ଭଗ୍ୟଶାଳୀ ମହାପୁରୁଷମାନେ ସଦା ଏହି ପୂର୍ବରୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହୋଇଥିବା ପବିତ୍ର ଭୋଜନର ଆନନ୍ଦ ଉପଭୋଗ କରନ୍ତି। ତା’ପରେ ସେମାନେ ଏକ ମହାପର୍ବତକୁ ଦେଖନ୍ତି, ଯାହା ସମସ୍ତ ଜଗତର ଆଧାର ଭାବେ ଅଟୁଟ ଅଛି। ଏହି ପର୍ବତ ଚାରିକୋଣୀ ଏବଂ ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ଗୋଲାକାର ଭାବରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଅଛି। ସେଠାରେ ଚାରିଜଣ ପ୍ରମୁଖ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ଅଛନ୍ତି, ଯେଉଁମାନେ ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଗୌରବିତ। ଏହି ପର୍ବତର ଚାରିଦିଗରେ ଏଇରାବତର ଜନମାନେ ଦିଗ୍ଗଜ ଭାବେ ବିସ୍ତୃତ ଅଛନ୍ତି। ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସୁପ୍ରତୀକ ଏବଂ ଭଙ୍ଗିଦାନ୍ତ ଓ ଭଙ୍ଗିଜିହ୍ୱା ଦିଗ୍ଗଜମାନେ ବି ଅଛନ୍ତି। ଏହି ପର୍ବତର ମାପ ମୁଁ ଏଠାରେ କହିପାରିବି ନାହିଁ; ଏହା ଅସଂଖ୍ୟ, ସଦା ଚାରିଦିଗ, ଉପରକୁ ଏବଂ ତଳକୁ ବିସ୍ତାରିତ। ସେଠାରେ ସମସ୍ତ ଦିଗରୁ ବାୟୁ ବହୁଛି, ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ; ଏହି ବାୟୁମାନେ ଏକା ଏକା ଥିଲେ ମଧ୍ୟ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ସେଗୁଡ଼ିକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରନ୍ତି। ପଦ୍ମପୁଷ୍ପ ସମାନ ପଦ୍ମ ଦ୍ୱାରା ସେମାନେ ବିଶାଳ ବାୟୁକୁ ଆକର୍ଷଣ କରନ୍ତି, ଏବଂ ଏହାକୁ ଶତଗୁଣ ତ୍ୱରିତ ଗତିରେ ପୁଣି ଚାଡ଼ିଦିଅନ୍ତି। ଏହି ବାୟୁମାନେ ଦିଗ୍ଗଜମାନଙ୍କ ପରି ମୁଁହ ଏବଂ ନାକ ଦ୍ୱାରା ବାହାରୁଛି; ଏଠି ସେଇ ଲୋକମାନେ ବସିଛନ୍ତି। ମୁଁ ଯେପରି ବର୍ଣ୍ଣନା କଲି, ଏହି ପୃଥିବୀ ଏପରି ଭାବରେ ଗଠିତ। ଏହି ଧରା ଧର୍ମ ଦେଇଥାଏ ଏବଂ ମନ ଅନୁସରଣ କରେ। ଯେଉଁ ବ୍ରାହ୍ମଣ ମହାନ ଧର୍ମଶୀଳ, ସଦ୍ଗୁଣୀ ଏବଂ ପୂଜ୍ୟ, ସେ ଏହାକୁ ଅତିକ୍ରମ କରେ; ତାଙ୍କର ଆୟୁ, ବଳ, କୀର୍ତ୍ତି ଓ ତେଜ ବୃଦ୍ଧି ପାଏ। ଯେଉଁଜଣ ଏହି କଥାକୁ ପର୍ବକାଳରେ ଶ୍ରଦ୍ଧା ସହିତ ଶୁଣନ୍ତି, ତାଙ୍କର ପିତୃପୁରୁଷମାନେ ଖୁସି ହୁଅନ୍ତି। ଏହିପରି ବର୍ଣ୍ଣନା ଶୁଣି ବୃହତ୍ ପୁଣ୍ୟ ଲାଭ କରିଥିବା ଋଷିମାନେ କହିଲେ, "ହେ ମହାଭାଗ, ଆପଣଙ୍କଠାରୁ ପୃଥିବୀର ଆକୃତି, ବ୍ୟାପ୍ତି ଓ ତାହାର ନଦୀମାନେ ବିଷୟରେ ଶୁଣିଲୁ। ଏହା ଆମ ପାଇଁ ଅମୃତ ସମାନ।" ସେମାନେ ଆଉ କହିଲେ, "ପୃଥିବୀରେ ଥିବା ପବିତ୍ର ତୀର୍ଥମାନେ ବିଷୟରେ ଆମେ ଶୁଣିଛୁ, ଏହି ସମସ୍ତ ତୀର୍ଥ ଓ ସେମାନଙ୍କର ଫଳ ବିଷୟରେ ଆମକୁ ଏବେ ବିସ୍ତୃତ ଭାବରେ କୁହନ୍ତୁ।" ସୂତ ମୁନି କହିଲେ, "ମୁଁ ଆପଣମାନେ ପଚାରିଥିବା ଏହି ପାବନ, ଧର୍ମମୟ ଓ ମହାନ କଥା ଅନୁସାରେ ଯେତେଦିନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମୁଁ ଶୁଣିଛି, ତେତେଦିନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମୁଁ ଏଠାରେ ଏହାକୁ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିବି।" ସୂତ ମୁନି ପୁନି କହିଲେ, "ମୁଁ ଏବେ ଦେବ ଋଷି ନାରଦ ଓ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଘଟିଥିବା ପୁରାତନ ସଂବାଦ କୁହିବି, ଆପଣମାନେ ଶୁଣନ୍ତୁ।" ପାଣ୍ଡବମାନେ, ଯେଉଁମାନେ ରାଜ୍ୟ ହରାଇଥିଲେ, ଦ୍ରୌପଦୀ ସହିତ ଏକ ଅରଣ୍ୟରେ ବସୁଥିଲେ। ସେଠାରେ ସେମାନେ ଦେବତାସ୍ଥାନୀୟ ମହାତ୍ମା ନାରଦଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ, ଯାହାଙ୍କର ତେଜ ଅଗ୍ନି ସମାନ ଜ୍ଵଳମାନ। ଭାଇମାନେ ଘେରିଥିବା କୁରୁବଂଶୀ ମହାପୁରୁଷ ଯୁଧିଷ୍ଠିର ଦେବମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଇନ୍ଦ୍ର ପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ଦେଖାଉଥିଲେ। ଯେପରି ସାବିତ୍ରୀ ଦେବମାନେ ଛାଡ଼ନାହାନ୍ତି, ସେପରି ଯଜ୍ଞସେନୀ ଦ୍ରୌପଦୀ ତାଙ୍କର ପତିମାନେ ପାଣ୍ଡବମାନେଙ୍କୁ କେବେ ଛାଡ଼ିନଥିଲେ; ଯେପରି ସୂର୍ଯ୍ୟର ଆଲୋକ ମେରୁ ପର୍ବତକୁ ଛାଡ଼ିନଥାଏ। ପରେ, ନାରଦ ଋଷି ତାଙ୍କର ପୂଜା ଗ୍ରହଣ କରି, ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଯୁଧିଷ୍ଠିରଙ୍କୁ ଅନୁକୂଳ ଓ ପ୍ରିୟ କଥା କହି ସାନ୍ତ୍ୱନା ଦେଲେ। ସେ କହିଲେ, "ହେ ଧର୍ମପାଳକମାନେ ମଧ୍ୟରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ତୁମେ କ’ଣ ଚାହୁଁଛ? ମୁଁ ତୁମକୁ ଏହା ଦେବି।" ଯୁଧିଷ୍ଠିର, ତାଙ୍କର ଭାଇମାନେ ସହିତ, ନମ୍ର ହୋଇ ହାତ ଯୋଡ଼ି ନାରଦଙ୍କୁ କହିଲେ, "ହେ ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ, ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ, ଆପଣ ଯଦି ପ୍ରସନ୍ନ, ତେବେ ଆମ ସମସ୍ତ କାମ ସିଦ୍ଧ ହେବାକୁ ମୁଁ ମନେ କରେ।" "ମୁଁ ଏବଂ ମୋ ଭାଇମାନେ ଯଦି ଆପଣଙ୍କ କୃପାକୁ ଲାଭ କରିଛୁ, ତେବେ ମୋ ହୃଦୟରେ ଥିବା ସନ୍ଦେହ ଆପଣ ଦୂର କରନ୍ତୁ।" "ଏହି ପୃଥିବୀକୁ ପରିକ୍ରମା କରୁଥିବା ଜନ ଏବଂ ତୀର୍ଥ ଦର୍ଶନ କରୁଥିବା ଲୋକ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଫଳ କ’ଣ ଲାଭ କରନ୍ତି? ଏହି ଉତ୍ତର ଆପଣ ଦିଅନ୍ତୁ।" ନାରଦ କହିଲେ, "ହେ ରାଜା, ଏହି କଥାକୁ ଧ୍ୟାନ ଦେଇ ଶୁଣ। ପୂର୍ବେ ଏହି ସମସ୍ତ କଥା ଦିଲୀପଙ୍କୁ ବଶିଷ୍ଠ ମୁନି କହିଥିଲେ।" ପ୍ରାଚୀନ କାଳରେ, ଭାଗୀରଥୀ ନଦୀ କୂଳରେ, ଉତ୍ତମ ରାଜା ଦିଲୀପ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଉପବାସ ନେଇଥିଲେ, ଏବଂ ମୁନିମାନେ ପରି ଅବସ୍ଥାନ କରୁଥିଲେ। ଏହି ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନରେ, ଦେବମୁନିମାନେ ଯେଉଁଠାରେ ପୂଜିତ ଓ ଗୌରବିତ, ଗଙ୍ଗା ଦ୍ୱାରରେ ଦିଲୀପ ଦେବତା ଓ ଗାନ୍ଧର୍ବମାନେ ଦ୍ୱାରା ଘିରି ରହିଥିଲେ। ସେ ଉତ୍ତମ ତେଜସ୍ୱୀ ଦିଲୀପ ପିତୃପୁରୁଷ ଓ ଦେବତାଙ୍କୁ ନିୟମାନୁସାରେ ଅର୍ଘ୍ୟ ଓ ହବି ଦେଇଥିଲେ, ଋଷିମାନେ ମଧ୍ୟ ପୂଜିତ ହୋଇଥିଲେ। ଏହିପରି କିଛି ସମୟ ପରେ, ମନ ଏକାଗ୍ର କରି ମନ୍ତ୍ର ଉଚ୍ଚାରଣ କରୁଥିବାବେଳେ, ସେ ଏକାଗ୍ର ଚିତ୍ତରେ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀର ସାର ଭାବରେ ଦେଖାଯାଉଥିବା ବଶିଷ୍ଠ ମୁନିଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ। ତାଙ୍କର କୁଳପୁରୋହିତଙ୍କୁ ଏପରି ତେଜସ୍ୱୀ ଦେଖି, ଦିଲୀପ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆନନ୍ଦିତ ଓ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟଚକିତ ହେଲେ। ହେ ଭାରତ, ଦିଲୀପ ରାଜା ନିୟମାନୁସାରେ ଧର୍ମପାଳକ ବଶିଷ୍ଠଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ ଦେଲେ। ପବିତ୍ର ମନ ରଖି, ତାଙ୍କର ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ଜଳ ଧରି, ବ୍ରାହ୍ମଣ ମୁନିଙ୍କ ପ୍ରଶଂସାରେ ନାମ ଉଚ୍ଚାରଣ କରିଲେ। "ମୁଁ ଦିଲୀପ। ଆପଣଙ୍କୁ ଶୁଭେଚ୍ଛା, ହେ ଧର୍ମଶୀଳ। ମୁଁ ଆପଣଙ୍କର ଦାସ। ଆପଣଙ୍କୁ ଦେଖିବା ମାତ୍ରେ ମୋ ସମସ୍ତ ପାପ ଦୂର ହେଲା।" ଏପରି କହି, ଦିଲୀପ ମନ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରି ହାତ ଯୋଡ଼ି ଶାନ୍ତ ହୋଇ ବସି ରହିଲେ। ନିୟମ ଓ ଅଧ୍ୟୟନରେ ନିପୁଣ ଏହି ଉତ୍ତମ ରାଜା ଦିଲୀପଙ୍କୁ ଦେଖି ବଶିଷ୍ଠ ମନରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ। ବଶିଷ୍ଠ କହିଲେ, "ତୁମର ନମ୍ରତା, ସଂଯମ ଓ ସତ୍ୟବାଦିତା ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ପ୍ରସନ୍ନ। ଏହି ତୁମର ଧର୍ମ; ତୁମ ପୂର୍ବଜମାନେ ତୁମ ଦ୍ୱାରା ଉନ୍ନତି ପାଇଛନ୍ତି। ଏହି କୃପା ଦ୍ୱାରା ତୁମେ ମୋତେ ଦେଖିପାରିଛ। ତୁମେ ମୋ ପାଇଁ ଯଜ୍ଞ କରିବାକୁ ଯୋଗ୍ୟ।" "ମୋର ତୁମ ପ୍ରତି ସ୍ନେହ ଆଜି ବଢ଼ିଛି। କୁହ, ମୁଁ କ’ଣ କରିଦେବି? ଯାହା ଚାହୁଁଛ, ମୁଁ ଦେବି।