ଏକ ସମୟର କଥା, ଏକ ବେଶ୍ୟା ତାଙ୍କର ଏକତ୍ରିତ ପୁଣ୍ୟର ଶକ୍ତିରେ ପାପରୁ ମୁକ୍ତି ପାଇଲେ । ତାଙ୍କୁ ଦଣ୍ଡ ଦେଇଥିବା ଯମର ନିୟମରୁ ସେ ମୁକ୍ତ ହେଇ, ବୈକୁଣ୍ଠକୁ ଯାଇଲେ । ଏହା ଦେଖି ଯମର ଦୂତମାନେ ଓ ଯମ ନିଜେ, ଦ୍ୱିଜ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ତାଙ୍କର ଦୃଷ୍ଟି ଅନ୍ୟ ଦିଗକୁ ଦେଇଲେ, ବେଶ୍ୟା ମଧ୍ୟ ଏହିପରି ହେଲେ । ଦିବ୍ୟ ହଂସମାନେ ତାଙ୍କୁ ଏକ ରାଜସି ରଥରେ ବସାଇ ନେଇ ଯାଇଲେ, ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଦୂତମାନେ ତାଙ୍କୁ ଘେରିଥିଲେ । ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ, ସେ ଏକ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦୁର୍ଗରେ ଅନେକ ଆତ୍ମୀୟ ସହ ବସି, ନିଜ ଜନ୍ମର ଫଳ ଭୋଗ କରିଥିଲେ । ସୂତ ଉପଦେଶ ଦେଇ କହିଲେ, "ହେ ଦ୍ୱିଜ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଯଦି କେହି ଭକ୍ତି ଓ ଶ୍ରଦ୍ଧା ସହିତ ହରିଙ୍କ ଘରେ ଏକ ପ୍ରକାର ଚୂରା ଦାନ କରେ, ମୁଁ ଜାଣି ନାହିଁ କେଉଁ ପୁଣ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ମିଳିପାରିବ ନାହିଁ ।" ଯେଉଁମାନେ ଏହି ଭକ୍ତିମୟ ଉପଦେଶ ଶ୍ରଦ୍ଧା ସହିତ ପଢନ୍ତି କିମ୍ବା ଶୁଣନ୍ତି, ସେମାନେ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତି ପାଇ ହରିଙ୍କ ଧାମକୁ ପହଁଚନ୍ତି । ଏଠିରେ, ଶୌନକ କହିଲେ, "ହେ ଜ୍ଞାନୀ, କେଉଁ କର୍ମରେ ଉତ୍ତମ ଚିତ୍ତ ଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ଏହି ଭବସାଗର ଉତ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ ଗୋଲୋକକୁ ପହଁଚିପାରିବ? ସୂତ, ରାଧା ଅଷ୍ଟମୀର ଶ୍ରେଷ୍ଠତା ବିଷୟରେ ମଧ୍ୟ କହ ।" ସୂତ କହିଲେ, "ପୁରାତନ ସମୟରେ, ନାରଦ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ ଏହି ପ୍ରଶ୍ନ ପଚାରିଥିଲେ । ମୁଁ ସଂକ୍ଷେପରେ କହିବି ।" ନାରଦ କହିଲେ, "ହେ ପ୍ରଜାପତି, ଶାସ୍ତ୍ରଜ୍ଞ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ରାଧାଙ୍କ ଅଷ୍ଟମୀ ଜନ୍ମ ବିଷୟରେ ମୋ ସାମ୍ନାରେ କହିଦିଅ । ଏହି ଉପବାସର ଫଳ କ'ଣ? ପୁରାତନ କାଳରେ କେଉଁ ଉପବାସ କରିଥିଲେ? କେଉଁ ପାପ ନଶ୍ଟ ହୁଏ? ଏହି ବ୍ରତ କିପରି କରିବା ଉଚିତ? କେଉଁ ଦିନ? କାହିଁକି ରାଧା ଜନ୍ମ ନେଲେ? ସମସ୍ତ କଥା ଆରମ୍ଭରୁ କହ ।" ବ୍ରହ୍ମା କହିଲେ, "ହେ ନାରଦ, ଏହି ଉପବାସର ଫଳ ଓ ମହାତ୍ମ୍ୟ ମୁଁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବେ ବର୍ଣ୍ନନା କରିପାରିବି ନାହିଁ; ଏହି ବ୍ରତ କୋଟି କୋଟି ଜନ୍ମର ମହାପାପ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ହତ୍ୟା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ନଶ୍ଟ କରିଦିଏ । ଏହି ବ୍ରତ ଏକ ଥର ଭକ୍ତି ସହ କରିଲେ, ସେହି ମୁହୂର୍ତ୍ତରେ ପାପ ନଶ୍ଟ ହେଉଛି; ଏହି ପୁଣ୍ୟ ହଜାର ଏକାଦଶୀ ଉପବାସର ପୁଣ୍ୟ ସମାନ । ରାଧା ଜନ୍ମ ଅଷ୍ଟମୀ ବ୍ରତର ପୁଣ୍ୟ ଏହାଠାରୁ ଶତ ଗୁଣା ଅଧିକ; ଏହା ମେରୁ ପର୍ବତ ସମାନ ସୁନା ଦାନର ପୁଣ୍ୟ ସମାନ । ଏକ ଥର ରାଧା ଅଷ୍ଟମୀ କରିଲେ, ହଜାର କନ୍ୟା ଦାନର ଶତ ଗୁଣା ପୁଣ୍ୟ ମିଳେ । ଵୃଷଭାନୁ କନ୍ୟା ଜନ୍ମ ଅଷ୍ଟମୀ ଉପବାସ କରିଲେ, ଗଙ୍ଗା ଦିଅଁ ଓ ଅନ୍ୟ ତୀର୍ଥର ସ୍ନାନର ପୁଣ୍ୟ ମିଳେ । କୃଷ୍ଣର ପ୍ରିୟ ଅଷ୍ଟମୀ ବ୍ରତ କରିଲେ, ଏହି ପୁଣ୍ୟ ମିଳେ; ପାପୀ ଅନ୍ୟଥା କିମ୍ବା ଶ୍ରଦ୍ଧା ସହ କରିଲେ ମଧ୍ୟ— ସେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଧାମକୁ ନିଜ ପରିବାର ସହ ଯାଉଛି । ପ୍ରାଚୀନ କୃତ ଯୁଗରେ ଏକ ସୁନ୍ଦର ସ୍ତ୍ରୀ ଥିଲେ । ତାଙ୍କର ନାମ ଲୀଳାବତୀ । ସେ ଶରୀର ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ମୃଗନୟନୀ, ମଙ୍ଗଳମୟ ଅଙ୍ଗ, ମଧୁର ହାସ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଚୁଲ, ଚମତ୍କାର କାନ ଥିଲେ । ଲୀଳାବତୀ ଅନେକ ଭୟଙ୍କର ପାପ କରିଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ଏକ ଦିନ ଆତ୍ମସାଧନା ଇଚ୍ଛାରେ ଘର ଛାଡି ନିଜେ ଚାଲିଗଲେ । ସେ ଅନ୍ୟ ଏକ ସହରକୁ ଗଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ଅନେକ ଜ୍ଞାନୀ ଲୋକ ଦେବଦେଉଳରେ ରାଧା ଅଷ୍ଟମୀ ବ୍ରତ କରୁଥିଲେ । ତାଙ୍କ ପ୍ରତିମାକୁ ଫୁଲ, ଧୂପ, ଦୀପ, ବସ୍ତ୍ର, ଫଳ ଓ ଭକ୍ତି ସହ ପୂଜା କରୁଥିଲେ । କେହି ଗାନ କରୁଥିଲେ, କେହି ନାଚୁଥିଲେ, କେହି ସ୍ତୁତି ପଢୁଥିଲେ, ଅନ୍ୟମାନେ ଖୁସି ହୋଇ ଝାଞ୍ଜ, ବାଁସି, ମୃଦଙ୍ଗ ଚାଲାଉଥିଲେ । ଲୀଳାବତୀ ଏହି ସମସ୍ତ ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି ଆଶ୍ଚର୍ୟ ଭରି, ସମ୍ମାନ ଦେଇ ପଚାରିଲେ, "ହେ ଧନ୍ୟ ଆତ୍ମାମାନେ, ଏତେ ଆନନ୍ଦରେ କଣ କରୁଛନ୍ତି? ମୋତେ ମଧ୍ୟ କହିଦିଅ ।" ସେମାନେ, ଉପବାସରେ ଲଗ୍ନ ଭକ୍ତମାନେ, କହିଲେ, "ଭାଦ୍ର ଶୁକ୍ଳ ଅଷ୍ଟମୀ ଦିନ ଶ୍ରୀ ରାଧିକା ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ; ଏହି ଅଷ୍ଟମୀ ଆସିଛି, ତେଣୁ ଆମେ ଉପବାସ କରୁଛୁ ।" ଗୋହାତ୍ୟା, ଚୋରି, ବ୍ରାହ୍ମଣ ହତ୍ୟା, ଅନ୍ୟର ପତ୍ନୀ ହରଣ, ଗୁରୁଙ୍କ ଶୟନ ଭଙ୍ଗ, ବିଶ୍ୱାସ ଘାତ, ନାରୀ ହତ୍ୟା ଭଳି ପାପ ଏହି ବ୍ରତରେ ଶୀଘ୍ର ନଶ୍ଟ ହୁଏ । ଏହି କଥା ଶୁଣି ଲୀଳାବତୀ ନିଜେ ଏହି ବ୍ରତ କରିବାକୁ ପ୍ରତିଜ୍ଞା କରିଲେ । ସେ ବ୍ରତୀମାନେ ସହିତ ଏହି ଉତ୍ତମ ବ୍ରତ କଲେ; ଭାଗ୍ୟବଶତଃ ସେ ସାପଦଂଶରେ ଶୁଦ୍ଧ ହୋଇ ମୃତ୍ୟୁ ବରଣ କଲେ । ତାଙ୍କୁ ନେବାକୁ ଯମ ଦୂତମାନେ ରଶି, ଗଦା ନେଇ ଆସିଲେ । ସେମାନେ ଯମପୁରୀକୁ ନେବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଥିଲେ, ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଦୂତମାନେ ଶଂଖ, ଚକ୍ର, ଗଦା ନେଇ ଆସିଲେ । ସୁନାର ରଥରେ ରାଜହଂସ ବସି, ଚକ୍ରର ଧାରାରେ ଯମ ଦୂତମାନେର ରଶି କାଟିଦେଇ, ତିବ୍ର ଗତିରେ ଲୀଳାବତୀକୁ ରଥରେ ବସାଇ ଗୋଲୋକକୁ ନେଇଗଲେ । ସେଠାରେ, ଉପବାସର ପୁଣ୍ୟରେ, ସେ କୃଷ୍ଣ ଓ ରାଧା ସହ ବସିଲେ । ଏହି ରାଧାଷ୍ଟମୀ ବ୍ରତ ନ କରିଥିବା ଜଡ ଚିତ୍ତ ଲୋକର ନରକରୁ ମୁକ୍ତି ନାହିଁ, ଶତାବ୍ଦୀ ଶତାବ୍ଦୀ ଯାଉଥିବା ଉପରେ ମଧ୍ୟ ନାହିଁ; ଯେଉଁ ମହିଳା ଏହି ଉପବାସ କରିନାହାନ୍ତି, ସେମାନେ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ନରକରେ ପଡିଥାନ୍ତି । ରାଧା-ବିଷ୍ଣୁ ବ୍ରତ ଆନନ୍ଦ ଦେଇ ଏହିପାପ ନଶ୍ଟ କରେ । ପୃଥିବୀରେ ଜନ୍ମ ପାଇଥିବା ଏକ ମହିଳା ବିଧବା ହେଲେ, ଏକ ସମୟରେ ପୃଥିବୀ ଦୁଷ୍ଟ ଦଳରେ ଦୁଃଖିତ ହେଲା ।