ଦକ୍ଷ ତାଙ୍କ କନ୍ୟା ସତୀଙ୍କୁ କହିଲେ: "ତୁମର ପତି ତିନି ଚକ୍ଷୁ, ତ୍ରିଶୂଳ ଧାରଣ କରିଥିବା, ଏବଂ ସଂଗୀତ ଓ ନୃତ୍ୟରେ ସଦା ମନୋଲଗ୍ନ ଥାନ୍ତି। ତୁମର ପତି ସଦା ଏପରି ଅଜଗୁଳା କାର୍ଯ୍ୟ କରନ୍ତି—ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖିଲେ ମୋତେ ଲଜ୍ଜା ହୁଏ। ସେ କିପରି ପୋଷାକ ପିନ୍ଧନ୍ତି, ତାଙ୍କର ଅଟାଇର୍ ଦେଖିଲେ ସେ ଘର ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟ ନୁହେଁ। ଏହି ଦୁର୍ଗୁଣଗୁଡିକ ଦେଖି, ପ୍ରିୟ ଝିଅ, ଏବଂ ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କ ଠାରେ ଲଜ୍ଜା ହେବାରୁ, ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ନିମନ୍ତ୍ରଣ କରିନଥିଲି।" "ତଥାପି, ଏହି ଯଜ୍ଞ ଶେଷ ହେବା ପରେ, ତୁମ ସହ ଏକାଠି ପୂଜା କରି, ତୁମର ପତି—ତିନି ଚକ୍ଷୁ ଶିବଙ୍କୁ ଏଠାକୁ ଆଣିବି। ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ତିନି ଲୋକରୁ ଅଧିକ ସମ୍ମାନ ଦେବି, ଯଥାଯଥ ଆଦର ଦେଇ। ଏହା ହେଉଛି ମୋ ଲଜ୍ଜାର ମୁଖ୍ୟ କାରଣ, ଯାହା ମୁଁ ତୁମକୁ କହିଲି।" "ତୁମେ କ୍ରୋଧିତ ହେବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ; ପ୍ରତ୍ୟେକ ଜଣେ ନିଜ ଭାଗ ପାଉଥିବା। ପୂର୍ବ ଜନ୍ମରେ କରାଯାଇଥିବା ଭଲ କିମ୍ବା ମନ୍ଦ କାର୍ଯ୍ୟର ଫଳ—ଏ ଜନ୍ମରେ ତୁମେ ସେଉଁଠାରୁ ଫଳ ଭୋଗୁଛ। ଦୁଃଖିତ ହେବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ; ପୂର୍ବ କାର୍ଯ୍ୟର ଫଳକୁ ଗ୍ରହଣ କର।" "ସମୃଦ୍ଧି ଅନ୍ୟେଠାରେ ଦେଖି, ରୂପ, ଆକର୍ଷଣ, ଚମତ୍କାର ଭୂଷଣ—ସବୁ ପୂର୍ବ ଶୁଭ କାର୍ଯ୍ୟର ଫଳ। ଉତ୍ତମ କୁଳ, ଉତ୍ତମ ଜନ୍ମ, ଅତି ସୁନ୍ଦର ରୂପ—ଏହା ନୀତିଶୀଳ ଲୋକଙ୍କୁ ପୂର୍ବ ପୁଣ୍ୟରେ ମିଳେ।" "ନିଜକୁ ଦୋଷ ଦେବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ; ଭାଗ୍ୟ ଯେପରି ଆସେ, ସେପରି ମିଳେ। ଭାଗ୍ୟର ଦିଆଯାଇଥିବା ଜିନିଷ ଦେବାକୁ କିଏ ସମର୍ଥ? କୌଣସି ଲୋକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ମୂଢ଼, କିମ୍ବା ବୁଦ୍ଧିମାନ୍ ନୁହେଁ; ଶକ୍ତି ଓ ବୁଦ୍ଧି ପୂର୍ବ କାର୍ଯ୍ୟରୁ ଆସେ।" "ଏହି ଦେବତାମାନେ ପୂର୍ବ ପୁଣ୍ୟ ଓ ତପସ୍ୟାରେ ଶ୍ରୀମନ୍ତ ହୋଇ, ଦୀର୍ଘ ସମୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସ୍ୱର୍ଗରେ ଅନ୍ତର୍ଗତ ଅଟୁଛନ୍ତି। ଯେପରି ପୁଣ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ମିଳିଛି, ସେଉଁଠାରୁ ତାଙ୍କୁ ଫଳ ମିଳେ।" ଦକ୍ଷଙ୍କ ଏପରି କଥା ଶୁଣି, ସତୀଙ୍କୁ ଭିଷ୍ମପ୍ରତି କ୍ରୋଧ ଭରିଗଲା, ତାଙ୍କର ଚକ୍ଷୁ ରାଗରେ ଲାଲ ହୋଇ, ପିତାଙ୍କୁ ଦୋଷ ଦେଇ କହିଲେ: "ଠିକ୍ କହିଛ, ପିତା, ଆପଣ ମୋ ସାମ୍ନାରେ ଯେପରି କହିଛନ୍ତି।" "ପୁଣ୍ୟ ଥିବା ପ୍ରତ୍ୟେକ ଜଣେ ପୁଣ୍ୟରେ ସମୃଦ୍ଧି ପାଉଥିବା; ପୁଣ୍ୟରେ ଜନ୍ମ ମିଳେ, ଭୋଗ ମଧ୍ୟ ପୁଣ୍ୟରେ ଅନ୍ତର୍ଗତ।" "ଏହିପରି, ଜଗତ୍ର ସ୍ୱାମୀ, ସବୁଠୁ ଉଚ୍ଚ, ଜଣେ ଜଣେ ପ୍ରାଣୀଙ୍କୁ ଏହି ସ୍ଥାନ ଦେଇଛନ୍ତି, ଜଣେ ବୁଦ୍ଧିମାନ୍।" "ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ଜିଭ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କର ଉତ୍କୃଷ୍ଟତା କୁ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିପାରିବ ନାହିଁ, ତାଙ୍କର ମହିମା କୁ ବି ଉଚ୍ଚାରଣ କରିପାରିବ ନାହିଁ।" "ଭସ୍ମ, ଅସ୍ଥି, ଖପର, ଶ୍ମଶାନରେ ବାସ, ଏବଂ ସର୍ପ—ସେ ଏହାକୁ ତାଙ୍କର ଭୂଷଣ କରିଛନ୍ତି।" "ଭୂତ, ପିଶାଚ, ଗୁହ୍ୟକ ଓ ଦିଗ୍ଗଜମାନେ—ସେ ସବୁଠାରେ ରଚନାକାର, ବ୍ୟବସ୍ଥାପକ ଓ ରକ୍ଷକ।" "ରୁଦ୍ରଙ୍କ ଦୟାରେ ଇନ୍ଦ୍ର ସ୍ୱର୍ଗ ପାଇଥିଲେ; ଯଦି ରୁଦ୍ର ଦେବତା, ଯଦି ଶିବ ସବୁଠି ବ୍ୟାପ୍ତ—" "ଏହି ସତ୍ୟରେ, ଶଙ୍କର ଆପଣଙ୍କର ଯଜ୍ଞକୁ ନଷ୍ଟ କରନ୍ତୁ—ଯଦି ମୋର କୌଣସି ତପସ୍ୟା ଅଛି, କିମ୍ବା ମୁଁ କୌଣସି ଧର୍ମ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଛି।" "ଏହି ଧର୍ମର ଫଳରେ, ଆପଣଙ୍କର ଯଜ୍ଞ ନଷ୍ଟ ହେବା ଯୋଗ୍ୟ ନୁହେଁ—ଯଦି ମୁଁ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ପ୍ରିୟ, ଯଦି ସେ ମୋତେ ରକ୍ଷା କରିବେ।" "ଏହି ସତ୍ୟରେ, ଆପଣଙ୍କର ଅହଂକାର ଶେଷ ହେଉ।" ଏପରି କହି, ସତୀ ନିଜ ଦେହର ଶକ୍ତିରେ ଯୋଗଧ୍ୟାନରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ତାଙ୍କ ଶରୀର ଦେବତା, ଅସୁର, ନାଗମାନେ ସହିତ ଦଗ୍ଧ ହେଲା। ଗନ୍ଧର୍ବ ଓ ଗୁହ୍ୟକମାନେ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ: "ଏହା କ'ଣ?" ତାଙ୍କର ଶରୀର, କ୍ରୋଧରେ ବିମୁକ୍ତ, ଗଙ୍ଗାର ପଶ୍ଚିମ ତୀରେ ପଡିଗଲା; ସେଠି ସ୍ଥଳୀ ସଉନକ ନାମରେ ପରିଚିତ। ସତୀଙ୍କର ନାଶ ଖବର ମିଳିଲାପରେ, ରୁଦ୍ର ଗଭୀର ଦୁଃଖରେ ଡୁବିଗଲେ। ଦେବମାନେ ମଧ୍ୟରେ, ସେ ଦକ୍ଷଙ୍କ ଯଜ୍ଞକୁ ନଷ୍ଟ କରିବାକୁ ଦୃଢ଼ ସଙ୍କଳ୍ପ କଲେ। ଅସଂଖ୍ୟ ଗଣ, ଗ୍ରହ, ବିନାୟକ, ଭୂତ, ପିଶାଚମାନେ ଦକ୍ଷଙ୍କ ଯଜ୍ଞ ନଷ୍ଟ କରିବାକୁ ଆଜ୍ଞା ପାଇଲେ। ସେମାନେ ଯଜ୍ଞ ସ୍ଥଳୀକୁ ଗଲେ, ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନେ ହରିଯାଇ ନଷ୍ଟ ହେଲେ। ଯଜ୍ଞ ଭଙ୍ଗ ହେଲା, ଦକ୍ଷ ନିର୍ବଳ ଓ ନିଷ୍କ୍ରିୟ ହେଲେ। ଦକ୍ଷ କମ୍ପିତ ହେଇ, ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟରେ ପିନାକିନ୍କୁ କହିଲେ: "ମୁଁ ଆପଣଙ୍କୁ ଜାଣିନଥିଲି, ଦେବମାନେ ମଧ୍ୟରେ ସ୍ୱାମୀ।" "ଆପଣ ଏହି ଜଗତର ପରମେଶ୍ୱର; ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନେ ଆପଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଜିତା; ଦୟା କରନ୍ତୁ, ମହାପ୍ରଭୁ, ଆପଣଙ୍କର ସମସ୍ତ ଗଣକୁ ବାପସ୍ ନେଇ ଆସନ୍ତୁ।" "ନିଜନିଜ ଭୟଙ୍କର ଆକୃତିରେ, ବିଭିନ୍ନ ଭୂଷଣରେ ଶୋଭିତ, ଅନେକ ମୁଖ ଓ ଦାନ୍ତ, ବିଭିନ୍ନ ଅସ୍ତ୍ର ଧାରଣ କରି," "ମୁଣ୍ଡ ଓ ଜଟାରେ ନାଗମାନେ ଚୁଉଁଥିବା, ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଅଭିମାନୀ, ଭୟଙ୍କର, ଦଗ୍ଧ କ୍ଷମତାରେ ଭୀଷଣ," "ଇଚ୍ଛାମତା ଆକୃତି ଧାରଣ କରି, କିଛି ଅକର୍ଷଣୀୟ, ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ, ଅପରିମିତ ଶକ୍ତି, ଭୟଙ୍କର, ଯୋଗୀ ଓ ଯୋଗ ଅଧିପତି," "ଜଟା ଓ ମନାରେ ଉଡୁଥିବା, ମୁହଁରେ ଭୟଙ୍କର ଦାନ୍ତ, ହାତୀ ଓ ସିଂହର ଶକ୍ତି ଓ ଚାଳାକି," "କିଛି ମଦରେ ମତାଳ, ଦୀପର ପ୍ରଭାରେ ଟିଉଁଥିବା, ଅଜଗୁଳା ଓ ବିଭିନ୍ନ ପୋଷାକରେ ଶୋଭିତ, କିଛି ଶାନ୍ତ, କିଛି ହାତୀ ପରି ଉତ୍ସାହୀ," "ମୃଗ, ବାଘ, ସିଂହ ପରି ଗର୍ଜନ, ବାଘ ଓ ଭାଲୁ ଚର୍ମରେ ପିନ୍ଧି, ନାଗମାନେ ମାଳା ଓ କଙ୍ଗନରେ, ପବିତ୍ର ସୂତ୍ର ମଧ୍ୟ ନାଗରୁ," "ତ୍ରିଶୂଳ, ତଳୱାର, ବିଦ୍ଧ, କୁହାଡ଼ି, ଭାଲା, ଅସ୍ତ୍ର, ଗଦା, ମୁସଳ, କାଳଦଣ୍ଡ ଓ ଅନ୍ୟ ଅସ୍ତ୍ର ଧାରଣ କରି," "ଅପରିମିତ ଗଣପତିମାନେ ପରିବେଷ୍ଟିତ, ସୂର୍ଯ୍ୟକୁ ଗ୍ରହମାନେ ପରି, ଦେବମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଦେବ, ମହାଦେବ, ଯଜ୍ଞ ନଷ୍ଟ ହୋଇ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଗଲା।" "ମୃଗ ଆକୃତି ଧାରଣ କରି, ଭୟଭୀତ, ହେ ଶଙ୍କର, ଶଙ୍କ ଭୂଷିତ ଦେବତା, ତାଙ୍କର ଗଣ ଓ ସନନ୍ଦନ ସହିତ ନମସ୍କାର।" "ଉଠା ଉଠା ଉଠି, ବୃଷ ଉପରେ ବସିଥିବା, ସୋମ, ଯଜ୍ଞର ଶେଷ କରିଥିବା, ଦିଗ୍ବାସ୍ତ୍ର ଧାରଣ କରିଥିବା, ତୀବ୍ର ତେଜସ୍ବୀ ଦେବତାକୁ ନମସ୍କାର।" ଏପରି ଦକ୍ଷ ଯଜ୍ଞର ବିନାଶ ଓ ଶିବଙ୍କର ମହିମା ସମସ୍ତ ଦେବମାନେ ଦେଖି, ଶିବଙ୍କୁ ନମନ କଲେ।