ସୁପର୍ଣ୍ଣ ନାଗମାନେଂକୁ ଭକ୍ଷଣ କରି ସେ ତାଙ୍କର ପିତାମାତାଙ୍କ ସହିତ କଥାହେଲେ। ତାପରେ ଦେବତାମାନେଂକୁ ପୂଜା କରି, ସେ ଅବିନାଶୀ ହରିଙ୍କ ସନ୍ନିଧିକୁ ଗଲେ। ଯେଉଁମାନେ ଏହି ମଙ୍ଗଳମୟ ସୁପର୍ଣ୍ଣ ଗଥାକୁ ପଢ଼ନ୍ତି କିମ୍ବା ଶୁଣନ୍ତି, ସେମାନେ ସମସ୍ତ ପାପରୁ ମୁକ୍ତ ହୁଅନ୍ତି ଏବଂ ଦେବଲୋକରେ ସମ୍ମାନ ପାଆନ୍ତି। ତାପରେ, ବ୍ରହ୍ମା କହିଲେ— ହେ ଋଷିଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଏକ ଦ୍ୱିଜ, ଯିଏ ଚଣ୍ଡାଳ ଅବସ୍ଥାକୁ ପହଞ୍ଚିଥିଲେ, ଅନେକ ଦୁଃଖରେ ଦୁଃଖିତ ହୋଇ, କଶ୍ୟପ ଋଷିଙ୍କ ପାଖକୁ ଆସିଲେ। ସେ କହିଲେ, “ହେ ମହାମୁନି, ଆମ ପାଇଁ ଉପକାରୀ କଥା କହନ୍ତୁ, ଯାହାଦ୍ୱାରା ମୁଁ ପାପରୁ ମୁକ୍ତି ପାଇପାରିବି।” ତାପରେ ମହାତ୍ମା କଶ୍ୟପ ହଳୁକ ହାସି ସହିତ କହିଲେ, “ମ୍ଲେଚ୍ଛମାନେଂକୁ କେବଳ ଦେଖିଲେ, ତୁମେ ଶାନ୍ତ ହୋଇପଡ଼ିଛ। ଗାୟତ୍ରୀ ମନ୍ତ୍ରର ଜପ ଓ ହବନ, ଚାନ୍ଦ୍ରାୟଣ ଆଦି ବ୍ରତ ଓ ହରିଙ୍କ ପବିତ୍ର ଦିନର ଉପବାସ ଦ୍ୱାରା, ସଦା ହରିଙ୍କ ଚରଣକୁ ସ୍ମରଣ କର। ଦିନ ଓ ରାତି ହରିଙ୍କୁ ଧ୍ୟାନ କର, ସେଇ ପ୍ରଭୁଙ୍କୁ ନମସ୍କାର କର। ପବିତ୍ର ସ୍ନାନ କରିବା, ମନ୍ତ୍ର ଚନ୍ତନ କରିବା ଦ୍ୱାରା ଅଶୁଚିତାର ସମାପ୍ତି ହେବ। ପାପ ନାଶ ହେଲେ, ତୁମେ ପୁନି ବ୍ରାହ୍ମଣ ଅବସ୍ଥାକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେବ। ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ବ୍ରତ ଦ୍ୱାରା ତୁମେ ଅଶୁଚିତା ନାଶ କରି ମୋକ୍ଷ ପାଇପାରିବ। ଏପରି କଥା ଶୁଣି, ସେ ଦ୍ୱିଜ ପୂର୍ଣ୍ଣତା ଅନୁଭବ କଲେ। ବିଭିନ୍ନ ପୁଣ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ କରି, ସେ ପୁନି ବ୍ରାହ୍ମଣତ୍ୱ ପାଇଲେ। ଏହା ପରେ କଠିନ ତପସ୍ୟା କରି, ସେ ଦୀର୍ଘ ସମୟ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଦେବଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଲେ। ନୀତିମାନ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କର ପାପ ଦିନକୁ ଦିନ କମିଯାଏ, କିନ୍ତୁ ଦୁର୍ନୀତିମାନଙ୍କର ପୁଣ୍ୟ କାଜଳ ଭଳି କମିଯାଏ। ଏକ ଦୁର୍ନୀତି ବ୍ରାହ୍ମଣ ସଦ୍ଗୁଣ ଦ୍ୱାରା ସ୍ୱର୍ଗକୁ ପାଇପାରିବ। ସେଉଁଥିରୁ, ଯେଉଁଯେଉଁଠି ଜୀବନ ଗଳାରେ ରହିଛି, ଦ୍ୱିଜମାନେ ସଦା ସଦ୍ବ୍ୟବହାର କରିବା ଉଚିତ। କାର୍ଯ୍ୟ, ମନ ଓ ଦେହ ଦ୍ୱାରା ସଦା ସଦ୍ବ୍ୟବହାର କର। କଶ୍ୟପଙ୍କ ଉପଦେଶରେ, ସେ ଦ୍ୱିଜ ପୁନି ନୀତିଶୀଳ ହେଲେ; ସଦ୍ବ୍ୟବହାର ଅନୁଷ୍ଠାନ ଓ ତପସ୍ୟା କରି ସ୍ୱର୍ଗକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଲେ। ଯେଉଁ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କର ଚରିତ୍ର ନାହିଁ, ସେ ସ୍ୱର୍ଗରେ ନିନ୍ଦିତ; କିନ୍ତୁ ପୁନି ସଦ୍ବ୍ୟବହାର ଅନୁଷ୍ଠାନ କଲେ, ସେ ଦେବମାନେଂକ ମଧ୍ୟରେ ସମ୍ମାନିତ। ତେବେ, ନାରଦ ପଚାରିଲେ— “ଦ୍ୱିଜମାନେଂକୁ ସମ୍ମାନ କଲେ ସମସ୍ତ ଲୋକ ଲକ୍ଷ୍ୟକୁ ପାଉଛନ୍ତି; କିନ୍ତୁ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ କ୍ଷତି କରିଥିବା ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କ ଭାଗ୍ୟ କ’ଣ?” ବ୍ରହ୍ମା କହିଲେ— “ଯିଏ ଭକ୍ତି ସହିତ ଏବଂ ସମ୍ଭାବ୍ୟ ଶକ୍ତି ଅନୁଯାୟୀ ଭୁକ୍ତିଯନ୍ତ୍ରଣାରେ ପୀଡିତ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ସେବା କରେନି, ସେ ନରକକୁ ଯାଏ। ଯିଏ କ୍ରୁଧ୍ଧ ହୋଇ କଠୋର କଥା କହି ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ତାଡ଼ି ଦେଇ ଦୁଃଖିତ କରେ, ସେ ଭୟଙ୍କର ମହାରୌରବ ନରକରେ ପଡ଼େ। ସେଠାରୁ ଚୁଟି, ସେ କୀଟ, ନିମ୍ନ ଜାତିରେ ଜନ୍ମ ନେଇଥାଏ; ତାପରେ ରୋଗୀ, ଦରିଦ୍ର ଓ ଭୁକ୍କରେ ପୀଡିତ ହୁଏ। ଏହିପରି, ଯଦି କୌଣସି ଭୁକ୍ତ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଘରକୁ ଆସିଥିଲେ, ତାଙ୍କୁ ଅବମାନ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ। ଯିଏ ଦେବତା, ଅଗ୍ନି କିମ୍ବା ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ‘ମୁଁ ଦେବିନି’ କହେ, ସେ ଶତଜନ୍ମ ପଶୁ ହୋଇ ଚଣ୍ଡାଳ ହୁଏ। ଯିଏ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଗାଈ, ପିତାମାତା କିମ୍ବା ଗୁରୁଙ୍କୁ ପାଦ ଦ୍ୱାରା ଆଘାତ କରେ, ସେ ରୌରବ ନରକରେ ରହିବାକୁ ବାଧ୍ୟ; ଏଠି ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ ନାହିଁ। ପୁଣି ଜନ୍ମ ନେଲେ, ସେ ଅଙ୍ଗଭଙ୍ଗ ହୋଇଯିବ। ସେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦରିଦ୍ର, ଦୁଃଖିତ ଓ ପୀଡିତ ହୁଏ; ତିନି ଜନ୍ମ ପରେ ପ୍ରାୟଶ୍ଚିତ୍ତ ହୁଏ। ଯିଏ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ମୁଷ୍ଟି, ଥପ୍ପଡ଼ କିମ୍ବା ଦଣ୍ଡ ଦେଇ ଆଘାତ କରେ, ସେ ଏକ କଳ୍ପ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ତାପନୀ ଓ ରୌରବ ନରକରେ ରହିବାକୁ ବାଧ୍ୟ। ପୁଣି ଜନ୍ମ ନେଲେ, ସେ କ୍ରୁର ଏବଂ ଭୟଙ୍କର କୁକୁର ହୋଇ ନିମ୍ନ ଜାତିରେ ଜନ୍ମ ନେଇ ଦରିଦ୍ର ଓ ଗ୍ରସ୍ତ ହୁଏ। ଯିଏ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ପାଦ ଉଠାଇ ଆଘାତ କରେ, ସେ ପାଦର କୁଷ୍ଠରୋଗୀ, ଖୁଞ୍ଚା, ଧୀର ଚଳିବା, କିମ୍ବା ଅଙ୍ଗଭଙ୍ଗ ହୁଏ। ଏହି ପ୍ରକାର ଅସାଧାରଣ ରୋଗ ତାଙ୍କ ଅଙ୍ଗରେ ସଦା ଥାଏ, ଯେଉଁଠି ମାତା, ପିତା, ବ୍ରାହ୍ମଣ, ସ୍ନାତକ କିମ୍ବା ତପସ୍ବୀ ହେଉନ୍ତି। ଯିଏ କ୍ରୋଧରେ ଗୁରୁମଣ୍ଡଳକୁ ହତ୍ୟା କରେ, ସେ ଦୀର୍ଘକାଳ କୁମ୍ଭୀପାକ ନରକରେ ରହି, ପୁଣି କୀଟ ହୋଇ ଜନ୍ମ ନେଉଥାଏ। ଯିଏ ଦ୍ୱିଜମାନେଂକୁ ଶତ୍ରୁତାପୂର୍ଣ୍ଣ କିମ୍ବା କଠୋର କଥା କହେ, ତାଙ୍କ ଦେହରେ ଆଠ ପ୍ରକାର କୁଷ୍ଠ ଦୃଢ଼ ଭାବେ ଜନ୍ମ ନେଉଛି— ଏସାରା, ଦାଦ, ଚିତ୍ର, ଶଙ୍ଖ, ଗୋପ, କୃଷ୍ଣ କୁଷ୍ଠ, ଶ୍ୱେତ କୁଷ୍ଠ, ଏବଂ ଦୁଷ୍ଟ ଯୌବନ କୁଷ୍ଠ। ତାପରେ ଔଷଧ ବ୍ୟବହାର କଲେ ମଧ୍ୟ, ପୁଣ୍ୟ ଦୂରେଇଯାଏ; ଜଳରେ ଅଙ୍କିତ ରେଖା ଭଳି, ସେ ତାହାର ଶେଷ ପାଏ। ଏମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରୁ କୃଷ୍ଣ କୁଷ୍ଠ, ଶ୍ୱେତ କୁଷ୍ଠ ଓ ଦୁଷ୍ଟ ଯୌବନ କୁଷ୍ଠ— ଏହି ତିନିଟି ମହାକୁଷ୍ଠ ଭାବରେ ଚିହ୍ନଟ। ଏହି ମହାପାପୀମାନେ ଜ୍ଞାନ କିମ୍ବା ମିଶ୍ରଣ ଦ୍ୱାରା ଏହି ରୋଗ ପାଆନ୍ତି। ଏହି ରୋଗ ସଂସ୍ପର୍ଶ ଓ ସାନିଧ୍ୟ ଦ୍ୱାରା ଲୋକମାନେଂକୁ ପ୍ରସାରିତ ହୁଏ; ଜ୍ଞାନୀମାନେ ଦୂରରୁ ଏହାକୁ ଏଡ଼ିବେ ଓ ସଂସ୍ପର୍ଶ କଲେ ସ୍ନାନ କରିବେ। ପତିତ, କୁଷ୍ଠରୋଗୀ, ଚଣ୍ଡାଳ, ଗୋମାଂସ ଭୋଜୀ, କୁକୁର, ରଜସ୍ୱଳା ନାରୀ କିମ୍ବା ଶିକାରୀଙ୍କୁ ସଂସ୍ପର୍ଶ କଲେ ସ୍ନାନ କରିବା ଉଚିତ। ପାପର ଗୁଣାନୁସାରେ ଏହି କୁଷ୍ଠ ଦେହରେ ଜନ୍ମ ନେଇଥାଏ, ଏହି ଲୋକ ଓ ପରଲୋକରେ; ଏଥିରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। ଯିଏ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କର ନ୍ୟାୟସଙ୍ଗତ ସଂପତ୍ତି ଚୋରାଏ, ସେ ଅନନ୍ତ ନରକକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହୁଏ ଓ ପୁନଃଜନ୍ମ ମିଳେନାହିଁ। ଯିଏ ସବୁବେଳେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ ଦୋଷ ଦେଖି ନିନ୍ଦା କରେ, ତାଙ୍କୁ ଦେଖିବା କିମ୍ବା ସଂସ୍ପର୍ଶ କଲେ, ପୋଶାକ ପିନ୍ଧି ସ୍ନାନ କରିବା ଉଚିତ। ସ୍ନେହବଶତଃ ବ୍ରାହ୍ମଣ ସଂପତ୍ତି ଭୋଗ କଲେ ସପ୍ତମ ପିଢି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପୁଡ଼ିଯାଏ; ଯଦି ଜବରଦସ୍ତି ନିଅନ୍ତି, ଦଶ ପୂର୍ବଜ ଓ ଦଶ ପରବର୍ତ୍ତୀ ନଶ୍ଟ ହୁଏ। ତେଣୁ ବ୍ରାହ୍ମଣ ସଂପତ୍ତିକୁ ବିଷ ଭାବେ ଗଣନା କରାଯାଏ, ବିଷ କେବଳ ଏକାକୁ ମାରେ, କିନ୍ତୁ ବ୍ରାହ୍ମଣ ସଂପତ୍ତି ପୁତ୍ର ଓ ପୌତ୍ରକୁ ନଶ୍ଟ କରେ।