ଏକଦଶୀରେ ହୃଷୀକେଶଙ୍କୁ ଏକାଗ୍ରଚିତ୍ତରେ ପୂଜା କରିବା ପରେ, ଯଦି ଗୋମୟ ଉପଲବ୍ଧ ନାହିଁ, ତେବେ ମନ୍ତ୍ରପୂର୍ବକ ଠିକ୍ ଭାବରେ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ୍। ଦ୍ୱାଦଶୀ ଦିନେ, ଉପବାସୀ ମନ୍ତ୍ରପୂର୍ବକ ଗୋମୂତ୍ର ପାନ କରିବା ଦରକାର; ତ୍ରୟୋଦଶୀରେ ଦୁଧ ଏବଂ ଚତୁର୍ଦ୍ଧଶୀରେ ଦହି ପାନ କରିବା ଉଚିତ୍। ଏହି ଚାରି ଦିନ ଦେହ ଶୁଦ୍ଧିକରଣ ପାଇଁ ପାଳନ କରିବା ପରେ, ପଞ୍ଚମ ଦିନ ଗ୍ରୀଷ୍ଣାନ୍ତରେ ନିୟମିତ ଭାବରେ କେଶବଙ୍କୁ ପୂଜା କରିବା ଉଚିତ୍। ତାପରେ, ଭକ୍ତି ସହିତ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେକୁ ଭୋଜନ ଦେଇବା ଓ ଦାନ ଦେଇବା ଦରକାର; ରାତିରେ ମନ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ପବିତ୍ର ହୋଇଥିବା ଗୋପଞ୍ଚଗବ୍ୟ ଖାଇବା ଉଚିତ୍। ଯେଉଁ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଏହା କରିପାରିବେ ନାହିଁ, ସେ ଫଳ ଓ କନ୍ଦ ଖାଇବା କିମ୍ବା ନିୟମ ଅନୁସାରେ ଯଜ୍ଞ ଉପରେ ଖାଇବା ଉଚିତ୍। ମହାବ୍ରାହ୍ମଣ, ଯେଉଁଠି ହରିଙ୍କୁ ପଞ୍ଚ ତୁଳସୀ ପତ୍ର ଦ୍ୱାରା ପୂଜା କରାଯାଏ, ସେଉଁଠି ନାରାୟଣଙ୍କୁ ନିଜେ ପୂଜା କରାଯାଏ ଭବିବା ଉଚିତ୍। ପ୍ରାଚୀନ ତ୍ରେତାଯୁଗରେ ଦଣ୍ଡକା ନାମକ ଜଣେ ଶୂଦ୍ର ଥିଲେ, ସେ ସଦା ଚୋର ରାସ୍ତାରେ ଲିପ୍ତ ଥିଲେ ଏବଂ ଧର୍ମକୁ ଅନ୍ୟମାନେ ଉପେକ୍ଷା କରିଥିଲେ। ସେ ମିଥ୍ୟା କଥା କହିଥିଲେ, ବନ୍ଧୁମାନେକୁ ହତ୍ୟା କରିଥିଲେ, ବେଶ୍ୟାମାନେ ପ୍ରତି ଅତି ଆସକ୍ତ ଥିଲେ, ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେର ଧନ ଚୋରାଇଥିଲେ, ଦୟାହୀନ ଥିଲେ ଏବଂ ଅନ୍ୟର ଜନାନୀମାନେ ସହ ଏକାତ୍ମ ହୋଇଥିଲେ। ସେ ଶରଣ ନେବା ଲୋକମାନେକୁ ହତ୍ୟା କରିଥିଲେ, ଅସ୍ତିକ ଦେଖି ଦୁର୍ବ୍ୟବହାର କରିଥିଲେ, ଗୋମାଂସ ଖାଇଥିଲେ, ମଦ୍ୟପାନ କରିଥିଲେ ଏବଂ ସଦା ଅନ୍ୟମାନେକୁ ନିନ୍ଦା କରିଥିଲେ। ଏହିପରି ଦୁଷ୍ଟ କାର୍ଯ୍ୟ ଦେଖି, ତାଙ୍କର ସମସ୍ତ ଆତ୍ମୀୟ ଖିଦ୍ୟ ହେଇ ତାଙ୍କୁ କହିଲେ: "ହେ ମୂଢ ଦୁଷ୍ଟ, ତୁମେ ଆମ ପୂତିତ ବଂଶକୁ ନଶ୍ଟ କରୁଛ।" ସମସ୍ତେ ରିସି ଏବଂ ଲଜ୍ଜାର ଭୟରୁ ଏହି ବଂଶର ଅପମାନ ଦୁଷ୍ଟକୁ ବିଚ୍ଛିନ୍ନ କରିଦେଲେ। ସମସ୍ତ ଧନ ହରାଇ ଦଣ୍ଡକା ଏକ ବଡ଼ ଜଙ୍ଗଲକୁ ଗଲେ ଏବଂ ଚୋରମାନେ ସହ ଚୋରି କାର୍ଯ୍ୟରେ ଲିପ୍ତ ହେଲେ। ରାସ୍ତା ଚାଲିବା ସମୟରେ ଭୟରୁ ସେମାନେ ମିଳିଥିବା କିଛି ଖାଇପାରିଲେ ନାହିଁ, ତେଣୁ ଭୟ ଭୋଗି ଅନ୍ୟ ସ୍ଥାନକୁ ଗଲେ। ସେଉଁଠି ପ୍ରବେଶ କରି ବହୁତ ଧର୍ମିକ ଲୋକ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବୈଷ୍ଣବ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ, ଏକ ଉଡ଼ିଆ ଗଛ ତଳେ ଦେଖିଲେ। ସମସ୍ତ ଚୋର ଦଣ୍ଡକା ସହ ସେମାନେ ପାଖକୁ ଗଲେ ଏବଂ ନମସ୍କାର କଲେ। ଦଣ୍ଡକା କହିଲେ: "ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ, ମୁଁ ଭୋକରେ ପିଡିତ, ମୋର ଜୀବନ ଯାଇପାରିବ। ଦୟାକରି ମୋତେ କିଛି ଖାଇବାକୁ ଦିଅ, ମୁଁ ଆପଣଙ୍କ ପାଖରେ ଆଶ୍ରୟ ନେଇଛି।" ଏହା ଶୁଣି, ସେମାନେ କହିଲେ: "ତୁମେ ବିଷ୍ଣୁପଞ୍ଚକରେ ସମସ୍ତ ପାପ ନାଶ କରିବା ପାଇଁ ପ୍ରସିଦ୍ଧ। କିନ୍ତୁ ଆଜି, ହରିଙ୍କ ଦିନରେ, ଖାଇବା ପାଇଁ ଚାହିଁଛ? ତୁମର ନାମ କ'ଣ ଏବଂ ଏହି ଅବସ୍ଥାର କାରଣ କ'ଣ?" ଦଣ୍ଡକା ଆନନ୍ଦରେ ଉତ୍ତର ଦେଲେ: "ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ, ମୋ ନାମ ଦଣ୍ଡକା, ସମସ୍ତ ପାପରେ ଲିପ୍ତ। କିପରି ମୁଁ ମୁକ୍ତି ପାଇବି?" ସେମାନେ କହିଲେ: "ବିଷ୍ଣୁପଞ୍ଚକର ଉତ୍ତମ ଉପବାସ କର।" ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେର ଆଦେଶରେ ଦଣ୍ଡକା ବିଷ୍ଣୁପଞ୍ଚକା ଉପବାସ କଲେ। ମୃତ୍ୟୁ ପରେ ସେ ହରିଙ୍କ ଧାମକୁ ରତ୍ନ ରଥରେ ଯାଇଲେ, ହରିଙ୍କ ରୂପ ପ୍ରାପ୍ତ କଲେ ଏବଂ ଜନ୍ମ ମୃତ୍ୟୁ ରହିତ ହେଲେ। ଯେଉଁ ଲୋକ ଭକ୍ତି ସହିତ ଏହି ଉପାଖ୍ୟାନ ଶୁଣନ୍ତି, ତାଙ୍କର ଅନେକ ଜନ୍ମର ସଂଚିତ ପାପ ଏକ କ୍ଷଣରେ ନଶ୍ଟ ହୋଇଯାଏ। ଶୌନକ କହିଲେ: "ହେ ଜ୍ଞାନୀ, ତୁମେ ଦାନର ମହିମା କ୍ରମିକ ଭାବରେ କହ।" ସୂତ କହିଲେ: "ହେ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଭୂମି ଦାନ ସମସ୍ତ ଦାନରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ। ଯେଉଁ କିଏ ଏହା ଦେଇଥାଏ, ସେ ସମସ୍ତ ଦାନର ଫଳ ପାଇଥାଏ।" ଯେଉଁ କିଏ ଚାଷ ଭିତିକି ଭୂମି ବ୍ରାହ୍ମଣକୁ ଦେଇଥାଏ, ସେ ଚ୦ଦ ଇନ୍ଦ୍ର ରାଜ କାଳ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବିଷ୍ଣୁ ଲୋକରେ ଆନନ୍ଦ ଉପଭୋଗ କରିଥାଏ। ପୃଥିବୀରେ ଜନ୍ମ ନେଇ, ରାଜା ହେଇ, ସମସ୍ତ ଭୂମି ଉପଭୋଗ କରି, ସେ ଶ୍ରୀହରିଙ୍କ ଧାମକୁ ଯାଇଥାଏ। ଯେଉଁ କିଏ ଗୋ ଚମଡ଼ର ଆକାରର ଭୂମି ବ୍ରାହ୍ମଣକୁ ଦେଇଥାଏ, ସେ ଶ୍ରୀହରିଙ୍କ ଧାମକୁ ଯାଇ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇଥାଏ। ଏକ ସଂସ୍ଥାନ ଯେଉଁଠି ଶତ ଗୋ ଏବଂ ଏକ ବଳଦ ଅନିୟମିତ ଭାବରେ ଦାନ୍ତି, ସେଉଁଠି ଗୋ ଚମଡ଼ ଆକାରର ଭୂମି ବିଶିଷ୍ଟ ମହାମୁନିମାନେ କହିଛନ୍ତି। ଯେଉଁ କିଏ ଭୂମି ନେଇଥାଏ ଏବଂ ଦେଇଥାଏ, ସେ ଦୁଇଁଜଣ ଦେବଲୋକରେ ପ୍ରାପ୍ତ ହୋଇଥାଏ; ଜ୍ଞାନୀ ଦ୍ୱିଜନ୍ମାନେ ଶତ ଦାନକୁ ବଦଳେ ଭୂମି ଗ୍ରହଣ କରିବା ଉଚିତ୍। ଯେଉଁ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଅଜ୍ଞାନରୁ ଭୂମି ତ୍ୟାଗ କରିଥାଏ, ସେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଜନ୍ମରେ ଭୟଙ୍କର ଦୁଃଖର ଭୋଗୀ ହୋଇଥାଏ। ଯେଉଁ କିଏ ଅନ୍ୟଠାରୁ ଭୂମି ପାଇ ବ୍ରାହ୍ମଣକୁ ଦେଇଥାଏ, ସେ ଶ୍ରୀହରିଙ୍କ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଅବସ୍ଥା ପାଇଥାଏ। ଏକ ବ୍ରାହ୍ମଣ ନିଜ ଦିଆ ଭୂମି କିମ୍ବା ଅନ୍ୟର ଦିଆ ଭୂମି ନେଇଥିଲେ, ସେ ମିଳିଯାଇଥିବା ଲକ୍ଷ ଲକ୍ଷ ପରିବାର ସହ ଭୟଙ୍କର ନରକକୁ ଯାଇଥାଏ। ଯେଉଁ କିଏ ବ୍ରାହ୍ମଣ କିମ୍ବା ଦେବତାଙ୍କୁ ଭୂମି ନେଇଥାଏ, ତାଙ୍କ ପାଇଁ କୋଟି କୋଟି ଯୁଗ ପରେ ମଧ୍ୟ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ ନାହିଁ। ଏକ ରାଜା ଅନ୍ୟଙ୍କର ଦିଆ ଭୂମିର ସୁରକ୍ଷା କରିଥିଲେ, ସେ ଲୋକମାନେ ଦିଆ ଦାନର ମୁଳ୍ୟରୁ କୋଟି ଗୁଣା ଅଧିକ ପୁଣ୍ୟ ପାଇଥାଏ। ସପ୍ତଦ୍ୱୀପାତ୍ମକ ଭୂମି ଦାନର ପୁଣ୍ୟ, ଏକ ଗୋ ଦାନ କରି ମର୍ତ୍ୟ ମାନେ ମଧ୍ୟ ପାଇପାରନ୍ତି। ଏକ ବଳଦ ଦାନ କରି ଗରିବ ଗୃହସ୍ଥକୁ ଦେଇଥିଲେ, ସେ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ ଶିବ ଲୋକକୁ ଯାଇଥାଏ। ଏକ ବ୍ରାହ୍ମଣକୁ ତିଲ ଆକାରର ସୁନା ଦାନ କରିଥିଲେ, ସେ ଲକ୍ଷ ଲକ୍ଷ ପରିବାର ସହ ଶ୍ରୀହରିଙ୍କ ଧାମକୁ ଯାଇଥାଏ। ଏକ ପୁଣ୍ୟଶୀଳ ବ୍ରାହ୍ମଣକୁ ଚାନ୍ଦି ଦାନ କରିଥିଲେ, ସେ ଚନ୍ଦ୍ର ଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୋଇ ସଦା ଅମୃତ ପାନ କରିଥାଏ। ପ୍ରବଳ ଦ୍ୱିଜନ୍ମ, ଯେଉଁ କିଏ ବ୍ରାହ୍ମଣକୁ ମୁଙ୍ଗା, ମୁକ୍ତା, ହୀରା, ରତ୍ନ ଦାନ କରିଥିଲେ, ସେ ସ୍ୱର୍ଗ ଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୋଇଥାଏ।