ହେ ରାଜନ୍, ଏକ ସମୟରେ ଜଣେ ପୁଣ୍ୟଶାଳୀ ପୁରୁଷ ଦଶ ହଜାର କଳ୍ପ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ରୁଦ୍ରଙ୍କ ପରାକ୍ରମ ସହ ବସବାସ କରନ୍ତି । ଦୀର୍ଘ ସମୟ ପରେ ସେ ପୃଥିବୀର ଏକମାତ୍ର ଶାସକ ହେବାକୁ ସମର୍ଥ ହୁଅନ୍ତି । ତାପରେ, ହେ ରାଜନ୍, ଉତ୍ତମ ଏରଣ୍ଡୀ ତୀର୍ଥକୁ ଯିବା ଉଚିତ୍ । ପ୍ରୟାଗରେ ଯେଉଁ ପୁଣ୍ୟ ମାର୍କଣ୍ଡେୟ କହିଥିଲେ, ସେଠି ମାତ୍ର ସ୍ନାନ କରିଲେ, ବିଶେଷକରି ଭାଦ୍ରପଦ ମାସର ଶୁକ୍ଳାଷ୍ଟମୀ ଦିନରେ, ସେହି ଫଳ ମିଳେ । ଏଠାରେ ଏକ ରାତି ଉପବାସ ରଖି ସ୍ନାନ କଲେ, ଯମଦୂତଙ୍କ ଦ୍ୱାରା କଷ୍ଟ ଭୋଗିବାକୁ ପଡେନି ଏବଂ ଇନ୍ଦ୍ରଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତି ହୁଏ । ଏହା ପରେ ଜନାର୍ଦ୍ଦନଙ୍କ ସିଦ୍ଧି ସ୍ଥଳୀ ଏବଂ ପାପ ନାଶକ ଖ୍ୟାତିଶାଳୀ ହିରଣ୍ୟଦ୍ୱୀପକୁ ଯିବା ଉଚିତ୍ । ସେଠି ସ୍ନାନ କଲେ ଲୋକ ଧନୀ ଓ ସୁନ୍ଦର ହୁଅନ୍ତି । ତାପରେ ମହାନ କଣଖଳ ତୀର୍ଥକୁ ଯିବା ଉଚିତ୍, ଯେଉଁଠି ଗରୁଡ଼ ତପସ୍ୟା କରିଥିଲେ । ସମସ୍ତ ଲୋକରେ ଏହି ତୀର୍ଥ ଖ୍ୟାତିପ୍ରାପ୍ତ ଏବଂ ଏଠି ଯୋଗିନୀ ବସୁଥାନ୍ତି । ସେ ଯୋଗିମାନେ ସହ ଖେଳନ୍ତି ଓ ଶିବଙ୍କ ସହ ନୃତ୍ୟ କରନ୍ତି । ଏଠି ସ୍ନାନ କଲେ ଲୋକ ରୁଦ୍ରଲୋକରେ ସମ୍ମାନିତ ହୁଅନ୍ତି । ତାପରେ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଈଶତୀର୍ଥକୁ ଯିବା ଉଚିତ୍, ଯେଉଁଠି ଈଶ୍ୱର ମୁକ୍ତି ପାଇ ବିନା ସନ୍ଦେହେ ଉର୍ଦ୍ଧ୍ବଗତି ଲାଭ କରନ୍ତି । ପୁଣି, ଜନାର୍ଦ୍ଦନଙ୍କ ବରାହ ରୂପ ସିଦ୍ଧି ସ୍ଥଳୀକୁ ଯିବା ଉଚିତ୍ । ବରାହ ତୀର୍ଥରେ ବିଶେଷକରି ଦ୍ୱାଦଶୀ ଦିନରେ ସ୍ନାନ କଲେ ଲୋକ ବିଷ୍ଣୁଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତି କରନ୍ତି, ନରକକୁ ଯାଆନ୍ତି ନାହିଁ । ଏହା ପରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସୋମତୀର୍ଥକୁ ଯିବା ଉଚିତ୍, ପୂର୍ଣ୍ଣିମା ଦିନରେ ସ୍ନାନ କଲେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଫଳ ମିଳେ । ଏଠି ଇଶାନଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କଲେ, ସେ ଦୟାଳୁ ହୁଅନ୍ତି ଏବଂ ହରିଶ୍ଚନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ସ୍ୱର୍ଗୀୟ ପୁରୀ ଆକାଶରେ ଦେଖାଯାଏ । ଏଠି ଚକ୍ରଧ୍ୱଜ ଉତ୍ତୋଳିତ ହେଲେ ଏବଂ ନାଗପୁରୀ ଶୟନରତ ଥିବାବେଳେ, ଏହି ସ୍ଥଳୀ ନର୍ମଦା ନଦୀର ତୀବ୍ର ଧାରା ଦ୍ୱାରା ସେବିତ ହୁଏ । ଏଠି ବିଷ୍ଣୁ ଶଂକରଙ୍କୁ କହିଥିଲେ, "ଯେଉଁ ଲୋକ ଦ୍ୱୀପପତିଙ୍କ ତୀର୍ଥରେ ସ୍ନାନ କରେ, ସେ ବହୁତ ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ ଲାଭ କରେ ।" ଏହା ପରେ ରୁଦ୍ରକନ୍ୟା ଥିବା ସଂଗମକୁ ଯିବା ଉଚିତ୍, ଯେଉଁଠି ସ୍ନାନ କଲେ ଲୋକ ଦେବୀଙ୍କ ଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତି କରନ୍ତି । ଏହା ପରେ ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କ ପୂଜିତ ଦିବ୍ୟ ତୀର୍ଥକୁ ଯିବା ଉଚିତ୍, ଯେଉଁଠି ସ୍ନାନ କଲେ ଦେବମାନେ ସହ ଆନନ୍ଦ ଲାଭ ହୁଏ । ତାପରେ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଶିଖିତୀର୍ଥକୁ ଯିବା ଉଚିତ୍, ଯେଉଁଠି ଯେଉଁ ଦାନ ଦିଆଯାଏ, ତାହା ଲକ୍ଷଗୁଣ ଫଳ ଦିଏ । ଅମାବାସ୍ୟା ଦିନରେ ସ୍ନାନ କଲେ ଏବଂ ଏକ ବ୍ରାହ୍ମଣକୁ ଭୋଜନ ଦେଲେ, ଲକ୍ଷ ବ୍ରାହ୍ମଣକୁ ଭୋଜନ ଦେବା ପରି ପୁଣ୍ୟ ମିଳେ । ଭୃଗୁତୀର୍ଥରେ ଏକ କୋଟି ତୀର୍ଥ ଥାଏ, ଚାହିଁ କିମ୍ବା ଅଚାହିଁ, ସ୍ନାନ କଲେ ଅଶ୍ୱମେଧ ଯଜ୍ଞର ଫଳ ମିଳେ ଏବଂ ଦେବମାନେ ସହ ଆନନ୍ଦ କରନ୍ତି । ଏଠି ମହାମୁନି ଭୃଗୁ ସିଦ୍ଧି ପ୍ରାପ୍ତ କରିଥିଲେ ଏବଂ ମହାତ୍ମା ଶଂକରଙ୍କ ଅବତାର ଘଟିଥିଲା । ଏହିପରେ ନାରଦ କହିଲେ, "ହେ ରାଜନ୍, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବିହଗେଶ୍ୱରକୁ ଯିବା ଉଚିତ୍, ଦର୍ଶନ କଲେ ସମସ୍ତ ପାପ ମୁକ୍ତି ମିଳେ ।" ତାପରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ନର୍ମଦେଶ୍ୱରକୁ ଯିବା ଉଚିତ୍, ସ୍ନାନ କଲେ ଦିବ୍ୟ ଲୋକରେ ସମ୍ମାନ ମିଳେ । ଏହିପରେ ଅଶ୍ୱତୀର୍ଥକୁ ଯିବା ଉଚିତ୍, ସ୍ନାନ କଲେ ଲୋକ ଶୁଭ, ଆକର୍ଷକ ଓ ଭୋଗ୍ୟ ହୁଅନ୍ତି । ତାପରେ, ପ୍ରାଚୀନ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ନିର୍ମିତ ପିତାମହ ତୀର୍ଥକୁ ଯିବା ଉଚିତ୍; ଏଠି ଭକ୍ତି ସହିତ ସ୍ନାନ କରି ପିତୃତର୍ପଣ ଦେବା ଉଚିତ୍ । ତିଳ ଓ ଦର୍ଭା ମିଶ୍ରିତ ଜଳ ଦେବା ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ ଅକ୍ଷୟ ହୁଏ । ସାବିତ୍ରୀ ତୀର୍ଥକୁ ପହଞ୍ଚି ସ୍ନାନ କଲେ, ସମସ୍ତ ପାପ ଦୂର ହୁଏ ଏବଂ ବ୍ରହ୍ମାଲୋକରେ ସମ୍ମାନ ମିଳେ । ସେଠି ଆହୁରି ଏକ ଚମତ୍କାର ତୀର୍ଥ ଅଛି, ସ୍ନାନ କଲେ ପିତୃଲୋକରେ ସମ୍ମାନ ପାଉଛନ୍ତି । ଏହିପରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମାନସତୀର୍ଥକୁ ଯିବା ଉଚିତ୍, ସ୍ନାନ କଲେ ରୁଦ୍ରଲୋକରେ ସମ୍ମାନ ମିଳେ । ତାପରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ କ୍ରତୁତୀର୍ଥକୁ ଯିବା ଉଚିତ୍, ଯାହା ସମସ୍ତ ଲୋକରେ ଖ୍ୟାତିପ୍ରାପ୍ତ ଏବଂ ସମସ୍ତ ପାପ ନାଶ କରେ । ଯେଉଁ ଆଶା ରଖି ଏଠି ସ୍ନାନ କରନ୍ତି, ବୋଲି ଗୋ ଶିଶୁ, ଧନ ବା କିଛି ଚାହିଁଥିବା ରାଜା ହେଉନ୍ତି, ସେ ସମସ୍ତ ଲାଭ କରନ୍ତି । ତାପରେ ଦେବତାଙ୍କ ତେଜସ୍ୱୀ ସ୍ଥଳୀକୁ ଯିବା ଉଚିତ୍, ଯେଉଁଠି ଋଷିକନ୍ୟାମାନେ ନିୟମରତ ତପସ୍ୟା କରନ୍ତି । ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ପତି ହେଉଛନ୍ତି ଅବିନାଶୀ ଭଗବାନ୍, ଏବଂ ଭୟଙ୍କର ରୂପ ଧାରଣ କରିଥିବା ମହାଦେବ ସେମାନଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରନ୍ତି । ଏଠି ଭୟଙ୍କର ମୁହଁ ଓ ଦେଖିବାକୁ ଭୟଜନକ ଏହି ପରମେଶ୍ୱର ପ୍ରକଟ ହୁଅନ୍ତି ଏବଂ କନ୍ୟା ତାଙ୍କଠାରୁ ବର ମାଗନ୍ତି । ଯେଉଁଠି କନ୍ୟାମାନଙ୍କ ସମୃଦ୍ଧି ପାଇଁ ସେବା କରି ଏବଂ ବିବାହ କରାଏ, ସେଠି ତୀର୍ଥ 'ଦଶକନ୍ୟା' ବୋଲି ପ୍ରସିଦ୍ଧ । ସ୍ନାନ କରି ଦେବତାଙ୍କୁ ପୂଜିଲେ ସମସ୍ତ ପାପ ମୁକ୍ତି ମିଳେ । ଏହା ପରେ 'ସ୍ୱର୍ଗ ବିନ୍ଦୁ' ନାମକ ସ୍ଥଳକୁ ଯିବା ଉଚିତ୍, ଯେଉଁଠି ସ୍ନାନ କଲେ କେବେ ଅପମାନ ହୁଏନାହିଁ । ଏହା ପରେ ଅପ୍ସରେଶ ତୀର୍ଥକୁ ଯିବା ଉଚିତ୍ ଏବଂ ସ୍ନାନ କରିବା ଉଚିତ୍ । ସେଠି ନାଗଲୋକରେ ବସି ଅପ୍ସରାମାନେ ସହ ଖେଳନ୍ତି ଓ ଆନନ୍ଦ କରନ୍ତି । ଏହା ପରେ ଅତି ଉତ୍ତମ 'ନରକ' ତୀର୍ଥକୁ ଯିବା ଉଚିତ୍, ସ୍ନାନ କରି ଦେବତାଙ୍କୁ ପୂଜିଲେ କେବେ ନରକକୁ ଯିବାକୁ ପଡେନାହିଁ । ତାପରେ ଉପବାସରେ ରତ 'ଭରଭୂତ' ତୀର୍ଥକୁ ଯିବା ଉଚିତ୍ । ଏଠି ଶମ୍ଭୁଙ୍କ ଅବତରଣ ସ୍ଥଳୀ ଏବଂ ବିରୂପାକ୍ଷଙ୍କୁ ପୂଜିଲେ ରୁଦ୍ରଲୋକରେ ସମ୍ମାନ ପାଉଛନ୍ତି । ଏଭଳି ତୀର୍ଥ ଯାତ୍ରାର ମହିମା, ଏହି ପବିତ୍ର ସ୍ଥଳଗୁଡ଼ିକରେ ସ୍ନାନ, ଦାନ, ଉପବାସ ଓ ପୂଜା କରିଲେ ଲୋକ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତି ଲାଭ କରନ୍ତି ଏବଂ ଦେବତା, ପିତୃ, ଓ ମହାପୁରୁଷମାନେ ସହ ଉଚ୍ଚ ଲୋକରେ ସମ୍ମାନ ଓ ଆନନ୍ଦ ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି ।