ଏହି ମହାସଂଗ୍ରାମରେ, ଅନେକ ପ୍ରକାର ଅସ୍ତ୍ର ଓ ଶସ୍ତ୍ର ଅବିରତ ଭାବେ ସମସ୍ତ ଦିଗରେ ବିମୋଚିତ ହେଉଥିଲା । ଯୁଦ୍ଧ ମାତ୍ର ଭୂମି ଉପରେ ନୁହେଁ, ପାହାଡ଼ ଓ ଜଳରେ ମଧ୍ୟ ଛିଞ୍ଚିଯାଉଥିଲା । ଦେବତାମାନଙ୍କର ନିବାସସ୍ଥଳୀ, ଆକାଶ, ପାହାଡ଼ର ଶିଖର, ଢାଳ, ଗୁହା ଓ ବିଶାଳ ଅରଣ୍ୟ ମଧ୍ୟରେ ଯୁଦ୍ଧ ଅବିରତ ଚାଲିଥିଲା । ସେଠାରେ ଶତଶଃ, ସହସ୍ରଶଃ ଅସ୍ତ୍ର ଏମିତି ଝରୁଥିଲା, ଯେପରି ଘନ ମେଘରୁ ବର୍ଷା ଝରେ । କେହି ତୀରରେ ବିଧ୍ଧ ହୋଇ ଭୂମିକୁ ପଡ଼ିଯାଉଥିଲେ, କେହି ଭାଲ, ମୁଷଳ, ଛତ୍ର, ଶୂଳ, ପରଶୁରେ ଆହତ ହୋଇ ଶରୀର ଛାଡ଼ି ଦେଉଥିଲେ । ଯେଉଁ ଶୂରବୀରମାନେ ଯୁଦ୍ଧର ନୀତି ପାଳନ କରି, ନିର୍ଭୟ ଭାବେ ପ୍ରଭୁଙ୍କ ପାଇଁ ମୁହଁମୁହିଁ ଯୁଦ୍ଧରେ ପଡ଼ିଯାଉଥିଲେ, ସେମାନେ ଦେବତାଙ୍କର ନିବାସକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଉଥିଲେ । କିନ୍ତୁ ଯେଉଁ କୁପାଥୀ ଓ କପଟୀ, ପଳାଇଯାଉଥିବା ବିରୋଧୀଙ୍କୁ ମାରିଦେଇଥିଲେ, ବା ଅନ୍ୟାୟ ଭାବେ ଯୁଦ୍ଧ କରିଥିଲେ, ସେମାନେ ଯମଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଉଥିଲେ । ଦେବତାମାନେ କେହି ଦିବ୍ୟ ହସ୍ତୀରେ ଆସିଥିଲେ, କେହି ସିନ୍ଧୁ ତଟରେ, କେହି ରଥ ଉପରେ, କେହି ପଦାତି ଭାବେ ଯୁଦ୍ଧ କରୁଥିଲେ । ସମସ୍ତ ଶୂରବୀର, ଧୈର୍ୟ ଓ ପରାକ୍ରମରେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଧର୍ମନିଷ୍ଠ, ଆନନ୍ଦିତ ହୋଇ, ଏକାଉଁ ଅନ୍ୟକୁ ଆକ୍ରମଣ କରୁଥିଲେ । କେହି ହସ୍ତ ଛିନ୍ଧାଯାଇଥିଲା, କେହି ମୁଣ୍ଡ ମୁଷଳ ଦ୍ୱାରା ଚୁର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଥିଲା, ଚୁଲ, ମୁଣ୍ଡ, ବସ୍ତ୍ର ଭୂମିକୁ ପଡ଼ିଯାଉଥିଲା । ଅନ୍ୟ ଶୂରବୀରମାନେ ତଳୂଖଣ୍ଡ ହୋଇ ବା ଭୟଙ୍କର ତଳବାରି, ପରଶୁ ଦ୍ୱାରା ପଡ଼ିଯାଉଥିଲେ । ଦିବ୍ୟ ଭୂଷଣପିନ୍ଧିଥିବା ଧୀର ଯୋଦ୍ଧାମାନେ ଭୂମିକୁ ଲୁହାଇଥିଲେ; ଭୂମି ଚତୁର୍ଦିଗ୍ବାସୀ ଶୂରବୀର, ହସ୍ତୀ, ଘୋଡ଼ା ଓ ରଥ ଦ୍ୱାରା ଜ୍ୱଳିଉଥିଲା । ଅନେକ ଭୂଷଣ ଖୋଇଯାଇଥିଲା, ଧ୍ୱଜା ଓ ପତାକା ଭୂମିକୁ ପଡ଼ିଥିଲା, ଏହିପରି ସମୟରେ ସମଗ୍ର ଭୂମି, ପାହାଡ଼, ଅରଣ୍ୟ ଓ ଉଦ୍ୟାନ ଶୂନ୍ୟ ହୋଇଯାଇଥିଲା । ଦେବ ଓ ଦାନବଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏହି ଯୁଦ୍ଧରେ ଭୂମି ରକ୍ତ ଝରା ଝରଣାରେ ଭିଜିଯାଇଥିଲା; ମାଂସର ତୁଳି ଅନେକ ମାଂସାଶୀ ପଶୁମାନେ ଭୋଗ କରୁଥିଲେ । ରକ୍ତ ରାକ୍ଷସ, ଶୃଗାଳ, ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଜନ୍ତୁମାନେ ପିଇଉଥିଲେ; ଆହତ ଦେହରୁ ବାୟୁରେ ଉଠୁଥିବା ରକ୍ତ ଅନ୍ୟ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଦଳମାନେ ଭୋଗ କରୁଥିଲେ । ଖୁସି ହୋଇ ଶୃଗାଳ, ଗୃଧ୍ର ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ମାଂସାଶୀ ଦଳମାନେ ମାଂସ ଭୋଗ କରୁଥିଲେ; ଏହି ସମୟରେ ସୂର୍ୟ ଓ ବୃହସ୍ପତି, ଯେଉଁଠାରେ ଦେବତାମାନେ ପୂଜିତ, ଦୃଶ୍ୟମାନ ହେଲେ । ବୃହସ୍ପତି ଦେବତାମାନେ ପାଇଁ ମୃତକୁ ପୁନଃଜୀବନ ଦେଉଥିବା ଦିବ୍ୟ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ ବ୍ରହ୍ମବିଦ୍ୟା ଉଚ୍ଚାରଣ କଲେ, ଯାହା ଆଘାତ ସାରା କରେ । ତାପରେ ଦେବତାଙ୍କ ଚିକିତ୍ସକ, ପ୍ରଜ୍ଞାଶାଳୀ ଓ ଦ୍ରୁତ ଧନ୍ୱନ୍ତରୀ, ଔଷଧ ଓ ତାହାର ପ୍ରୟୋଗ ସହିତ ଯୁଦ୍ଧକ୍ଷେତ୍ରରେ ଆନନ୍ଦରେ ଚାଲିଯାଉଥିଲେ । ଏଠି, ଏହି ମହାସଂଗ୍ରାମରେ ମୃତ ଦେବତାମାନେ ପୁନଃଜୀବନ ଲାଭ କରି, ଅଘାତ ଓ ପୂର୍ଣ୍ଣ ଶକ୍ତିରେ ପୁନଃ ଭୟଙ୍କର ଯୁଦ୍ଧ କରିଥିଲେ । ଏମିତି ଶୁଭଫଳ ଦ୍ୱାରା ଦାନବ ଦଳର ଲକ୍ଷେ ଲକ୍ଷେ ଅଭିମାନୀ ଦାନବ ଗଳାରେ ତୀର ବିଧିତ ହୋଇ ପଡ଼ିଯାଉଥିଲେ । ସେତେବେଳେ ବିଜୟ ଧ୍ୱନିରେ ସିଦ୍ଧ, ଚାରଣ, ଋଷି, ଦିବ୍ୟବାସୀ ଓ ଅପ୍ସରା ମଣ୍ଡଳୀ ଆନନ୍ଦିତ ହୋଇ ଉଲ୍ଲାସ କରିଥିଲେ । ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ ଗୀତ ଗାଇଥିଲେ, ମହାର୍ଷିମାନେ ଶ୍ଲୋକ ପଢ଼ି ପ୍ରଶଂସା କରିଥିଲେ । ଏହି ସମୟରେ, ଦାନବମାନଙ୍କର ସେନାପତି, ପ୍ରଭାସ୍ୱଳୀ, ପ୍ରବଳ କାଳକେୟ ଚାମତ୍କାରିକ ରଥ ଉପରେ ଦଢ଼ି, ତାଙ୍କର ବିଶାଳ ଶକ୍ତି ସହିତ ଧନୁଷ ଧରିଥିଲେ । ସେ ଦେବସେନାକୁ ପ୍ରହାର କରି, ତାଙ୍କୁ ଭୂମିରେ ନୃତ୍ୟ କରାଇଦେଲେ; ତାଙ୍କର ଅଟୁଟ ତୀରବୃଷ୍ଟି ଆକାଶକୁ ଢାକିଦେଲା । ଅସଂଖ୍ୟ ତୀର ଦେବସେନା ଉପରେ ବର୍ଷିତ ହେଲା; ଦେବତାମାନେ ଅଦମ୍ୟ ଭାବେ ଯୁଦ୍ଧ କରୁଥିଲେ, କିନ୍ତୁ ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ପଡ଼ିଯାଉଥିଲେ । ସମସ୍ତ ସିଦ୍ଧ, ଗନ୍ଧର୍ବ, କିନ୍ନର ତୀର ଆଘାତରେ ରକ୍ତ ଛାତିରୁ ଉଗଳିଥିଲେ; ଦେବତାମାନେ ଆଘାତ ହୋଇ ଭୂମିକୁ ପଡ଼ିଯାଉଥିଲେ । କେହି କେହି ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦେବତା ଶତ, ସହସ୍ର, ଦଶସହସ୍ର ତୀରରେ ବିଧ୍ଧ ହୋଇ ଭୂମିକୁ ଲୁହାଇଥିଲେ । ସମସ୍ତ ଦେବତା ତାଙ୍କ ରଥ ଉପରେ ଦୁଃଖିତ ଓ ଅସ୍ଥିର ହୋଇଯାଇଥିଲେ; ତୀର ଆଘାତରେ ସେମାନେ ତାଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ ଟିକିପାରିଲେ ନାହିଁ । ଦେବସେନାରେ ସେମାନେ ଏମିତି ଘୁସିଯାଇଥିଲେ, ଯେପରି ଏକ ହସ୍ତୀ ପଦ୍ମପୁଖୁରିକୁ ଭେଦିଯାଏ; ତାଙ୍କର ବିଦ୍ୟୁତ୍ ଓ ଅଗ୍ନି ସମ ତୀରରେ ଦେବତାମାନେ ଅତ୍ୟନ୍ତ କ୍ଷତିଗ୍ରସ୍ତ ହୋଇଥିଲେ । ସେମାନେ ଯୁଦ୍ଧକ୍ଷେତ୍ରରେ ଟିକିପାରିଲେ ନାହିଁ, ଏବଂ ମଘବାନଙ୍କୁ ଶରଣ ନେଲେ । ସେତେବେଳେ ଦେବମାନେ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଧନୁର୍ଧର, ଶୂରବୀର ଚିତ୍ରରଥ ତାଙ୍କ ରଥ ଚଢ଼ି ଯୁଦ୍ଧକ୍ଷେତ୍ରକୁ ଗଲେ । ସେ କାଳକେୟ ସେନାପତିଙ୍କୁ କହିଲେ: “ଯେପରି ତୁମେ, ବୀର, ଆନନ୍ଦରେ ଦେବସେନା କୁ ଧ୍ୱଂସ କରିଛ, ତୁମେ ପ୍ରଶଂସାର ଯୋଗ୍ୟ, ଦେବତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଶଂସିତ । ଏବେ ତୁମେ ଯୁଦ୍ଧରେ ହିରଣ୍ୟାକ୍ଷକୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରିଥିଲ; ଏବେ ମୋ ତୀରରେ ତୁମେ ଯମଲୋକକୁ ଯାଅ ।” ତେବେ କାଳକେୟ ହସି କହିଲେ: “ପୂର୍ବେ ସମସ୍ତ ଦେବସେନାକୁ ମୁଁ ଧ୍ୱଂସ କରିଥିଲି, ଏବେ ସମସ୍ତ ଶକ୍ତି ଯୁଦ୍ଧକ୍ଷେତ୍ରରେ ଅବହେଳା ସହିତ ଦଣ୍ଡାୟମାନ । ଯଦି ତୁମେ ମୋର ମୃତ୍ୟୁ ଚାହଁ, ତେବେ ତାହା ହେଉ । ଏହି ତୀକ୍ଷ୍ଣ ତୀର ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ତୁମକୁ ଯମଲୋକକୁ ପଠାଇଦେବି ।” ଏପରି କହି, ଅତ୍ୟନ୍ତ କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ, ମୃତ୍ୟୁଦେବତା ସମ ଏକ ତୀର ଧରି ଯୁଦ୍ଧକ୍ଷେତ୍ରରେ ତିନି ଶତ୍ରୁଙ୍କୁ ବିଧ୍ୱଂସ କଲେ; ଏବଂ ତାପରେ ଦ୍ରୁତ ଓ କ୍ରୁଧିତ ଭାବେ ଅନେକ ତୀର ଧାରଣ କଲେ । ସେ ଅନେକ ଦୈତ୍ୟଙ୍କୁ ବିଧ୍ୱଂସ କରି, ତୀବ୍ର ତୀରରେ ଆଉ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କୁ ଚିର୍ଣ୍ଣ କଲେ; ତେବେ ଦୁଇ ଶୂରବୀର ଅଗ୍ନି ସମ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ତୀରରେ ଏକାଉଁ ଅନ୍ୟକୁ ଆକ୍ରମଣ କରିଥିଲେ । ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଧନୁର୍ଧର ଏହି ଯୁଦ୍ଧରେ ଶତ୍ରୁମାନେକୁ ଦ୍ରୁତ ଭାବେ ଭୂମିକୁ ଲୁହାଇଦେଲେ; ଦେବ ଓ ଦାନବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏହି ଯୁଦ୍ଧ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଧାର୍ମିକ ହୋଇଯାଇଥିଲା ।