ପୂର୍ବଦିନ ଏକ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନର କଥା ଥିଲା, ସେହି Vimaleshvara, ଯାହା ପିତୃଦେବତାଙ୍କର ପ୍ରିୟ ଥିଲେ, ଏବଂ ପିତୃତୀର୍ଥ Prayāga, ଯାହାରେ ସମସ୍ତ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନର ଏକତ୍ରତା ରହିଛି। ଦେବୀ, ମୋ ଆଜ୍ଞାରେ ସମସ୍ତ ତୀର୍ଥର ଜଳ ଏଠାକୁ ଆସିଥାନ୍ତି; ଏଠାରେ Vaṭeśvara ଭଗବାନଙ୍କ ସହିତ Mādhava ମଧ୍ୟ ଉପସ୍ଥିତ। ଦଶ ଅଶ୍ୱମେଧ ତୀର୍ଥ ଏଉଁ ପରି ଗଙ୍ଗା ଦ୍ୱାର ମଧ୍ୟ, ମୋ ଆଜ୍ଞାରେ ସମସ୍ତ ସାବ୍ରମତୀରେ ବସିଛନ୍ତି। ଏଠାରେ Lalitādevī ନଦୀ, ସାତ ଧାରାର ତୀର୍ଥ, Mitrapada, ଏବଂ Kedāra, ଶଂକରଙ୍କ ନିବାସ। Gangāsāgara ଏଠାରେ ଏକ ଶୁଭ ତୀର୍ଥ ଭାବରେ ପରିଚିତ, ସମସ୍ତ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନର ଏକତ୍ରତା; Brahmasaras ଏବଂ Shatadru ଜଳର ହ୍ରଦ ମଧ୍ୟ ଏଠାରେ। Naimisha ତୀର୍ଥ ସଦା ମୋ ଆଜ୍ଞାରେ ଅଛି, ଦେବୀ, ସମସ୍ତ ସାବ୍ରମତୀ ଜଳରେ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ବସିଛନ୍ତି। ଏଠାରେ Śvetā ନଦୀ, ବାର୍କ ପରି ଶୁଭ୍ର ଓ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ରୂପରେ, Hastimatī ଏବଂ Vārttaghnī ନଦୀ, ସମୁଦ୍ର ଦିଗରେ ବହୁଛନ୍ତି। ଏସବୁ ନଦୀ ପିତୃଦେବତାଙ୍କ ପ୍ରିୟ, ଅନେକ ପିଣ୍ଡ ଦାନର ଫଳ ଦେଇଥାନ୍ତି; ଏଠାରେ ପୁତ୍ରମାନେ ତାଙ୍କ ପିତାଙ୍କ ଉପକୃତି ପାଇଁ ପିଣ୍ଡ ଦେବା ଉଚିତ। Pāṭala ଏବଂ Vāḍava ନଗର ଏଉଁ ଦେବୀ, ଏହି ନଦୀମାନେ ବିଶେଷ ଭାବରେ ସାବ୍ରମତୀକୁ ପ୍ରବେଶ କରନ୍ତି। ଏଠାରେ ଯେଉଁ ଲୋକମାନେ ନିମ୍ନ ଭୂମିରେ ସ୍ନାନ କରନ୍ତି ଏବଂ ଦାନ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ଏହି ଜଗତରେ ସୁଖ ଉପଭୋଗ କରି, ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ନିତ୍ୟ ନିବାସକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଅନ୍ତି। Jambūdvīpa ଏକ ମହାପବିତ୍ର ଭୂମି, ଯେଉଁଠାରେ ପୁଣ୍ୟ ବୃଦ୍ଧି ହୁଏ; ଏଠାରେ Ārya ନାମକ ଏକ ସ୍ଥାନ ଅଛି, ଯାହା ସର୍ବୋତ୍ତମ ଏବଂ ସମସ୍ତ ଆଶା ପୂରଣ କରେ। Nīlakaṇṭha ତୀର୍ଥ, Nanda Lake, ଏବଂ Rudra Lake ଶିବଙ୍କ ପବିତ୍ର ନିବାସ ଏଠାରେ। Mandakini ନଦୀ ଅତି ପବିତ୍ର, Chhoda ମହାନଦୀ ଏଉଁ ପରି ଦୃଶ୍ୟ ପାଇଁ ବହୁଛନ୍ତି। Dhūmrā, Mitraଙ୍କର ଆସନ; Vaijanātha ଶିଳା, Kṣiprā ନଦୀ, Mahākāla, Kālinjara ପାହାଡ଼ ଏଠାରେ ଅଛନ୍ତି। ଗଙ୍ଗା ଉଦ୍ଭବ, ହରିଙ୍କ ଅବିର୍ଭାବ, ଏବଂ Narmada ରୂପ, ଏହି ସମସ୍ତ ତୀର୍ଥରେ ଗଙ୍ଗା-ପିଣ୍ଡ ଦାନ ଦ୍ୱାରା ସମାନ ଫଳ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ। ଏସବୁ Brahma-tirtha, ସାବ୍ରମତୀର ଉତ୍ତର ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଲୁଚି ରହିଛି, ଦେବୀ, ବ୍ରହ୍ମା ଓ ଦେବମାନେ ଏହାକୁ ଲୁଚାଇ ରଖିଛନ୍ତି। ମାତ୍ର ସ୍ମରଣ କରିଲେ ମଧ୍ୟ, ଦେବୀ, ଏହି ତୀର୍ଥ ଲୋକଙ୍କର ପାପ ନଶ୍ଟ କରିଦେଇଥାଏ; ଏଉଁ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କରିଥିବା ଲୋକମାନେ ଅଧିକ ଫଳ ପାନ୍ତି। Omkara, Pitṛ-tirtha, Kaveri, Kapila ଜଳ, Chandavega ସଙ୍ଗମ, ଏବଂ Amarakantaka ମଧ୍ୟ ଏଠାରେ। ଏଠାରେ ସ୍ନାନ ଓ ଅନୁଷ୍ଠାନ କୁରୁକ୍ଷେତ୍ରର ଶତଗୁଣ ଫଳ ଦେଇଥାଏ; Vārtaghnī ସଙ୍ଗମରେ ଗଣେଶ ଏଠାରେ ପ୍ରଧାନ। ପୂର୍ବରୁ ଗଣମାନେ ସମସ୍ତ ତୀର୍ଥକୁ ସାବ୍ରମତୀକୁ ଆଣିଥିଲେ; ସଂକ୍ଷିପ୍ତରେ ଏହି ତୀର୍ଥ ସଙ୍ଗମ ମୋ ଦ୍ୱାରା ବର୍ଣ୍ନିତ। ଏହି ତୀର୍ଥର ସାର ଅନ୍ତର୍ଗତ କଥା କହିବାକୁ ଶବ୍ଦର ଲୋକପତି ମଧ୍ୟ ଅସମର୍ଥ; ଏହି ସଂଗମ ତୀର୍ଥ ହେଉଛି କରୁଣା ଓ ନିଗ୍ରହର ତୀର୍ଥ। ଏଠାରେ ସ୍ନାନ କରିବା ଉଚିତ, ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ; ପ୍ରଭାତରେ ତିନି ମୁହୂର୍ତ୍ତ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କେବଳ ସଙ୍ଗମ ଦେଖିବା ଉଚିତ। ପରେ, ସ୍ନାନ ଓ ଅନୁଷ୍ଠାନ ଦେବମାନେ ଖୁସି ହୁଅନ୍ତି; ମଧ୍ୟାହ୍ନ ତିନି ମୁହୂର୍ତ୍ତ, ତାପରେ ଅପରାହ୍ନ। ପିତୃଦେବତାଙ୍କ ପାଇଁ ସ୍ନାନ, ପିଣ୍ଡ ଦାନ, ଓ ଜଳ ଦାନ ତାଙ୍କୁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରେ; ସନ୍ଧ୍ୟା ତିନି ମୁହୂର୍ତ୍ତ, କିନ୍ତୁ ଏବେ ଶ୍ରାଦ୍ଧ କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ। ଏହି କାଳକୁ Rākṣasī କୁହାଯାଏ, ସମସ୍ତ କ୍ରିୟା ପାଇଁ ନିନ୍ଦିତ; ଦିନର ଦଶ ଓ ପାଞ୍ଚ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ସଦା ପ୍ରସିଦ୍ଧ। ଏଠାରେ ଏଠି ଅଷ୍ଟମ ମୁହୂର୍ତ୍ତ Kutupa ଭାବରେ ପରିଚିତ; ମଧ୍ୟାହ୍ନରେ ସୂର୍ଯ୍ୟ କ୍ଷୀଣ ହୁଏ। ଏହି କାଳରେ ପିତୃଦେବତାଙ୍କୁ ପିଣ୍ଡ ଦାନ କଲେ ଅନନ୍ତ ଫଳ ମିଳେ; କଟାର ପାତ୍ର ଓ ନେପାଳୀ କମ୍ବଳ ମଧ୍ୟ। ରୂପା, ଦର୍ଭା ତୃଣ, ଗାଈ, ଝିଅର ପୁଅ, କୁଟୁପ ତିଳ—ଏସବୁ ପାପ ଓ ଅପମାନ ଦେଇଥାଏ, ଦୁଃଖ ଦାୟକ। ଏହି ଅଠ ଉପକରଣ କୁଟୁପ ଭାବରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ; କୁଟୁପ ଉପରେ ଚାରି ଅଧିକ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ଅଛି। ଏହି ପାଞ୍ଚ ମୁହୂର୍ତ୍ତ ଶ୍ରାଦ୍ଧ ପାଇଁ ଅନୁମୋଦିତ; କୁଶ ତୃଣ ଓ କଳା ତିଳ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଶରୀରରୁ ଉଦ୍ଭବ ଭାବରେ ସ୍ମରଣ କରାଯାଏ। ଦେବମାନେ ଏହି ଉପାୟ ଦ୍ୱାରା ଶ୍ରାଦ୍ଧର ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ ଏକ ମୁଟି ତିଳ ଜଳ ଦାନ କରିବାକୁ କହିଛନ୍ତି। ଦର୍ଭା ହାତରେ ରଖି, ଏପରି ଶ୍ରାଦ୍ଧ କଲେ କିଛି କ୍ଷତି ହୁଏ ନାହିଁ; ନାମ ଉଚ୍ଚାରଣ ସହିତ ଏହି ତୀର୍ଥର ପ୍ରବେଶ ହୁଏ। ଏହି ତୀର୍ଥ ମୋ ଦ୍ୱାରା ସ୍ଥାପିତ ହୋଇଥିଲା, ଦେବୀ, ଏହା Kaśyapa କୁ ଦିଆଯାଇଥିଲା; Kaśyapa ମୋ ଭକ୍ତ, ସେ ସଦା ମୋ ପ୍ରିୟ। ଏହି Gaṅgā ଶୁଭ୍ର, ପାପ ନାଶକ ଭାବରେ ଦିଆଯାଇଛି; ସାବ୍ରମତୀ ତୀର୍ଥରେ, ଦେବୀ, ଏହି ନିୟମ ଅନୁସରଣ କରୁଥିବା ଦୀକ୍ଷିତମାନେ ପାଇଁ। ମୁଁ ସେଠି ନିଜେ ସ୍ଥାପିତ, ଏହି Brahmacārīśa ନାମରେ ଅବସ୍ଥିତ, ଦୁନିଆର ମଙ୍ଗଳ ପାଇଁ। ସାବ୍ରମତୀ ନିକଟର Brahmacārīśa ତୀର୍ଥରେ, ବିଶେଷ କରି Kali ଯୁଗରେ, ଯେଉଁ ଭକ୍ତ ଉପାସନା କରେ, ସେ ଏହି ଜଗତରେ ଖୁସି ଉପଭୋଗ କରି, ମହା ଶିବ ଦଶାକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ; ବଡ଼ ରୋଗ ରହିଲେ ମଧ୍ୟ, ଚାଲିଗଲେ ରୋଗ ଶୀଘ୍ର ନଶ୍ଟ ହୁଏ, ଦେବୀ, ମାତ୍ର ଦୃଶ୍ୟ ଦ୍ୱାରା। ଏଠାରେ ଗଲେ, ଉପବାସ ଓ ନିଗ୍ରହ ସହିତ, ଭକ୍ତି ସହିତ ଉପାସନା କଲେ, ରାତି ଭରି ଦୃଢ଼ ରହିଲେ, ମୁଁ ଯୋଗୀ ରୂପରେ ଆସି, ମୋ ଦର୍ଶନ ଦେଇଥାଏ। ମୁଁ ଏଠାରେ ଆସିଥିବା ଲୋକମାନେ ଚାହିଥିବା ଆଶା ପୂରଣ କରିଦେଉଛି, ଦେବୀ, ଏହି ଏକ ସତ୍ୟ।