ହେ ରାଜା, ତାପରେ ଯାତ୍ରୀ ବିମଳାକୁ, ବିମଳେଶ୍ୱରଙ୍କ ଦର୍ଶନ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ଥାନ କରିବା ଉଚିତ। ସେଠାରେ ଦେବମଣ୍ଡଳର ଶିରୋମଣି, ସ୍ୱୟଂ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ତାଙ୍କର ଶିର ଛାଡ଼ାଯାଇଥିଲା। ଏଠି, ଯେଉଁଠାରେ ଜୀବନକୁ ତ୍ୟାଗ କରାଯାଏ, ସେଉଁଠାରେ ଲୋକେ ରୁଦ୍ରଲୋକ ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି। ଏପରେ, ପୁଷ୍କରିଣୀକୁ ଯାଇ, ସେଠାରେ ସ୍ନାନ କରିବା ଦ୍ୱାରା ମାନବ ମାତ୍ର ସ୍ନାନ କରି ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଆସନର ଅର୍ଧାଂଶ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ। ଏଠି, ନର୍ମଦା ନଦୀ, ଯିଏ ରୁଦ୍ରଙ୍କ ଦେହରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଥିଲେ, ସେ ସମସ୍ତ ଚରାଚର ଜୀବକୁ ମୁକ୍ତି ଦେଇଥାନ୍ତି। ଏହି ମହାପ୍ରାଣ, ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କୁ ଅତିକ୍ରମ କରିଥିବା ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ନର୍ମଦା ଉପଦେଶିତ ହୋଇଛନ୍ତି। ମୁନିମଣ୍ଡଳ ଓ ଆମ ସମ୍ମୁଖରେ ବି ଏହି ନର୍ମଦାଙ୍କ ମହିମା ବର୍ଣ୍ଣନା କରାଯାଇଛି। ସମସ୍ତ ମୁନିମଣ୍ଡଳଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଶଂସିତ, ଏହି ନର୍ମଦା ପୃଥିବୀର ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ ନଦୀ। ରୁଦ୍ରଙ୍କ ଦେହରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇ, ଏହି ନଦୀ ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କ ମଙ୍ଗଳ ପାଇଁ ଅବିରତ ଭାବେ ପାପ ଦୂର କରନ୍ତି ଓ ସମସ୍ତ ଜୀବଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ। ଦେବତା, ଗନ୍ଧର୍ବ, ଏବଂ ଅପ୍ସରାମାନେ ଏହି ନଦୀକୁ ପ୍ରଶଂସା କରନ୍ତି। ହେ ପବିତ୍ର, ପ୍ରାଚୀନ ଜଳ, ତୁମକୁ ନମସ୍କାର; ହେ ସମୁଦ୍ରକୁ ଯାଉଥିବା ମହାନଦୀ, ତୁମକୁ ନମସ୍କାର। ମୁନିମଣ୍ଡଳଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ, ଶଙ୍କରଙ୍କ ଦେହରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ, ଧର୍ମରେ ନିଷ୍ଠିତ, ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ ହେଉଥିବା ତୁମକୁ ନମସ୍କାର। ସମସ୍ତଙ୍କୁ ପବିତ୍ର କରୁଥିବା, ସମସ୍ତ ଜଗତରେ ପୂଜିତ ଏହି ନଦୀକୁ ନମସ୍କାର। ଏହି ସ୍ତୁତିକୁ ଯିଏ ପ୍ରତିଦିନ ପବିତ୍ରତା ସହିତ ପାଠ କରେ, ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ହେଲେ ବେଦ ଲାଭ କରନ୍ତି, କ୍ଷତ୍ରିୟ ବିଜୟୀ ହୁଅନ୍ତି, ବୈଶ୍ୟ ଧନ-ସମୃଦ୍ଧି ଲାଭ କରନ୍ତି, ଶୂଦ୍ର ଶୁଭ ଅବସ୍ଥାକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି। ଯିଏ ଭୋଜନ ଆକାଙ୍କ୍ଷା କରେ, ସେ କେବଳ ସ୍ମରଣ କରିଲେ ଭୋଜନ ଲାଭ କରିଥାଏ। ମହେଶ୍ୱର ସ୍ୱୟଂ ନର୍ମଦାଙ୍କ ସେବା କରନ୍ତି। ଏହି ନଦୀ ବ୍ରାହ୍ମଣ ହତ୍ୟାର ପାପକୁ ନିବାରଣ କରୁଥିବା ପବିତ୍ର ନଦୀ ବୋଲି ଜାଣିବା ଉଚିତ। ଏହି ସମୟରୁ, ବ୍ରହ୍ମା ଓ ତପସ୍ଵୀ ମୁନିମଣ୍ଡଳ, ଯେଉଁମାନେ ରାଗ-ଦ୍ୱେଷ ରହିତ, ସେମାନେ ନର୍ମଦାଙ୍କ ସେବା କରିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କରିଥିଲେ। ଯେତେବେଳେ ଦେବତାଙ୍କ ଶୂଳ ପୃଥିବୀରେ ପତିତ ହେଲା, ମହାତ୍ମା ଶଙ୍କର ତାହାର ପୁଣ୍ୟ କଥା ଉପଦେଶ କରିଥିଲେ। ଶୂଳଭେଦ ନାମକ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନ ଅତି ପବିତ୍ର ଭାବେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ। ଏଠାରେ ସ୍ନାନ କରି ଦେବତାଙ୍କୁ ପୂଜା କଲେ, ହଜାର ଗାଁ ଦାନ କରିବା ପୁଣ୍ୟ ମିଳେ। ଏଠି, ତିନି ରାତି ଧରି ମହାଦେବଙ୍କ ପୂଜା କଲେ, ପୁନର୍ଜନ୍ମରୁ ମୁକ୍ତି ମିଳେ। ଏଫଳେ ଭୀମେଶ୍ୱର, ଉତ୍ତମ ନର୍ମଦେଶ୍ୱର, ଏବଂ ପବିତ୍ର ଆଦିତ୍ୟେଶ୍ୱର ସହ ଅଜ୍ୟମଧୁନାକୁ ଯିବା ଉଚିତ। ମଲ୍ଲିକେଶ୍ୱରଙ୍କ ପୂଜା କଲେ ଜନ୍ମର ଫଳ ସିଦ୍ଧି ହୁଏ। ଏପରେ ବରୁଣେଶ୍ୱର ଓ ଉତ୍ତମ ନିରଜେଶ୍ୱରଙ୍କ ଦର୍ଶନ କରିବା ଉଚିତ। ଏହି ପାଞ୍ଚ ଦେବସ୍ଥାନ ଦର୍ଶନ କଲେ ସମସ୍ତ ତୀର୍ଥର ଫଳ ମିଳେ। ଏପରେ, ଯେଉଁଠାରେ ଯୁଦ୍ଧ ସଂପନ୍ନ ହୋଇଥିଲା, ସେଠାକୁ ଯିବା ଉଚିତ। କୋଟିତୀର୍ଥ ନାମକ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନ, ଯେଉଁଠାରେ ଦାନବମାନେ ଯୁଦ୍ଧ କରିଥିଲେ, ସେଠାରେ ଗର୍ବିତ ଦାନବମାନେ ବଧ ହୋଇଥିଲେ। ତାଙ୍କ ମୁଣ୍ଡଗୁଡ଼ିକୁ ସଂଗ୍ରହ କରାଯାଇଥିଲା, ଏବଂ ଏଠି ଶୂଳଧାରୀ ମହେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ସ୍ଥାପିତ କରାଯାଇଥିଲା। ସେଠାରେ କୋଟି ଦାନବ ବଧ ହୋଇଥିଲେ, ତେଣୁ ସେଠିକୁ କୋଟିଶ୍ୱର ବୋଲି କୁହାଯାଏ। ଏହି ତୀର୍ଥ ଦର୍ଶନ କଲେ ଦେହ ସହିତ ସ୍ୱର୍ଗଲୋକ ଲାଭ ହୁଏ। ପରେ, ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଇରିଷ୍ୟାରୁ ବଜ୍ର ଦ୍ୱାରା ନିରୋଧ ହେଲା; ଏହି ସମୟରୁ ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କୁ ସ୍ୱର୍ଗ ଅପ୍ରାପ୍ୟ ହୋଇଗଲା। ଏଠି, ଦେବତାଙ୍କ ସହ ନିୟମିତ ଉପବାସ କରି, ନାରିକେଳ ଓ ଘୃତ ଦାନ କରି, ପରିକ୍ରମା କରି, ମୁଣ୍ଡରେ ଧରିଲେ, ରାଜା ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରନ୍ତି। ମୃତ୍ୟୁ ପରେ, ଲୋକେ ରୁଦ୍ରପଦ ପ୍ରାପ୍ତ କରି, ପୁନଃ ଏଠି ଜନ୍ମ ନେଉନ୍ତି ନାହିଁ; ସ୍ୱର୍ଗକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରି, ରାଜ୍ୟ କରି, ପୁନଃ ଦିବ୍ୟ ଲୋକକୁ ଯାନ୍ତି। ତ୍ରୟୋଦଶୀ ତିଥିରେ ଏପରି ମହାଦେବଙ୍କୁ ପୂଜା କରି, ସ୍ନାନ କଲେ ସମସ୍ତ ଯଜ୍ଞର ଫଳ ମିଳେ। ଏପରେ, ଉତ୍ତମ ଏବଂ ଶୋଭାବନ୍ତି ଅଗସ୍ତ୍ୟେଶ୍ୱର ତୀର୍ଥକୁ ଯିବା ଉଚିତ, ଯେଉଁଠି ମନୁଷ୍ୟଙ୍କ ପାପ ନଶ୍ୱର ହୁଏ। କାର୍ତ୍ତିକ ମାସର କୃଷ୍ଣପକ୍ଷ ଚତୁର୍ଦ୍ଦଶୀରେ ଏଠି ସ୍ନାନ କଲେ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ହତ୍ୟାର ପାପ ମୁକ୍ତି ମିଳେ। ଏଠି, ଧ୍ୟାନରତ ଓ ନିୟମିତ ଲୋକେ ଦେବତାଙ୍କୁ ଘୃତ ଦ୍ୱାରା ଅଭିଷେକ କରିବା ଉଚିତ; ଏହି କ୍ରମରେ ୨୧ ପରିବାର ସହିତ ଦିବ୍ୟପଦ ରହିଥାନ୍ତି। ଏଠି ଗାଁ, ଚପ୍ପଲ, ଛତା, କମ୍ବଳ ଓ ଭୋଜନ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଦାନ କଲେ କୋଟିଗୁଣା ଫଳ ମିଳେ। ତାପରେ ଉତ୍ତମ ସୂର୍ଯ୍ୟତୀର୍ଥକୁ ଯିବା ଉଚିତ; ଏଠି ସ୍ନାନ କଲେ ସିଂହାସନରେ ବସିବା ଅବସ୍ଥା ମିଳେ। ନର୍ମଦାର ଦକ୍ଷିଣ ତୀରରେ ଇନ୍ଦ୍ରତୀର୍ଥ ପ୍ରସିଦ୍ଧ, ଏଠି ଏକ ରାତି ଉପବାସ କରି ସ୍ନାନ କରିବା ଉଚିତ। ସଠିକ୍ ଭାବେ ସ୍ନାନ କରି, ଜନାର୍ଦ୍ଦନଙ୍କୁ ପୂଜା କଲେ, ହଜାର ଗାଁ ଦାନର ଫଳ ମିଳେ ଓ ବିଷ୍ଣୁଲୋକକୁ ଯିବା ସଉଭାଗ୍ୟ ମିଳେ। ଏପରେ ଋଷିତୀର୍ଥକୁ ଯିବା ଉଚିତ, ଯେଉଁଠି ସ୍ନାନ କରିଲେ ସମସ୍ତ ପାପ ଦୂର ହୁଏ ଓ ଶିବଲୋକରେ ସମ୍ମାନ ମିଳେ। ଏଠି ନାରଦଙ୍କ ତୀର୍ଥ ମଧ୍ୟ ଅତି ସୁନ୍ଦର, ଏଠି ସ୍ନାନ କରିଲେ ହଜାର ଗାଁ ଦାନର ପୁଣ୍ୟ ମିଳେ। ଏପରେ ଦେବତୀର୍ଥକୁ ଯିବା ଉଚିତ, ଯାହା ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରାଚୀନ କାଳରେ ସ୍ଥାପିତ; ଏଠି ସ୍ନାନ କଲେ ବ୍ରହ୍ମାଲୋକରେ ସମ୍ମାନ ମିଳେ। ଏଠିଠାରୁ ଅମରକଣ୍ଟକକୁ ଯିବା ଉଚିତ, ଯାହା ଅମରମଣ୍ଡଳ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରାଚୀନ କାଳରେ ସ୍ଥାପିତ; ଏଠି ସ୍ନାନ କଲେ ହଜାର ଗାଁ ଦାନର ପୁଣ୍ୟ ମିଳେ। ଏପରେ ଉତ୍ତମ ଭାବରେ ଭାମନେଶ୍ୱରକୁ ଯିବା ଉଚିତ; ଏଠି ଭାମନଙ୍କ ଦର୍ଶନ କଲେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ହତ୍ୟାର ପାପ ମୁକ୍ତି ମିଳେ। ପୁନଃ ଋଷିତୀର୍ଥ, ଈଶାନେଶ୍ୱର ଓ ବଟେଶ୍ୱରଙ୍କ ଦର୍ଶନ କଲେ ଜନ୍ମର ଫଳ ସିଦ୍ଧି ହୁଏ। ଏପରେ ଭୀମେଶ୍ୱରଙ୍କୁ ଯିବା ଉଚିତ, ଯିଏ ସମସ୍ତ ରୋଗ ନାଶ କରନ୍ତି; ସେଠାରେ ସ୍ନାନ କଲେ ସମସ୍ତ ଦୁଃଖ ଦୂର ହୁଏ।