ଏକ ସମୟରେ, ଦେବତାମାନେ ଓ ଦାନବମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭ ହେଲା, ସେଠାରେ ହରିଙ୍କ ସହ ସେ କିପରି ଯୁଦ୍ଧ କରିଥିଲେ? ବସୁଦେବଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ବଧ ହେଇ, ସେ ଏକ ବୈଷ୍ଣବ ଶରୀରକୁ ପ୍ରବେଶ କରିଥିଲେ। ଏହି ଗୁପ୍ତ ଉପାଖ୍ୟାନ ପୂର୍ବରୁ କଶ୍ୟପ ଜାଣିଥିଲେ ଏବଂ ବିଦ୍ୱାନ ବ୍ୟାସ ଲେଖିଥିଲେ; ଏହି କଥା ବ୍ରହ୍ମା ନିଜେ ବ୍ୟାସଙ୍କୁ କହିଥିଲେ। ଏହିପରି ଏକ ସନ୍ଦେହ ଉପସ୍ଥିତ ହୋଇଥିଲା, ଯାହା ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା ଦେବତା ଦ୍ୱାରା ଦୂର ହୋଇଥିଲା; ଏହି କାରଣକୁ ମୁଁ ଆପଣଙ୍କୁ ବ୍ୟାସଙ୍କ ମୁଖରୁ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିବି। ବ୍ୟାସ କହିଲେ: "ହେ ସୂତ, ଶୁଣ, ଏହି ଉପାଖ୍ୟାନ ବ୍ରହ୍ମା କହିଥିଲେ—ପ୍ରହ୍ଲାଦଙ୍କ ଜନ୍ମ ବିଷୟରେ, ଯାହା ଅନ୍ୟ ପୁରାଣରେ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ଭାବରେ ଶୁଣିଯାଏ।" ପ୍ରହ୍ଲାଦ, ମହାଭକ୍ତମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଜନ୍ମ ସମୟରୁ ବୈଷ୍ଣବ ମାର୍ଗକୁ ଅନୁସରଣ କଲେ ଏବଂ ଦେବମାନେ ତାଙ୍କୁ ପୂଜା କଲେ। ସେ ତାଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନେ ସହିତ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କଲେ; ବସୁଦେବଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ବଧ ହେଲେ ଏବଂ ବୈଷ୍ଣବ ଶରୀରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ। ଏହି ମହାତ୍ମାଙ୍କ ଉତ୍ପତ୍ତି ଓ ସ୍ୱଭାବ ବିଷୟରେ ଶୁଣ; ସେ ତାଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନେ ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ସହିତ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ସହ ଯୁଦ୍ଧ କରିଥିଲେ ଏବଂ ବହୁତ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଥିଲେ। ସେ ନିଜ ତେଜରେ ବୈଷ୍ଣବ ପ୍ରଭାକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ; ଏହି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ପୂର୍ବ କଳିରେ କିପରି ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ, ମୁଁ ସଂକ୍ଷିପ୍ତରେ କହିବି। ସାଗରର ପଶ୍ଚିମ କୂଳରେ ଡ୍ୱାରକା ନାମକ ଏକ ସହର ଅଛି, ଯାହା ସମସ୍ତ ଶ୍ରୀ ଓ ସାଧନାରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ। ସେଠି ବିଶ୍ୱ ଯୋଗ ଜ୍ଞାନୀ ଦେବତା ସଦା ବସିଥାନ୍ତି। ସେଠି ଶିବଶର୍ମନ୍ ନାମକ ଏକ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଥିଲେ, ଯିଏ ବେଦ ଓ ଶାସ୍ତ୍ରର ଅର୍ଥରେ ପାରଙ୍ଗତ; ତାଙ୍କ ପାଖରେ ପାଞ୍ଚ ଜଣ ପୁତ୍ର ଥିଲେ, ସମସ୍ତେ ଶାସ୍ତ୍ର ଜ୍ଞାନୀ। ତାଙ୍କ ପୁତ୍ରମାନେ—ଯଜ୍ଞଶର୍ମନ୍, ବେଦଶର୍ମନ୍, ଧର୍ମଶର୍ମନ୍, ବିଷ୍ଣୁଶର୍ମନ୍ ଏବଂ ସୋମଶର୍ମନ୍—ସମସ୍ତେ ପିତାଙ୍କ ପ୍ରତି ଅତି ଭକ୍ତିଶୀଳ ଥିଲେ। ସୋମଶର୍ମନ୍ ସବୁଠୁ ଅଧିକ ପିତାସେବାରେ ନିଷ୍ଠାବାନ୍ ଥିଲେ; ତାଙ୍କ ପାଇଁ ପିତାପ୍ରତି ଭକ୍ତି ଛଡା ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଧର୍ମ ଜାଣିନଥିଲେ। ଏହି ମହାତ୍ମାମାନେ ଏହି ଭାବରେ ଲିନ ଥିଲେ; ତାଙ୍କ ଭକ୍ତି ଦେଖି ଶିବଶର୍ମନ୍ ଚିନ୍ତା କଲେ, "ମୁଁ ଏହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପୁତ୍ରମାନେକୁ ପରୀକ୍ଷା କରିବି; ପିତାପ୍ରତି ଭକ୍ତି ତାଙ୍କ ମନରେ ବସିନାହିଁ।" ସେ ଭାବିଲେ, "ଯେପରି ମୁଁ ଜାଣେ, ସେପରି କାର୍ଯ୍ୟ କରିବି; ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ କୃପାରେ ସମସ୍ତ ସଫଳତା ଲଭିବି।" ପରୀକ୍ଷା ପାଇଁ ଏକ ସତ୍ୟ ଉପାୟ ଚିନ୍ତା କଲେ; ତାପସ୍ୟା ଓ ତେଜରେ ସେ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ କଲେ। ବ୍ରହ୍ମ ଜ୍ଞାନରେ ପାରଙ୍ଗତ ଓ ଉପାୟରେ ନିପୁଣ, ଶିବଶର୍ମନ୍ ନିଜ ମାୟା ଶକ୍ତିରେ ଏକ ଉପାୟ ଗଢିଲେ; ତାପରେ ଏକ ଅଭିନୟ କରି ଦେଖାଇଲେ। ସେ ତାଙ୍କ ପତ୍ନୀକୁ ଭୟଙ୍କର ଜ୍ୱରରେ ପୀଡିତ ଓ ମୃତ ଦେଖାଇଲେ; ପୁତ୍ରମାନେ ମାଁକୁ ମୃତ ଦେଖି ପିତାଙ୍କୁ କହିଲେ, "ହେ ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ, ଆମେ ଯାହାର ଗର୍ଭରେ ବୃଦ୍ଧି ହୋଇଥିଲୁ, ସେ ଏବେ ଶରୀର ଛାଡି ନିଜେ ନିଶ୍ଚୟ ନାଶ ପାଇଁ ଚାଲିଗଲେ।" "ସେ ଛାଡି ଚାଲିଗଲେ; ଏହି ମାଁ ଯିଏ ଶିବଶର୍ମନ୍, ତାଙ୍କ ପୁତ୍ର ପ୍ରତି ଭକ୍ତିରେ ନିଷ୍ଠାବାନ୍ ଥିଲେ, ସେ ଅପରାଧ କରି ସ୍ଵର୍ଗକୁ ଚାଲିଗଲେ, ପିତା, ଏହା ବିଷୟରେ କଣ କହିବି?" ଶିବଶର୍ମନ୍ ଯଜ୍ଞଶର୍ମନ୍କୁ ଡାକି କହିଲେ: "ଏହି ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଅସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା, ହେ ସୁତୀକ୍ଷ୍ଣ, ସମସ୍ତ ଅଙ୍ଗ କାଟି ଯେଉଁଠି ଚାହିଁ, ଫେଙ୍ଗିଦେ।" ପୁତ୍ର ପିତାଙ୍କ ଆଜ୍ଞା ଶୁଣି ଏହି କାମ କଲେ। ପୁନଃ ଫେରି ପିତାଙ୍କୁ କହିଲେ: "ପିତା, ଆପଣ ଯେଉଁ ଆଜ୍ଞା ଦେଇଥିଲେ, ମୁଁ ସମସ୍ତ କାମ କରିଦେଇଛି।" "ଆଜି ଆପଣ ଆଉ କୌଣସି କାମ କିମ୍ବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ଦେଇ ଆଜ୍ଞା କରନ୍ତୁ; ଏହା ଅଜୟ କିମ୍ବା କଷ୍ଟସାଧ୍ୟ ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ମୁଁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କରିବି।" ତାଙ୍କ ଭକ୍ତି ଓ ଦୃଢ଼ ନିଷ୍ଠା ଦେଖି, ଶିବଶର୍ମନ୍ ଦ୍ୱିତୀୟ ପୁତ୍ର ବେଦଶର୍ମନ୍ ବିଷୟରେ ଚିନ୍ତା କଲେ। ସେ ବେଦଶର୍ମନ୍କୁ ଡାକି କହିଲେ: "ମୋ ଆଜ୍ଞାରେ ଯାଅ; କାମରେ ମୁଁ ମୋହିତ ହୋଇଛି, ଏକ ମହିଳା ଚାହିଁ।" "ଏକ ମହିଳା, ମାୟାରେ ଦେଖାଯାଇଥିବା, ଶ୍ରୀ ଓ ସମୃଦ୍ଧି ରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ—ମୋ ପାଇଁ ନିଶ୍ଚୟ ନିଷ୍ଠାରେ ତାଙ୍କୁ ଆଣ।" ଏପରି କହି, ବେଦଶର୍ମନ୍ ପିତାଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କରି ତାଙ୍କୁ କହିଲେ: "ମୋ ପିତା କାମର ବାଣରେ ଆକ୍ରାନ୍ତ; ତେଣୁ, ବୃଦ୍ଧାବସ୍ଥାରେ ମଧ୍ୟ ଦୟା ପ୍ରଦର୍ଶନ କର।" "ହେ ଶୋଭାବତୀ, ମୋ ପିତାଙ୍କୁ ଏକତ୍ର କର।" ବେଦଶର୍ମନ୍ ମାୟାରେ ଏହି ମହିଳାକୁ ଏପରି କହିଲେ। ମହିଳା କହିଲେ: "ସେ ବୃଦ୍ଧ ଓ ଆକ୍ରାନ୍ତ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ମୁଁ ତାଙ୍କୁ କେବେ ଚାହିଁନି; ବସା ଓ ଗଳାର ରୋଗରେ ଭୋଗିଥିବା, ଦୁଃଖ ଭିତରେ ଅଛନ୍ତି।" "ସେ ଦୁଃଖୀ ଓ ଦୁର୍ବଳ, ମୁଁ ବୃଦ୍ଧ ପୁରୁଷ ସହ ଏକତ୍ର ହେବାକୁ ଚାହିଁନି; ମୁଁ ତୁମ ସହ ଭୋଗ କରିବାକୁ ଚାହିଁ, ତୁମେ ଯାହା ଚାହିଁ, ମୁଁ ତାହା କରିବି।" "ତୁମେ ଶୋଭା, ଶ୍ରୀ ଓ ରତ୍ନତୁଳ୍ୟ ଗୁଣରେ ସୁସଜ୍ଜିତ, ଦିବ୍ୟ ଚିହ୍ନ, ଦିବ୍ୟ ଦେହ ଓ ମହା ଶକ୍ତିଶାଳୀ—" "ତୁମେ ବୃଦ୍ଧ ପିତା ସହ କଣ କରିବାକୁ ଚାହିଁ? ଶୁଣ, ମୋ ଶରୀର ଭୋଗ କରିଲେ, ତୁମେ ଅପ୍ରାପ୍ୟ ସମସ୍ତ ଲଭିବା।" "ତୁମେ ଯାହା ଚାହିଁ, ବ୍ରାହ୍ମଣ, ମୁଁ ନିଶ୍ଚୟ ଦେଇଦେବି।" ଏହି ଅନୈତିକ, ଅପ୍ରିୟ ଓ ପାପପୂର୍ଣ୍ଣ କଥା ଶୁଣି ବେଦଶର୍ମନ୍ କହିଲେ: "ତୁମର କଥା ଅଧର୍ମ, ଅଯୋଗ୍ୟ ଓ ପାପମିଶ୍ର; ମୋ ପିତାପ୍ରତି ଭକ୍ତି ଓ ନିର୍ମଳତା ଅଛି, ଏପରି କଥା ମୋତେ କହନା।" "ମୁଁ ମୋ ପିତାଙ୍କ ପାଇଁ ଆସିଛି, ତୁମକୁ ଅନୁରୋଧ କରୁଛି; ଅନ୍ୟଥା କଥା କହନା—ପିତାଙ୍କ ସହ ଏକତ୍ର ହେଉ।" "ତୁମେ ତିନି ଲୋକରେ ଯାହା ଚାହିଁ, ଚଳିତ କିମ୍ବା ଅଚଳ, ମୁଁ ତୁମକୁ ଦେଇପାରିବି—ନିଶ୍ଚୟ। ଦେବତାମାନଙ୍କ ରାଜ୍ୟ ଠାରୁ ମଧ୍ୟ ଅଧିକ।" ମହିଳା କହିଲେ: "ତୁମେ ଯଦି ପିତାଙ୍କ ପାଇଁ ମୋତେ କିଛି ଦେଇପାରିବା, ତେବେ ଆଜି ମୋତେ ଦେଖାଅ—ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ମହାଦେବମାନେ ସହିତ ତୁମେ ସମାନ ଅଛ।