ସେତେବେଳେ, ସୀତା ମାଆ ତପସ୍ଵିନୀ ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ଓ ବେଦର ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ତେଜ ଧାରଣ କରୁଥିବା ଋଷିମାନେଙ୍କୁ ଶିରୋନମ୍ର କରି, ମନରେ ରାମଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରି, ରଥରେ ଚଢ଼ି ନଗରକୁ ଯିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ। ଦୀରେ-ଦୀରେ ସେ ଅଲଙ୍କାରରେ ଶୋଭିତ ଶ୍ରୀମୟ ନଗରକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ ଏବଂ ସରୟୂ ନଦୀକୂଳରେ ଆସିଲେ, ସେଠାରେ ସ୍ୱୟଂ ରାମ ଉପସ୍ଥିତ ଥିଲେ। ଲକ୍ଷ୍ମଣଙ୍କ ସହିତ ଗୃହଣୀ ସୀତା ରଥରୁ ଅବତରି, ପତିପ୍ରତିବ୍ରତା ଭାବେ ରାମଙ୍କ ପାଦ ଧରି ନମସ୍କାର କଲେ। ଜାନକୀଙ୍କ ଆଗମନ ଦେଖି, ପ୍ରେମରେ ଭରିଯାଇଥିବା ରାମ କହିଲେ, "ହେ ସଦ୍ଗୁଣମୟି, ତୁମେ ଥିବା ସହ ବର୍ତ୍ତମାନ ମୁଁ ଏହି ଯଜ୍ଞ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କରିପାରିବି।" ସୀତା ପ୍ରଥମେ ବାଲ୍ମୀକି ଓ ଅନ୍ୟ ମହାନ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଂକୁ ଶିରୋନମ୍ର କରି, ତା’ପରେ ଉତ୍ସାହରେ ନିଜ ମାଆମାନେଂକ ପାଦେ ଶିର ନମାଇବାକୁ ଗଲେ। କୌଶଳ୍ୟା ନିଜ ପ୍ରିୟ ଜାନକୀ, ବୀରମାତାଙ୍କୁ ଆସୁଥିବା ଦେଖି ଅଶୀର୍ବାଦ କଲେ ଓ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ। କୈକେୟୀ, ଭିଦେହନନ୍ଦିନୀ ସୀତାଙ୍କୁ ପାଦେ ଶିର ନମାଇଥିବା ଦେଖି, "ତୁମେ ତୁମ ପତି ଓ ପୁଅମାନେ ସହ ଦୀର୍ଘାୟୁ ହେଉ," ବୋଲି ଆଶୀର୍ବାଦ କଲେ। ସୁମିତ୍ରା ମଧ୍ୟ ସୀତାଙ୍କୁ ପୁଅ ଓ ପଉତି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ହେବାର ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଲେ। ସୀତା ରାମଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଅତି ଭକ୍ତିରେ ମନେ ରଖି, ସମସ୍ତ ମହିଳାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କଲେ ଓ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଆନନ୍ଦରେ ଦୀପ୍ତିମାନ ହେଲେ। ରାମଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଜନନୀ ସୀତାଙ୍କ ସହ ଏକତ୍ର ହେବା ଦେଖି, ଋଷି ଅଗସ୍ତ୍ୟ ତାଙ୍କ ପୂର୍ବ ନିର୍ମିତ ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣମୟ ପତ୍ନୀମୂର୍ତ୍ତିକୁ ଅବହେଳା କରି, ଧର୍ମମୟୀ ସୀତାଙ୍କୁ ଗ୍ରହଣ କଲେ। ଏହିପରି ରାମ, ସୀତାଙ୍କ ସହ ଯଜ୍ଞ ମଞ୍ଚରେ ଚନ୍ଦ୍ରମା ଯେପରି ତାରାମଣ୍ଡଳ ସହ ଶୋଭିତ, ସେପରି ଦୀପ୍ତିମାନ ହେଲେ। ଉଚିତ ଓ ଆନନ୍ଦଦାୟକ ସମୟରେ, ଧର୍ମମୟୀ ବୈଦେହୀ ସହ ଏହି ଯଜ୍ଞ କରି, ସମସ୍ତ ପାପ ଦୂର କଲେ। ରାମ ଓ ସୀତାଙ୍କୁ ଯଜ୍ଞ କାର୍ଯ୍ୟରେ ଲୀନ ଦେଖି, ସମସ୍ତ ଉପସ୍ଥିତ ଲୋକ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟରେ ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ। ଏହି ମହାୟଜ୍ଞ ସ୍ଥଳରେ, ରାମ ବିନୟରେ ଋଷି ବଶିଷ୍ଠଙ୍କୁ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ, "ଗୁରୁଦେବ, ଏବେ ମୁଁ କ’ଣ କରିବି?" ତାଙ୍କ ଶବ୍ଦ ଶୁଣି, ଜ୍ଞାନୀ ଗୁରୁ କହିଲେ, "ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଂକୁ ସନ୍ତୋଷ ଦେବା ଦାନ ଦିଅ।" ପୂର୍ବେ ମରୁତ୍ତ ରାଜା ଯେପରି ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଂକୁ ବହୁତ ଧନ ଦେଇ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରିଥିଲେ, ତାହା ସ୍ମରଣ କରାଇଲେ। ସେତେ ଧନ ଦେଉଥିଲେ ଯେ, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଏହି ଭାର ବହିପାରିଲେ ନାହିଁ, ଏବଂ ହିମାଳୟ ଦିଗରେ ରଖିଦେଇଥିଲେ। ଏହିପରି, "ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ରାଜା, ତୁମେ ମଧ୍ୟ ଧନ୍ୟ ଓ ଶ୍ରୀମୟ ହେବାରୁ, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଂକୁ ଦାନ ଦେଉ, ଯେଉଁଠାରେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ସନ୍ତୁଷ୍ଟି ହେବ।" ଏହା ଶୁଣି, ରାମ ମହାରାଜା ପ୍ରଥମେ ଘଟୋଦ୍ଭବ ଋଷିଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କରି, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ପୁତ୍ର ଏହି ତପସ୍ଵୀଙ୍କୁ ବିଭିନ୍ନ ମୂଲ୍ୟବାନ ମଣି, ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଓ ଦେଶଦେଶାନ୍ତରର ଲୋକମାନେ ଘିରି ଉଲ୍ଲାସରେ ସମ୍ମାନ କଲେ। ଅଗସ୍ତ୍ୟ ଓ ତାଙ୍କ ମଧୁରାଙ୍ଗନାଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଏହିପରି ମଣି, ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଓ ଦେଶଦେଶାନ୍ତରର ଉପହାର ଦେଇ ସମ୍ମାନ କଲେ। ସତ୍ୟବତୀପୁତ୍ର ବ୍ୟାସ ଓ ତାଙ୍କ ସହ ଚ୍ୟବନ ଓ ତାଙ୍କ ଭାର୍ଯ୍ୟାଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଉତ୍ତମ ମଣି ଦେଇ ସମ୍ମାନ କଲେ। ଅନ୍ୟ ସମସ୍ତ ଋଷି, ରିତ୍ୱିଜ୍ ଓ ତପସ୍ଵୀମାନେଂକୁ ମଧ୍ୟ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାରର ମଣି ଓ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଦେଇ ସମ୍ମାନିତ କଲେ। ଏହା ପରେ, ରାମ ଯଜ୍ଞରେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେଂକୁ ତାଙ୍କ ମର୍ଯ୍ୟାଦା ଅନୁଯାୟୀ ପ୍ରତ୍ୟେକଙ୍କୁ ଏକ ଲକ୍ଷ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ମୁଦ୍ରା ଦାନ କଲେ। ଗରିବ, ଅନ୍ଧ ଓ ଦରିଦ୍ରମାନେଂକୁ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କ ସନ୍ତୁଷ୍ଟି ଅନୁଯାୟୀ ଧନ ଓ ମଣି ଦେଲେ। ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଉତ୍ତମ ବସ୍ତ୍ର, ମୃଦୁ ଓ ସୁସ୍ୱାଦୁ ଖାଦ୍ୟ ଶାସ୍ତ୍ରାନୁସାରେ ଦେଇ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଆନନ୍ଦିତ କଲେ। ସମସ୍ତ ନଗର ଆନନ୍ଦରେ ପ୍ରଫୁଲ୍ଲିତ ହେଲା, ଲୋକେ ଶୁଭ, ଧନ୍ୟ ଓ ସମୃଦ୍ଧିରେ ଓତପ୍ରୋତ ହେଲେ। ରାଜା ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଦାନ ଦେଉଥିବା ଦେଖି, ଘଟଉଦ୍ଭବ ଋଷି ଏହି ମହାୟଜ୍ଞରେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଆନନ୍ଦ ଅନୁଭବ କଲେ। ଏହା ପରେ ଅଭିଷେକ ସ୍ନାନ ପାଇଁ ଷଷ୍ଟିଚାରି ରାଜା ଓ ତାଙ୍କ ଭାର୍ଯ୍ୟାଙ୍କୁ ଅମୃତ ସମ ଜଳ ଆଣିବାକୁ ଡାକିଲେ। ରାମ ଓ ସୀତା ସମସ୍ତ ଭୂଷଣରେ ଶୋଭିତ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଘଟ ନେଇ ଜଳ ଆଣିବାକୁ ଗଲେ। ସେଥିରେ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଓ ଉର୍ମିଳା, ମାଣ୍ଡବ୍ୟ ରାଜା, ଭରତ, ଶତ୍ରୁଘ୍ନ ଓ ଶ୍ରୁତକୀର୍ତ୍ତି, କାନ୍ତିମତୀ, ପୁଷ୍କଳ, ସୁବାହୁ ସତ୍ୟବତୀ ସହ, ସତ୍ୟବାନ୍ ଓ ବୀରଭୂଷା, ସୁମଦ ଓ ସତ୍କୀର୍ତ୍ତି, ବିମଳ ଓ ତାଙ୍କ ରାଣୀ, ବୀରମଣି ଓ ଶ୍ରୁତବତୀ, ଲକ୍ଷ୍ମୀନିଧି ଓ କୋମଳା, ରିପୁତାପ ଓ ଓଙ୍ଗସେନା, ବିଭୀଷଣ ଓ ପ୍ରତୀତା, ଉଗ୍ରାଶ୍ୱ ଓ କାମଗମା, ନୀଳରତ୍ନୋଧି ଓ ରମ୍ୟା, ସୁରଥ ଓ ସୁମନୋହାର୍ୟା, ଏବଂ ମନ୍ଦ୍ରି ମୋହନ ବନରାଜ ମଧ୍ୟ ଥିଲେ। ଏହିପରି ଅନେକ ରାଜାଙ୍କୁ ବଶିଷ୍ଠ ଋଷି ପଠାଇଥିଲେ। ମନ୍ତ୍ରଜ୍ଞ ବଶିଷ୍ଠ ଶିବପବିତ୍ର ସରୟୂ ନଦୀକୂଳକୁ ଗଲେ ଓ ବେଦମନ୍ତ୍ରରେ ଜଳକୁ ପବିତ୍ର କଲେ। "ଏହି ମନୋହର ଜଳରେ ଏହି ଉତ୍ତମ ଅଶ୍ୱକୁ ପବିତ୍ର କର, ଯେଉଁଠାରେ ରାମ, ସମସ୍ତ ଜଗତର ଏକମାତ୍ର ରକ୍ଷକ, ଯଜ୍ଞ କରୁଛନ୍ତି।" ସମସ୍ତ ରାଜା, ରାମଙ୍କୁ ଆଗରେ ରଖି, ଋଷିଙ୍କ ଛୁଆଁ ହୋଇଥିବା ଜଳ ଯଜ୍ଞମଞ୍ଚକୁ ଆଣିଲେ, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଶ୍ରୀଗୁଣଗାନ କରୁଥିଲେ। ଦୁଧ ସମ କ୍ଷୀରବର୍ଣ୍ଣ ଘୋଡ଼ାକୁ ପବିତ୍ର ଜଳରେ ସ୍ନାନ କରାଗଲା, ଘଟଉଦ୍ଭବ ଋଷି ନିଜ ହାତରେ ମନ୍ତ୍ର ପଢ଼ିଲେ। "ହେ ମହାବଳୀ ଅଶ୍ୱ, ଏହି ବ୍ରାହ୍ମଣମୟ ସଭାରେ ମୋତେ ପବିତ୍ର କର; ତୁମର ଯଜ୍ଞ ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ଦେବତା ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହେଉନ୍ତୁ," ବୋଲି ଅନୁଷ୍ଠାନ ସମ୍ପନ୍ନ କରାଗଲା।