ତାଙ୍କର ପ୍ରିୟ ବ୍ୟକ୍ତି ଉତ୍ତର ଦେଲେ: "ମୁଁ ରାଜ୍ୟର ସାର ଆଣିଛି; ଖାଦ୍ୟ ସମୟରେ ତୁମେ ଦେଖିବା." ଏହିପରି କହି, ସେ ଲୁଣ ନ ଦେଇ ଖାଦ୍ୟ ପ୍ରସ୍ତୁତ କଲେ। ପରେ, ସେ ଖାଦ୍ୟ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପଦାର୍ଥ ରାଜା ମାଲଧରଙ୍କୁ ପରିବେଶନ କଲେ, ରାଜା ମାଲଧର ଦେଖିଲେ ଯେ ଖାଦ୍ୟରେ ଲୁଣ ନାହିଁ। ଖାଇବା ପରେ, ସେ ଦୋଷ ରହିତ ହେଲେ ଓ ରାଜ୍ୟର ସାର ଦେଲେ; ତାପରେ ରାଜା, ମନ ଆନନ୍ଦିତ ହୋଇ, ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଖାଦ୍ୟ ଦେଲେ। ସେ ଏହି ନାରୀକୁ ପ୍ରଶଂସା କରି କହିଲେ, "ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ ଓ ପୁଣ୍ୟବତୀ"; ଏବଂ ଘୋଷଣା କଲେ, "ଯେ କୌଣସି ନାରୀ ଏହି ଉପବାସ କୁ ଗଭୀର ଭକ୍ତି ସହ କରିନାହିଁ—" ଏପରି ନାରୀ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଜନ୍ମରେ ଦୁଃଖୀ ଓ ଅଭାଗା ହେବେ; ଯେ ଏହାକୁ ଭକ୍ତି ସହ ଶୁଣିବେ, କିମ୍ବା ଏହି କଥାକୁ ଏକାଗ୍ରତା ସହ ପାଠ କରିବେ— ସେ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ ଲକ୍ଷ୍ମୀର ଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରିବେ; କିନ୍ତୁ ଯଦି କୌଣସି ନାରୀ ଏହି କଥା ଶୁଣିନାହିଁ ଏବଂ ଉପବାସ କରିଥାନ୍ତି, ତାଙ୍କର ଉପବାସର ଫଳ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବରେ ହରାଇଯିବ। ଏହି କଥା ଶୁଣି, ଶୌନକ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ: "ଅନ୍ୟ କିଏ କୌଣସି ପୁଣ୍ୟ ଦ୍ୱାରା, ମନୁଷ୍ୟ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ ହରିଙ୍କର ଆଶ୍ରୟକୁ ପାଇଥାଏ? ଦୟାକରି ମୋତେ କୁହନ୍ତୁ।" ସୂତ ଉତ୍ତର ଦେଲେ: "ଯେ କୌଣସି ମନୁଷ୍ୟ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଧନ ଦେଇ କିମ୍ବା ନିଜ ପ୍ରାଣ ଦେଇ ରକ୍ଷା କରେ, ସେ ମନୁଷ୍ୟ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବରେ ବିଷ୍ଣୁର ଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରିଥାଏ।" ଏହିପରି, ଦ୍ୱାପର ଯୁଗରେ ଦୀନନାଥ ନାମକ ଏକ ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଓ ବିଷ୍ଣୁ ଭକ୍ତ ରାଜା ଥିଲେ, ଯିଏ ବହୁ ବିଦି ଯଜ୍ଞ କରୁଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ତାଙ୍କର କୌଣସି ପୁଅ ନଥିଲା। ଏକ ଦିନ, ରାଜା ବିନୟ ସହିତ ଗାଲବ ଋଷିଙ୍କୁ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ: "ଦୟାମୟ, କିଏ କୌଣସି ପୁଣ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ପୁଅ ଜନ୍ମ ହୁଏ?" "ମୁଁ ଆପଣଙ୍କ ଆଜ୍ଞାନୁସାରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବି; ପୁଅ ନଥିବା ଲୋକଙ୍କର ଜୀବନ ଅର୍ଥହୀନ।" ଗାଲବ କହିଲେ: "ରାଜା, ଆପଣ ଯାହା ପ୍ରଶ୍ନ କରିଛନ୍ତି, ଶୁଣନ୍ତୁ; ମୁଁ ସଂକ୍ଷିପ୍ତରେ କହିବି—ପୁଅ ଜନ୍ମର କାରଣ। ନରମେଧ ନାମକ ଏକ ଯଜ୍ଞ କରନ୍ତୁ; ତାପରେ ଆପଣ ଶୁଭ ଚିହ୍ନ ସହିତ ପୁଅ ପାଇବେ।" ରାଜା କହିଲେ: "ନରମେଧ ଏକ ବଡ଼ ଯଜ୍ଞ, ସମସ୍ତ ଯଜ୍ଞର ମଧ୍ୟରେ ସ୍ରେଷ୍ଠ; କିପରି ମନୁଷ୍ୟ ଏହି ଯଜ୍ଞ ପାଇଁ ଆଣିବା ଉଚିତ?" ଗାଲବ କହିଲେ: "ସେ ରୂପରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ମୁହଁ ମଧୁର, ସମସ୍ତ ଶାସ୍ତ୍ରରେ ପାଣ୍ଡିତ୍ୟ, ଉତ୍ତମ କୁଳରେ ଜନ୍ମିତ; ତେବେ ସେ ଯଜ୍ଞ ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟ। ଯେ ଅପଙ୍ଗ, କଳା, କିମ୍ବା ଅଜ୍ଞାନୀ, ସେ ଯୋଗ୍ୟ ନୁହେଁ।" ରାଜା ଏହି କଥା ଶୁଣି, ଦୂତମାନେକୁ ଏହି ଋଷିଙ୍କର ଉପଦେଶ ଦେଇ ପଠାଇଲେ, ଏବଂ ବହୁ ଧନ ଦେଇ ଗାଲବ ଓ ଅନ୍ୟ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କଲେ। ଯଜ୍ଞ ପାଇଁ ସମସ୍ତ ଶାସ୍ତ୍ର ଜ୍ଞାନୀ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଚୟନ କଲେ; ତାପରେ ରାଜାଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ ଦୂତମାନେ ଆନନ୍ଦ ସହିତ ସମସ୍ତ ଦେଶକୁ ଗଲେ। ପ୍ରତ୍ୟେକ ଗ୍ରାମ ଓ ସହରରେ, ସ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଯୋଗ୍ୟ ବ୍ୟକ୍ତି ଖୋଜିଲେ, କିନ୍ତୁ କାହାକୁ ମିଳିଲେ ନାହିଁ, ତେଣୁ ଅନ୍ୟ ଦେଶକୁ ଗଲେ। ଏକ ସହର ଥିଲା—ଦଶପୁର, ଯାହା ବିରତ୍ତ ଓ ପୁଣ୍ୟବତୀ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ପାଇଁ ପ୍ରସିଦ୍ଧ; ଏଠାରେ ନାରୀମାନେ ରମ୍ଣୀ ଚୁଲ୍ ଓ ମୃଗ ଦୃଷ୍ଟି ସହିତ ଥିଲେ। ସେମାନେକୁ ଦେଖି, ପୁରୁଷମାନେ ଓ ଚନ୍ଦ୍ରମୁଖୀ ନାରୀମାନେ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହୋଇଯିବେ। ଏହି ସହରରେ କୃଷ୍ଣଦେବ ନାମକ ଏକ ବ୍ରାହ୍ମଣ ତାଙ୍କର ତିନି ପୁଅ ଓ ଏକ ପୁଣ୍ୟବତୀ ଜନନୀ ସହିତ ବସୁଥିଲେ; ସେ ବିଷ୍ଣୁ ଭକ୍ତ, ମୃଦୁ ଭାଷା, ସଦା ବିଷ୍ଣୁର ଉପାସନାରେ ଲିନ। ଅଗ୍ନି ହୋମ କରି, ପିତୃମାନେ ପ୍ରତି ଭକ୍ତି, ବୈଷ୍ଣବମାନେକୁ ଆନନ୍ଦ ଦେଇଥିଲେ। ତାପରେ ରାଜାଙ୍କ ଦୂତମାନେ ଏହି ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଏକ ଅନୁରୋଧ ନେଇ ଆସିଲେ। "ତୁମେ ପୁଅ ଦିଅ, ପୁଅ ଦିଅ," ସେମାନେ ଏହି ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ କହିଲେ; "ରାଜାଙ୍କର କୌଣସି ପୁଅ ନାହିଁ, ତାଙ୍କର ଦୁଃଖ ଦୂର କରିବାକୁ।" ଏହି ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ, ନରମେଧ ନାମକ ଯଜ୍ଞ ପାଇଁ ତାଙ୍କର ପୁଅକୁ ଦେବାକୁ ଚାହିଁଲେ; "ଆମେ ତୁମର ପୁଅକୁ ନେଇବା, ଏହି ବଡ଼ ଯଜ୍ଞରେ ବଳି ଦେବାକୁ।" "ଚାହିଁଲେ, ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଚାରି ଲକ୍ଷ ମୁଦ୍ରା ଆଣି ଦିଅ; ଯଦି ତୁମେ ପୁଅକୁ ରଖିବାକୁ ଚାହୁଁଛ, ଆନନ୍ଦ ସହ ଦିଅ, ତୁମର ଆଶା ପାଇଁ। ନହେଲେ, ଆମେ ଶକ୍ତି ବ୍ୟବହାର କରି ନେଇବା, କାରଣ ଆମେ ରାଜାଙ୍କ ଆଜ୍ଞା ମାନୁଛୁ।" ଏହି କଥା ଶୁଣି, ବ୍ରାହ୍ମଣ ଦମ୍ପତି ଦୁଃଖରେ ଭାବହୀନ ହେଇଗଲେ। "ଧନ, ସୁବର୍ଣ୍ଣ, ଜୀବନ, ଘର—କିଏ କାମର?" ବ୍ରାହ୍ମଣ ଦୂତମାନେକୁ କହିଲେ: "ଯଦି ତୁମେ ମୋର ପୁଅକୁ ନେଇବାକୁ ଆସିଛ, ଦୁଃଖର ଅନ୍ଧକାର ଦୂର କରିବାକୁ, ତେବେ ମୋର କଥା ଶୁଣ।" "କିଏ ଭୂମିରେ ରାଜାଙ୍କ ଆଜ୍ଞା ଉଲ୍ଲଂଘନ କରିବାକୁ ଚାହିବେ? କିନ୍ତୁ ମୋର ପୁଅ ପରିବର୍ତ୍ତେ, ମୋତେ ନେଇବା, ବୃଦ୍ଧ ବ୍ରାହ୍ମଣ।" ଏହି କଥା ଶୁଣି, ଦୂତମାନେ କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ; ଶକ୍ତି ବ୍ୟବହାର କରି, ସୁବର୍ଣ୍ଣ ତାଙ୍କ ଘରେ ରଖି ଚାଲିଗଲେ। ସେମାନେ ରାଗରେ ତାଙ୍କର ପୁଅକୁ ନେଇବାକୁ ଚିନ୍ତା କଲେ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ହାତ ଯୋଡି, କାନ୍ଦି କାନ୍ଦି କହିଲେ: "ମୋର ପ୍ରଥମ ପୁଅ ପରେ, ଅନ୍ୟ ଉତ୍ତମ ପୁଅକୁ ନେଇବା, ତେବେ ଏପରି କଥା କହିବାକୁ ମୋ ମୁଁ ଚାହୁଁନି।" ଏହି କଥା ଶୁଣି, ଦୂତମାନେ ଦୁଃଖିତ ଓ କାନ୍ଦୁଥିବା ବ୍ରାହ୍ମଣ ଜନନୀକୁ କହିଲେ: "ଅପରି ପୁଅ, ଅପରି ପୁଅ ଦିଅ, ଉତ୍ତମ ଜନନୀ।" ଏହି କଥା ଶୁଣି, ବ୍ରାହ୍ମଣ ଜନନୀ ଦୁଃଖରେ ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଗଲେ, ବନ୍ଧୁଳା ଆଘାତରେ ରମ୍ଭା ପରି। ସେ ଏକ ମୂସଳ ନେଇ ନିଜ ମୁଁଡ଼କୁ ଜୋରରେ ଆଘାତ କଲେ; "ମୁଁ କେବେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଦୂତମାନେକୁ ମୋ ଅପରି ପୁଅ ଦେବିନି।" ଏହି ସମୟରେ, ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କର ମଧ୍ୟମ ପୁଅ, ବିନୟ ସହିତ, ଜନନୀ-ଜନକଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି, କାନ୍ଦି କାନ୍ଦି କହିଲେ: "ମା ଯଦି ବିଷ ଦେଇଥାନ୍ତି, ବାପା ପୁଅକୁ ବେଚିଦେଇଥାନ୍ତି, ରାଜା ସବୁ ନେଇଥାନ୍ତି—ତେବେ କିଏ ରକ୍ଷା କରିବେ?" ଏପରି କହି, ସେ ପୁଅ ତାଙ୍କର ଜନନୀ-ଜନକଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି, ଦୂତମାନେ ସହିତ ରାଜାଙ୍କ ପାଖକୁ ଦ୍ରୁତ ଚାଲିଗଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ରାଜା ଦୀକ୍ଷା ନେଉଥିଲେ। ତାପରେ ଦୁଇ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଜନନୀ-ଜନକ, ପୁଅର ବିୟୋଗରେ ମନ ଯନ୍ତ୍ରଣାରେ, ଅନ୍ତର ରୁଦନ କରି କରି ଅନ୍ଧ ହେଇଗଲେ।