ଏହି ସମୟରେ, ଦାନବ ହିରଣ୍ୟକଶିପୁ ତାଙ୍କର ଅଭିମାନ ଓ ଶକ୍ତିରେ ମଦମତ୍ତ ହୋଇ, ବଡ଼ ବଡ଼ ଋଷିମାନେ ଯେଉଁମାନେ ତପସ୍ୟାରେ ଲିନ ଥିଲେ, ସତ୍ୟ ଓ ଧର୍ମରେ ନିଷ୍ଠାବାନ ଥିଲେ, ସେମାନଙ୍କୁ ତାଙ୍କର ଆଶ୍ରମରେ ଉତ୍ପୀଡ଼ନ କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ। ସେ ଏହି ଭୂଲୋକ, ମଧ୍ୟମ ଲୋକ ଓ ସ୍ୱର୍ଗ ତିନୋଟି ଲୋକର ଦେବତାମାନେଙ୍କୁ ଜୟ କରି, ସମସ୍ତ ତିନି ଲୋକକୁ ନିଜ ନିୟନ୍ତ୍ରଣରେ ନେଇ, ଏବେ ସ୍ୱର୍ଗରେ ବାସ କରୁଥିଲେ। ତାଙ୍କୁ ଦିଆଯାଇଥିବା ବରର ଅଭିମାନ ଓ କାଳର ପ୍ରଭାବରେ, ହିରଣ୍ୟକଶିପୁ ଦେବତାମାନେଙ୍କୁ ଯଜ୍ଞ ଅଯୋଗ୍ୟ କାର୍ଯ୍ୟ କରାଇବାକୁ ବାଧ୍ୟ କରି, ଦାନବମାନେଙ୍କୁ ଯଜ୍ଞ କରାଇବାକୁ ବାଧ୍ୟ କଲେ। ଏହିପରି, ଦାନବ, ସାଧ୍ୟ, ବିଶ୍ୱେଦେବ, ବସୁ, ରୁଦ୍ର, ଅନେକ ଦେବତା, ଯକ୍ଷ, ଦିବ୍ୟ ଋଷି ଓ ଦ୍ୱିଜଦେବମାନେ—ସମସ୍ତେ ଭୟଭୀତ ହୋଇ ମହାବଳୀ ଭଗବାନ୍ ଵିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଶରଣକୁ ଗଲେ। ସେଉଁଠାରେ ସବୁ ଦେବତା ଭଗବାନ୍ ନାରାୟଣଙ୍କୁ ବିନତି କଲେ, “ହେ ନାରାୟଣ, ଆମେ ତୁମର ଶରଣାଗତ, ଆମକୁ ରକ୍ଷା କର, ଦାନବପତି ହିରଣ୍ୟକଶିପୁଙ୍କୁ ବିନାଶ କର। ତୁମେ ଆମର ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଉପକାରକ, ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟ ଗୁରୁ, ବ୍ରହ୍ମା ଆଦି ସମସ୍ତ ଦେବତାମାନେଠାରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ।” ତାପରେ ଭଗବାନ୍ ବିଷ୍ଣୁ କହିଲେ, “ହେ ଅମରଦେବତାମାନେ, ଭୟ ଛାଡ଼। ମୁଁ ତୁମକୁ ଭୟମୁକ୍ତ କରୁଛି। ତୁମେ ଶୀଘ୍ର ସ୍ୱର୍ଗର ନିଜ ଅଅସନ ପୁନର୍ବାପ୍ତ କର। ମୁଁ ଏହି ବରପ୍ରାପ୍ତ ଦାନବ, ଦେବତାମାନେ ପାଇଁ ଅଜୟ ଥିବା ହିରଣ୍ୟକଶିପୁ ଓ ତାଙ୍କର ସାଥୀମାନେଙ୍କୁ ବିନାଶ କରିବି।” ଏଭଳି ଉଚ୍ଚାରଣ କରି, ସର୍ବବ୍ୟାପୀ ଓ ଅବିନାଶୀ ଭଗବାନ୍ ବିଷ୍ଣୁ ହିରଣ୍ୟକଶିପୁଙ୍କ ନିବାସକୁ ଗଲେ। ସେ ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ ସୂର୍ଯ୍ୟ ଭଳି ତେଜସ୍ବୀ, କିନ୍ତୁ ଚନ୍ଦ୍ରର ଶିତଳତା ସମେତ, ଅଦ୍ଭୁତ ନରସିଂହ ଆକୃତି ଧାରଣ କଲେ—ଅର୍ଧ ମଣିଷ ଓ ଅର୍ଧ ସିଂହ ରୂପରେ। ଏହି ଭୟାନକ ଓ ଦିବ୍ୟ ରୂପ ଧାରଣ କରି, ତାଙ୍କ ହସ୍ତରେ ଧରି, ସେ ଦେଖିଲେ ହିରଣ୍ୟକଶିପୁଙ୍କର ବିଶାଳ, ଦିବ୍ୟ, ଶୋଭାମୟ ଓ ଆନନ୍ଦଦାୟକ ସଭାଗୃହ। ସେହି ସଭାଗୃହ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଶୋଭାମୟ, ଏବଂ ଏହାର ଲମ୍ବ ୧୫୦ ଯୋଜନା ଥିଲା। ଏହା ଆକାଶରେ ଝୁଲୁଥିଲା, ଇଚ୍ଛାନୁସାରେ ଚଳିଥିଲା, ଉଚ୍ଚତା ୫ ଯୋଜନା, ବୃଦ୍ଧାପ୍ୟ ଓ ଦୁଃଖ ରହିଥିଲା ନାହିଁ, ଅଚଳ, ଶୁଭ ଓ ଆନନ୍ଦଦାୟକ ଥିଲା। ସେଠାରେ ଏକ ଦିବ୍ୟ ସଭାଗୃହ ଥିଲା, ଯାହା ଅତ୍ୟନ୍ତ ତେଜସ୍ବୀ, ଅନ୍ତରେ ଜଳାଶୟ ଓ ନିର୍ମାଳ୍ୟ ଫୁଲରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ଏବଂ ଏହି ସବୁ ଶିଳ୍ପୀ ଵିଶ୍ୱକର୍ମା ଦ୍ୱାରା ତିଆରି ହୋଇଥିଲା। ସେଠାରେ ଦେବତାମୟ ରଙ୍ଗର ଗଛ, ନିଳ, ହଳଦିଆ, କଳା, ଧୂସର, ଧଳା ଓ ଲାଲ ଫୁଲ ଓ ଫଳରେ ଭରିଥିଲା। ଲାଲ ଫୁଲର ଝୁଡ଼, ଧଳା ମେଘ ପରି ଚମକୁଥିବା ଝାଡ଼ି, ଏବଂ ସେଗୁଡ଼ିକ ଅନ୍ତରିକ ରୂପେ ଉଡ଼ୁଥିଲେ। ଏହି ସଭାଗୃହ ନିଜ ତେଜରେ ଦୀପ୍ତିମାନ, ଦିବ୍ୟ ଗନ୍ଧରେ ମଧୁର, ଅତ୍ୟନ୍ତ ସୁଖଦାୟକ, ଏଠାରେ କେବେ ଯନ୍ତ୍ରଣା, ଥଣ୍ଡା ବା ତାପ ନାହିଁ। ସେଠାରେ କେହି କଦାପି ଭୋକ, ତାନ୍ତି, କିମ୍ବା କ୍ଲାନ୍ତି ଅନୁଭବ କରୁ ନାହାନ୍ତି; ଅନେକ ପ୍ରକାର ଦିବ୍ୟ ଶୋଭାମୟ ଆକୃତି ଦ୍ୱାରା ସେମାନେ ସେବିତ ହୁଏ। ଏହି ସଭା ଚନ୍ଦ୍ର ସୂର୍ଯ୍ୟ ଠାରୁ ଅଧିକ ତେଜସ୍ବୀ, ମୟୂରପଙ୍ଖ ଭଳି ଚମକୁଥିବା, ନିଜ ଆଲୋକରେ ଦେବଲୋକର ଶିଖରରେ ଚମକୁଥିଲା। ସେଠାରେ ସମସ୍ତେ ଆନନ୍ଦରେ ଦୀପ୍ତିମାନ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଖାଦ୍ୟ ଓ ପାନ ଅଧିକ ପରିମାଣରେ ମିଳୁଥିଲା। ସମସ୍ତ ଋତୁରେ ଫୁଲ ଓ ଫଳ ଦେଉଥିବା ଗନ୍ଧମୟ ଗଛ ଥିଲେ; ତାପରେ ଶିତଳ ଜଳ, ଶୀତରେ ଉଷ୍ଣ ଜଳ ଉପଲବ୍ଧ ଥିଲା। ମହାନ ଗଛମାନେ ଫୁଲ ଓ କିଶଳୟରେ ଢାକା, ବେଳ ଲତାରେ ଝୁଲିଥିଲେ। ସେଠାରେ ଗନ୍ଧମୟ ଫୁଲ, ରସାଳ ଫଳ, କେତେକ ଶୀତଳ, କେତେକ ଉଷ୍ଣ, ଏବଂ ଦିଗଦିଗନ୍ତରେ ଜଳାଶୟ ଥିଲା। ସେଠାରେ ଭଗବାନ୍ ଦେଖିଲେ ଦିବ୍ୟ ସ୍ନାନସ୍ଥଳୀ, ଯାହା ପଦ୍ମ, ଶ୍ଵେତ କମଳ ଓ ଶତପତ୍ରୀ ଫୁଲରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ। ଲାଲ ପଦ୍ମ, ନୀଳ କମଳ, ଶାଳୁକ ଓ ବିଭିନ୍ନ ଅଦ୍ଭୁତ ଓ ଆନନ୍ଦଦାୟକ ଫୁଲ ସଭାଗୃହକୁ ଶୋଭା ଦେଉଥିଲେ। ହଂସ, ଚକ୍ରବାକ, କଦମ୍ବ, ଭକ୍ତା, ଏବଂ ସ୍ଫଟିକ ପରି ଧଳା ପକ୍ଷୀମାନେ ସେଠି ଥିଲେ। କଦମ୍ବ ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କର ଡାକ୍ ଏଠାରେ ଅନେକ ହଂସଙ୍କର ଗୀତରେ ମିଶିଯାଉଥିଲା, ଗନ୍ଧମୟ ଲତା ଫୁଲର ଝୁଡ଼ ଧାରଣ କରିଥିଲେ। ଭଗ୍ୟଶାଳୀ ଭଗବାନ୍ ଖଦିର, ବେତସ, ଅର୍ଜୁନ, ଆମ୍ବ, ନିମ୍ବ, ଆଗ, କଦମ୍ବ, ବକୁଳ, ଧବ ଓ ଅନେକ ଦିବ୍ୟ ଗଛ ଦେଖି ଆନନ୍ଦିତ ହେଲେ। ଏହିପରି ପ୍ରିୟଙ୍ଗୁ, ପାଟଳ, ଶାଲମଳି, ହରିଦ୍ରୁବ, ଶାଳ, ତାଳ, ତମାଳ, ଚମ୍ପକ ଓ ଅନେକ ଶୋଭାମୟ ଗଛ ଦେଖିଲେ। ଏହି ସଭାରେ ଏଲା, କୁଭକ, କାଙ୍କୋଳ, ଲବଳୀ, କର୍ଣ୍ଣପୂରକ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଫୁଲ ଗଛ ଚମକୁଥିଲେ। ସେଠାରେ ମଧୂକ, କୋବିଦାର, ଉଚ୍ଚ ତାଳ ଗଛ, ଅଞ୍ଜନ, ଅଶୋକ, ପର୍ଣ୍ଣ ଓ ଅନେକ ଅଦ୍ଭୁତ ଗଛ ଥିଲେ। ବରୁଣ, ପଳାଶ, କଠଳ, ଚନ୍ଦନ, ନୀଳ, ପଦ୍ମ, ନିପ, ଅଶ୍ଵଥ, ତିମ୍ଦୁକ ଗଛ ଦେଖିଲେ। ପାରିଜାତ, ମଲ୍ଲିକା, ଭଦ୍ରଦର୍ବ, ଅତରୁସ, ପିଲୁକ, ଇଳାବଳୁକ ଓ ଅନେକ ଦିବ୍ୟ ଗଛ ଥିଲେ। ମନ୍ଦାର, କୁରବକ, ପୁନ୍ନାଗ, କୁଟଜ, ଲାଲ କୁରବକ, ନୀଳ ଓ ଅଗରୁ ଗଛ ଦେଖିଲେ। କିମ୍ଶୁକ, ଶୋଭାମୟ ଗଛ, ଦାନା, ବିଜପୁର, କଳେୟକ, ଦୁକୁଳ, ହିଙ୍ଗୁ, ତେଲ ଦିଆବତି ଗଛ ଥିଲେ। ଖଜୁରୀ, ନଡିଆ, ହରିତକୀ, ମଧୂକ, ସପ୍ତପର୍ଣ୍ଣ, ବେଲ, ସ୍ୟାବ, ଶରବତ ଗଛ ଦେଖିଲେ। ଅସନ, ତମାଳ, ଅନେକ ପ୍ରକାର ଝାଡ଼ି, ଫୁଲ, ପତ୍ର ଓ ଫଳରେ ଭରିଥିବା ଲତା ଦେଖିଲେ। ଏହି ଓ ଅନେକ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଜଙ୍ଗଲର ଗଛ ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ଫୁଲ ଓ ଫଳରେ ଶୋଭା ପାଉଥିଲେ। ଏଠାରେ ଚକୋର, ପଦ୍ମ, ମଦମତ୍ତ କୋଇଲି ଓ ଭୁଲବୁଲି ମାନେ ଫୁଲ ଫୁଟିଥିବା ମହାବୃକ୍ଷ ଓ ତାଙ୍କର ଫୁଲ ଭରା ଡାଳି ମଧ୍ୟରେ ଉଡ଼ୁଥିଲେ। ଏଭଳି ଦିବ୍ୟ ଓ ଶୋଭାମୟ ହିରଣ୍ୟକଶିପୁଙ୍କ ସଭାଗୃହକୁ ଦେଖି, ଭଗବାନ୍ ନରସିଂହ ତାଙ୍କର ଲୀଳା ଆରମ୍ଭ କରିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେଲେ।