ଏକ ଦିନ, ମହାରାଜଙ୍କୁ ନାରଦ ମୁନି ଏହିପରି ପବିତ୍ର ତୀର୍ଥ ଯାତ୍ରାର କଥା ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ । ସେ କହିଲେ, “ମହାରାଜ, ଯଦି କେହି ବରାହ ତୀର୍ଥରେ ଦ୍ୱାଦଶୀ ତିଥିରେ ସ୍ନାନ କରେ, ସେ ବିଷ୍ଣୁ ଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ ଏବଂ କଦାପି ନରକକୁ ଯାଏ ନାହିଁ ।” ତାପରେ, ମହାରାଜଙ୍କୁ ସେ ଉପଦେଶ ଦେଲେ ଯେ, ଉତ୍ତମ ସୋମ ତୀର୍ଥକୁ ଯିବା ଉଚିତ; ବିଶେଷକରି ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ଦିନରେ ସ୍ନାନ କରିବା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଶୁଭ । ଏଠାରେ ଇଶାନ ଦେବଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କଲେ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଭଗବାନ କୃପା କରନ୍ତି; ତାହାପରେ ହରିଚନ୍ଦ୍ରର ଦିବ୍ୟ ନଗର ଆକାଶରେ ଦେଖାଯାଏ । ଏହି ସମୟରେ, ଚକ୍ରଧାରୀ ଧ୍ୱଜ ଉତ୍ତଳିତ ହେବା ସହିତ, ନାଗ ନଗର ନିଦ୍ରାରେ ବସିଥିବା ବେଳେ, ଏଠିରେ ନର୍ମଦା ନଦୀର ତ୍ବରିତ ଜଳ ତୀର୍ଥକୁ ସେବା କରେ । ଏଠିରେ, ବିଷ୍ଣୁ ଶଙ୍କରଙ୍କୁ କହିଥିଲେ, “ଯେଉଁ ଜଣେ ଦ୍ବୀପ ନାଥ ତୀର୍ଥରେ ସ୍ନାନ କରେ, ସେ ବହୁ ସୁନା ଲାଭ କରିଥାଏ ।” ତାପରେ, ମହାରାଜ, ରୁଦ୍ର ତନୟା ବସିଥିବା ସଙ୍ଗମକୁ ଯିବା ଉଚିତ; ସେଠାରେ ସ୍ନାନ କରିଲେ, ମାନବ ଦେବୀର ନିବାସକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ । ଏହା ପରେ, ଦେବତାମାନେ ସମ୍ମାନିତ କରୁଥିବା ଦିବ୍ୟ ତୀର୍ଥକୁ ଯିବା ଉଚିତ; ଏଠିରେ ସ୍ନାନ କରିଲେ ଦେବମାନଙ୍କ ସହିତ ଆନନ୍ଦ ଲାଭ ହୁଏ । ତାପରେ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଶିଖି ତୀର୍ଥକୁ ଯିବା ଉଚିତ; ଏଠିରେ ଯେଉଁ ଦାନ ଦିଏ, ତାହା ଦଶ ଲକ୍ଷ ଗୁଣା ଫଳଦାୟକ ହୁଏ । ଅମାବାସ୍ୟାରେ ସ୍ନାନ କରି, ଏଠିରେ ଏକ ବ୍ରାହ୍ମଣକୁ ଭୋଜନ ଦେଲେ, ଏକ ମିଳିଅନ ବ୍ରାହ୍ମଣକୁ ଭୋଜନ ଦେବାର ଫଳ ମିଳେ । ଭୃଗୁ ତୀର୍ଥରେ କୋଟି ତୀର୍ଥ ତିଆରି ହୋଇଛି; ଚାହିଁ କିମ୍ବା ଅଚାହିଁ, ଏଠିରେ ମନୁଷ୍ୟ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ସ୍ନାନ କରିବା ଉଚିତ । ଏଠିରେ ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞର ଫଳ ମିଳେ ଏବଂ ଦେବମାନଙ୍କ ସହିତ ଆନନ୍ଦ ଲାଭ ହୁଏ; ଏଠିରେ ମହାମୁନି ଭୃଗୁ ସିଦ୍ଧି ଲାଭ କରିଥିଲେ ଏବଂ ଶଂକରଙ୍କ ଅବତାର ଘଟିଥିଲା । ନାରଦ ମୁନି ଆଉ କହିଲେ, “ତାପରେ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବିହଗେଶ୍ୱର ତୀର୍ଥକୁ ଯିବା ଉଚିତ; ଏଠିରେ ଦର୍ଶନ କରିଲେ ସମସ୍ତ ପାପ ମୁକ୍ତି ମିଳେ ।” ତାପରେ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ନର୍ମଦେଶ୍ୱର ତୀର୍ଥକୁ ଯିବା ଉଚିତ; ଏଠିରେ ସ୍ନାନ କରିଲେ ଦେବଲୋକରେ ସମ୍ମାନ ମିଳେ । ଅଶ୍ୱ ତୀର୍ଥକୁ ଯିବା ଉଚିତ ଏବଂ ସ୍ନାନ କରିବା ଉଚିତ; ଏଠିରେ ମନୁଷ୍ୟ ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ, ଆକର୍ଷଣୀୟ ଏବଂ ସୁଖ ଉପଭୋଗ କରନ୍ତି । ପିତାମହ ତୀର୍ଥ, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଚୀନ କାଳରେ ତିଆରି ହୋଇଥିବା, ଏଠିରେ ଭକ୍ତି ସହିତ ସ୍ନାନ କରି ବଳି ଦେବା ଉଚିତ । ତିଳ ଏବଂ ଦର୍ଭା ମିଶିତ ଜଳ ଦେବା ଉଚିତ; ଏହି ତୀର୍ଥର ଶକ୍ତିରେ ସମସ୍ତ କିଛି ଅବିନାଶୀ ହୁଏ । ସାବିତ୍ରୀ ତୀର୍ଥକୁ ପହଞ୍ଚିଲେ, ଯେଉଁ ଜଣେ ଏଠିରେ ସ୍ନାନ କରି ତାଙ୍କର ସମସ୍ତ ପାପ ଧୋଇ ଦିଏ, ସେ ବ୍ରହ୍ମା ଲୋକରେ ସମ୍ମାନିତ ହୁଏ । ଏଠିରେ ଏକ ଆକର୍ଷଣୀୟ ଏବଂ ସୁନ୍ଦର ତୀର୍ଥ ଅଛି; ଏଠିରେ ସ୍ନାନ କରିଲେ ପିତୃଲୋକରେ ସମ୍ମାନ ମିଳେ । ତାପରେ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମାନସ ତୀର୍ଥକୁ ଯିବା ଉଚିତ; ଏଠିରେ ସ୍ନାନ କରିଲେ ରୁଦ୍ର ଲୋକରେ ସମ୍ମାନ ମିଳେ । ତାପରେ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ କ୍ରତୁ ତୀର୍ଥକୁ ଯିବା ଉଚିତ; ଏହା ସମସ୍ତ ଲୋକରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଏବଂ ସମସ୍ତ ପାପ ନାଶ କରେ । ଯେଉଁ ଇଛା ରହିଥିବା—ଗୋ, ସନ୍ତାନ, କିମ୍ବା ଧନ—ସେଠି ସ୍ନାନ କରିଲେ ଏହା ସମସ୍ତ ଲାଭ କରିଥାଏ । ତାପରେ, ଦେବମାନଙ୍କ ଚମତ୍କାର ପ୍ରଭାକୁ ଯିବା ଉଚିତ; ଏଠିରେ ଋଷି କନ୍ୟାମାନେ ନିଷ୍ଠା ସହିତ ତପସ୍ୟା କରନ୍ତି । ସମସ୍ତଙ୍କ ପାଇଁ ପତି ଅବିନାଶୀ ପ୍ରଭୁ, ନାଥ; ମହାଦେବ, ଭୟଙ୍କର ରୂପ ଧାରଣ କରି, ତାଙ୍କୁ ଖୁସି କରନ୍ତି । ଭୟଙ୍କର ମୁହଁ ଓ ଦ୍ରୁତ ରୂପରେ, ସେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପ୍ରଭୁ ତୀର୍ଥକୁ ଆସନ୍ତି; ଏଠିରେ କନ୍ୟା ଏକ ଆଶୀର୍ବାଦ ଚାହନ୍ତି । ଯେଉଁ ଜଣେ କନ୍ୟାମାନଙ୍କ ଶୁଭ ରହିବା ପାଇଁ ସେବା କରନ୍ତି ଓ ବିବାହ କରାନ୍ତି, ସେଠି ଏହି ତୀର୍ଥ ‘ଦଶ କନ୍ୟା’ ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ । ଏଠିରେ ସ୍ନାନ ଓ ଦେବତାର ପୂଜା କରିଲେ ସମସ୍ତ ପାପ ମୁକ୍ତି ମିଳେ; ତାପରେ, ‘ସ୍ୱର୍ଗ ବିନ୍ଦୁ’ ନାମକ ତୀର୍ଥକୁ ଯିବା ଉଚିତ । ଏଠିରେ ସ୍ନାନ କରିଲେ କେହି ଅପସ୍ତିତି ଦେଖିବେ ନାହିଁ; ତାପରେ ଅପ୍ସରେଶା ତୀର୍ଥକୁ ଯିବା ଏବଂ ସ୍ନାନ କରିବା ଉଚିତ । ଏଠିରେ ନାଗ ଲୋକରେ ବସି, ଅପ୍ସରାମାନଙ୍କ ସହିତ ଖେଳ ଏବଂ ଆନନ୍ଦ ଲାଭ କରିଥାଏ । ତାପରେ, ଉତ୍ତମ ନରକ ତୀର୍ଥକୁ ଯିବା ଉଚିତ; ଏଠିରେ ସ୍ନାନ ଓ ପୂଜା କରିଲେ, କେହି ନରକକୁ ଯାଏ ନାହିଁ । ତାପରେ, ଉପବାସରେ ନିଷ୍ଠା ଭରା ଭରଭୂତ ତୀର୍ଥକୁ ଯିବା ଉଚିତ । ଏଠିରେ ଶମ୍ଭୁଙ୍କ ଅବତରଣ ସ୍ଥଳରେ ପହଞ୍ଚି, ବିରୂପାକ୍ଷଙ୍କୁ ପୂଜା କରିଲେ ରୁଦ୍ର ଲୋକରେ ସମ୍ମାନ ମିଳେ । ଏଠିରେ, ଭରଭୂତ ତୀର୍ଥରେ ସ୍ନାନ କରି, ଯେଉଁଠି ମୃତ୍ୟୁ ଘଟେ, ସେ ଗଣେଶଙ୍କ ଲୋକକୁ ଯାଏ । କାର୍ତିକ ମାସରେ ମହେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ପୂଜା କରିଲେ, ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞର ଫଳର ଏକ ଶତ ଗୁଣା ଫଳ ମିଳେ । ଏଠିରେ ଶତ ଘିଁ ଦୀପ ଦେଲେ, ଦିବ୍ୟ ରଥରେ ଯାଇ ଶଂକରଙ୍କ ନିବାସକୁ ପହଞ୍ଚିଥାଏ । ଏଠିରେ ଶଙ୍ଖ, ପଦ୍ମ କିମ୍ବା ଚନ୍ଦ୍ର ରୂପୀ ବୃଷ ଦାନ କରିଲେ, ବୃଷ ଚାଳିତ ରଥରେ ରୁଦ୍ର ଲୋକକୁ ଯାଏ । ଏଠିରେ ଏକ ଅନ୍ନ ଅର୍ପଣ—ଖିର ମଧୁ ଏବଂ ବିଭିନ୍ନ ଖାଦ୍ୟ ଦେଲେ, ଏହି ତୀର୍ଥର ଶକ୍ତିରେ ସମସ୍ତ ଦାନ ଏକ କୋଟି ଗୁଣା ଫଳ ଦେଇଥାଏ । ନର୍ମଦା ଜଳ ଛିଟି ଏବଂ ବୃଷ ଧାରୀ ଦେବତାର ପୂଜା କରିଲେ, ଏଠିରେ କେହି ଅପସ୍ତିତି ଦେଖିବେ ନାହିଁ । ଏହି ପବିତ୍ର ତୀର୍ଥକୁ ପହଞ୍ଚି, ଯେଉଁ ଜଣେ ଜୀବନ ତ୍ୟାଗ କରନ୍ତି, ସେ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ଶୁଦ୍ଧ ହୋଇ ଶଂକରଙ୍କ ନିବାସକୁ ଯାନ୍ତି । ଏଠିରେ ଜଳରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ, ହଂସ ଚାଳିତ ରଥରେ ରୁଦ୍ର ଲୋକକୁ ପହଞ୍ଚିଥାଏ । ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଚନ୍ଦ୍ର, ସୂର୍ଯ୍ୟ, ବଡ଼ ହିମାଳୟ, ବିଶାଳ ସମୁଦ୍ର ଏବଂ ଗଙ୍ଗା ମତି ନଦୀ ଅଛି, ସେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଏହି ତୀର୍ଥର ଶକ୍ତିରେ ମନୁଷ୍ୟ ସ୍ୱର୍ଗରେ ସମ୍ମାନିତ ହୁଏ । ଏହି ଭାବରେ, ନାରଦ ମୁନି ମହାରାଜଙ୍କୁ ଏହି ମହାତ୍ମ୍ୟ ତୀର୍ଥ ଯାତ୍ରାର କଥା କହି, ତାଙ୍କୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମାର୍ଗ ଦେଖାଇଲେ ।