ଏକ ସମୟରେ, ବ୍ୟାସ ମୁନିଙ୍କୁ ଶ୍ରଦ୍ଧାଯୋଗ୍ୟ ଭାବରେ ସେବା କରାଯାଇଥିଲା। ବ୍ୟାସ ମୁନି, ତୁମେ ପୁରାଣ ଉପରେ ଅନୁଗତ ଶୁଦ୍ଧ ମନକୁ ଉଦ୍ଧାର କରିଥିଲେ, ଯାହା ଇତିହାସ ଓ ପୁରାତନ ଗ୍ୟାନର ଅର୍ଥ ବୁଝିବା ପାଇଁ ଉଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଥିଲା। ଏହି ପ୍ରମୁଖ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏବେ ପୁରାଣ ଶୁଣିବାକୁ ଇଚ୍ଛା ଜନ୍ମିଛି; ତୁମେ ସେମାନେ ପାଇଁ ଏହାକୁ ପାଠ କରିବା ଉଚିତ। ବିଭିନ୍ନ କୁଳରୁ ଆସିଥିବା ଏହି ମହାନ ଆତ୍ମାମାନେ, ଯେଉଁମାନେ ବ୍ରହ୍ମ ଉପଦେଶକ, ସେମାନେ ପାଇଁ ପୁରାଣର ଉଚିତ ଅଂଶ ଶୁଣିବା ଦରକାର। ଏହି ଦୀର୍ଘ ଓ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଯଜ୍ଞ ଅନୁଷ୍ଠାନରେ, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ପାଇଁ ପଦ୍ମ ପୁରାଣ ର ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କଥା ଉପଖ୍ୟାନ କରିବା ଆବଶ୍ୟକ। ଏହି କଥା ଏବେ ଆମେ ଜାଣିବାକୁ ଚାହୁଁଛୁ: କିପରି ପଦ୍ମ ଉଦ୍ଭବ ହେଲା? କିପରି ବ୍ରହ୍ମା ତାହାରେ ଆସିଲେ? ଏବଂ ଯେଉଁ ଜଣେ ଉଦ୍ଭବ ହେଲେ, ସେ କିପରି ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲେ? ଏହା ସତ୍ୟ କଥାରେ ଏହି ବିଷୟ ଉପସ୍ଥାପନ କର। ଏପରି ପ୍ରଶ୍ନ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେବା ପରେ, ଲୌମହର୍ଷଣ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ପ୍ରତି ଶୁଭ ଶବ୍ଦରେ ଉତ୍ତର ଦେଲେ; ସେ ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଓ ଯୁକ୍ତିସଂଗତ ଭାବରେ କଥା କହିଲେ। ସେ କହିଲେ, "ମୁଁ ତୁମେମାନେ ପ୍ରତି ଅତି ଖୁସି ଓ ସମ୍ମାନିତ ଅନୁଭବ କରୁଛି, କାରଣ ତୁମେମାନେ ସମସ୍ତ ଧର୍ମରେ ଅନୁଗତ ଓ ପୁରାଣ ଜ୍ଞାନରେ ଦକ୍ଷ। ମୋତେ ପୁରାଣର ଅର୍ଥ ଉପରେ ଚର୍ଚ୍ଚା କରିବାକୁ ଉତ୍ସାହିତ କରିଛ।" "ମୁଁ ଯେଉଁ କଥା ଶୁଣିଛି ଓ ଯାହା ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବରେ ଜଣାଯାଇଛି, ସେମାନେ ପାଇଁ ସମସ୍ତ କଥା କହିବି; କାରଣ ଏହା ସୂତଙ୍କର ନିତ୍ୟ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ, ଯାହା ସଦ୍ବ୍ୟବହାରି ମାନେ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତି। ଦେବତା, ଋଷି ଓ ରାଜାମାନଙ୍କର ବଂଶର ରକ୍ଷା, ଏବଂ ମହାନ ଆତ୍ମାମାନଙ୍କର ସ୍ତୁତି କରିବା ଦାୟିତ୍ୱ ଆମର।" "ବ୍ରହ୍ମ ଉପଦେଶକମାନେ ବିଭିନ୍ନ ଇତିହାସ ଓ ପୁରାଣରେ ଦେଖାଯାନ୍ତି; କିନ୍ତୁ ବେଦରେ କେହି ସୂତଙ୍କର ଅଧିକାର ଦେଖାଯାଇନାହିଁ। ମହାନ ଆତ୍ମା ରାଜା ପୃଥୁଙ୍କର ଯଜ୍ଞରେ, ମାଗଧ ଓ ସୂତ ତାଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କରିଥିଲେ।" "ତାପରି, ଖୁସି ହୋଇ, ରାଜା ସେମାନେ ପାଇଁ ଏକ ବର ଦେଲେ: ସୂତମାନେ ସୂତଙ୍କର ଅଞ୍ଚଳ ଓ ମାଗଧମାନେ ମାଗଧଙ୍କର ଅଞ୍ଚଳ ଅଧିକାର ଲାଗିଲା। ଯଜ୍ଞ ସମୟରେ ଏକ ସୂତ ଜନ୍ମ ନେଲା; ଏହି ଜଗତରେ ସେ 'ସୂତ' ନାମରେ ପରିଚିତ। ଇନ୍ଦ୍ର ଯଜ୍ଞ ଆରମ୍ଭ ହେଲାପରି, ବୃହସ୍ପତି ଗ୍ରହମାନେ ସହିତ ଯୁକ୍ତ ହେଲେ।" "ସେଇ ଇନ୍ଦ୍ର, ବୃହସ୍ପତିଙ୍କର ଯଜ୍ଞରେ, ସୂତ ଜନ୍ମ ନେଲେ; ଶିଷ୍ୟଙ୍କର ହାତରେ ଯାହା ଦିଆଯାଇଥିଲା, ତାହା ଗୁରୁଙ୍କର ଅଞ୍ଚଳକୁ ବିଜୟ କଲା।" "ଉପର ଓ ନିମ୍ନ ଧାରା ଦ୍ୱାରା, ଏହି ମିଶ୍ର ଜାତି ଜନ୍ମ ନେଲା; ଯେଉଁଠାରେ କ୍ଷତ୍ରିୟ ପୁରୁଷ ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣ ମହିଳା ଠାରୁ ସନ୍ତାନ ଉଦ୍ଭବ ହେଲା।" "ପୂର୍ବ ମାନେ ସହିତ ସାମ୍ୟତା ଦ୍ୱାରା, ସେମାନଙ୍କର ଭିନ୍ନତା ବିବର୍ଣ୍ତିତ; ଏହା ସୂତଙ୍କର ମଧ୍ୟମ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ, ଯେଉଁମାନେ କ୍ଷେତ୍ର ଉପରେ ଜୀବନ ନିବାହ କରନ୍ତି।" "ପୁରାଣରେ, ମୋର ଅଧିକାର ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଦ୍ୱାରା ଏଠାରେ ସ୍ଥାପିତ; ଧର୍ମ ଦେଖି, ତୁମେମାନେ ମୋତେ ପ୍ରଶ୍ନ କରିଛ, ବ୍ରହ୍ମ ଉପଦେଶକମାନେ।" "ଏହିପରି, ମୁଁ ଭୂମିରେ ପୁରାଣକୁ ସଠିକ୍ ଭାବରେ ଘୋଷଣା କରିବି, ଋଷିମାନେ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନିତ; ପିତୃମାନେ ମନରୁ ଜନ୍ମିତ କନ୍ୟା ବାସବଙ୍କର ଜନ୍ମ ହେଲା।" "ପିତୃମାନେ ସ୍ଥାନ ଦେଇନଥିବାରୁ, ସେ ମାଛର ଗର୍ଭରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ; ଅଗ୍ନିକୁ ଜଳାଇବା ପାଇଁ ଅରଣୀ ଭଳି, ସେ ଏକ ଶୁଭ୍ ଜନ୍ମର ଉତ୍ପାଦକ ହେଲେ।" "ସେଠି, ପରାଶର ମୁନିଙ୍କ ଶୁଧ୍ଧ ଆତ୍ମା ତାଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ଦେଲେ; ସେ ପବିତ୍ର ତଥ୍ୟକୁ ଉପସ୍ଥାପନ କରିଥିଲେ।" "ପ୍ରାଚୀନ ପୁରୁଷ, ବ୍ରହ୍ମ ଶବ୍ଦକୁ ଅନୁସରଣ କରିଥିଲେ; ବିଷ୍ଣୁ, ମାନବ ରୂପ ଧାରଣ କରିଥିଲେ, ତାଙ୍କର ସ୍ୱଭାବ ସମ୍ମାନିତ।" "ସେ, ଜନ୍ମ ନେଇଥିବା ସମୟରେ, ବେଦ ତାଙ୍କୁ ନିଜ ଶାଖା ସହିତ ଉପସ୍ଥାପନ କଲା; ବୁଦ୍ଧି ଦ୍ୱାରା ବେଦ ସମୁଦ୍ରକୁ ମଥନ କରିଥିଲେ।" "ସେ ଜଗତରେ ଆଲୋକ ଏବଂ ମହାଭାରତର ଚନ୍ଦ୍ରକୁ ଉତ୍ପନ୍ନ କଲେ; ଯଦି ଏହି ତିନି—ଭାରତ, ସୂର୍ଯ୍ୟ ଓ ବିଷ୍ଣୁ—ନଥାନ୍ତି," "ତେବେ ଜଗତ ଅଜ୍ଞାନର ଅନ୍ଧକାରରେ ରହିଥାନ୍ତି; କୃଷ୍ଣ ଦ୍ୱୈପାୟନ ବ୍ୟାସକୁ ନାରାୟଣ, ପ୍ରଭୁ ଭାବରେ ଚିହ୍ନିବା।" "ପଦ୍ମ ପୁରାଣ ଏବଂ ମହାଭାରତର ରଚନା କିଏ କରିପାରିବ, ଚକ୍ଷୁଷ୍ମାନ୍ୟ ଲୋଟସ ଆଖି ଥିବା ସେ ଅନ୍ୟ କିଏ? ଏହିପରି, ମୁଁ ପୁରାଣକୁ ବ୍ରହ୍ମ ଉପଦେଶକମାନେ ଠାରୁ ଶୁଣିଛି।" "ସମସ୍ତ ଜଗତରେ ସମ୍ମାନିତ, ସର୍ବଜ୍ଞ ବ୍ୟକ୍ତି, ଦୀପ୍ତିମାନ୍ୟ ମହାନ ଉପଦେଶକ; ପୁରାଣ, ସମସ୍ତ ଶାସ୍ତ୍ରର ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରଥମ, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ମନରେ ସ୍ମୃତ।" "ସମସ୍ତ ଜଗତରେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ, ସମସ୍ତ ଜ୍ଞାନର ଆଧାର; ତିନି ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ପାଇଁ ଉପାୟ, ଧାର୍ମିକ ଓ ଏକ ଶତ କୋଟି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବିସ୍ତୃତ।" "ସମସ୍ତ ଜଗତ ଅନ୍ତ ହୋଇଥିଲାବେଳେ, କେଶବ, ଅଶ୍ୱ ରୂପରେ, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ଆଜ୍ଞାରେ, ବେଦକୁ ଉଦ୍ଧାର କଲେ।" "ଚାରି ବେଦ, ତାଙ୍କର ଅଙ୍ଗ, ପୁରାଣ ଓ ବିଶାଳ ଧର୍ମ ଶାସ୍ତ୍ର; ସମସ୍ତ ଶାସ୍ତ୍ର ଏକ ଅସୁର ଦ୍ୱାରା ଅପହୃତ ହୋଇ ତାଙ୍କର ହୋଇଗଲା।" "ମାଛ ରୂପରେ, ସେ କଳ୍ପ ଆରମ୍ଭରେ ଜଳ ସମୁଦ୍ରରୁ ସେଗୁଡିକୁ ଉଦ୍ଧାର କଲେ; ପ୍ରଭୁ, ଜଳ ଭିତରେ ରହି, ସମସ୍ତ କଥା ଉପଦେଶ କଲେ।" "ଶୁଣି, ଚତୁର୍ମୁଖୀ ବ୍ରହ୍ମା ଋଷିମାନେ ଓ ବେଦ ଜ୍ଞାନୀମାନେ ପାଇଁ କଥା କହିଲେ; ସେ ସମୟରେ, ସମସ୍ତ ଶାସ୍ତ୍ର ଓ ପୁରାଣର ଉଦ୍ଭବ ହେଲା।" "କାଳ କ୍ଷୟ ସହିତ, ପୁରାଣ ସଠିକ୍ ଭାବରେ ରଖାଯାଉନଥିବା ଦେଖି, ପ୍ରଭୁ ବ୍ୟାସ ରୂପେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଯୁଗରେ ସଂଗ୍ରହ ପାଇଁ ପ୍ରକଟ ହେଲେ।" "ପ୍ରତ୍ୟେକ ଦ୍ୱାପର ଯୁଗରେ, ସେ ଚାରି ଲକ୍ଷ ଶ୍ଲୋକରେ ପୁରାଣ କୁ ଘୋଷଣା କଲେ; ପରେ, ଏହାକୁ ଅଠାର ଅଂଶରେ ବିଭାଜନ କରି ଏହି ଜଗତରେ ପ୍ରକାଶ କଲେ।" "ଏଉଁ ଦିନ ମଧ୍ୟ, ଦେବତାମାନେ ଠାରେ, ଏହା ଏକ ଶତ କୋଟି ଶ୍ଲୋକ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବିସ୍ତୃତ; କିନ୍ତୁ ଏଠାରେ, ସଂକ୍ଷିପ୍ତ ଭାବରେ ଏହା ଚାରି ଲକ୍ଷ ଶ୍ଲୋକରେ ବ୍ୟବସ୍ଥିତ।" "ଏବେ, ମୁଁ ପଦ୍ମ ପୁରାଣ ନାମକ ଅତି ପୁଣ୍ୟମୟ ପୁରାଣ ଘୋଷଣା କରିବି, ଯାହା ପଚାଉଁ ହଜାର ଶ୍ଲୋକ ଓ ପାଞ୍ଚ ଖଣ୍ଡରେ ବିଭକ୍ତ।" "ସେଠି, ପ୍ରଥମେ ସୃଷ୍ଟି ଖଣ୍ଡ, ପରେ ପୃଥିବୀ ଖଣ୍ଡ; ତାହାପରେ ସ୍ୱର୍ଗ ଖଣ୍ଡ, ପରେ ପାତାଳ ଖଣ୍ଡ।