ଦେବତାମାନେ ଯେଉଁ ଗଙ୍ଗାଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କରନ୍ତି, ସେ ଗଙ୍ଗା ଆମ ସମ୍ନିକଟରେ ଅଛନ୍ତି। ଯଦି ଆପଣ ଚାହାଁନ୍ତି, ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ, ତାଙ୍କୁ ଭଜିଲେ ସେ ଆପଣଙ୍କ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରିପାରିବେ। ଏଠି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ, ଜ୍ଞାନ ନଥିବା ପଶୁମାନେ ମଧ୍ୟ ଯଦି ଗଙ୍ଗା ଜଳରେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ବ୍ରହ୍ମରୂପ ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି। ତେଣୁ, ଆପଣ କିପରି ଏହି ପବିତ୍ର ଗଙ୍ଗାକୁ ଛାଡ଼ିପାରିବେ? ଏହି କଥା ଶୁଣି, ମୁଁ ଶିବଶର୍ମା କହେଁ, ମୋ ସତ୍ୟପ୍ରିୟ ପିତା ତା’ପରେ ସମସ୍ତ ଲୋକିକ କାମକୁ ତ୍ୟାଗ କରି ଘରେ ରହିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ। ସେ ତିନିବେଳେ ନିତ୍ୟ ଗଙ୍ଗା ଜଳରେ ସ୍ନାନ କରୁଥିଲେ, ଘରେ ଯେଉଁଠି ପୁରାଣ ଥିଲା, ସେ ସେଠାକୁ ଯାଉଥିଲେ। ଏକଥର, ଯମୁନା ତୀର୍ଥର ମହିମା ସମ୍ବନ୍ଧରେ ଶୁଣି, ସେ ତାହାର ଗୁଣଗାନ ଶୁଣିଲେ। ଅବିମୁକ୍ତ, ହରିଦ୍ୱାର, ପ୍ରୟାଗ, ପୁଷ୍କର, ଅୟୋଧ୍ୟା, ଦ୍ୱାରକା, କାଞ୍ଚୀ, ମଥୁରା ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନର ମଧ୍ୟରୁ ଏହି ସ୍ଥାନ ମଧ୍ୟରେ ସମସ୍ତ ପବିତ୍ର ଜଳର ସାର ଅଛି ବୋଲି ଜ୍ଞାନୀ ପୁଅ କହିଲେ। ଏହି କଥା ଶୁଣି, ମୋ ପିତା ଏହି ତୀର୍ଥର ମହତ୍ତ୍ୱକୁ ଶତଗୁଣ ବେଶି ବୋଲି ମନେ କଲେ। ସେ ଘରୁ ଚୁପଚାପ ଚଳିଯାଇ, ଆମ ପରି ଗୋବିନ୍ଦଙ୍କ ଚରଣରେ ଶରଣାଗତ ହୋଇ, ଏହି ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନକୁ ଆସିଲେ। ଏଠାରେ ଆସି, ମୁକ୍ତି ଆଶା କରି, ଭୂତାର୍ଥ ବେଦ ଉଦ୍ବୋଧକ ତୀର୍ଥରେ ତିନିବେଳେ ସ୍ନାନ କରୁଥିଲେ। ଏଠାରେ କିଛି ମାସ ରହିଲେ। ଅତ୍ୟନ୍ତ ଜ୍ଞାନୀ ଓ ନିର୍ଲୋଭ ହୋଇ, ଏକ ସରଳ ଘରେ ନିଜ କର୍ତ୍ତବ୍ୟ କରୁଥିଲେ। ଏକ ଦିନ ହଠାତ୍ ଭୟଙ୍କର ଜ୍ୱର ଆକ୍ରାନ୍ତ କଲା। ବେଶ କଷ୍ଟରେ, ସେ ଅଚେତନ ହେଲେ; କିଛି ଖ୍ଷଣ ପାଇଁ ଏହି ଅବସ୍ଥାରେ ରହିଲେ। ପରେ ଜୀବନ ଫେରିଆସିଲା, ସେ ଚିନ୍ତା କଲେ: “ହାୟ, ମୁଁ ବଡ଼ ଦୁଃଖରେ ପଡ଼ିଛି, ମୋ ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ପୁଅ ଦୂରେ ଅଛି। ସେ ଥିଲେ ମୋତେ ସାନ୍ତ୍ବନା ଦେଇଥାନ୍ତେ, କିନ୍ତୁ ମୁଁ ଅନୁଚିତ ସ୍ଥାନକୁ ଆସି ମହାପାପ କରିଛି। ଏହାର ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ କରିନାହିଁ; ଶାୟଦ୍ ମୋ ପାଇଁ ଶୁଭ ଗତି ନ ମିଳିବ। ମୋ ପୁଅ ଆସିବ, ତାକୁ ମୁଁ ମୋ ସମ୍ପତ୍ତି ଦେଇଦେବି। ଘରେ ଲୁଚାଇଥିବା ଯାହା ଅଛି, ଯାହା ଦେଖିନାହିଁ, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଦେଇଦେବି।” ଏପରି ଚିନ୍ତା କରୁଥିବାବେଳେ, ବର୍ଷାରେ ଭିଜି ଏକ ଯାତ୍ରୀ ତାଙ୍କଠାରେ ଆସିଲେ। ବର୍ଷାରେ ଠଣ୍ଡାରେ ଶୀତାର୍ତ୍ତ, ଶରୀର କମ୍ପିଉଥିବା, ସେ ଯାତ୍ରୀ ଘରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ଶରବଙ୍କୁ ଶୋଇଥିବା ଦେଖି, ସେ ନିକଟକୁ ଗଲେ। ସେ ଦେଖିଲେ ଯେ, ଏହିଜଣେ ଋଷି ଅଟୁଟ ଦେଖାଯାଉଛନ୍ତି, ତେଣୁ ଶିର ନମାଇ କହିଲେ: “ହେ ମହାର୍ଷି, ଆପଣ କାହିଁକି ଏମିତି ଶୋଇଛନ୍ତି? ସନ୍ଧ୍ୟା ବେଳା ହୋଇଯାଇଛି। ସୂର୍ଯ୍ୟ ଅସ୍ତମିତ ହେଉଛନ୍ତି, ଏହା ଘୁମାଣ୍ଟିବା ସମୟ ନୁହେଁ।” ଯାତ୍ରୀ ଏପରି କହିବାମାତ୍ରେ, ଜ୍ୱରରେ ପିଡ଼ିତ ଶରଭ କିଛି ଭାବେ କହିଲେ: “ମୋ କଥା ଶୁଣ, ଯାତ୍ରୀ, ଯାହା ମୁଁ ତୁମେ ପାଖରେ କହୁଛି। ଶୁଣି, ଭାଗ୍ୟରେ ହେଲେ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ କର। ମୁଁ ଏକ ବଣିକ୍ ଶରଭ, ମୋ ଘର କାନ୍ୟକୁବ୍ଜରେ। ମୋ ଜନାନୀ, ଶତ୍ରୁ, ପୁଅମାନେ ନିଷେଧ କରିଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ପୁଅଙ୍କଠାରୁ ଏହି ତୀର୍ଥର ମହିମା ଶୁଣି ଏଠି ଆସିଛି। କିଛି ମାସ ହେଲା ଏଠି ଆସିଛି, ଏବେ ତିନି ଦିନ ହେଲା ମୁଁ ଜ୍ୱରରେ ପିଡ଼ିତ। ମୋ ପ୍ରାଣ ଛାଡ଼ି ଆଜି ପୁଣି ଫେରିଛି; ତୁମେ କହ, ମୋର ଆଉ କେତେ ଆୟୁଷ୍ୟ ବାକି?” “ଶମନଙ୍କ ଘର ଦେଖି ମୁଁ ପୁଣି ଫେରିଛି; ତୁମେ ଭାଗ୍ୟବଶତଃ ଏଠି ଆସିଛ। ବନ୍ଧୁ, ମୋତେ ଘରକୁ ନେଇଯାଅ; ମୁଁ ତୁମକୁ ବହୁତ ଧନ ଦେଇବି। ଘର ପହଞ୍ଚିଲେ ଦେଇଦେବି, ଦୟା କର, ଦୟାର ସାଗର। ଏଠି ମାଟି ଖୋଦି ମୋର ଧନ ନେଅ।” ଶିବଶର୍ମା କହେ, ଏହି କଥା ଶୁଣି, ଲୋଭୀ ଗ୍ରାମବାସୀ କହିଲେ: “ମୁଁ ତୁମ କଥା ଅନୁସାରେ କରିବି।” ଏହା କହି, ସେ ସମୟରେ ମାଟି ଖୋଦି ଧନ ବାହାର କଲେ। ଧନଟିକୁ ଶରଭଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ ରଖି, ଯାତ୍ରୀ କହିଲେ: “ହେ ନରପତି, ଏହି ଧନ ମୁଁ ତୁମ ଭୂମିରୁ ନେଇଛି। ଏହା ଦ୍ରୁତ ଦିଅ, ଯେଉଁଠୁ ମୁଁ ପାଳକୀ ଆଣିପାରିବି, ତୁମକୁ ଏହାରେ ବସାଇ ଘରକୁ ନେଇଯିବି।” ଶିବଶର୍ମା କହେ, ଏପରି କହି, ତାଙ୍କୁ ତିନିଟି ସୁବର୍ଣ୍ଣ ମୁଦ୍ରା ଦେଲେ। ପିତାଙ୍କ ଧନ ନେଇ, ସେ ଲୋକ ଲବଣାନଗରକୁ ଗଲେ। ଏକ ରାତି ରହି, ପାଳକୀ, ତାଙ୍କର ସେବକ ଓ ବହକ ନେଇ, ଦୁଇଟି ସୁବର୍ଣ୍ଣ ମୁଦ୍ରା ଦେଇ, ଶରଭଙ୍କ ପୁଅକୁ ଆଣିଲେ। ସେ ଅଧର୍ମୀ ଲୋକ ଦୁଇଟି ମୁଦ୍ରା ନେଲେ; ଶରଭଙ୍କୁ ପାଳକୀରେ ବସାଇ, ଯାତ୍ରୀ ତୀବ୍ର ଗତିରେ କାନ୍ୟକୁବ୍ଜକୁ ଚାଲିଲେ। ତୀର୍ଥରେ, ତାଙ୍କ ଜଳପାତ୍ରରୁ ଜଳ ନେଲେ। ତୀବ୍ର ତୃଷ୍ଣାରେ ଶରଭଙ୍କୁ ଅଳ୍ପ ଅଳ୍ପ କରି ଜଳ ପ୍ରଦାନ କରୁଥିଲେ। ଯାତ୍ରାରେ ଏକ ହ୍ରଦ ତଟରେ ବସି ଭୋଜନ କଲେ। ସ୍ନାନ ଓ ଭୋଜନ ପରେ, ସେମାନେ ପୁଣି ଦ୍ରୁତ ଯାତ୍ରା କଲେ। କିଛି ଦୂର ଚାଲି, ତୃଷ୍ଣା ଶାନ୍ତି ପାଇଁ ଜଳପାତ୍ରରୁ ଜଳ ପିଲେ, ଶରଭଙ୍କୁ ମଧ୍ୟ ଦେଲେ। ଏବେ, ଏକ ଭୟଙ୍କର ରାକ୍ଷସ ବିକଟ ନାମକ, ଜଙ୍ଗଲରେ ଘୁରୁଥିବା, ସେମାନେ ଯାଉଥିବାକୁ ଦେଖିଲେ। ଭୂଖରେ ବିକଟ, ଦୃତ ଗତିରେ, ମୁହଁ ବଡ଼ କରି ସେମାନଙ୍କୁ ଦେଖି, ପୃଥିବୀ କମ୍ପାଇ ଦୃତ ଚାଲି ଆସିଲେ। ସେ, ସେମାନଙ୍କୁ ଏବଂ ସାଥୀ ବହକମାନେ ଓ ଯାତ୍ରୀଙ୍କୁ ଧରି, ଆକାଶରେ ଘୁରାଇଲେ। ଏହି ଭୟଙ୍କର ଘୁରାଣିରେ, ସେମାନଙ୍କ ଜୀବନ ଛାଡ଼ି ଗଲା, ଏବଂ ସେ ତାଙ୍କୁ ଭୂମିରେ ପ୍ରହାର କଲେ।