ଏହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଶ୍ରୁତିକଥାରେ କୁହାଯାଏ—ଯେଉଁମାନେ ଦୁଷ୍ଟ ସ୍ୱପ୍ନ, ଦୁଷ୍ଟ ଚିନ୍ତା କିମ୍ବା ନିତ୍ୟ ବନ୍ଧ୍ୟାତ୍ୱ ଭୋଗନ୍ତି, ସେମାନେ ନ ନରକକୁ ଯାନ୍ତି, ନ ଅଶୁଭ ଗର୍ଭରେ ଜନ୍ମ ନେଉଛନ୍ତି। ଏହି ସମସ୍ତ ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତି ପାଇବା ପାଇଁ, ପ୍ରଭାତ ସ୍ନାନ କରି ଶୁଦ୍ଧ ହୋଇ, ତିଳ, ତିଳର ପାତ୍ର, ଏବଂ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ମାପର ତିଳ ଦାନ କରିବାକୁ କୁହାଯାଇଛି। ଏହି ଦାନ ପୃଥିବୀରେ ପିତୃଦେବତାଙ୍କୁ ଦେଲେ, କେବେ ନରକକୁ ଯିବାକୁ ପଡ଼େନାହିଁ। ଏହିପରି, ପୃଥିବୀ, ସୁନା, ଗାଈ ଏବଂ ଷୋଳ ଧର୍ମଦାନ କରିଲେ, ସେମାନେ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଗଲେ ପୁନି ଆସନ୍ତିନାହିଁ। ଶୁଭ ତିଥି, ଗ୍ରହଣ, ଦକ୍ଷିଣାୟନ କିମ୍ବା ଉତ୍ତରାୟଣ ସମୟରେ ସ୍ନାନ କରି ଅଳ୍ପ ଦାନ କଲେ ମଧ୍ୟ, ଦୁଃଖ ନିମଜ୍ଜିତ ହେବାକୁ ପଡ଼େନାହିଁ। ଯେଉଁମାନେ ଦାନ କରନ୍ତି, ସେମାନେ କଦାଚିତ୍ ଭୟଙ୍କର ରୌରବ ନରକରେ ଯାନ୍ତିନାହିଁ, ନ ଧନହୀନ ପରିବାରରେ ଜନ୍ମ ନେଉଛନ୍ତି। ଯିଏ ସଦା ସତ୍ୟ କହେ, ସଦା ଶାନ୍ତ ଓ ମୃଦୁ ଭାଷଣ କରେ, କ୍ରୋଧ ନଥାଏ, ଚରିତ୍ର ଉତ୍ତମ, ଅତି କଥା କହେନାହିଁ, ଇର୍ଷ୍ୟା ନଥାଏ, ସଦା ଦାନଶୀଳ ଓ ଦୟାଳୁ, ଅନ୍ୟଙ୍କ ଗୁପ୍ତ କଥା ରକ୍ଷା କରେ, ଅନ୍ୟଙ୍କ ଗୁଣ କହେ, ଅନ୍ୟଙ୍କର ଏକ ତିନି ଘାସ ମଧ୍ୟ ନ ନଏ—ଏପରି ଲୋକ କଦାଚିତ୍ ନରକ ଦେଖନ୍ତିନାହିଁ। ଯିଏ ଅନ୍ୟଙ୍କ ନିନ୍ଦା କରେ କିମ୍ବା ଧର୍ମବିରୋଧୀ, ସେ ସମସ୍ତ ପାପୀଠାରୁ ଅଧିକ ଦୁଷ୍ଟ, ବିଶ୍ୱ ପ୍ରଳୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ନରକରେ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଭୋଗେ। କଠୋର କଥା କହିଥିବା ଲୋକ ନିଶ୍ଚୟ ନରକଗତ, ପୁନି ଦୁଃଖଜନକ ଅବସ୍ଥା ଲାଭ କରେ। କୃତଘ୍ନ ପାଇଁ କୌଣସି ତୀର୍ଥ କିମ୍ବା ତପସ୍ୟାରେ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ ନାହିଁ; ସେ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ଭୟଙ୍କର ନରକରେ ଥାଏ। ଯିଏ ପୃଥିବୀର ତୀର୍ଥସ୍ଥାନରେ ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ଓ ଆହାର ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରି ସ୍ନାନ କରେ, ସେ କଦାଚିତ୍ ଯମଲୋକକୁ ଯାନ୍ତିନାହିଁ। ତୀର୍ଥରେ ପାପ କରିବା, ତୀର୍ଥରେ ଉପାର୍ଜନ କିମ୍ବା ଦାନ ଗ୍ରହଣ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, ଧର୍ମ ବିକ୍ରୟ କରିବା ମଧ୍ୟ ତ୍ୟାଗ କରିବା ଉଚିତ୍। ତୀର୍ଥରେ କୃତ ପାପ ଓ ଦାନ ଗ୍ରହଣ କରିବା ଦୁଷ୍କର ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ ଓ ନରକ ଦେଇଥାଏ। ଯିଏ ଗଙ୍ଗା ଜଳରେ ଏକଥର ସ୍ନାନ କରେ, ସେ ଗଙ୍ଗାକନ୍ୟା ଜଳରେ ପବିତ୍ର ହୁଏ; ଅନେକ ପାପ କଲେ ମଧ୍ୟ ନରକକୁ ଯାନ୍ତିନାହିଁ। ବ୍ରତ, ଦାନ, ତପସ୍ୟା, ଯଜ୍ଞ ଓ ଅନ୍ୟ ପବିତ୍ର କାର୍ଯ୍ୟ ଗଙ୍ଗା ଜଳର ଏକ ବିନ୍ଦୁ ସ୍ପର୍ଶ ସମାନ ନୁହେଁ। ଯିଏ ଗଙ୍ଗାକୁ ଅନ୍ୟ କୌଣସି ତୀର୍ଥ ସମାନ କୁହେ, ସେ ଭୟଙ୍କର ରୌରବ ନରକକୁ ଯାଏ। ଧର୍ମର ସାର, ଜଳର ମୂଳ, ବୈକୁଣ୍ଠଙ୍କର ପାଦପଦ୍ମରୁ ଝରିଥିବା ଶୁଦ୍ଧ ଗଙ୍ଗାଜଳ ମହେଶଙ୍କ ଶିର ଉପରେ ଅଛି। ଏହି ଜଳ ନିଶ୍ଚୟ ବ୍ରହ୍ମ, ନିରାକାର, ଅପ୍ରାକୃତିକ; ବିଶ୍ୱରେ କିଛି ଏହା ସମାନ ହୋଇପାରିବ କି? ଯିଏ ଶତ ଯୋଜନ ଦୂରରୁ ମଧ୍ୟ ‘ଗଙ୍ଗା, ଗଙ୍ଗା’ ଉଚ୍ଚାରଣ କରେ, ସେ କଦାଚିତ୍ ନରକକୁ ଯାନ୍ତିନାହିଁ। ତେଣୁ ପୁରୁଷମାନେ ଗଙ୍ଗା ଜଳରେ ସ୍ନାନ କରିବା ପାଇଁ ଚେଷ୍ଟା କରିବା ଉଚିତ୍। ଯିଏ ସ୍ବୀକୃତି ତ୍ୟାଗ କରିଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ଦ୍ୱିଜ ଭାବେ ଦୀର୍ଘକାଳ ସ୍ୱର୍ଗରେ ତାରା ସଦୃଶ ଅବସ୍ଥିତ ରହେ। ଯିଏ ଗାଈକୁ କୀଚ ରୁ ଉଦ୍ଧାର କରେ, ରୋଗୀଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କରେ, କିମ୍ବା ଗୋଶାଳାରେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରେ, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଆକାଶର ତାରା ଅଛି; ପ୍ରାଣାୟାମରେ ନିଷ୍ଠା ରଖିଥିଲେ ସେମାନେ କଦାଚିତ୍ ଯମଲୋକ ଦେଖନ୍ତିନାହିଁ। ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ପାପୀ ମଧ୍ୟ ମୁକ୍ତି ଲାଭ କରନ୍ତି। ପ୍ରତିଦିନ ଷୋଳ ଥର ପ୍ରାଣାୟାମ କରିଲେ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ହନ୍ତା ମଧ୍ୟ ପ୍ରତିଦିନ ପବିତ୍ର ହୁଏ। ତପ, ବ୍ରତ, ନିୟମ, ହଜାର ଗାଈ ଦାନ—ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣାୟାମ ସମାନ। ଏକ ବର୍ଷ ଓ ତାହାଠାରୁ ଅଧିକ ସମୟ ପ୍ରତି ମାସେ କୁଶ ଜଳ ପାନ କରିଲେ ଯେତେ ଫଳ, ଶତବର୍ଷ ପ୍ରାଣାୟାମ ସେଉଁଠି ସମାନ। ଯେଉଁଠି ମହା କିମ୍ବା ଲଘୁ ପାପ ଥାଏ, ପ୍ରାଣାୟାମ ଦ୍ୱାରା ସେମାନେ କ୍ଷଣମାତ୍ରେ ନାଶ ହୁଏ। ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପୁରୁଷମାନେ ଅନ୍ୟଙ୍କ ଜନୀଙ୍କୁ ମାତୃଭାବରେ ଦେଖନ୍ତି; ସେମାନେ କଦାଚିତ୍ ଯମ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଦେଖନ୍ତିନାହିଁ। ଯିଏ ମନରେ ମଧ୍ୟ ଅନ୍ୟଙ୍କ ଜନୀଙ୍କୁ ଚାହେନାହିଁ, ସେ ଦୁଇଁ ଲୋକରେ ପୃଥିବୀକୁ ଧାରଣ କରେ। ଏହିପରି, ଧର୍ମଶୀଳ ଲୋକ ଅନ୍ୟଙ୍କ ଜନୀଙ୍କୁ ସଦା ତ୍ୟାଗ କରିବା ଉଚିତ୍; ଅନ୍ୟଙ୍କ ଜନୀ ସହ ସମ୍ପର୍କ ରଖିଲେ ଏକୋଇଶି ନରକ ମିଳେ। ଯେଉଁମାନେ ମନରେ ଲୋଭ ରଖନ୍ତିନାହିଁ, ସେମାନେ ଦେବଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତି କରନ୍ତି, ଯମଲୋକ ନୁହେଁ। ଯିଏ କ୍ରୋଧ ଉଦ୍ଭବ ସମୟରେ ମଧ୍ୟ କ୍ରୋଧ ଦ୍ୱାରା ବିଜିତ ହୁଏନାହିଁ, ସେ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ବିଜୟ କରିଥିବା ପୁରୁଷ ଭାବେ ଗଣାଯାଏ। ଯିଏ ମାତା, ପିତା, ପୁତ୍ରଙ୍କୁ ଦେବତା ସମାନ ପୂଜା କରେ, ବୟସ୍କ ହେବା ପୂର୍ବରୁ କରେ, ସେ କଦାଚିତ୍ ଯମଲୋକ ଯାଏନାହିଁ। ଯିଏ ଗୁରୁଙ୍କୁ ପିତାଠାରୁ ଅଧିକ ସମ୍ମାନ କରେ, ସେ ବ୍ରହ୍ମାଲୋକରେ ଅତିଥି ଭାବେ ଅବସ୍ଥିତ ହୁଏ। ଏଠି ମହିଳାମାନେ ମଧ୍ୟ ନିଜ ଲଜ୍ଜା ଓ ଧର୍ମ ରକ୍ଷା କରିବା ଦ୍ୱାରା ଶୁଭ ଫଳ ପାନ୍ତି; କିନ୍ତୁ ଯେଉଁମାନେ ଲଜ୍ଜା ଭଙ୍ଗ କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଯମଲୋକ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଭୟଙ୍କର। ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ସଦା ନିଜ ଲଜ୍ଜା ରକ୍ଷା କରିବା ଉଚିତ୍, ଦୁଷ୍ଟ ସଙ୍ଗ ତ୍ୟାଗ କରିବା ଉଚିତ୍; କାରଣ ଲଜ୍ଜା ଦ୍ୱାରା ସ୍ତ୍ରୀମାନେ ନିଶ୍ଚୟ ଉଚ୍ଚ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଯାନ୍ତି, ଏହି ବିଷୟରେ କୌଣସି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। ଯେଉଁ ଶୂଦ୍ର ନିଷିଦ୍ଧ କାର୍ଯ୍ୟ କିମ୍ବା ଅନଧିକୃତ ଯଜ୍ଞ କରନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଦୁଃଖମୟ ନରକ ନିଶ୍ଚିତ। ଯେଉଁମାନେ ଶାସ୍ତ୍ର ଚିନ୍ତନ କରନ୍ତି, ବେଦ ଅଧ୍ୟୟନରେ ନିଷ୍ଠା ରଖନ୍ତି, ପୁରାଣ, ସଂହିତା ପାଠ କରନ୍ତି ଓ ପଢ଼ାନ୍ତି, ତଥା ସ୍ମୃତି ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରନ୍ତି, ଧର୍ମ ଜାଗୃତ କରନ୍ତି, ବେଦାନ୍ତରେ ନିଷ୍ଠିତ—ସେମାନେ ଏହି ଜଗତ୍କୁ ଧାରଣ କରନ୍ତି। ଏହି ସମସ୍ତେ ଏପରି ଶାସ୍ତ୍ର ଅଧ୍ୟୟନ ଓ ଆଚରଣ ଦ୍ୱାରା ପାପରୁ ପବିତ୍ର ହୋଇ, ବ୍ରହ୍ମାଲୋକକୁ ଯାନ୍ତି, ଯେଉଁଠି ମୋହ ନାହିଁ। ବେଦ ଓ ଶାସ୍ତ୍ର ଜନିତ ଜ୍ଞାନ ଯିଏ ଦାନ କରେ, ସେ ନିଜେ ନ ଜାଣିଥିଲେ ମଧ୍ୟ ମୋକ୍ଷ ଲାଭ କରେ; ବେଦ ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ପ୍ରଶଂସା କରେ। ଏହିପରି ମହାତ୍ମାମାନେ ଏ ଭୂମିକୁ ଧାରଣ କରନ୍ତି, ଏବଂ ମୁକ୍ତିର ଉତ୍ତମ ଉଦାହରଣ ହୁଅନ୍ତି।