ବାପାଙ୍କ ଆଜ୍ଞାକୁ ଗୃହଣ କରି, ସେ ପୁତ୍ର କହିଲେ, “ଠିକ୍ ଅଛି, ବାପା, ଆପଣ ଯେପରି ଚାହାନ୍ତି, ସେପରି କରନ୍ତୁ।” ତାପରେ ସେ ତାଙ୍କ ପତ୍ନୀଙ୍କୁ ଉପଦେଶ ଦେଲେ, ଶୁଭ ଓ ଅଶୁଭ ଦୁଇ ପ୍ରକାର ଶବ୍ଦ କହି। ସେ କହିଲେ, “ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା ଆବଶ୍ୟକ, ତୁମେ କିଛି ଦୋଷୀ ନୁହେଁ, ସୁନ୍ଦରୀ, ଏହା ମୋ ଆଜ୍ଞାରେ ହେଉଛି।” ଏପରି କହି ସେ ବାପା, ରାଜାଙ୍କ ଆଜ୍ଞାରେ ଗୃହ ଛାଡି ଯାଇଲେ। ସେ ଦିନରେ ରାତି, ଯାହା କହାଯାଇଥିଲା, ସେହିପରି କାର୍ଯ୍ୟ ସମ୍ପନ୍ନ ହେଲା। ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଜଣେ ମନୁଷ୍ୟ ସେ ଦୁଇ ଜଣେ ଜନାନୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସଦା ବିଶ୍ରାମ କରୁଥିଲେ। ସେ ନିଜ ପତ୍ନୀ ଓ ଅନ୍ୟ ପତ୍ନୀ ସହ ଥିଲେ, ତଥାପି ଧର୍ମରୁ ବିଚ୍ୟୁତ ହେଲେନି। ମନ ଭଲେ ଚାହି ଥିଲେ, ତଥାପି ଅନ୍ୟା ପତ୍ନୀକୁ ଛୁଇବାରୁ ନିଜେ ବିରତ ରହିଲେ। ତାଙ୍କ ସହ ସମ୍ପର୍କ ହେଲେ, ସେ ମହିଳା ତାଙ୍କୁ କେବଳ ଜଣେ କନ୍ୟା ପରି ଭାବିଥିଲେ। ତାଙ୍କ ଅଂଶ ତାଙ୍କ ପଛରେ ବାରମ୍ବାର ଅନ୍ତର୍ଗତ ହେଉଥିଲା। ଯେପରି ଏକ ଶିଶୁ ନିଜ ମାଆର ଅଂଶକୁ ଭାବେ, ସେ ମହିଳାର ଅଂଶ ତାଙ୍କୁ ଅନ୍ତର୍ଗତ କରୁଥିଲା। ଦିନ ପରେ ଦିନ, ସେ ମହିଳାକୁ ଏକ ମାଆ ନିଜ ପୁଅ ପରି ଭାବେ। ଏପରି ମିଳନ ଶେଷ ହେଲା। ଏଭଳି ଅର୍ଦ୍ଧ ବର୍ଷ କଟିଗଲା ପରେ, ମହିଳାର ପତି ନଗରକୁ ଫେରିଲେ। ସେ ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ, ଏବଂ ଘଟିଥିବା ବିଷୟ ଜାଣିଲେ। କିଛି ଯୁବକ ତାଙ୍କ କୁଶଳ ଚାହି, ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହେଲେ। କିଛି ଲୋକ କହିଲେ, “ଯେଉଁ ଜଣେ ତୁମେ ଭରସା କରିଥିଲେ, ସେ ତାଙ୍କ ସହ ଶୟନ କରିଛନ୍ତି।” ଲୋକ କହିଲେ, “ପୁରୁଷ ଓ ମହିଳା ଏକାଠି ଥିଲେ, କିପରି ସଂୟମ ରହିପାରିବ? ଯଦି ତାଙ୍କର ଚାହାଣି ଅଛି, ତେବେ ଯୁବକଙ୍କୁ ପ୍ରଶ୍ନ କର।” ଲୋକଙ୍କ ଭାଲ ଓ ଖରାପ ଗସ୍ତି ସେ ତାଙ୍କ ଶୁଭ କର୍ମ ଶକ୍ତିରେ ଶୁଣିଲେ। ସେ ମହିଳାକୁ ଲୋକ ଅପବାଦରୁ ମୁକ୍ତ କରିବାକୁ ଶୁଭ ଚିନ୍ତା କଲେ। ସେ ନିଜେ କାଠ ଜୋଗାଇ, ବଡ଼ ଅଗ୍ନି ଜଳାଇଲେ। ଏହି ସମୟରେ, ବିର ରାଜପୁତ୍ର ଏହି ଘରକୁ ଆସି, ମହିଳାକୁ ଦେଖିଲେ। ମହିଳା, ମୁହଁ ରୂପେ ଫୁଲିଯାଇଥିଲା, ଘରକୁ ପ୍ରବେଶ କରିଥିବା ପୁରୁଷକୁ ଦେଖିଲେ। ସେମାନଙ୍କ ଚିନ୍ତା ଜାଣି, ପୁତ୍ର କହିଲେ, “ତୁମେ ଏତେ ଦିନ ପରେ ଆସିଥିବା ତୁମ ବନ୍ଧୁଙ୍କୁ କାହିଁକି କଥା କହୁନାହାଁ?” ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଜଣେ ପୁରୁଷ ଅଚଳ ମନରେ କହିଲେ, “କଠିନ କାର୍ଯ୍ୟ ମୁଁ କରିଛି, ତୁମ ଉପକାର ପାଇଁ।” ସେ କହିଲେ, “ଲୋକମାନଙ୍କ ସମସ୍ତ କଥା ଅନର୍ଥ; ଆଜି ମୁଁ ଅଗ୍ନିକୁ ପ୍ରବେଶ କରିବି—ମନୁଷ୍ୟ ଓ ଦେବତା ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ଦେଖନ୍ତୁ।” ଏପରି କହି, ସେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ବ୍ୟକ୍ତି ଅଗ୍ନିକୁ ପ୍ରବେଶ କଲେ; ଅଗ୍ନିରେ ପ୍ରବେଶ କରିଲେ, ତାଙ୍କ ମୁଣ୍ଡର ଏକଟି କେଶ ମଧ୍ୟ ଅନ୍ତର୍ଗତ ହେଲାନି। ତାଙ୍କ ଶରୀର, ବସ୍ତ୍ର, କେଶ ଅଗ୍ନିରେ ଦଗ୍ଧ ହେଲାନି; ଆକାଶରେ ସମସ୍ତ ଦେବତା ଆନନ୍ଦରେ କହିଲେ, “ଶାବାଶ! ଶାବାଶ!” ତାଙ୍କ ମୁଣ୍ଡ ଉପରେ ଫୁଲର ବର୍ଷା ହେଲା; ଯେଉଁମାନେ ଦୁଷ୍ଟ କଥା କହିଥିଲେ, ସେମାନଙ୍କ ମୁହଁରେ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର କୁଷ୍ଠ ଆସିଗଲା; ଦେବତାମାନେ ଆନନ୍ଦରେ ଅଗ୍ନି ନିକଟକୁ ଆସିଲେ। ଋଷିମାନେ, ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟରେ, ସୁନ୍ଦର ଫୁଲରେ ତାଙ୍କୁ ପୂଜିଲେ; ସମସ୍ତ ଉତ୍ତମ ଋଷି ଓ ଲୋକମାନେ ଏ ସମୟରେ ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ କଲେ। ଏହି ମହାତ୍ମା ଜଣେ ସମସ୍ତଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପୂଜିତ ହେଲେ, ଏବଂ ସେ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କଲେ; ଦେବ, ଆସୁର, ମନୁଷ୍ୟମାନେ ‘ସଜ୍ଜନ ଦ୍ରୋହ’ ନାମକ କାର୍ଯ୍ୟ କଲେ। ତାଙ୍କ ପାଦ ଧୂଳିରେ ପୃଥିବୀ ଉର୍ବର ହେଲା; ଦେବତାମାନେ କହିଲେ, “ତୁମ ପତ୍ନୀକୁ ପୁନଃ ଦେଖ।” ଏଭଳି ମହାତ୍ମା ପୃଥିବୀରେ କେବେ ଥିଲେନି, ଏବଂ ଆଗକୁ ମଧ୍ୟ ହେବେନି; ଏହି ସମୟରେ କୌଣସି ପୁରୁଷ ଚାହାଣି ଓ ଲୋଭରେ ଜିଣି ନଥିଲେ। ଦେବ, ଆସୁର, ମନୁଷ୍ୟ, ରାକ୍ଷସ, ପଶୁ, ପକ୍ଷୀ, କୀଟ—ସମସ୍ତ ମଧ୍ୟରେ ଏହି ଚାହାଣି ଅତ୍ୟନ୍ତ କଠିନ। ଚାହାଣିରୁ ଲୋଭ ଓ କ୍ରୋଧ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୁଏ; ଚାହାଣି ହେଉଛି ଏହି ସଂସାରର ବନ୍ଧନ—ଚାହାଣି ବିନା ସଂସାର କୌଣସିଠି ନାହିଁ। ଏହି ଚାହାଣି ଦ୍ୱାରା, ସମସ୍ତ ଚୌଦ ଲୋକ ଜିଣିଯାଇଛନ୍ତି; ତାଙ୍କ ହୃଦୟରେ ବସୁଦେବ ସଦା ଆନନ୍ଦରେ ବସିଥାନ୍ତି। ଏହି ମହାତ୍ମାକୁ ଯେଉଁମାନେ ଛୁଉନ୍ତି କିମ୍ବା ଦେଖନ୍ତି, ସମସ୍ତ ପାପରୁ ଶୁଧ୍ଧ ହେଇଯାନ୍ତି; ସେମାନେ ନିର୍ମଳ ହେଇ ଶାଶ୍ୱତ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି। ଦେବତାମାନେ ଏପରି କଥା କହି, ଆନନ୍ଦରେ ଦିବ୍ୟ ରଥରେ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ଯାଇଗଲେ; ଲୋକମାନେ ଖୁସି ହୋଇ, ଦମ୍ପତି ସହ ଘରକୁ ଫେରିଲେ। ସେ ସମୟରେ, ସେ ଦିବ୍ୟ ଦୃଷ୍ଟି ଲାଗିଲେ, ଦେବତାମାନେ ଦେଖିଲେ; ସେ ତିନି ଲୋକର ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟ ସହଜରେ ଜାଣିପାରିଲେ। ପଥରେ ଦେଖାଗଲା ପରେ, ସେ ଆନନ୍ଦରେ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ, “ଧର୍ମର ଉପଦେଶ ମୋତେ କହ, ଯାହା ଉପକୃତ କରିବ।” ଉତ୍ତର ଦେଲେ, “ଓ ଭଦବ, ଧର୍ମଜ୍ଞ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବୈଷ୍ଣବଙ୍କୁ ଯାଅ; ତାଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ, ତୁମ ଚାହିଁଥିବା ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ ହେବ।” “ଯେପରି ତୁମେ ଏକ କଉ ମୃତ୍ୟୁ କିମ୍ବା ଏକ ବସ୍ତ୍ର ଶୁଖିବା ଜାଣିଛ, ସେପରି ତୁମ ହୃଦୟରେ ଅନ୍ୟ ଏକ ଇଚ୍ଛା ଅଛି।” ଏହି ବିଷ୍ଣୁଭକ୍ତଙ୍କୁ କହିଥିବା ଶବ୍ଦ ଶୁଣି, ସେ ଆନନ୍ଦରେ, ଦ୍ୱିଜ ଯେଉଁ ବିଷ୍ଣୁର ରୂପ ଧରିଥିଲେ, ତାଙ୍କ ସହ ଯାଇଲେ। ସେ ନିଜ ଆଗରେ ଏକ ଶୁଧ୍ଧ ମନୁଷ୍ୟକୁ ଦେଖିଲେ, ଯିଏ ନିଜ ତେଜରେ ଦୀପ୍ତିମାନ, ସମସ୍ତ ଶୁଭ ଚିହ୍ନରେ ଶୋଭିତ। ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ଜଣେ ହରିଭକ୍ତଙ୍କୁ, ଧ୍ୟାନରେ ଲିନ, ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ, “ମୁଁ ଦୂରରୁ ଆସିଛି, ଯାହା ଘଟିଛି, କହ।” ବୈଷ୍ଣବ କହିଲେ, “ଦେବମାନଙ୍କ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଦାନବଶତ୍ରୁଙ୍କ ନାଥ, ସଦା ତୁମେ ଉପରେ ଦୟା କରିଥାନ୍ତି; ତୁମେ ଆସିଥିବାରେ, ଆମ ମନ ସତ୍ୟରେ ଆନନ୍ଦିତ ହେଲା, ଦ୍ୱିଜ।” “ଆଜି ତୁମ ଅଦ୍ୱିତୀୟ ସୁଭାଗ୍ୟ ଫଳିବ; ଦେବପଥରେ ତୁମ ବସ୍ତ୍ର ସଦା ଶୁଖିବ—ଅନ୍ୟଥା କେବେ ନୁହେଁ।” ମୁଁ ମୋ ଘରରେ ଦେବମାନଙ୍କ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ହରି, ଦେଖିଛି—ଏପରି ବୈଷ୍ଣବ କହିଲେ, ପୁନି ତାଙ୍କୁ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ। “ଏହି ଶାଶ୍ୱତ ବିଷ୍ଣୁ କେଉଁଠି? ଆପଣଙ୍କ କୃପାରେ ଆଜି ମୋତେ ଦେଖାନ୍ତୁ।” ବୈଷ୍ଣବ କହିଲେ, “ଏହି ସୁନ୍ଦର ଦେଉଳକୁ ପ୍ରବେଶ କର, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ଦେଖ।