ଏହି କଥା ପଦ୍ମ ପୁରାଣରୁ ନିଆଯାଇଛି, ଯେଉଁଠାରେ ଧର୍ମର ମହିମା ଓ ପୁଣ୍ୟର ଫଳ ବିଷୟରେ ଉପଦେଶ ଦିଆଯାଇଛି। ଏଠାରେ କୁହାଯାଉଛି—ଯେଉଁଠି ଲୋକମାନେ ଅତିଥିମାନେ ପାଇଁ ଆସନ ଓ ପାନସଉପାର ଦାନ କରନ୍ତି, ସେଉଁଠି ସେମାନେ କେବେ ବି ସ୍ୱର୍ଗ ହରାନ୍ତି ନାହିଁ। ଏହିପରି କାର୍ଯ୍ୟ କରି, ତିନି ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ଜଳପୁଷ୍କରିଣୀ ଦାନର ଫଳ ଲଭ୍ୟ ହୁଏ। ଯେଉଁଠି ଜଳ ନାହିଁ, ଗ୍ରୀଷ୍ମକାଳରେ ଏକ ମାସ ପାଇଁ ପାନୀୟ ଜଳ ଶିବିର କିମ୍ବା ପାନୀୟ ଉପସ୍ଥାନ ଦାନ କରାଯାଏ, ସେଉଁଠି ଏହି ଦାତା କେବେ ବି ସ୍ୱର୍ଗରୁ ପତିତ ହୁଏ ନାହିଁ, ଦେବତାମାନେ ମଧ୍ୟ ସେଉଁଠି ସମ୍ମାନ କରନ୍ତି। ସେଉଁଠି ଏକ ଯୁଗ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସ୍ୱର୍ଗରେ ବାସ କରି, ପୃଥିବୀରେ ଯେତେବେଳେ ଜନ୍ମ ନେଇ ଆସନ୍ତି, ସେଉଁଠି ମଧ୍ୟ ସମ୍ମାନ ପାଆନ୍ତି। ଯେଉଁଠି ଜଳପୁଷ୍କରିଣୀ ଦାନ ହୋଇଛି, ସେଠି ପାନୀୟ ଶିବିର ଚାଲିଥାଏ। ଯଦି ଏହା ସମ୍ଭବ ନ ହୁଏ, ତେବେ ଧର୍ମଘଟ୍ଟ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ, ଯାହା ପୁଣ୍ୟ ଓ ପାପ ନାଶ ପାଇଁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଶ୍ରେଷ୍ଠ। ଏହି ଧର୍ମଘଟ୍ଟ ବ୍ରହ୍ମା, ବିଷ୍ଣୁ ଓ ଶିବଙ୍କ ଅନ୍ତର୍ଗତ ରୂପ ବୋଲି ବୁଝିବା ଉଚିତ। ଏହି ଦାନ ପାଇଁ ଚାରି ଭାଗର ଏକ ଭାଗ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ମୁଦ୍ରା ଦେଇ ଦାନ କରିବା ଉଚିତ, ଯାହା ମୋର ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରିବା ପାଇଁ ଅନୁଗ୍ରହ ରୂପେ ମନ୍ୟ। ଏପରି ଭାବରେ ତିନି ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ପାନୀୟ ଶିବିର ଦାନର ଫଳ ଲଭ୍ୟ ହୁଏ। ଯେଉଁମାନେ ଜଳପୁଷ୍କରିଣୀ ଦାନର ମହିମା ଶ୍ରବଣ କରନ୍ତି କିମ୍ବା ଅନ୍ୟମାନେ ଶୁଣିବାକୁ ଦିଅନ୍ତି, ସେମାନେ ସିଧାସଳଖ ପାପରୁ ମୁକ୍ତି ଲଭନ୍ତି ଓ ଶୁଭ ଗତିକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଅନ୍ତି। ଏହି ପୁଣ୍ୟ କଥା ଯେଉଁମାନେ ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରଚାର କରନ୍ତି, ସେମାନେ ଅନେକ କୋଟି କଲ୍ପ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଦେବତାମାନଙ୍କ ଲୋକରେ ବାସ କରନ୍ତି। ଏଠି ଏହିଠାରେ 'ପଦ୍ମ ପୁରାଣର ସୃଷ୍ଟିଖଣ୍ଡର ଅଠାବନ୍ତିଅ ଅଧ୍ୟାୟ, ଯାହା ଜଳପୁଷ୍କରିଣୀ ଦାନର ଧର୍ମର ସ୍ତୁତି' ନାମରେ ଶେଷ ହୁଏ। ଏହା ପରେ ବ୍ୟାସଦେବ କହିଲେ—"ଏବେ ମୁଁ ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ କଥାନୁସାରେ ସେତୁ ନିର୍ମାଣର ମହାପୁଣ୍ୟ ଓ କୀର୍ତିର ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଫଳ ବିଷୟରେ କହିବି।" ଯେଉଁଠି ଅତ୍ୟନ୍ତ କଷ୍ଟଦାୟକ ଜଙ୍ଗଲ ଓ ଦୁର୍ଗମ କିଚଡ଼ ଥାଏ, ସେଠି ସେତୁ ନିର୍ମାଣ କରିଲେ ମନୁଷ୍ୟ ପବିତ୍ର ହୁଏ ଓ ଦେବତ୍ୱ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ। ପ୍ରତ୍ୟେକ ହାତ ବ୍ୟାପି ସେତୁ ପାଇଁ ଶତ ବର୍ଷ ସ୍ୱର୍ଗ ରହିବାର ଅଧିକାର ମିଳେ। ଏଭଳି ଗଣନା ଅନୁସାରେ ମନୁଷ୍ୟ କେବେ ବି ସ୍ୱର୍ଗ ହରାନ୍ତି ନାହିଁ। କେବେ କେବେ କିନ୍ତୁ, କିଚଡ଼ ସଂସ୍ପର୍ଶ ଦ୍ୱାରା ସ୍ୱର୍ଗରୁ ପୃଥିବୀରେ ଜନ୍ମ ହୁଏ, ତେବେ ଏହି ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ ଲୋକ ରୋଗ ଓ ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତ ଥାଏ। କିଚଡ଼ର ଆରମ୍ଭରେ ଯେଉଁଠି ଅବରୋଧ ନିର୍ମାଣ କରାଯାଏ, ସେଉଁଠି କେବେ ବି ସ୍ୱର୍ଗ ହରାଯାଏ ନାହିଁ, ସମସ୍ତ ପାପ ନାଶ ହୁଏ ଓ ଦିନକୁ ଦିନ ସ୍ୱର୍ଗ ଲାଭ ହୁଏ। ଏହିପରି ଦାନର ଫଳ ସମାନ, ଯେଉଁଠି ଧନ କିମ୍ବା ଜୀବନ ଦାନ କରି ଅନ୍ୟ ପାଇଁ କ୍ଷେମ କରାଯାଏ। ଏବେ ଏକ ପୁରାତନ ଘଟଣା କୁହିବି, ଯାହା ପୁରାତନ ବୃଦ୍ଧମାନେ ମଧ୍ୟ ମନ୍ୟ କରନ୍ତି। ଏକ ଚୋର ଥିଲେ, ଯିଏ ସବୁଠୁ ଭୟଙ୍କର ଓ ଚୋରିରେ ଲିପ୍ତ ଥିଲେ। ସେ ଜଙ୍ଗଲରେ ଗୋ ମୁଣ୍ଡ ରଖି, ଚୋରି କରି, ଏକ ଗୃହସ୍ଥଙ୍କ ଧନ ନେଇ ଗୃହକୁ ଫେରିଯାଏ। ଏହି ଗୋ ମୁଣ୍ଡ ରାସ୍ତାରେ ଥିଲା, ଯାହାର ଦ୍ୱାରା ଯାତ୍ରୀମାନେ ଏକ ପାଦ ଉପରେ ସୁବିଧାରେ ଚାଲିପାରୁଥିଲେ। ଝିଲିକ କିମ୍ବା ଦୁର୍ଗରେ ଏହି ଗୋ ମୁଣ୍ଡ ଏକ ବେଳା ରାଫ୍ଟ ଭଳି ହେଉଥିଲା, ଓ ଚାନ୍ଦ୍ରାୟଣ ବ୍ରତ ମଧ୍ୟ ଏହିପରି ଜଙ୍ଗଲରେ ରଖାଯାଉଥିଲା। ଏଭଳି ଚୋର ମୃତ୍ୟୁ ପରେ, ଚିତ୍ରଗୁପ୍ତଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ ତାଙ୍କ କର୍ମଫଳ ମାତ୍ର ଥିଲା, ଅନ୍ୟ କିଛି ନଥିଲା। ସେ କେବେ ଦୈବ, ପିତୃ, କିମ୍ବା ଧାର୍ମିକ କାର୍ଯ୍ୟ କରିନଥିଲେ; ପବିତ୍ର ସ୍ନାନ, ଦ୍ୱିଜ ଦେବତାଙ୍କ ପୂଜା, ଦାନ, ବୃଦ୍ଧଙ୍କ ସମ୍ମାନ, ଜ୍ଞାନ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟଙ୍କ ଭଲ କାମ କିଛି କରିନଥିଲେ। ଏହି ସବୁ କାମ ମନରେ ମଧ୍ୟ ଚିନ୍ତା କରିନଥିଲେ, କେବଳ ଚୋରି ଓ ଅନ୍ୟର ଜନନୀ ସହ ଅପରାଧ କରିଥିଲେ। ପୁରୁଣା ଅପବାଦ ଏବଂ ଦୁର୍ଜନଙ୍କ ନିନ୍ଦା କରିଥିଲେ, ଏହିପରି ଗୋ ଚୋରି ଏକ ଲକ୍ଷ ଥର କରିଥିଲେ। ତେଣୁ ଧର୍ମରାଜ, କାଳାଗ୍ନି ସମ ତେଜସ୍ୱୀ, କହିଲେ, "ଏହି ଅପରାଧୀକୁ ତାଙ୍କ କର୍ମଫଳ ଦିଅ—ଦୁଃଖ ଓ ଅପୁନର୍ଜନ୍ମ।" ସେତେବେଳେ ଦୟାଳୁ ଚିତ୍ରଗୁପ୍ତ ପ୍ରାର୍ଥନା କଲେ, "ଏହି ଗୋ ମୁଣ୍ଡର କିଛି ପୁଣ୍ୟ ଅଛି କି? ପ୍ରଭୁ, ଦୟା କରନ୍ତୁ।" ତେବେ ଧର୍ମରାଜ କହିଲେ, "ରାଜା ଦ୍ୱାଦଶ ବର୍ଷ ପରେ ପୃଥିବୀରେ ପୁଣ୍ୟ ଲାଭ କରେ। ଏହି ଅପରାଧୀ, ତୁମେ ପୃଥିବୀକୁ ଯାଅ।" "ତୁମେ ଦ୍ୱାଦଶ ବର୍ଷ ଅକଣ୍ଟକ ରାଜ୍ୟ ଉପଭୋଗ କର, କାରଣ ତୁମେ ଗୋ ମୁଣ୍ଡ ରାସ୍ତାରେ ରଖିଥିଲ। ଏହି ଦ୍ୱାଦଶ ବର୍ଷ ପରେ ପୁନଃ ଏଠାକୁ ଫେରିବା, ତାପରେ ମୁକ୍ତି ଲଭିବା।" ଏହି ଶିକ୍ଷା ଶୁଣି, ଦୁଃଖିତ ହୋଇ, ଚୋର ଧର୍ମରାଜଙ୍କୁ ବିନୟ କଲେ, "ପ୍ରଭୁ, ଆପଣଙ୍କ ଦୟା ଦୁଷ୍ଟ ଓ ଅସହାୟ ପ୍ରତି ଅତ୍ୟନ୍ତ ପ୍ରେମମୟ।" ତେବେ ଧର୍ମରାଜ କହିଲେ, "ତଥାସ୍ତୁ, ଯାଅ। ମୋର ଅନୁଗ୍ରହରେ ତୁମେ ତୁମର ପୂର୍ବଜନ୍ମ ସ୍ମରଣ କରିପାରିବ।" ତାଙ୍କ ଏକ ପରିଚାରକ ତାଙ୍କୁ ମୁକ୍ତ କଲେ, ଏବଂ ସେ ଏକ ଦୁଷ୍ଟ ଏବଂ ଲୋଭୀ ବାଣିକଙ୍କ ପୁଏ ଭାବେ ଜନ୍ମ ନେଲେ। ଜନ୍ମଠାରୁ ଏହା ସବୁ ପୂର୍ବ କର୍ମର ଫଳରେ ନାନା ଦୁଃଖ ଭୋଗ କଲେ, ଏବଂ ଏକୋଇଶି ବର୍ଷ ଦୀର୍ଘ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଭୋଗିଲେ। ସେହି ରାଜ୍ୟରେ ରାଜା ତାଙ୍କ କର୍ମଫଳରେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କଲେ। ଏହି ଅବସରରେ ମନ୍ତ୍ରୀମାନେ ଓ ବୁଦ୍ଧିମାନ ସମ୍ପ୍ରଦାୟ ଦେଖିଲେ ଏବଂ ଚିନ୍ତା କରି, ତାଙ୍କୁ ସମସ୍ତଙ୍କ ସାମ୍ନାରେ ରାଜା ଭାବେ ନିଯୁକ୍ତ କଲେ। ଇର୍ଷ୍ୟା ହୀନ ଲୋକମାନେ ତାଙ୍କ ରାଜ୍ୟାଭିଷେକ କଲେ। ଏବଂ ସେ, ରାଜ୍ୟ ଓ ଧର୍ମରାଜଙ୍କ ଆଶ୍ରୟ ନେଇ, ପଥର ଓ ମାଟିର ଉଚ୍ଚ ଅଟାଳିକା, ଜଳଦୁର୍ଗରେ ରାସ୍ତା, ଓ ନୌକା ନିର୍ମାଣ କଲେ। ସେ ଅନେକ କୁଆଁ, ପୋଖରି, ଜଳାଶୟ, ବିଶ୍ରାମ ଶାଳା ଓ ବୃକ୍ଷ ଲଗାଇଲେ। ବିଭିନ୍ନ ଯଜ୍ଞ, ଦାନ ଓ ଅନ୍ୟ ଧାର୍ମିକ କାର୍ଯ୍ୟ କଲେ। ପୂର୍ବ କର୍ମ ସ୍ମରଣ କରି, ସମସ୍ତ ପାପ ନାଶ ପାଇଁ ନାନା ପ୍ରକାରର ଧର୍ମକାର୍ଯ୍ୟ ଓ ବ୍ରତ କଲେ।