଦ୍ରବିଧ୍ୱଂସୀ ସନ୍ତାନ ବିଷୟରେ କଥା କହିଲେ। ସେ କହିଲେ, "ମୁଁ ଏହା ଦେବି, କିନ୍ତୁ ଏବେ କ’ଣ କରିବା ଉଚିତ, ହେ ସୁଭାଗ୍ୟଶାଳି? ଆଜି ଆପସ୍ତମ୍ବୀ ବ୍ରତ ଓ ପୁତ୍ରେଷ୍ଟି ଯଜ୍ଞ କର।" "ତା’ପରେ, ମୁଁ ତୁମ ଅଂକ ଛୁଇଁ ଗର୍ଭ ସ୍ଥାପନ କରିବି; ସେହି ଗର୍ଭ ଶୁଭ ହେବ, ଏବଂ ଇନ୍ଦ୍ର ନଶ୍ୱ କରିବ।" ତା’ପରେ ଦିତି ଆପସ୍ତମ୍ବୀ ବ୍ରତ ଓ ପୁତ୍ରେଷ୍ଟି ଯଜ୍ଞ ବ୍ୟପକ ଉପଚାର ସହିତ କଲେ, ଏବଂ କଶ୍ୟପ ଉତ୍ସାହରେ ଅଘ୍ରାୟଣ କରି, "ଇନ୍ଦ୍ରର ଶତ୍ରୁ ହେଉ" ବୋଲି କହିଲେ। ଦେବତାମାନେ ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ, ଦାନବମାନେ ପଛୁଆ ହେଲେ, ଦିତି ଗର୍ଭଧାରଣ କଲେ; କଶ୍ୟପ ପୁଣି କଥା କହିଲେ। ସେ କହିଲେ, "ତୁମ ମୁହଁ ଚନ୍ଦ୍ରମା ପରି, ଅଂକ ବେଲ ଫଳ ପରି, ଓଠ ମୁଙ୍ଗା ପରି, ଚର୍ମ ଅତ୍ୟନ୍ତ ସୁନ୍ଦର।" "ତୁମକୁ ଦେଖିଲେ, ମୁଁ ନିଜ ଶରୀରକୁ ଭୁଲିଯାଏ; ଏପରି ରୂପବତୀ, ମୁଁ ତୁମ ଅଂକରେ ନିଜ ହାତରେ ଗର୍ଭ ସ୍ଥାପନ କରିଛି।" "ଏହି ତପୋବନରେ ତୁମେ ଏହି ଗର୍ଭକୁ ଶତ ବର୍ଷ ପରିଯନ୍ତ ସାବଧାନରେ ରଖିବାକୁ ପଡ଼ିବ।" "ସନ୍ଧ୍ୟାବେଳେ ଗର୍ଭବତୀ ନାରୀ ଖାଇବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, ଗଛ ମୂଳକୁ ଯିବା ଓ ଦଣ୍ଡାୟମାନ ହେବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।" "ଉଖଳ, ମୁସଳ ଇତ୍ୟାଦି ଉପକରଣ ଉପରେ ବସିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ; ଜଳରେ ପ୍ରବେଶ କରିବା ଓ ଖାଲି ଘରକୁ ଯିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।" "ପିଲା ତଳା, ମାଟିକୁ ନଖରେ କୁଟିବା, କୋଇଳା କିମ୍ବା ଛାର ଉପରେ କୁଟିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ; ଚିନ୍ତା କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।" "ସବୁବେଳେ ଶୋଇ ରହିବା ଓ ଅତି ଶ୍ରମ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ; ଚାଉଳ ଚାମୁଡ଼ା, କୋଇଳା, ଅସ୍ଥି, ଖପର ଥିବା ସ୍ଥାନକୁ ଯିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।" "ଲୋକମାନେ ମଧ୍ୟରେ ବିବାଦ ଏଡ଼ାଇବା, ଦେହ ମେଳାନ କରିବା ଏଡ଼ାଇବା, ମୁକୁଟ ଖୋଲି ରଖିବା ଏବଂ ଅପବିତ୍ର ହେବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।