ଦେବତାମାନେ ଏକ ଭୟଙ୍କର ବିପଦରେ ପଡିଥିଲେ, ଯାହା ଦାନବମାନଙ୍କର ଅଂଶରେ ହୋଇଥିଲା। ଦେବତାମାନେ ଦୁଃଖରେ ଅତିକ୍ରମିତ ହେଉଥିବା ଦେଖି, କୁମାର ରାଗରେ ତୀବ୍ର ହେଇଯାଇଥିଲେ। ତାପରେ, ତାଙ୍କର ଅସ୍ତ୍ର-ଶସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା, ସେ ଦାନବମାନଙ୍କର ସେନାକୁ ଭଙ୍ଗ କରିଦେଲେ। ସେହି ଅପରାଜିତ ଅସ୍ତ୍ରରେ ଆକ୍ରମିତ ହୋଇ, ଦେବତାମାନଙ୍କୁ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଦେଇଥିବା ଦାନବମାନେ ପ୍ରଭୃତି ହେବାକୁ ବାଧ୍ୟ ହେଲେ। ଦାନବମାନେ, କାଳାନେମିଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ, ଯୁଦ୍ଧରେ ପଛ ଫେରିବା ଲାଗିଲେ। ଦାନବମାନେ ଭୟରେ ପଳାଇବା ସମୟରେ ପ୍ରତ୍ୟେକ ଦିଗରେ ଆକ୍ରମଣ ହେଲେ। କିନ୍ନରମାନେ ଗୀତ ଗାଇଥିଲେ, ହାସର ରେ ଦାନବମାନଙ୍କର ଚିତ୍ତ ଅସ୍ଥିର ହେଉଥିଲା, ଏହି ସମୟରେ କୁମାର ତାଙ୍କର ଗଦା ଦ୍ୱାରା ଆକ୍ରମଣ କରିଥିଲେ, ଯାହା ଶୁଦ୍ଧ ସୁବର୍ଣ୍ଣ ପରି ଚମକୁଥିଲା। ତାଙ୍କର ବିଭିନ୍ନ ରଙ୍ଗର ତୀର ଦ୍ୱାରା, ସେ ପ୍ରାଣୀ ମୟୂରକୁ ଯୁଦ୍ଧରେ ପଛ ଫେରିବାକୁ ବାଧ୍ୟ କରିଦେଲେ। ତାଙ୍କର ବାହନ ରକ୍ତକ୍ଷର ହେଉଥିବା ଦେଖି, ଦେବତା... ଯୁଦ୍ଧରେ ଷଡାନନ ଏକ ପବିତ୍ର ଶୁଳ ନେଲେ, ଯାହା ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଅଳଙ୍କାରରେ ଶୋଭିତ, ତାଙ୍କର ବାହୁ ସୁବର୍ଣ୍ଣ କଙ୍ଗନରେ ଚମକୁଥିଲା। ତାପରେ ମହାସେନ ଦାନବ ନାୟକ ତାରକାକୁ କହିଲେ: "ଠିଆ ହୁଅ, ଠିଆ ହୁଅ, ତୁମେ ଦୁଷ୍ଟ ମନର! ଏମାନ୍ୟ ରାଜ୍ୟକୁ ଦେଖ।" "ଏହି ଶୁଳ ଦ୍ୱାରା ମୁଁ ତୁମକୁ ବଧ କରିବି; ଦାନବ ଭାବରେ କରିଥିବା କାର୍ଯ୍ୟକୁ ମନେ ପକା।" ଏପରି କହି, ସେ ଦିତିର ସନ୍ତାନ ଉପରେ ଶୁଳ ଭ୍ରମଣ କରିଦେଲେ। କୁମାରଙ୍କର ବାହୁରୁ ଶୁଳ ଛୁଟି, କଙ୍ଗନର ଶବ୍ଦ ସହିତ, ଦାନବର ହୃଦୟକୁ ଭେଦିଦେଲା, ଯାହା ବଜ୍ର କିମ୍ବା ପାହାଡ଼ ପରି କଠିନ। ତାଙ୍କର ପ୍ରାଣ ପ୍ରସ୍ଥାନ କରି, ଶିରୋପରି ମୁକୁଟ ଓ ପଗଡ଼ି ଖସିଯାଇ, ଅଳଙ୍କାର ଛାଡ଼ି, ମହାପ୍ରଳୟରେ ପାହାଡ଼ ଭାଙ୍ଗିପଡିବା ପରି ଭୂମିରେ ପଡିଗଲେ। ଏହି ଦାନବ, ଦାନବମାନଙ୍କର ଭାର ବହିଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି, ବଧ ହେବା ସମୟରେ, କୌଣସି ଦୁଃଖ ରହିଲା ନାହିଁ, ଏପରିକି ନରକରେ ଥିବା ଦୁଷ୍ଟମାନେ ମଧ୍ୟ ଦୁଃଖିତ ହେଲେ ନାହିଁ। ଦେବମାନେ ଷଣ୍ମୁଖଙ୍କୁ ଉଲ୍ଲାସିତ ହସରେ ପ୍ରଶଂସା କରି, ଆପଣା ଆପଣା ଲୋକକୁ ଫେରିଗଲେ। ସମସ୍ତ ଦେବମାନେ, ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହୋଇ, ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରି, ଅଳୌକିକ ଶକ୍ତି ଥିବା ତପସ୍ୱୀମାନଙ୍କ ସହିତ, ଷଣ୍ମୁଖଙ୍କୁ ଏକ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଲେ। ଦେବମାନେ କହିଲେ: "ଯେଉଁଠି ଉତ୍ତମ ବୁଦ୍ଧି ଥିବା ବ୍ୟକ୍ତି ଏହି ସ୍କନ୍ଦର କଥା ଉଚ୍ଚାରଣ କରିବେ, ଶୁଣିବେ କିମ୍ବା ଅନ୍ୟମାନଙ୍କୁ ଶୁଣାଇବେ, ସେ ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ହେବେ।" "ସେ ଦୀର୍ଘାୟୁ, ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ, ଶ୍ରୀମାନ୍, ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଓ ମଙ୍ଗଳମୟ ଦେଖାର ହେବେ; ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ନିର୍ଭୟ ଓ ସମସ୍ତ ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତ ହେବେ।" "ଯେଉଁଠି ଦିନର ଉଷାବେଳେ ପୂଜା କରି ଏହି ସ୍କନ୍ଦର କାର୍ଯ୍ୟକୁ ପାଠ କରିବେ, ସେ କିନ୍ନରମାନଙ୍କ ସହିତ ମହାଧନର ମାଳିକ ହେବେ।" ଏପରି କଥା ଶେଷ ହେଲାପରେ, ଭୀଷ୍ମ କହିଲେ: "ଏବେ ମୁଁ ହିରଣ୍ୟକଶିପୁଙ୍କ ବଧ, ନରସିଂହଙ୍କ ମହିମା ଓ ଅପରାଧ ନାଶ ଶୁଣିବାକୁ ଚାହେଁ।" ପୁଲସ୍ତ୍ୟ କହିଲେ: "ଏକଥି ସତ୍ୟଯୁଗର କଥା, ରାଜନ, ଦାନବମାନଙ୍କର ପ୍ରାଚୀନ ପିତା ଓ ନାୟକ ହିରଣ୍ୟକଶିପୁ, ଏକ ବଡ଼ ତପସ୍ୟା କରିଥିଲେ।" "ଦଶ ହଜାର ବର୍ଷ ଓ ଏକ ହଜାର ବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ, ସେ ଜଳରେ ରହି, ନିୟମିତ ନିସ୍ନାନ ଓ ମୌନବ୍ରତ ପାଳନ କରିଥିଲେ।" "ସେ ଶାନ୍ତି, ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ଓ ବ୍ରହ୍ମଚର୍ଯ୍ୟରେ ନିବିଡ଼ ଥିଲେ; ବ୍ରହ୍ମା ତାଙ୍କର ଏହି ତପସ୍ୟା ଓ ଶାସନରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଲେ।" "ତାପରେ ଶ୍ୱୟଂଭୁ, ଶ୍ରୀମୟ ଭଗବାନ୍, ଏକ ଦ୍ୱିତୀୟ ରାଶିର ସୂର୍ଯ୍ୟ ପରି ଚମକୁଥିବା ବିମାନରେ, ହଂସମାନେ ଯୁକ୍ତ, ଆସିଗଲେ।" "ସେ ଆଦିତ୍ୟ, ବସୁ, ସାଧ୍ୟ, ମାରୁତ, ଅନ୍ୟ ଦେବତା, ରୁଦ୍ର, ବିଶ୍ୱ, ଯକ୍ଷ, ରାକ୍ଷସ, ନାଗମାନେ ସହିତ ଆସିଥିଲେ।" "ଦିଗ୍ବାଲ, ଉପଦିଗ୍ବାଲ, ନଦୀ, ସାଗର, ତାରା, ମୁହୂର୍ତ୍ତ, ଦିବ୍ୟ ବ୍ୟକ୍ତି, ମହାଗ୍ରହମାନେ ସହିତ ଆସିଥିଲେ।" "ଦେବ, ବ୍ରହ୍ମର୍ଷି, ସିଦ୍ଧ, ସପ୍ତ ଋଷି, ରାଜା ଋଷି, ଧର୍ମଜନ, ଗନ୍ଧର୍ବ, ଅପ୍ସରାମାନେ ସହିତ ଆସିଥିଲେ।" "ସମସ୍ତ ଦେବଲୋକର ବାସିନ୍ଦାମାନେ ଘେରିଥିବା, ସମସ୍ତ ଜଗତର ଗୁରୁ, ବ୍ରହ୍ମା, ବ୍ରହ୍ମଜ୍ଞାନର ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଦାନବକୁ କହିଲେ:" "ମୁଁ ତୁମର ଭକ୍ତି ଓ ଏହି ତପସ୍ୟାରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହେଇଛି, ଉତ୍ତମ ଭାଗ୍ୟ ହେଉ, ଚାହିଁଥିବା ଆଶୀର୍ବାଦ ଚୟନ କର।" ହିରଣ୍ୟକଶିପୁ କହିଲେ: "ଦେବ, ଆସୁର, ଗନ୍ଧର୍ବ, ଯକ୍ଷ, ନାଗ, ରାକ୍ଷସ, ମାନବ, ପିଶାଚମାନେ ମୋତେ ବଧ କରିପାରିବେ ନାହିଁ, ମହାଦେବ।" "ଋଷି କିମ୍ବା ମାନବ ମୋତେ ଶାପ ଦେଇପାରିବେ ନାହିଁ, ମହାପିତା; ଯଦି ଭଗବାନ୍ ମୋପରେ ପ୍ରସନ୍ନ, ଏହି ଆଶୀର୍ବାଦ ମୁଁ ଚୟନ କରିଛି।" "ମୋର ମୃତ୍ୟୁ କୌଣସି ଅସ୍ତ୍ର, ଶସ୍ତ୍ର, ପାହାଡ଼, ଗଛ, ଶୁଖିଲା କିମ୍ବା ଭିଜା କିମ୍ବା ଅନ୍ୟ କିଛି ଦ୍ୱାରା ନ ଆସୁ।" "ମୁଁ ସୂର୍ଯ୍ୟ, ଚନ୍ଦ୍ର, ବାୟୁ, ଅଗ୍ନି, ଜଳ, ଆକାଶ, ତାରା, ଦଶ ଦିଗ ହେଇଯିବି।" "ମୁଁ କ୍ରୋଧ ଓ କାମ, ବରୁଣ, ଇନ୍ଦ୍ର, ଯମ, ଧନର ମାଲିକ, ଧନର ନିର୍କ୍ଷକ, ଯକ୍ଷ, କିମ୍ପୁରୁଷର ମାଲିକ ହେଇଯିବି।" ବ୍ରହ୍ମା କହିଲେ: "ପ୍ରିୟ, ଏହି ଦିବ୍ୟ ଓ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଆଶୀର୍ବାଦ ମୁଁ ଦେଇଛି; ତୁମେ ସମସ୍ତ ଇଚ୍ଛା ପୂରଣ କରିପାରିବେ, ନିଶ୍ଚିତ।" ଏପରି କହି, ଶ୍ରୀମୟ ଭଗବାନ୍ ଆକାଶରେ ଚାଲିଗଲେ, ବ୍ରହ୍ମାର ଦିବ୍ୟ ଲୋକକୁ, ବ୍ରହ୍ମର୍ଷିମାନଙ୍କ ସହିତ। ତାପରେ ଦେବମାନେ ଓ ଗନ୍ଧର୍ବ, ଋଷି, ଚାରଣମାନେ, ଆଶୀର୍ବାଦ ଦିଆଯିବା ଶୁଣି, ପିତାମହଙ୍କୁ ଆସିଗଲେ। ଦେବମାନେ କହିଲେ: "ପ୍ରଭୁ, ଏହି ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେଇ, ସେ ଆସୁର ଆମକୁ ବଧ କରିଦେବେ; ତେଣୁ, ପ୍ରଭୁ, ତାଙ୍କର ମୃତ୍ୟୁର ଉପାୟ ମଧ୍ୟ ବିଚାର କରନ୍ତୁ।" ଶ୍ରୀମୟ ଭଗବାନ୍, ସ୍ୱୟଂଭୁ, ସମସ୍ତ ଜୀବର ଆଦି ସୃଷ୍ଟା, ଦେବ ଓ ପିତୃମାନଙ୍କୁ ଅନ୍ନ ଦେଇଥିବା, ଅପ୍ରକାଶ ଅବସ୍ଥାର ସ୍ୱାମୀ, ସମସ୍ତ ଜଗତର କଳ୍ୟାଣ ପାଇଁ କହିଥିବା କଥା ଶୁଣି, ପ୍ରଜାପତି ଦେବ ଦେବମାନେକୁ ମୃଦୁ ଓ ଶାନ୍ତିଦାୟକ କଥା କହି ସାନ୍ତ୍ୱନା ଦେଲେ। "ନିଶ୍ଚିତ, ତାଙ୍କର ତପସ୍ୟାର ଫଳ ମିଳିବା ଦରକାର; ତାଙ୍କର ତପସ୍ୟା ଶେଷରେ, ଭଗବାନ୍ ବିଷ୍ଣୁ ତାଙ୍କର ବଧ କରିବେ।