ସେ ସମୟରେ ଏହି ସହରର ସମସ୍ତ ନାରୀମାନେ ଓ ଲୋକମାନେ ପାପର ପ୍ରଭାବରେ ଦୁଷ୍ଟ ହୋଇଯାଇଥିଲେ। ସେଠାରେ ବୟସ୍କ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଏହି ଅନୁଚିତ କାର୍ଯ୍ୟରେ କେବେ ମନ ଲଗାଇଲେ ନାହିଁ। ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କର ଧର୍ମପତ୍ନୀ ବହୁତ ଦୁଃଖରେ ପୀଡ଼ିତ ହୋଇ, ତାଙ୍କ ଦୁଃଖରେ ଦগ୍ଧ ହେଉଥିବା ସ୍ୱାମୀଙ୍କୁ ସହରର ଅବସ୍ଥା ବିଷୟରେ କହିଲେ। ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣୀ କହିଲେ, “ପ୍ରଭୁ, ଆପଣଙ୍କୁ ଏପରି ଦୁଃଖରେ ଦେଖି ମୋ ପାଇଁ ଏହା ଅତ୍ୟନ୍ତ କଷ୍ଟକର। ଆପଣ ଏହି ଗ୍ରାମର ପ୍ରଚଳିତ ଚଳାଚଳ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ କିଛି କରିବା ଉଚିତ।” ତେବେ, ସେ ଦୋଷ ଜାଣିଥିବା ବ୍ରାହ୍ମଣ ହସି କହିଲେ, “ଯେଉଁଠି ଧର୍ମକୁ ଛାଡ଼ି, ପାପରେ ଜୀବିକା କମାଯାଏ, ସେଉଁଠି ବଡ଼ କ୍ଷତି ହୁଏ। ଏପରି ଲୋକଙ୍କୁ ତ୍ୟାଗ କରିବା ଉଚିତ, କାରଣ ସେମାନେ ଏମିତି ଏକ ଦୁଃଖମୟ ଅବସ୍ଥାକୁ ଯାନ୍ତି, ଯାଠାରୁ ପୁଣି ଫେରିବା ନାହିଁ। ଏହି ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ ଦୁଷ୍ଟ ଆଚରଣର, ସ୍ତ୍ରୀ ଓ ସମ୍ପତ୍ତିରେ ଲିନ। ଗୁରୁତର ଅପରାଧ ସହିତ ଜଡିତ ଥିବାରୁ ସେମାନେ ମହାପାପୀ ଭାବେ ଗଣ୍ୟ। ସେମାନେ ସେହି ପାପ ସହିତ ନରକକୁ ଯିବେ। ଶେଷରେ, ଯେଉଁଠି ପୁଣି ଫେରିବା ନାହିଁ, ସେଉଁଠି ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଦୋଷ ନାହିଁ। ମୁଁ ଏଠାରେ ରହି ମୋର ପୁଣ୍ୟକୁ ରକ୍ଷା କରୁଛି।” ତାପରେ ବ୍ରାହ୍ମଣୀ କହିଲେ, “ଏହି କଥା ଲୋକମାନେ ହସ୍ୟ କରନ୍ତି, ଆପଣ ଏମିତି କଥା ଆମ ସମ୍ନାରେ ନିଜେ ନିଜେ କହିବା ଉଚିତ, ସମସ୍ତଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ ନୁହେଁ।” ବ୍ରାହ୍ମଣ କହିଲେ, “ଯଦି ମୁଁ ଏଠାରୁ ଏହି କ୍ଷଣରେ ଅନ୍ୟଠାରେ ଯାଏ, ତେବେ ମୋ ସମ୍ପତ୍ତି ଓ ପରିବାର ସହିତ ସହର ମଧ୍ୟ ତାହାର ପଥକୁ ଅନୁସରଣ କରିଯିବ।” ଏପରି କହି, ବ୍ରାହ୍ମଣ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ, ନିଜ ସମ୍ପତ୍ତି ନେଇ ତାଙ୍କ ସ୍ତ୍ରୀ ସହିତ ଶୀଘ୍ର ସୀମାନ୍ତକୁ ଚାଲିଗଲେ। ସେଠାରେ ଦଢ଼ି ଦେଖିଲେ, ସହର ପୂର୍ବବତ୍ ଦୃଢ଼ ଅଛି। ତାହା ଦେଖି ବ୍ରାହ୍ମଣୀ କହିଲେ, “ଏହି ସହର ନଷ୍ଟ ହୋଇନାହିଁ।” ବ୍ରାହ୍ମଣ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହୋଇ କହିଲେ, “ଦେଖ, ଆମର କିଛି ସମ୍ପତ୍ତି ଘର ବାହାରେ ରହିଗଲା କି?” ବ୍ରାହ୍ମଣୀ ଚିନ୍ତା କରି କହିଲେ, “ମୋ ଅବଧାନର ଅଭାବରୁ ମୁଁ ଚପ୍ପଲ ନେଇଆସିନାହିଁ, ସେଗୁଡ଼ିକ ସେଠାରେ ରହିଛି, ଏବେ ମୁଁ କଣ କରିବି?” ଏପରି କହି, ସେ ଧର୍ମପତ୍ନୀ ଚପ୍ପଲ ନେଇ ତାଙ୍କ ସ୍ୱାମୀଙ୍କଠାରେ ଆସିଲେ। ସ୍ୱାମୀଙ୍କ ନିକଟରୁ ଦେଖିଲେ, ସହର ଅଦୃଶ୍ୟ ହୋଇଯାଇଛି, ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତ। ଏଠାରେ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଅନ୍ୟ ଜାତିମାନେ, ଏବଂ ସହରର ଦୁଷ୍ଟ ନାଗରିକମାନେ ଭୟଙ୍କର ନରକରେ ଅପରାଧର ଫଳ ଭୋଗୁଛନ୍ତି, ସେଉଁଠି ରୁହି ଫେରିବା ନାହିଁ। ସେମାନେ ଏକ ଦୁଃଖମୟ, ଖାଦ୍ୟହୀନ ସହରକୁ ଯାନ୍ତି, ଯାଁଠାରେ କୌଣସି ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ ନାହିଁ; ଦୁର୍ଗନ୍ଧରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ଏହି ସ୍ଥାନ ଅଶୁଚି ଓ ତ୍ୟାଜ୍ୟ ବୋଲି କୁହାଯାଏ। ପୂର୍ବପରି ଭୋଜନରେ ଆସକ୍ତି ଥିବା ଲୋକ ଆଜି ମଧ୍ୟ ପାପ କରେ; ଚୋରି ଓ ରାତିରେ ଘୁଞ୍ଚିବାରେ ଲିନ ଲୋକକୁ ଜ୍ଞାନୀମାନେ ଧୂର୍ତ୍ତ ଭାବେ ଚିହ୍ନଟ କରନ୍ତି। ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟରେ ମୂର୍ଖ, ଧର୍ମରେ ଅଜ୍ଞାତ, ନିୟମ ନ ମାନିବା ଲୋକ ପ୍ରକୃତିରେ ଶିଶୁ ସଦୃଶ ପଶୁ। ଏମିତି ଉଟ, ନେଉଳ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଜନ୍ତୁର ଭଳି ନିଷ୍ଠୁର, ଆତ୍ମୀୟଙ୍କୁ କଷ୍ଟଦାୟକ, ଯୁଦ୍ଧରେ କାପୁରୁଷ ଲୋକ ଥାନ୍ତି। ଯିଏ ସବୁବେଳେ ଅବଶିଷ୍ଟ ଭୋଜନରେ ପ୍ରୀତି ପାଏ, ସେକୁ ଜ୍ଞାନୀମାନେ କୁକୁର ଭାବେ କହନ୍ତି; ସେ ସବୁବେଳେ ଚୋରି କରେ, ବନ୍ଧୁମାନେକୁ ଠକାଏ। ଯିଏ ସବୁବେଳେ ଜନାନୀ ସହିତ ବିବାଦ କରେ, ସେ ଚଞ୍ଚଳ ସ୍ୱଭାବର, ସବୁବେଳେ ଖାଦ୍ୟ ପାଇଁ ଅସ୍ଥିର। ଯିଏ ଜଙ୍ଗଲକୁ ପ୍ରେମ କରେ, ସେ ଏକ ଶାଖାବାସୀ ମୃଗ ସଦୃଶ; ଯିଏ ନିଜ ଓ ଅନ୍ୟଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବୁଦ୍ଧି ଓ କଥା ଦ୍ୱାରା ସ୍ପଷ୍ଟ କରେ। ଯିଏ ଅନ୍ୟମାନେକୁ କଷ୍ଟ ଦିଏ, ସେକୁ କାମୀ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ନିୟମ ଉଲ୍ଲଂଘନ କରୁଥିବା ଓ ଲଜ୍ଜାହୀନ କୁହାଯାଏ। ଯିଏ ପଚା ମାଂସ ଭୋଗକୁ ପ୍ରୀତି କରେ, ସେ ଭୋଗୀ, ନରସିଂହ; ତାଙ୍କର ଦହାଡ଼ରେ ଅନ୍ୟ ଭୟଭୀତ ଓ ତାଲବାଳା ପଶୁମାନେ ତଳକୁ ଚାଲିଯାନ୍ତି। ଯିଏ ଦୂରରୁ ଚିହ୍ନାଯାଏ, ଯଥା ହାତୀ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ଏପରି ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ। ଏବେ ଆମେ ଦେବମାନେ ମାନବ ରୂପେ ଯେଉଁ ଲକ୍ଷଣ ଧାରଣ କରନ୍ତି, ଦ୍ୱିଜ, ଦେବ, ଅତିଥି, ଗୁରୁ, ସଜ୍ଜନ, ଏବଂ ତପସ୍ବୀଙ୍କ ଲକ୍ଷଣ ବ୍ୟାଖ୍ୟା କରିବା। ଯିଏ ସବୁବେଳେ ପୂଜା, ତପସ୍ୟା, ନିୟମରେ ଲିନ, ଶାସ୍ତ୍ର ଓ ନୀତିରେ ପାରଙ୍ଗତ, ଧୈର୍ୟ ଧାରଣ କରିଥିବା, କ୍ରୋଧ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରୁଥିବା, ସତ୍ୟ କଥା କରୁଥିବା, ଇନ୍ଦ୍ରିୟ ନିଗ୍ରହ କରୁଥିବା— ସେ ଜଗତ୍ପ୍ରତି ଦୟାଳୁ ଓ କରୁଣାମୟ, ସୁନ୍ଦର ଦେହ, ମଧୁର ସ୍ୱର, ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟରେ ଉତ୍ତମ ବକ୍ତା, ଧର୍ମିକ, କୌଶଳୀ, ଓ ବଳବାନ୍। ସେ ଶିକ୍ଷିତ ଓ ପାଣ୍ଡିତ୍ୟସମ୍ପନ୍ନ, ସଙ୍ଗୀତ ଓ ନୃତ୍ୟର ସାର ଜାଣିଥିବା, ଆତ୍ମଜ୍ଞାନ ଓ ସମ୍ପୃକ୍ତ ଶାସ୍ତ୍ରରେ ଦକ୍ଷ, ସମସ୍ତ ଶାସ୍ତ୍ରରେ ପ୍ରଭୁତ୍ୱ ରଖିଥିବା। ସମସ୍ତ ନିବେଦନରେ, ମାଂସ ମୁକ୍ତ ଦୁଧ ଉତ୍ପାଦନରେ, ନୂତନ ଓ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ରବ୍ୟରେ, ସୁଗନ୍ଧିତ ମାଳା, ବସ୍ତ୍ର, ଶାସ୍ତ୍ର, ଭୂଷଣ, ଅତିଥି ସେବା, ଦାନ, ଉତ୍ସବ ଆଦି କ୍ରିୟାରେ ପ୍ରମୁଦିତ। ସ୍ନାନ, ଦାନ ଓ ଅନ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ, ବ୍ରତ, ଯଜ୍ଞ, ଦେବତା ପୂଜା, ଜପ ଦ୍ୱାରା ଦିନ ଅତିବାହିତ କରନ୍ତି, ଏବଂ ଦିନ କେବେ ବ୍ୟର୍ଥ ଯାଏ ନାହିଁ। ଏହି ହେଉଛି ମାନବ ଜୀବନର ସଦାଚାର; ଦେବତାଙ୍କ ଭଳି ମାନବ ଚରିତ୍ର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଋଷିମାନେ ପ୍ରଶଂସା କରନ୍ତି। ତଥାପି, ଦେବତା ଶକ୍ତିରେ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ, ମାନବ ସଦା ଭୟଭୀତ; ଦେବତା ସଦା ଗଭୀର, ମାନବ ମୃଦୁ। ଦେବତା ଓ ଦାନବ ଓ ଏମିତି ଅନ୍ୟ ଜୀବମାନେ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରେମ ଦୃଢ଼ ହୁଏ ନାହିଁ; ଶ୍ରେଷ୍ଠ ସୁଖ, ମିତ୍ରତା, ଧର୍ମ ଓ ମଙ୍ଗଳ ପ୍ରେମରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ। ଏହି ପ୍ରେମ କେବଳ ଦେବତା ଓ ମାନବ ମଧ୍ୟରେ, ଦାନବ ଓ ରାକ୍ଷସ ମଧ୍ୟରେ, ପିତୃମାନେ ପିତୃମାନେ ସହିତ, ପଶୁମାନେ ନିଜ ଜାତିରେ ହୁଏ। କାଉଁଠି, କାଉଁଠି ପ୍ରେମ ଓ ଅପ୍ରେମ ତାଙ୍କର ଚିହ୍ନ। ଏପରି ଭିନ୍ନତା ଦ୍ୱାରା ଜନ୍ମର ଉତ୍କୃଷ୍ଟତା ଅନୁସାରେ ପ୍ରେମ, ପ୍ରିୟତା, ପୁଣ୍ୟ-ପାପ, ଧର୍ମ-ଅଧର୍ମ ବିଚାର କରିବା ଉଚିତ।