ଯୁଦ୍ଧକ୍ଷେତ୍ରରେ ଦୁଇ ସେନାର ସେନାନୀମାନେ, ତାହାଁରେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇଥିବା ଚିଙ୍ଗାରି ଛୁଁଆଁରେ, ଏମିତି ଅସହାୟ ହୋଇଯାଇଥିଲେ ଯେ, ପୋକା-ମଛିମାନେ ଅଗ୍ନିକୁ ଦେଖି ଯେପରି ଅସ୍ଥିର ହୋଇଯାନ୍ତି, ସେମାନେ ତାହାକୁ ସହିପାରିଲେନି। ଏହି ଅଗ୍ନିରେ ପୁଡ଼ିଯାଇ, ସେମାନେ ଭୂମିକୁ ପଡ଼ିଗଲେ; ଚାରିଦିଗ ଶୂନ୍ୟ ହୋଇଗଲା, ଦେବତା ଓ ଦାନବମାନଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧକ୍ଷେତ୍ର ପ୍ରାୟ ଶୂନ୍ୟ ହୋଇଯିବା ପରି ଲାଗିଲା। ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖି, ଦାନବ ଅତ୍ୟନ୍ତ କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ, ତାଙ୍କର ଅସ୍ତ୍ର ନିଷ୍କ୍ରିୟ ହୋଇଯିବାରୁ, ମାୟାବଳରେ ଏକ ପାହାଡ଼ ଭଳି ଭୟଙ୍କର ଅସ୍ତ୍ର ଶକ୍ରଙ୍କ ଉପରେ ଛାଡ଼ିଲେ। କିନ୍ତୁ ହରି, ତୀରବୃଷ୍ଟିରେ ସେହି ପାହାଡ଼ ଭାଙ୍ଗିଦେଲେ। ତେବେ ଦାନବ ପୁନି ଏକ ଭୟଙ୍କର ଅସ୍ତ୍ର ପୁରୁହୂତଙ୍କ ଉପରେ ଛାଡ଼ିଲେ। ସେଠି ହଜାର-ହଜାର ପ୍ରାଣୀ—ସିଂହ, ବାଘ, ଭାଲୁ, ନେଆଁ, ଚିତା, ମହାଗଜ ଓ ଅନେକ ପ୍ରମୁଖ ପ୍ରାଣୀ—ଉପସ୍ଥିତ ହେଲେ। ସାପ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଜନ୍ତୁମାନେ ମଧ୍ୟ ଦେବତାମାନଙ୍କ ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ରେଜର୍, ଅର୍ଧଚନ୍ଦ୍ରାକାର ତୀର, କଂଟା ଓ ଲୋହାର ମୁଣ୍ଡା ତୀର ନେଇ ଆକ୍ରମଣ କରିଲେ। ମଘବାନ, ଶତ୍ରୁବିଜେତା, ସେମାନେ ଆସିବା ପୂର୍ବରୁ ତାଙ୍କୁ କାଟିଦେଲେ। ଏଠି ବୃତ୍ର, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଓ ଦୃଢ଼ ବାହୁଶାଳୀ, ତାଙ୍କର ଧନୁଷ ଉଠାଇଲେ। ସେ ଶତକ୍ରତୁଙ୍କୁ ହଜାର ତୀର ଦ୍ୱାରା ବିଦ୍ଧ କଲେ, ଯେଉଁ ତୀର ବଜ୍ର ଭଳି କଠିନ। କିନ୍ତୁ ଶକ୍ର ତୀକ୍ଷ୍ଣ ତୀରରେ ବୃତ୍ରଙ୍କ ଧନୁଷ କାଟିଦେଲେ। ସେହି କ୍ଷଣରେ, ବୃତ୍ର ତାଙ୍କର ସାରଥି ଓ ଘୋଡ଼ା ଭୂମିକୁ ପତିତ କଲେ। ସେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଅସୁର, ଭୟଙ୍କର ଓ କଂଟା ଭୂଷଣରେ ସୁଶୋଭିତ, ସମ୍ମାନିତ ହେଲେ। ମୃଗ୍ମର୍ମ ହୋଇ, ସେ ପଦ୍ମିନୀଙ୍କ ମୁଣ୍ଡକୁ ଦାନ୍ତରେ ଘାଁ କଲେ, ଏବଂ ଗଜଟି ବୃମିକୁ ପଡ଼ିଗଲା; ଦେବତାମାନଙ୍କ ପ୍ରଭୁ, ଗଦା ଧରି ଭୂମିରେ ଦଢ଼ିଥିଲେ। ତାପରେ, ଦୁଇ ଶୂରବୀର ମଧ୍ୟରେ ପୁନି ଗଦା ଯୁଦ୍ଧ ଆରମ୍ଭ ହେଲା; ସେମାନଙ୍କ ଗଦା ଘାଁ ଦ୍ୱାରା ଉତ୍ପନ୍ନ ଧ୍ୱନି ଅବିରତ ହେଉଥିଲା। ସେମାନେ ପ୍ରାୟଃ ଚକ୍ରାକାରେ ଘୂରି ଘୂରି, ଉପର, ତଳ, ପାର୍ଶ୍ୱରେ ଭୟଙ୍କର ଘାଁ ଦେଉଥିଲେ। ଏଭଳି ଭୟଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧ ଦୁଇ ସଂସାର—ମୃତ୍ୟୁ ଓ ଜୀବନ—କୁ ଭୟଭୀତ କରୁଥିଲା। ଏହା ଦେଖି ଦେବତା, ସିଦ୍ଧ, ଦାନବମାନେ ଆଶ୍ଚର୍ୟଚକିତ ହେଲେ। ଦୁଇ ଶୂରବୀର ଏମିତି ଯୁଦ୍ଧ କରୁଥିଲେ ଯେ, ସେମାନେ ମୃତ୍ୟୁର ସୀମାକୁ ପହଞ୍ଚିଯାଇଥିଲେ; ଦେବତା ଓ ଦାନବ ଯୋଦ୍ଧାମାନେ ଏହି ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖିପାରୁନଥିଲେ। କିନ୍ତୁ ଈଶ୍ୱର, ବ୍ରହ୍ମା ଓ ଅନ୍ୟମାନେ ଆକାଶରେ ରହି ସେ ଆଶ୍ଚର୍ୟ ଦୃଶ୍ୟ ଦେଖୁଥିଲେ; ସେମାନଙ୍କର ଗର୍ଜନ ଓ ଗଦା ଧ୍ୱନି ଚାରିପାଖରେ ପ୍ରତିଧ୍ୱନିତ ହେଉଥିଲା। ସେହି ଧ୍ୱନି ବଜ୍ର ଭଳି ଉଚ୍ଚ ହେଉଥିଲା; ଦୁଇଝଣଙ୍କର ଗଦା ଭାଙ୍ଗିଗଲା, ତେବେ ସେମାନେ ହାତେ ହାତ ମିଳାଇ ତିଆରି ହେଲେ। ଯୁଦ୍ଧ ମଧ୍ୟରେ, ଦୁଇଝଣଙ୍କର ଅସ୍ତ୍ର ଭୂମିକୁ ଖସିଗଲା; ସେହି ସମୟରେ, ସେମାନେ ତଳୱାର ଓ ଢାଳ ଧରିଲେ। ଭୟଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧ ଜାରି ରଖିବା ପାଇଁ, ସେମାନେ ପୁନି ସାମ୍ନା-ସାମ୍ନି ଆସିଲେ; ସେମାନଙ୍କର ତଳୱାର ବିଦ୍ୟୁତ୍ ସମ ଚମକୁଥିଲା, ଢାଳ ଶରୀରକୁ ଆବୃତ କରିଥିଲା। ସମସ୍ତ ସଂସାର ସେମାନଙ୍କର ଦକ୍ଷତା ଦେଖି ଆଶ୍ଚର୍ୟ ହେଲା; ସେମାନେ ପରସ୍ପରଙ୍କ ରଙ୍ଗିନ ଢାଳ କାଟିଦେଉଥିଲେ। ଏଭଳି ଭୟଙ୍କର ଶକ୍ତି ପ୍ରତିଯୋଗିତା ଚାଲିଲା—ଚକ୍ରାକାର ଚଳନ, ଅସ୍ତ୍ର ଘୂରଣ, ଓ ଦକ୍ଷତାର ପ୍ରଦର୍ଶନ। ବୃତ୍ର ଓ ବାସବଙ୍କର ଏହି ଯୁଦ୍ଧ ପୁରାତନ ବୃତ୍ର-ବାସବ ଯୁଦ୍ଧ ସମାନ ହେଉଥିଲା। ବାସବ ବୃତ୍ରଙ୍କ ଚୁଲି ଉପରେ ଲାଫି ତଳୱାର ଦ୍ୱାରା ତାହାକୁ ଧରିଲେ। ମଘବାନ ହଠାତ୍ ଯୁଦ୍ଧ ମଧ୍ୟରେ ବୃତ୍ରଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ କାଟିଦେଲେ; ତାପରେ ଚାରିପାଖରେ ଦେବତାମାନେ ବିଜୟ ଧ୍ୱନି ଉଠାଇଲେ। ଦେବମାନେ ଅନନ୍ଦରେ ମନ ମୁଗ୍ଧ ହୋଇ, ମଘବାନଙ୍କୁ ପୂଜା କଲେ; ଦିବ୍ୟ ଢୋଲ ରବା ହେଲା, ଅପ୍ସରାମାନେ ନୃତ୍ୟ କଲେ। ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ ଗୀତ ଗାଇଲେ, ଋଷିମାନେ ସ୍ତୁତି କଲେ; ଦୈତ୍ୟମାନେ ଭୟରେ ତାଙ୍କର ଅସ୍ତ୍ର ଛାଡ଼ି ଚାରିଦିଗକୁ ପଳାଇଗଲେ। ଏହିପରି ଗୌରବମୟ ପଦ୍ମପୁରାଣର ସୃଷ୍ଟିଖଣ୍ଡରେ 'ବୃତ୍ରାସୁର ବଧ' ନାମକ ଏହି ତ୍ରିସତତିତୃତୀୟ ଅଧ୍ୟାୟ ଶେଷ ହେଉଛି। ଏହା ପରେ, ବ୍ୟାସଦେବ କହିଲେ: ତ୍ରୈପୁରୀ, ଚାରିଟି ଘୋଡ଼ା ସଜିତ ରଥରେ ବସି, ସୂର୍ଯ୍ୟ ସମ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ହୋଇ, ଗଣନାୟକଙ୍କ ନିକଟକୁ ଆସି କହିଲେ: "ହେ ଗଣପତି, ତୁମର ବାପା ଯେପରି ମୋର ବାପାକୁ ମାରିଥିଲେ, ସେହିପରି ଆଜି ମୁଁ ତୁମକୁ ତୀର ଦ୍ୱାରା ବିଦ୍ଧ କରି ଯମଲୋକକୁ ପଠାଇଦେବି।" ତେବେ ଭଗବାନ ଗଣେଶ, ତ୍ରିପୁରପୁତ୍ରଙ୍କୁ କହିଲେ: "ତୁମର ପିତା ପୂର୍ବେ ଦେବତାମାନଙ୍କ ଉପରେ ମହାପାପ କରିଥିଲେ। ତାଙ୍କର ଦୁଷ୍ଟ ଓ ଅଧର୍ମ କାର୍ଯ୍ୟ ଆମେ ସୁନିଛୁ; ଏହି ଜ୍ଞାନବଳରେ ତାଙ୍କୁ ଏକ ତୀରରେ, ମାୟାରେ ମୁଗ୍ଧ ହୋଇ, ଯମଲୋକକୁ ପଠାଇଦିଆଯାଇଥିଲା। "ଏବେ, ହେ ଦାନବ, ମୁଁ ତୁମକୁ ଏହିପରି ମାର୍ଗରେ ପଠାଇଦେବି,"—ଏମିତି ଗଣନାୟକ ତାଙ୍କୁ କହିଲେ। ତେବେ ସେ ଦଶଟି ତୀକ୍ଷ୍ଣ ତୀରରେ, ଯେଉଁମାନେ କାଳାଗ୍ନି ସମ, ତାଙ୍କୁ ବିଦ୍ଧ କଲେ; ପୁନି ହଜାର ତୀରରେ ଦାନବଙ୍କୁ ଘାଁ କଲେ। ଯମଦଣ୍ଡ ସମ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ତୀର, ରେଜର୍, ଲୋହା ମୁଣ୍ଡା ଓ କଂଟା ତୀରରେ, ଅତି ତୀବ୍ର ଓ ଅଗ୍ନି ସମ ତୀରରେ ଆକ୍ରମଣ କଲେ। ଲମ୍ବୋଦର, ଦେବତାମାନେ ପୂଜିତ, ତାଙ୍କ ତୀର କାଟିଦେଲେ, ପୁନି ତୀକ୍ଷ୍ଣ ତୀରରେ ଦାନବକୁ ଆକ୍ରମଣ କଲେ। ତୀର ଦ୍ୱାରା ସରା ଶରୀର ବିଦ୍ଧ ହୋଇ, ସେ ଅଚେତନ ହୋଇ ଭୂମିକୁ ପଡ଼ିଗଲେ। ଏବେ ଭଦ୍ର, ସୌଭଦ୍ର, ଭୀଷଣ ଓ ନିର୍ଜରାନ୍ତକ—ପ୍ରତ୍ୟେକ ତାଙ୍କର ଗଦା ନେଇ ଗଣନାୟକଙ୍କ ଉପରେ ଆକ୍ରମଣ କଲେ; ସେମାନେ ଏକାଠି ଗଦା ଘାଁରେ ଗଣନାୟକଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କଲେ। କିନ୍ତୁ ତାଙ୍କର ଚାପଳ୍ୟରେ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଗଣପତି ସେମାନଙ୍କର ଗଦାକୁ ନିଷ୍କ୍ରିୟ କରିଦେଲେ; ପୁନି ତଳୱାରରେ ଭଦ୍ରଙ୍କ ମୁଣ୍ଡକୁ ଛେଦିଦେଲେ। ସୌଭଦ୍ରଙ୍କ ମୁଣ୍ଡକୁ ତଳୱାର ଦ୍ୱାରା, ଭୀଷଣଙ୍କୁ କୁଟାରରେ, ଓ ନିର୍ଜରାନ୍ତକଙ୍କୁ ତଳୱାରରେ କାଟିଦେଲେ। ତାପରେ ହେରମ୍ବ, ପାହାଡ଼ ସମାନ ଦୃଢ଼, ସେମାନଙ୍କୁ ପତିତ କଲେ; ସେ ଚାରି ମୁଖ୍ୟ ଗଣ ଓ ଅନ୍ୟ ଶତ୍ରୁମାନେ ମଧ୍ୟ ପତିତ କଲେ।