କ୍ରୀଡା ମୃଦୁ କଣ୍ଠରେ କହିଲେ, “ମୋର ଓ ମୋର ପତିଙ୍କର ଚରିତ୍ର କେମିତି, ସେ ଏକ ସତ୍ୟ କଥା ଶୁଣ। ମୁଁ ସଦା ତାଙ୍କୁ ଭକ୍ତିଭାବରେ ସେବା କରେ, ତାଙ୍କର ଇଚ୍ଛା ଅନୁଯାୟୀ ତାଙ୍କୁ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ କରିଥାଏ। ମୋର ପତି ଯେଉଁ ଧର୍ମମୟ କାର୍ଯ୍ୟ କିମ୍ବା ଶବ୍ଦ କରନ୍ତି, ମୁଁ ତାହାର ଅନୁସରଣ କରେ। ତାଙ୍କର ଧ୍ୟାନ ଓ ତପସ୍ୟାରେ ସେବା ଦେଇ, ଏଠାରେ ସେମାନେ ଯେଉଁ ଗୁଣ ରଖନ୍ତି, ମୁଁ ତାହାର ଅନୁକୂଳ ହୋଇ ସେବା କରେ। ମୋର ପୂର୍ବଜନ୍ମର କର୍ମଫଳରେ ଏହି ଦୁଃଖ ଆସିଛି, ଏହି ଫଳ ଏବେ ପ୍ରକଟ ହେଉଛି, ଏହି ଦୁର୍ଭାଗ୍ୟରେ ମୋର ପତି ମୋତେ ଛାଡ଼ି ଚାଲିଯାଇଛନ୍ତି। ମୋ ସଖୀ, ଏ ଦୁଃଖ ମୁଁ ସହିପାରିବି ନାହିଁ, ମୋ ଦେହ ମଧ୍ୟ ରଖିବାକୁ ଇଚ୍ଛା ହୁଏ ନାହିଁ; ପତିବିହୀନ ନାରୀମାନେ କିପରି ଏପରି ଦୟାହୀନ ଜୀବନ କଟାନ୍ତି?” ସେ କହିଲେ, “ରୂପ, ଚାରିତ୍ର୍ୟ, ଶ୍ରୀ, ସଉଭାଗ୍ୟ, ସମୃଦ୍ଧି—ଏଠାରେ କିଛି ଥିଲେ ମଧ୍ୟ କିଛି ଉପକାର ନାହିଁ; କାରଣ ଶାସ୍ତ୍ରରେ ନାରୀମାନେ ପାଇଁ ପତିକୁ ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ଶ୍ରେୟସ୍କର ମନାଯାଇଛି।” କ୍ରୀଡାଙ୍କ କଥା ଶୁଣି ସେ ସଖୀ ତାଙ୍କର ନିଷ୍କଳଙ୍କ ଭାବକୁ ବୁଝି, ଏହାକୁ ସତ୍ୟ ମନିଲେ। ସେ ସତୀ, ଭକ୍ତିଶୀଳା ବଧୂ, ସ୍ନେହପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ପୁନି କଥା କହିଲେ, ତାଙ୍କ ହୃଦୟର ସମସ୍ତ କଥା କହିଦେଲେ। ସେ ସଂକ୍ଷେପରେ ତାଙ୍କର ପୂର୍ବ ଜୀବନର ଘଟଣା କହିଲେ—କିପରି ତାଙ୍କର ପତି ପୁଣ୍ୟ ଲାଗି ଯାତ୍ରାକୁ ଚାଲିଯାଇଥିଲେ। ସେ ନିଜ ଦୁଃଖ ଓ ତପସ୍ୟାକୁ ଖୋଲି କହିଲେ, କିନ୍ତୁ ସଖୀ ତାଙ୍କୁ ଖେଳାରେ ସାନ୍ତ୍ୱନା ଦେଲେ। ସୂତ କହିଲେ: ଏକଦିନ କ୍ରୀଡା ମଜାରେ ସୁକଳାଙ୍କୁ କହିଲେ, “ସଖୀ, ଦେଖ, ଏହି ଦିବ୍ୟ ଗଛରେ ଶୋଭିତ ଅତି ଚମତ୍କାର ଜଙ୍ଗଲ ଏଠାରେ ଅଛି।” ସେଠାରେ ଏକ ପବିତ୍ର ତୀର୍ଥ ଅଛି, ଯାହା ପାପ ନାଶକ, ବିଭିନ୍ନ ଲତା ଓ ଫୁଲରେ ଶୋଭିତ। “ଆମେ ମଧ୍ୟ ପୁଣ୍ୟ ଲାଗି ସେଠାକୁ ଚଳିଯିବା ଉଚିତ,” ବୋଲି କ୍ରୀଡା କହିଲେ। ଏହି ଶୁଣି, ସୁକଳା ମନରେ ମୋହ ପାଇଁ ତାଙ୍କ ସହ ଚାଲିଗଲେ। ସେମାନେ ଦିବ୍ୟ ନନ୍ଦନ ଉଦ୍ୟାନ ପରି ଏକ ଦିବ୍ୟ ଅଟାରେ ପ୍ରବେଶ କଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ବର୍ଷାର ସମସ୍ତ ଫୁଲ ଫୁଟିଥିଲା, ଶଖି ଦେଖିଲେ, ଶତଶଖି କୋଇଲୀ ଡାକୁଥିଲା। ସେଠାରେ ମଧୁମକ୍ଷିକାର ମିଷ୍ଟି ସ୍ୱର ଓ ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କର ମଙ୍ଗଳଧ୍ୱନି ଆକାଶକୁ ମୁହଁ ଦେଉଥିଲା। ସନ୍ଧନ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ସୁଗନ୍ଧ ଦେଉଥିବା ଗଛ ଦ୍ୱାରା ସେଠା ମହକୁଥିଲା, ମାଧବ୍ୟ ଓ ମାଧବଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ଭୋଗର ବ୍ୟବସ୍ଥା ଥିଲା। ଏହି ଦିବ୍ୟ ଉଦ୍ୟାନ ସୁକଳାଙ୍କୁ ମନୋହର କରିବା ପାଇଁ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥିଲା, ସେମାନେ ଦୁଇଜଣେ ଏହି ଅଶ୍ରୟ ଦେଉଥିବା ଅଦ୍ଭୁତ ଜଙ୍ଗଲକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ସୁକଳା ଏହି ଆନନ୍ଦଦାୟକ ତୀର୍ଥକୁ ଦେଖିଲେ, କିନ୍ତୁ କୌଣସି ମୋହ ନଥିଲା; ସଖୀ ସହିତ ଦିବ୍ୟ ଜଙ୍ଗଲକୁ ତାକି ରହିଲେ। ଏହି ସମୟରେ ଦେବେନ୍ଦ୍ର ଦିବ୍ୟ ରୂପେ ଏଠାକୁ ଆସିଲେ, ଏବଂ ତାଙ୍କ ସହ କାମଦେବ ମଧ୍ୟ ଆସିଲେ। ସମସ୍ତ ଭୋଗର ନାୟକ ହୋଇ, କାମ ରଙ୍ଗରେ ବିମୋହିତ, କାମ କହିଲେ, “ଦେଖ, ସୁକଳା ଏଠାକୁ ଆସିଛି। ତୁମେ ଏଠାରେ ଏହି ଖେଳାରେ ଥିବା ସୁଭାଗ୍ୟଶାଳି ସ୍ତ୍ରୀଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କର, ମୁଁ ତାଙ୍କୁ ତୁମ ଭୋଗ ପାଇଁ ଏଠାକୁ ଆଣିଛି। ତୁମେ ତୁମ ପୁରୁଷ ଶୂରତା ଦେଖାଅ; ତୁମେ ଯଦି ସକ୍ଷମ ହୁଅ, ଏବେ କାର୍ଯ୍ୟ କର।” କାମ ଦେବ କହିଲେ, “ମୁଁ ମୋର ପଞ୍ଚବାଣରେ ଏହି ସ୍ତ୍ରୀଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କରିବି, ହେ ସହସ୍ରନୟନ। ଦେଖ, ତୁମ ପୁରୁଷତ୍ୱ କେଉଁଠି, ଯେଉଁଠି ତୁମେ ଜଗତକୁ ଉପହାସ କରୁଛ?” ଦେବେନ୍ଦ୍ର କହିଲେ, “ଏବେ ଯୁଦ୍ଧ କରିବାକୁ ଚାହିଁ, ତୁମେ ମୋ ଉପରେ ନିର୍ଭର କରୁଛ। କାମ କହିଲେ, “ଦେବେଶ୍ୱର ମହାଦେବ ଶିବଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ମୋର ରୂପ ନଷ୍ଟ ହୋଇଥିଲା। ମୋ ଦେହ ଏବେ ନାହିଁ; ଯେତେବେଳେ ମୁଁ କୌଣସି ନାରୀକୁ ଆକ୍ରମଣ କରିବାକୁ ଚାହେ, ମୁଁ ପୁରୁଷ ଦେହ ଧାରଣ କରି ନିଜ ରୂପ ଦେଖାଏ, କିମ୍ବା ମୁଁ ନାରୀ ଭୂମିକା ନେଇଥାଏ। ପୂର୍ବରୁ ଦେଖାଯାଇଥିବା ନାରୀକୁ ଯେତେବେଳେ ମନେ କରାଯାଏ, ପୁରୁଷ ତାଙ୍କର ରୂପ ଆବାରେ ଆବାରେ ଚିନ୍ତା କରେ। ମୁଁ ଅଦୃଶ୍ୟ ନାରୀ ଉପରେ ମଧ୍ୟ ପୁରୁଷଙ୍କୁ ମୋହିତ କରିପାରିବି; ଏଭଳି ଭାବେ ମୁଁ ନିଜ ରୂପ ଧାରଣ କରି ମୋହ ଉତ୍ପନ୍ନ କରେ—ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। ମନେ ପକାଇଲେ ଇଚ୍ଛା ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ, ଦେବେଶ୍ୱର; ଦେଖିଲେ ମୁଁ ତାହାର ରୂପ ଧାରଣ କରେ। ମୋର ଶକ୍ତିର ତେଜ ଦ୍ୱାରା ବିରୋଧ ଓ ପ୍ରତିବାଦ ଉପସ୍ଥିତ ହୁଏ; ମୁଁ ନାରୀ ରୂପ ଧାରଣ କରି, ଏକ ଧୀର ପୁରୁଷକୁ ମଧ୍ୟ ମୋହିତ କରିପାରେ। ପୁରୁଷ ରୂପ ଧାରଣ କରି, ମୁଁ ଏକ ସୁନ୍ଦରୀ ନାରୀକୁ ଚିନ୍ତା କରେ; ମୋର ଦେହ ଦେଖିବା ଯୋଗ୍ୟ ନୁହେଁ, ତେଣୁ ମୁଁ ଅନ୍ୟ ରୂପ ଧାରଣ କରେ। ତୁମ ରୂପ ଧାରଣ କରି, ମୁଁ ଯାହା ଚାହେ ତାହା ସାଧନ କରେ।” ଏପରି କହି, ସେ ଦେବେଶ୍ୱରଙ୍କ ଦେହ ଧାରଣ କଲେ। ସେ ମାଧବଙ୍କ ସଖା ରୂପ ନେଇ, ମୋହ ଦେଉଥିଲେ। କାମଦେବ ଏହି ଶୁଦ୍ଧ ଓ ସତୀ ସୁକଳାଙ୍କୁ ନିଜ ଚକ୍ଷୁବାଣରେ ଦେଖି, ଆକ୍ରମଣ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେଲେ। ଏଭଳି ହେଲା ସୁକଳା ଉପାଖ୍ୟାନ, ଭୂମିଖଣ୍ଡରେ ବେନା କଥାରେ, ପବିତ୍ର ପଦ୍ମ ପୁରାଣର ସତାବନ୍ୟ ଅଧ୍ୟାୟର ସମାପ୍ତି। ଏବେ ବିଷ୍ଣୁ କହିଲେ: ଖେଳାରେ ଲାଗିଥିବା ବଣିକ୍ ପତ୍ନୀ ସୁକଳା ଏହି ଦିବ୍ୟ ଜଙ୍ଗଲକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ; ସେ ସମଗ୍ର ମନୋହର ଉଦ୍ୟାନ ଦେଖି, ତାଙ୍କ ସଖୀ, ସେ ସତ୍ୟବ୍ରତା ନାରୀଙ୍କୁ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ— “ସଖୀ, ଏହି ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଓ ଅତି ପବିତ୍ର ଦିବ୍ୟ ଜଙ୍ଗଲ କାହାର? ଏହି ମନୋହର ସ୍ଥାନ କିଏର, ଯେଉଁଠାରେ ସିଦ୍ଧ ଏବଂ ସୁଖ ଚାହିଁଥିବା ଜନମାନେ ଆସନ୍ତି?” ସଖୀ କହିଲେ, “ଏହି ଦିବ୍ୟ ଗୁଣରେ ଭରିଥିବା ଓ ସିଦ୍ଧମାନେ ବସିଥିବା ଉଦ୍ୟାନ ଫୁଲରେ ଶୋଭିତ, ଏହି ସମସ୍ତ କାମନା ପୂରଣ ପାଇଁ ଉପଯୁକ୍ତ; ଏହି ସବୁ କାମଦେବଙ୍କର।” ଏହି କଥା ଶୁଣି ସୁକଳା ଅତ୍ୟନ୍ତ ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ, ଏବଂ ଅସୁରମନସ୍କ କାମଦେବଙ୍କ ଏହି ବିଶାଳ ସ୍ଥାନ ଦେଖିଲେ। ଫୁଲର ସୁଗନ୍ଧ ବାୟୁ ଦ୍ୱାରା ଆସୁଥିଲା, କିନ୍ତୁ ସେ ଏହି ସୁଗନ୍ଧ ଅନୁଭବ କରିପାରିଲେ ନାହିଁ; ବାୟୁ ସ୍ୱଭାବତଃ ସୁଗନ୍ଧ ଭରିଥିଲା, ତଥାପି କାମଙ୍କ ବାଣ ଯେପରି ଲକ୍ଷ୍ୟକୁ ଲାଗେ, ସେ ସୁନ୍ଦରୀ ସୁକଳା ସେ ଫୁଲର ସୁଗନ୍ଧ ଅନୁଭବ କଲେ ନାହିଁ।