ବିନ୍ଧ୍ୟା ପର୍ବତର ପବିତ୍ର ଶୃଙ୍ଗ ଉପରେ, ଗଛର ଛାୟା ତଳେ, ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କ ସହିତ କିଛି ଭୟଙ୍କର ମହିଳାମାନେ ଚାରିପାଖରେ ଘୁରୁଥିଲେ। ସେମାନେ ଭୟାନକ ଦୁଃଖରେ ପିଡ଼ିତ ହୋଇ ଏକ ସ୍ଥାନରେ ବସିଥିଲେ। ଏହି ସମୟରେ, ଏକ ଭିଲ୍ଲ ଆସିଲେ, ଯିଏ ଧନୁଷ ଓ ବାଣ ଧରି ପଶୁମାନଙ୍କୁ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଦେଉଥିଲେ। ସେ ଏକ ପଥର ଉପରେ ବସି ସ୍ୱସ୍ଥ ଅନୁଭବ କରୁଥିଲେ। ତାପରେ, ଏକ ଭିଲ୍ଲି ଖାଦ୍ୟ ଓ ପାଣି ନେଇ ଆସିଲେ। ସେ ତାଙ୍କର ପ୍ରିୟତମଙ୍କୁ ଆନନ୍ଦ ଚିହ୍ନରେ ଶୋଭିତ ଦେଖିଲେ। ତାଙ୍କୁ ଦେଖି, ସେ ଚମତ୍କୃତ ହେଲେ—ଏମିତି ଦେଖାଯାଉଥିଲା ଯେଉଁପରି ସୂର୍ଯ୍ୟ ଆକାଶରେ ଉଦିତ ହୋଇ ରହିଛି, ସେ ଦିବ୍ୟ ତେଜରେ ବିଲିନ ହୋଇଯାଇଛନ୍ତି। ତାଙ୍କୁ ଅନ୍ୟ ଏକ ମନିଷ୍ୟ ଭାବି ସେ ତାଙ୍କୁ ଛାଡ଼ି ଚାଲିଗଲେ। ଏହାପରେ ଶିକାରୀ କହିଲେ, "ମୋର ପ୍ରିୟେ, ଏଠାକୁ ଆସ, କାହିଁକି ତୁମେ ମୋତେ ଦେଖୁନାହଁ?" ସେ ଉତ୍ତର ଦେଲେ, "ମୁଁ ଭୋକରେ ପୀଡ଼ିତ, ତେଣୁ ତୁମକୁ ଦେଖୁଛି।" ଏହି କଥା ଶୁଣି ଭିଲ୍ଲି ତ୍ୱରାନ୍ୱିତ ଭାବେ ତାଙ୍କ ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ପାଖକୁ ଗଲେ। ସେ ତାଙ୍କର ପ୍ରିୟତମଙ୍କୁ ଏପରି ଦେଖି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟଚକିତ ହେଲେ ଏବଂ ଭାବିଲେ, "ଏହି ତେଜ, ଏହି ଆଚରଣ କ'ଣ? ଏକ ଦେବତା କି ମୋତେ ଡାକୁଛନ୍ତି?" ତାପରେ ସେ ତାଙ୍କ ତେଜସ୍ୱୀ ସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ ପଚାରିଲେ, "ଏଠି କ'ଣ କରିଛ, ହେ ମହାବୀର? ତୁମେ କିଏ, ଏମିତି ଦିବ୍ୟ ଚିହ୍ନ ଧାରଣ କରିଛ?" ଏହାପରେ ରଥଚାଳକ କହିଲେ, "ଭିଲ୍ଲିଙ୍କ ଏପରି ପ୍ରଶ୍ନରେ ଶିକାରୀ ତାଙ୍କ ପ୍ରିୟତମକୁ ଉତ୍ତର ଦେଲେ: 'ମୁଁ ତୁମର ପ୍ରିୟ, ହେ ସୁନ୍ଦରୀ, ଏବଂ ତୁମେ ମୋ ପ୍ରିୟ।'" "ତୁମେ ମୋତେ କାହିଁକି ଚିହ୍ନିପାରୁନାହଁ? କାହିଁକି ସନ୍ଦେହ ଉପସ୍ଥିତ ହେଲା? ମୁଁ ଭୋକରେ ପୀଡ଼ିତ, ତୁମ ଦିଆ ଖାଦ୍ୟ ଓ ପାଣି ପାଇଁ ଅପେକ୍ଷା କରୁଛି।" ଭିଲ୍ଲି କହିଲେ, "ମୋ ସ୍ୱାମୀ ଦୁର୍ଦ୍ଦାନ୍ତ, କଳା ଚର୍ମ, ଲାଲ୍ ଆଖି, କଳା ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିଥିବା ଏବଂ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀଙ୍କୁ ଭୟ ଦେଇଥିବା। କିନ୍ତୁ ତୁମେ ଦିବ୍ୟ ଦେହ ଧାରଣ କରି, ମୋତେ 'ପ୍ରିୟ' ବୋଲୁଛ। ଏହିକାରଣରୁ ମୋର ସନ୍ଦେହ ହେଉଛି। ମୋ ସମ୍ମୁଖରେ ସତ୍ୟ କହ।" "ତୁମର ବଂଶ, ଗାଁ, ଖେଳ, ଚିହ୍ନ, ପୁଅ, ଝିଅ—ଏହା ସବୁ ମୋ ପ୍ରିୟାଙ୍କୁ ନିଶ୍ଚିତ କରିବା ପାଇଁ କହ।" ଏପରି କହି, ଭିଲ୍ଲି ଆନନ୍ଦିତ ମନେ ପୁନି ପଚାରିଲେ, "ତୁମର ଦେହ ଏମିତି କିପରି ହେଲା, ଧଳା ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧିଛ? ଏହା କିପରି ହେଲା? ମୋତେ କୁହ, କାରଣ ମୁଁ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟରେ ପଡ଼ିଛି।" ତାଙ୍କ ସ୍ତ୍ରୀଙ୍କ ଏହି ବିନମ୍ର ପ୍ରଶ୍ନରେ ମୃଗ ହନ୍ତା ଉତ୍ତର ଦେଲେ, "ନର୍ମଦା ନଦୀର ଉତ୍ତର କୂଳରେ ଏକ ସଙ୍ଗମ ଅଛି। ସୂର୍ଯ୍ୟର ତାପରେ ମୁଁ ଅତିଶୟ କ୍ଳାନ୍ତ ଓ ଅଶକ୍ତ ହୋଇ ପହଁଚିଲି। ସେଠାରେ ଗସ୍ତ ଓ ଜଳପାନ କରି ପୁନି ଫେରିଲି। ଏହି ମୁହୂର୍ତ୍ତରୁ, ମୋ ଦେହ ଏମିତି ତେଜମୟ ହେଇଗଲା। ଏକ ଧଳା ବସ୍ତ୍ର ଦେଖାଦେଲା, ମୋର ପୂର୍ବ ଚିହ୍ନ, ବଂଶ, ଏବଂ ଗାଁ ପୂର୍ବବତ୍ ରହିଲା।" ତାଙ୍କ ପ୍ରିୟା ଏହା ଶୁଣି, ମୂଳ କାରଣ ବୁଝି, ସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ କହିଲେ, "ମୋତେ ସେ ସଙ୍ଗମ ଦେଖାଅ। ତାପରେ ମୁଁ ତୁମକୁ ଖାଦ୍ୟ ଓ ପାଣି ଦେଇବି।" ଏପରି କହିବା ପରେ ଶିକାରୀ ସେଠାକୁ ଯାଇଲେ। ସେ ସଙ୍ଗମ ଦେଖାଇଲେ, ଯାହା ପାପ ନଶ୍ଟ କରିବାରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଶକ୍ତିଶାଳୀ। ସେଠାରେ ଉତ୍ତମ ପକ୍ଷୀମାନେ ଏକାଠି ଉଡ଼ିଯାଇଲେ। ସେମାନେ ସେଇ ଉତ୍ତମ ରେବା ସଙ୍ଗମକୁ ଗଲେ; ପକ୍ଷୀମାନେ ଏବଂ ମୁଁ ଦେଖୁଥିଲି। ସେଠାରେ, ଭିଲ୍ଲି ତାଙ୍କ ସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ ସ୍ନାନ କରାଇଲେ, ସେ ନିଜେ ମଧ୍ୟ ପୁନି ସ୍ନାନ କରିଲେ। ଦୁହେଁ ଦିବ୍ୟ ଦେହ ଧାରଣ କଲେ, ତେଜରେ ଅତି ଶୋଭିତ ହେଲେ। ଏହି ଦମ୍ପତି ଦିବ୍ୟ ବସ୍ତ୍ର, ଦିବ୍ୟ ଚନ୍ଦନ, ଦିବ୍ୟ ମାଳା ଓ ଭୂଷଣ ପିନ୍ଧି, ଦିବ୍ୟ ସୁଗନ୍ଧରେ ଅନ୍ନତ ହେଲେ। ବୈଷ୍ଣବ ବାହନ ଉପରେ ଚଢ଼ି, ଋଷି ଓ ଗାନ୍ଧର୍ବମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ ହୋଇ, ସେମାନେ ବୈଷ୍ଣବ ଲୋକକୁ ଗଲେ। ମୁଁ ଏହି ଉତ୍ତମ ଦମ୍ପତିଙ୍କୁ ସ୍ୱର୍ଗମାର୍ଗରେ ଯାଉଥିବା ଦେଖିଲି, ପକ୍ଷୀମାନେ ମଧ୍ୟ ଗୀତ ଗାଉଥିଲେ। ଏପରି ଭାବେ ସେମାନେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ତୀର୍ଥରାଜ ଦେଖି, ଆନନ୍ଦର ଶବ୍ଦ କହି, ସେଇ ସଙ୍ଗମରେ ଥିବା ଚାରିଟି କଳା ହଂସ ପବିତ୍ର ହେଲେ। ସେମାନେ ସ୍ନାନ କରି ମନରେ ପବିତ୍ରତା ଅନୁଭବ କଲେ; ସ୍ନାନ ଓ ଜଳପାନ କରି ପୁନି ବାହାରିଲେ। ଏହିପରି ସେଉଁଠି ଅନେକ କଳା ମହିଳାମାନେ ମାତ୍ର ସ୍ନାନ କରି ମୃତ୍ୟୁବରଣ କଲେ; ସେମାନେ ବିଲାପ କରୁଥିଲେ, ଅସ୍ଥିର ହୋଇ ଚାରିପାଖ ଘୁରୁଥିଲେ। ସେମାନେ ଯମଲୋକକୁ ଚାଲିଗଲେ; ମୁଁ ସେମାନେକୁ ଦେଖିଲି। ହଂସମାନେ ଉଡ଼ି ତାଙ୍କ ନିଜ ସ୍ଥାନକୁ ଫେରିଗଲେ। "ଏହିପରି ଯାହା ମୁଁ ନିଜ ଚକ୍ଷୁରେ ଦେଖିଛି, ହେ ପିତା, ସେଇ କଥା ତୁମକୁ କହିଲି। ସେଇ କଳା ଦେହୀ, ମହାଦେହୀ ମହିଳାମାନେ ଧାର୍ତ୍ତରାଷ୍ଟ୍ରମାନେ ଥିଲେ।" "ମୋତେ କହ, ହେ ପିତା, ତୁମ ଦୟାରେ କିଏ ହେବେ? ମୋତେ ଏହି ଧାର୍ତ୍ତରାଷ୍ଟ୍ରମାନେ କିଏ ଥିଲେ, କେଉଁଠୁ ମାନସ ମଧ୍ୟରୁ ଚାଲିଗଲେ, ତାହା କୁହ।" "କିଏ ହେବେ, ହେ ପିତା, ଏବେ କୁହ; କାହିଁକି ହଂସମାନେ ପୁନି ପବିତ୍ର ଓ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହେଲେ?" "ସେମାନେ ସେଇ ସମୟରେ କାହିଁକି ଉଠିଲେ, ହେ ପିତା, ଏବଂ ସେଇ ମହିଳାମାନେ କାହିଁକି ମୃତ୍ୟୁବରଣ କଲେ? ଏହି ଦୃଢ଼ ସନ୍ଦେହ ମୋ ହୃଦୟରେ ଉପସ୍ଥିତ ହୋଇଛି।" "ଆଜି ଏହା ନିରାକରଣ କର, ହେ ଜ୍ଞାନୀ; ମୋପାଇଁ ଦୟାଳୁ ଓ ମୂଲ୍ୟବାନ ଥିବା ଆପଣ।" ଏପରି କହି, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ପୁତ୍ର ନିରବ ହେଲେ; ତାପରେ କୁଞ୍ଜଳ ନାମକ ଟିଆ ପକ୍ଷୀ କଥା କହିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ। ଏହିପରି ଚୟନ କଥାର ଉନାଉଁଠିଅଁ ଅଧ୍ୟାୟ, ଗୁରୁତୀର୍ଥର ବର୍ଣ୍ଣନା, ଶ୍ରୀମତ୍ ପଦ୍ମପୁରାଣର ଭୂମିଖଣ୍ଡର ବେନାଉପାଖ୍ୟାନରେ ଶେଷ ହେଲା। ସୂତ କହିଲେ: ଏହି ସବୁ ଶୁଣି, ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ପୁତ୍ରଙ୍କ କଥାକୁ, ଧର୍ମନିଷ୍ଠ କୁଞ୍ଜଳ ତାଙ୍କ ପୁତ୍ରକୁ ଉତ୍ତର ଦେଲେ।