ସର୍ବୋଚ୍ଚ ପ୍ରଭୁ ତାଳେ ରାମଙ୍କୁ କହିଲେ, "ହେ ରାମ, ମୁଁ ବରଦାତା, ତୁମେ ଯେଉଁ ବର ଚାହଁଅଛ, ମୋତେ କୁହ।" ତେବେ ରାମ କହିଲେ, "ମୁଁ ଲଙ୍କାକୁ ଯିବାକୁ ଚାହେଁ, ହେ ଶମ୍ଭୁ, ସାଗର ଉତ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ ହେବା ପାଇଁ ମୋତେ ଉପାୟ ଦିଅ।" ଶମ୍ଭୁ ଉତ୍ତର ଦେଇ କହିଲେ, "ମୋ ଶିଙ୍ଗ ଦ୍ୱାରା ତିଆରି ହୋଇଥିବା ଏକ ଧନୁଷ୍ୟ ଅଛି, ଯାହା ଇଚ୍ଛାମୂଳକ ଆକାର ଧାରଣ କରିପାରେ। ଏହାରେ ଚଢ଼, ସାଗର ଅତିକ୍ରମ କରି ଲଙ୍କା ପହଞ୍ଚ।" ତାପରେ ରାମ ଏହି ନିଶ୍ଚୟ କରି, ଶିଙ୍ଗ ଧନୁଷ୍ୟକୁ ସ୍ମରଣ କଲେ। ସେ ଧନୁଷ୍ୟ ପ୍ରକଟ ହେଲା, ରାମ ଏହାର ପୂଜା କଲେ। ତାପରେ ହରା ଧନୁଷ୍ୟକୁ ନେଇ ରାମଙ୍କୁ ଦେଲେ। ରାମ ଏହି ଧନୁଷ୍ୟକୁ ସାଗର ମଧ୍ୟରେ ଫିଙ୍ଗିଦେଲେ। ସମସ୍ତ ବନରାଜ, ରାମ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ସହିତ, ଏହି ଧନୁଷ୍ୟ ଉପରେ ଚଢ଼ିଲେ। ଅନେକ ଅସଂଖ୍ୟ ବନରାଜ ଏହି ଧନୁଷ୍ୟ ଉପରେ ଚଢ଼ି, ବିଶାଳ ଶକ୍ତି ସହିତ ଆଗେ ବଢ଼ିଲେ। ସେମାନେ ଧନୁଷ୍ୟର ତୀରକୁ ଅନେକ ସ୍ଥାନରେ ଗଲେ, ଏବଂ ସବୁ ଦୃଶ୍ୟ ଅବଲୋକନ କଲେ। ଏହି ସମୟରେ ଏକ ରାକ୍ଷସ ନାମ ଅତିକାୟ ବନରାଜମାନଙ୍କର ଶକ୍ତି ଦେଖି, ରାବଣଙ୍କୁ କହିଲା। ରାବଣ ହସି କହିଲେ, "ଏହି ବନରାଜ, ଏହି ଗଛ ଚଢ଼ୁଥିବାମାନେ, କିମ୍ବା ଏହି ଦୁଇ ମାନବ, ରାମ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣ—ମୋ ପାଇଁ କିଛି ଚିନ୍ତାର ବିଷୟ ନୁହେଁ। ଏହା ସବୁ ଭାଗ୍ୟର ପ୍ରେରିତ ଆହାର।" ତାପରେ ସୁଗ୍ରୀବ, ପଶ୍ଚିମ ଦିଗକୁ ଆଶ୍ରୟ କରି, ହନୁମାନ, ଜାମ୍ବବାନ ଓ ଅନେକ ବଳଶାଳୀ ବନରାଜ ସହିତ ଲଙ୍କା ପାର୍ଶ୍ୱକୁ ଗଲେ। ସେମାନେ ଉଦ୍ୟାନରେ ପ୍ରବେଶ କରି, ବିଭିନ୍ନ ଫଳ ଖାଇଲେ, ଜଳ ପିଇଲେ, ଉଦ୍ୟାନର ରାକ୍ଷସ ପାଳକମାନେକୁ ଦୂର କଲେ, ପ୍ରତ୍ୟେକ ଜଙ୍ଗଲରେ ଧରି ନେଲେ, ପଳାଇ ଲଙ୍କା ଦ୍ୱାରକୁ ପହଞ୍ଚି, ଉପରକୁ ଚଢ଼ି, ରାଜମହଳ ଭଙ୍ଗ କଲେ, ଏବଂ କିଛି ବନରାଜ ସ୍ତମ୍ଭ ଧରି ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ କଲେ। କିଛି ବନରାଜ ମଣ୍ଡପ ଭଙ୍ଗ କଲେ, ଘର ଚକ୍ନାଚୁର କଲେ, ଏବଂ ଶିଶୁ, ବୃଦ୍ଧ, ନାରୀ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ସମେତ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ହତ୍ୟା କଲେ। ଏହି ସମୟରେ ରାବଣ ଜାଣିଲେ ଯେ ବାର୍ତ୍ତା ଦୁର୍ଗ ଦଳିତ ହୋଇଛି, ସେ ଇନ୍ଦ୍ରଜିତ୍କୁ ଆଦେଶ ଦେଲେ। ଇନ୍ଦ୍ରଜିତ୍ ବନରାଜମାନଙ୍କ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ କଲେ, ଏବଂ ସେମାନେ ଭୟଭୀତ ହୋଇ ପଳାଇଗଲେ। ଏହା ଦେଖି ହନୁମାନ, ସମସ୍ତ ବନରାଜ ପଳାଇଯିବାକୁ ଜାଣି, ରାବଣଙ୍କ ଉପସ୍ଥିତି ଅନୁଭବ କଲେ, ବନରାଜମାନେକୁ ଡାକି, ତାଙ୍କୁ ତିବ୍ର ଭାବେ ତାଡ଼ନା କଲେ, ଏବଂ ବୃହତ୍ ସେନା ସଂଗଠିତ କଲେ, ଦଶମୁଖୀ ରାବଣ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେଲେ ଓ ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ। ତାପରେ ଇନ୍ଦ୍ରଜିତ୍ ଆକାଶରେ ରହି ଯୁଦ୍ଧ କଲେ, କିନ୍ତୁ ବନରାଜମାନେ ସେଉଁଠି ଦେଖିପାରିଲେ ନାହିଁ। ଏହି ସମୟରେ ହନୁମାନ ଓ ଜାମ୍ବବାନ ଆକାଶକୁ ଲାଘବ କରି, ପାହାଡ଼ ଉଠାଇ ଇନ୍ଦ୍ରଜିତ୍କୁ ଆଘାତ କଲେ। ଏବଂ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ତାଙ୍କୁ ପୃଥିବୀରେ ପତିତ କରି, ଯମଲୋକକୁ ପଠାଇଦେଲେ। ତାପରେ ଅତିକାୟ ଓ ମହାକାୟ ଅନେକ ବନରାଜ ସେନାକୁ ହତ୍ୟା କରି, ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କୁ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଦେଇ, ରାମ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ କଲେ, ସୁଗ୍ରୀବଙ୍କୁ ବଶ କଲେ, ହନୁମାନ ଓ ଜାମ୍ବବାନ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ କରି, ପରାଜିତ ଓ ବନ୍ଧିତ ହୋଇ, ସେମାନେ ଦୁଇ ଯୋଦ୍ଧା ରାମଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ଆଣାଗଲେ। ରାମ ଅତିକାୟଙ୍କୁ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ, "ମୋର ରାବଣ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ, ତାଙ୍କ ଅନ୍ୟ ମନ୍ତ୍ରୀ ଓ ଭୟାନକ ଶୂରମାନଙ୍କ ବିଷୟରେ କୁହ।" ଅତିକାୟ କହିଲେ, "ଏହି ଯୋଜନା ପୂର୍ବରୁ ଆମେ କରିଥିଲୁ—ସେନାକୁ ବିଭାଜନ କରି, ଶୂର ବିଦ୍ୟୁନ୍ମାଳୀ ଏକା ଏକା ଆକାର ଧାରଣ କରି, ଦୃଶ୍ୟ ଓ ଅଦୃଶ୍ୟ ଭାବେ ସମସ୍ତ ବନରାଜଙ୍କ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ କରେ। ଅନ୍ୟ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଓ ବଳବାନ ରାକ୍ଷସମାନେ ମଧ୍ୟ ଆସିଛନ୍ତି; ଆମେ ଦୁଇଜଣ ତୁମେ ଦୁଇଜଣ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧ କରିବା, ରାବଣ ପୁଷ୍ପକ ଉପରେ ଚଢ଼ି ଅନ୍ୟ ଉପାୟରେ ତୁମକୁ ହତ୍ୟା କରିବ। ଅନ୍ୟ ରାକ୍ଷସମାନେ, କୁମ୍ଭକର୍ଣ୍ଣଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ, ତୁମ ଆକାର ଧାରଣ କରି, ତୁମକୁ ଘେରିବେ, ସୀତାଙ୍କୁ ଦେଖାଇ, ତାଙ୍କ ସମ୍ମୁଖରେ ତୁମକୁ ହତ୍ୟା କରିବେ।" ରାମ କହିଲେ, "ହଁ, ଶକ୍ତିଶାଳୀଙ୍କ ପାଇଁ କ'ଣ ଅସାଧ୍ୟ? ଏହି ଭାଗ୍ୟର ବିଚିତ୍ର ଚାଳ।" ଏହି ସମୟରେ ଦେଖି ସୁଗ୍ରୀବ ଭୟଙ୍କର କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ କହିଲେ, "ଏହି ଦୁଇଜଣଙ୍କୁ ହତ୍ୟା କରିବା ଉଚିତ, ଛାଡ଼ିବା ନୁହେଁ।" କିନ୍ତୁ ରାମ କହିଲେ, "ଏମିତି ନୁହେଁ, ସେମାନେ ହତ୍ୟା ହେବେ ନାହିଁ, ଛାଡ଼ିଦେଅ। ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ବସ୍ତ୍ର ଓ ଭୂଷଣ ଆଣ।" ଏହା କହିବା ସହିତ, ହନୁମାନ ସେମାନେ ପାଇଁ ବସ୍ତ୍ର ଓ ଭୂଷଣ ଆଣିଲେ, ରାମ ଦୁଇଜଣଙ୍କୁ ଦେଲେ। ଅତିକାୟ ନମ୍ରତା ସହିତ କହିଲେ, "ଲଙ୍କା ଦ୍ୱାରରେ ଯେଉଁ କାଠର ପଞ୍ଚମୁଖୀ ପୁତୁଳି, ଶୁକ୍ର କହିଛନ୍ତି ଯେ, ଏହା କାଟିଦେଲେ ରାବଣ ବଧ ହେବ।" ଏବଂ, "କାଠ କାଟିବା ପରେ ଏକଦମ ତଳସ୍ଥଳକୁ ଯିବା ଉଚିତ—ଏହା ଭାର୍ଗବଙ୍କ କଥା ଏବଂ ଲିଖିତ ଆଦେଶ।" "ଏହିପରି, ଏହି କାଠକୁ ଏକ ଏକାଗ୍ର ତୀରରେ ପାଞ୍ଚ ଭାଗ କରି କାଟିଦିଅ; ତାପରେ ତୁମ ଶକ୍ତି ଜାଣି, ଆମେ ତୀବ୍ର ଯୁଦ୍ଧ କରିବା।" ଏହି ଭାର୍ଗବଙ୍କ କଥା ବୁଝି, ରାମ ପୂର୍ବ ଦ୍ୱାରକୁ ଗଲେ, ଧନୁଷ୍ୟକୁ ଛୁଇଁ ତୀର ଧରି, ହନୁମାନ ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କୁ ଶୁଣାଇ, ତୀର ପ୍ରସ୍ତୁତ କଲେ। ତୀର ଧନୁଷ୍ୟରୁ ଛାଡ଼ିବା ସମୟରେ, ଦୁଇ ରାକ୍ଷସ ତାହାର ପଥ ଦେଖୁଥିଲେ; ତୀର କାଠକୁ ପାଞ୍ଚ ଭାଗରେ କାଟିଦେଉଥିବା ଦେଖି, ସେମାନେ ରାମଙ୍କୁ ପ୍ରାର୍ଥନା କଲେ, "ଆମ ପିଲାମାନେକୁ ରକ୍ଷା କର।" ରାମ କହିଲେ, "ତଥାସ୍ତୁ," ଏବଂ ସେମାନେ ଲଙ୍କାକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ତାପରେ ବନରାଜମାନେ ଦୁର୍ଗ ଉପରେ ଯୁଦ୍ଧ କରି, ସମଗ୍ର ପରିସରକୁ ପାଦ, ହାତ, ଘୁଣା ଓ ପିଠି ଦ୍ୱାରା ସମତଳ କରି, ଦ୍ୱିତୀୟ ବାର୍ତ୍ତାରେ ପହଞ୍ଚିଲେ। ଏହି ସମୟରେ ରାବଣ ଆସି, ସମସ୍ତଙ୍କୁ ତୀର ଦ୍ୱାରା ଚିତ୍ରାଇଦେଲେ, ଏବଂ ରାମଙ୍କୁ ଲକ୍ଷ୍ୟ କରି ଆଗକୁ ବଢ଼ିଲେ। ତାପରେ ସେ ରାମଙ୍କୁ ପାଞ୍ଚ ତୀର ମାରିଲେ। ରାମ ତାଙ୍କୁ ଦଶ ତୀର ଦ୍ୱାରା ଆଘାତ କଲେ। ଏହି ଦୁଇଜଣଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଭୟଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭ ହେଲା। ରାବଣ ଦଶ ତୀର ଦ୍ୱାରା ଆଘାତ କଲେ। ରାମଙ୍କ ତୀରରେ ଆହତ ହୋଇ, ରାକ୍ଷସ ଭାଗିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କଲେ। ବନରାଜମାନେ ଓ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଅସଂଖ୍ୟ କୋଟିରାକ୍ଷସମାନେକୁ ବଧ କରୁଥିଲେ।