ମାତଳି ରାଜାୟୟାତିଙ୍କୁ କହିଲେ, “ହେ ରାଜନ୍, ଦେହ, ମନ ଓ ବାଣୀ ଦ୍ୱାରା ଯେଉଁଠି ପାପ କରାଯାଏ, ସେଥିରେ ନିମ୍ନ ଜନ୍ମ ମିଳେ—ଏହିପରି ତିନିପ୍ରକାରର ପାପର ବିବରଣୀ ସଂକ୍ଷେପରେ ଦିଆଯାଇଛି। ବର୍ତ୍ତମାନ, ମୁଁ ତୁମକୁ ପାପ କରିଥିବା ଲୋକମାନଙ୍କର ବିଭିନ୍ନ ଗତି ବିଷୟରେ କହିବି; ଏହିପରି ଧର୍ମର ଫଳ ମୁଁ ତୁମକୁ ସବିଶେଷରେ ବିବେଚନା କରିଅଛି। ଏବେ ଆଉ ଏକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ କଥା କହିବି, ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପୁରୁଷ, ମୋତେ ପଚାର। ଅଧର୍ମର ଫଳ କହିଦେଲି, ଏବେ ଧର୍ମର ଫଳ ବିଷୟରେ କୁହିବି।" ଏପରି କହି, ମହାତ୍ମା ମାତଳି ସେଠି ଥିବା ସମସ୍ତଙ୍କୁ ପ୍ରେମ କରୁଥିବା ରାଜାୟୟାତିଙ୍କୁ ସମ୍ବୋଧନ କଲେ। ଏହି ଧର୍ମସମ୍ବାଦରେ ମାତଳି ଏହିପରି କଥା ଉପସ୍ଥାପନା କଲେ। ତାପରେ ରାଜାୟୟାତି କହିଲେ, “ହେ ସାରଥୀ, ମୁଁ ତୁମ ପାଖରୁ ଅଧର୍ମର ଫଳ ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ଶୁଣିଛି। ଏବେ ଧର୍ମର ଫଳ ବିଷୟରେ କହ, ମୁଁ ଏହି ବିଷୟ ଶୁଣିବାକୁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଉତ୍ସୁକ।" ମାତଳି କହିଲେ, “ଅବଶ୍ୟ, ଚାରିପ୍ରକାର ଜୀବ ପାପ ଦ୍ୱାରା ଯମଲୋକକୁ ଯାଆନ୍ତି, ଯେଉଁଠି ଭୟଙ୍କର ଏବଂ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଭୟଦାୟକ। ସମସ୍ତ ଦେହଧାରୀ ଜୀବ ଏଠିକୁ ଅସହାୟ ଭାବରେ ଯାଅନ୍ତି। ଏଠି ଅଜନ୍ମ, ନବଜାତ, ଶିଶୁ, ଯୁବକ, ପ୍ରୌଢ, ପୁରୁଷ, ନାରୀ, ଉଭୟନୁହେଁ, ବୃଦ୍ଧ—ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଯିବାକୁ ପଡ଼େ। ଏଠି ଚିତ୍ରଗୁପ୍ତ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ନ୍ୟାୟଧୀଶମାନେ ସମସ୍ତ ଜୀବର ନିଷ୍ପକ୍ଷ ଭାବେ ଶୁଭାଶୁଭ କର୍ମର ଫଳ ନିର୍ଣ୍ଣୟ କରନ୍ତି। ଯମଲୋକକୁ ଯିବାରୁ କୌଣସି ଜୀବ ବଞ୍ଚିପାରେନାହିଁ; ଯେଉଁ କର୍ମ କରାଯାଇଛି, ତାହା ଅବଶ୍ୟ ଉପଭୋଗ କରିବାକୁ ପଡ଼େ।" "ଯେଉଁ ଲୋକ ନିତ୍ୟ ନିର୍ମଳ ଓ ଦୟାଶୀଳ, ସେମାନେ ଶୁଭ କର୍ମ କରିଥିଲେ, ସେମାନେ ଯମଲୋକକୁ ସୁଖଦ ମାର୍ଗରେ ଯାଆନ୍ତି। ଯେଉଁ ଲୋକ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଖଡ଼ାଉ ଦାନ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ଦିବ୍ୟ ଯାନରେ ସୁବିଧାରେ ଯମଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଅନ୍ତି। ଛତା ଦାନ କଲେ ମେଘର ଛାୟାରେ ଯିବାର ସୁଯୋଗ ମିଳେ; ବସ୍ତ୍ର ଦାନ କଲେ ଦିବ୍ୟ ବସ୍ତ୍ର ପିନ୍ଧି ଯାଅନ୍ତି। ଦୋଲା ଦାନ କଲେ ଦିବ୍ୟ ଯାନରେ ଯିବା ହୁଏ; ଆସନ ଦାନ କରିଲେ ସୁଖରେ ଯମଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଅନ୍ତି। ଉଦ୍ୟାନ ତିଆରି କରିଥିବା ଲୋକ ଛାୟାମୟ ଏବଂ ଶୀତଳ ସ୍ଥାନରେ ଆନନ୍ଦରେ ଯାଅନ୍ତି; ଫୁଲ ଉଦ୍ୟାନ ଦାନ କରିଥିବା ଲୋକ ପୁଷ୍ପକ ବିମାନରେ ଯାଅନ୍ତି। ଦେବତାଙ୍କ ପାଇଁ ମନ୍ଦିର, ତପସ୍ବୀଙ୍କ ପାଇଁ ଆଶ୍ରମ, ଦରିଦ୍ରଙ୍କ ପାଇଁ ଶରଣାଗାର ତିଆରି କରିଥିବା ଲୋକ ଉତ୍ତମ ଗୃହରେ ଆନନ୍ଦରେ ଯିବା ସୁଯୋଗ ପାଆନ୍ତି।" "ଯେଉଁ ଲୋକ ଦେବତା, ଅଗ୍ନି, ଗୁରୁ, ବ୍ରାହ୍ମଣ, ମାତା ଓ ପିତାଙ୍କୁ ପୂଜା କରନ୍ତି, ଏବଂ ଶ୍ରଦ୍ଧା ସହିତ ଦରିଦ୍ର ଓ ଗୁଣବାନ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଯେଉଁଠି ଅତି ସାନ୍ନା ଦାନ ଦିଅନ୍ତି, ସେମାନେ ଏହି ଲୋକରେ ସମସ୍ତ ଆକାଂକ୍ଷିତ ବସ୍ତୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି। ଶ୍ରାଦ୍ଧ ଦିନ ଦାନ କରିବାକୁ ବିଶେଷ ମହତ୍ତ୍ୱ ଦିଆଯାଇଛି। କେବଳ କେଶର ଛଡ଼ ଦେଖାଏ ଏତେ ସାନ୍ନା ଦାନ, ଯଦି ଶ୍ରଦ୍ଧା ସହିତ ଦିଆଯାଏ, ତାହା ମଧ୍ୟ ମହତ୍ତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ। ଚାରିପ୍ରକାର ଦାନପାତ୍ର ଯଦି ଶ୍ରଦ୍ଧା ସହିତ ଦିଆଯାଏ, ତାହା ସର୍ବଦା ମୋର।" "ଏହିପରି ଦାନରେ ଶ୍ରଦ୍ଧା ସବୁଠାରୁ ମୂଳ୍ୟବାନ୍, ତାହାର ଫଳ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ମିଳେ। ଦରିଦ୍ର ଓ ଗୁଣବାନଙ୍କୁ ଆଶ୍ରୟ ଦେଲେ ମଧ୍ୟ ଏହି ଫଳ ମିଳେ। ଏହିପରି ଦାନ କରିଥିବା ଲୋକ ସମସ୍ତ ଆକାଂକ୍ଷିତ ସ୍ଥାନ, ପିତୃଲୋକ ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି; ଏକ କଞ୍ଚନ ମୁଦ୍ରା ମଧ୍ୟ ଯଦି ଶ୍ରଦ୍ଧା ସହିତ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଦିଆଯାଏ, ସେଉଁଠି ପହଞ୍ଚିବା ସମ୍ଭବ। ଦେବତାଙ୍କ ପୂଜା ଦିନ ଦେବମହୋତ୍ସବ ଭାବେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ, ଯେଉଁଠି ଦାନ କଲେ ଦେବମାନ୍ୟତା ବଢ଼େ, ଏହିପରି ଦାନ ଶ୍ରଦ୍ଧା ସହିତ ଦିଆଯିବା ଉଚିତ, କାରଣ ତାହାର ଫଳ ନିଶ୍ଚିତ।" ଏହିପରି ଉପଦେଶ ଶେଷ ହେଲା, ଏହି ଅଂଶ ‘ୟୟାତି କଥା’ ଭାବେ ପଦ୍ମପୁରାଣର ଭୂମିଖଣ୍ଡରେ ବର୍ଣ୍ଣିତ। ତାପରେ ମାତଳି କହିଲେ, “ଶିବଙ୍କ ଦ୍ୱାରା କଥିତ ଯେଉଁ ଧର୍ମ, ସେହି ଶିବଧର୍ମ ଶାସ୍ତ୍ରଗୁଡ଼ିକୁ ବିଭିନ୍ନ କର୍ମ ଓ ଯୋଗ ମାର୍ଗ ଦ୍ୱାରା ବିଭକ୍ତ ବୁଝିବା ଉଚିତ। ଏହି ଧର୍ମଗୁଡ଼ିକୁ ହିଂସା ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଦୋଷ ମୁକ୍ତ, ଦୁଃଖ ଓ କ୍ଲାନ୍ତି ନାହିଁ, ପବିତ୍ର, ସୂକ୍ଷ୍ମ, ବଡ଼ ଫଳଦାୟକ ଓ ସମସ୍ତ ଜୀବ ପାଇଁ ଉପକୃତ। ଏହି ଶିବଧର୍ମ ଅନେକ ଶାଖାରେ ଅନ୍ତର୍ଗତ, ତାହାର ମୂଳ କେବଳ ଶିବ, ଜ୍ଞାନ ଓ ଧ୍ୟାନର ଫୁଲରେ ଶୋଭିତ। ଏହି ଶିବଧର୍ମ ଚିରନ୍ତନ, ଏହି ଧର୍ମ ଶିବଙ୍କୁ ଧାରଣ କରେ, ଶିବଙ୍କ ବାଣୀ ଦ୍ୱାରା ଧାରିତ, ଏହି ଶିବଧର୍ମ ସଂସାର ସମୁଦ୍ର ଉତ୍ତୀର୍ଣ୍ଣ ହେବାର ଉପାୟ।" "ଏହିପରି ଧୈର୍ଯ୍ୟ, ସତ୍ୟ, ଲଜ୍ଜା, ଶ୍ରଦ୍ଧା, ଇନ୍ଦ୍ରିୟନିଗ୍ରହ, ଦାନ, ପୂଜା, ତପ, ଅନୁଗ୍ରହ ଏହି ଦଶ ଶିବଧର୍ମର ମାର୍ଗ। ଏହି ଶିବଧର୍ମଗୁଡ଼ିକୁ ଅଲଗା ଅଲଗା କିମ୍ବା ସଂଯୁକ୍ତ ଭାବେ କରିଲେ, ଏବଂ ଶିବ ସହିତ ଏକତା ଲାଗିଲେ, ଏକ ଗତି ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ। ଯେପରି ଏଇ ପୃଥିବୀ ସମସ୍ତ ଜୀବର ଏକ ଆଶ୍ରୟ, ସେପରି ଶିବନଗରୀ ସମସ୍ତ ଭକ୍ତଙ୍କୁ ସମାନ ଭାବେ ଉପଲବ୍ଧ।" "ଏଠି, ସମସ୍ତ ଜୀବ ନିଜ ନିଜ ପୁଣ୍ୟ ଅନୁସାରେ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ଭୋଗ ଉପଭୋଗ କରନ୍ତି; ଏହିପରି ଶିବନଗରୀରେ ମଧ୍ୟ ପ୍ରତ୍ୟେକ ପୁଣ୍ୟ ଅନୁସାରେ ଶୁଭ ଭୋଗ ମିଳେ। ଏଠି ସମସ୍ତ ଦେହୀ ଜୀବ ଶୁଭାଶୁଭ ଫଳ ଉପଭୋଗ କରନ୍ତି; ଏଠି ଏକ ମାତ୍ର ଶିବଧର୍ମର ଫଳ ମଧ୍ୟ ଉପଭୋଗ କରାଯାଏ। ଯେଉଁ ପ୍ରମାଣରେ ନିଜ ପୁଣ୍ୟ ଓ ଶ୍ରଦ୍ଧା ଅଛି, ତାହା ଅନୁଯାୟୀ ଶିବନଗରୀର ଭୋଗ ଅତ୍ୟନ୍ତ ମଙ୍ଗଳମୟ।" "ଏହି ସ୍ଥାନ ପ୍ରାପ୍ତି ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଉତ୍ତମ; ସେଠି ଶାନ୍ତିମୟ ଭୋଗ ମିଳେ। ଏହିପରି ଉତ୍ତମ ଭୋଗ ପ୍ରାପ୍ତି ପାଇଁ ମହାପୁଣ୍ୟ କରିବା ଉଚିତ। ଯେଉଁ ଏକ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ବସ୍ତୁ ଦେବମାନ୍ୟଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପାଳିତ, ସେଉଁଠି ସମସ୍ତ ଉପରେ ଶାସନ ମିଳେ, କାରଣ ଶିବ ସମସ୍ତ ଲୋକର ନାଥ। କିଛି ଲୋକ ଜ୍ଞାନଯୋଗରେ ନିଷ୍ଠା କରି ସେଠି ମୁକ୍ତି ପାଆନ୍ତି; କିଛି ଉପଭୋଗ କୁ ଚାହିଁ ଆଉ ଏହି ଜନ୍ମମୃତ୍ୟୁ ଚକ୍ରକୁ ଫେରିଯାନ୍ତି।" "ଏହିପରି, ଯେଉଁ ମୁକ୍ତି ଚାହିଁ, ସେ ଉପଭୋଗର ଆସକ୍ତି ତ୍ୟାଗ କରିବା ଉଚିତ; ନିରାସକ୍ତ, ଶାନ୍ତ ମନ ଓ ଆତ୍ମା ଯାହା ଥିଲେ, ସେ ଶିବତ୍ୱ ଅନୁଭବ କରନ୍ତି।