ହିମାଲୟ ପର୍ବତର କନ୍ୟା ଶତବର୍ଷ ଧରି ଅନ୍ନ ଅଭାବରେ ଦୃଢ଼ ତପସ୍ୟା କରୁଥିଲେ, ସମସ୍ତ ଜୀବଜନ୍ତୁ ତାଙ୍କର ତପୋଅଗ୍ନିରେ ବିପର୍ୟସ୍ତ ହେଉଥିଲେ। ଏହି ସମୟରେ, ଶତଯଜ୍ଞ ପତି ଶ୍ରୀମାନ୍ଦ୍ର ଇନ୍ଦ୍ର ସପ୍ତ ଋଷିଙ୍କୁ ମନେ ପକାଇଲେ। ସେମାନେ ସମସ୍ତେ ଆନନ୍ଦିତ ହୃଦୟରେ ଏକତ୍ରିତ ହେଲେ। ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କ ଆମନ୍ତ୍ରଣରେ ସମ୍ମାନିତ ହୋଇ, ସେମାନେ ପଚାରିଲେ, "ଓ ଦେବତାମନ୍ଦଳର ଶ୍ରେଷ୍ଠ, କେଉଁ କାରଣରେ ଆମକୁ ଆପଣ ସ୍ମରଣ କରିଛନ୍ତି?" ତେବେ ଶକ୍ର କହିଲେ, "ମହାପୁଜ୍ୟ ଋଷିମାନେ, ଆପଣମାନେ ମୋର କଥା ଶୁଣନ୍ତୁ—ହିମାବତ୍ ପର୍ବତରେ ତାଙ୍କର କନ୍ୟା ଭୟଙ୍କର ତପସ୍ୟା କରୁଛନ୍ତି। ସେ ଯେଉଁ ଇଛା ରଖିଛନ୍ତି, ଏହି ତପସ୍ୟା ଶୀଘ୍ର ସମାପ୍ତ କରାଯାଉ, ଏହା ଲୋକକଳ୍ୟାଣ ପାଇଁ ଆବଶ୍ୟକ।" "ଏହିପରି ଆଦେଶ ଦେଇ, ଋଷିମାନେ 'ତଥାସ୍ତୁ' କହି ଦେବଗଣଙ୍କ ସହିତ ପର୍ବତକୁ ଗଲେ। ସେଠାରେ ପହଞ୍ଚି, ସେମାନେ ମୃଦୁ କଥାରେ ତାଙ୍କୁ ସମ୍ବୋଧନ କଲେ—'ହେ କମଳନୟନେ, ତୁମ ଇଛା କଣ?' ଏହି ଉପସ୍ଥିତିକୁ ଶ୍ରଦ୍ଧା ସହିତ ସ୍ୱୀକାର କରି, ପାର୍ବତୀ ଋଷିମାନେଂକୁ ପ୍ରଣାମ କଲେ। ସେ କହିଲେ, "ମହାତ୍ମାମାନେ, ଆପଣମାନେ ତପସ୍ୟାରେ ଲିନ ଥିଲେ, ଏବେ ମୋତେ ସ୍ଥିର ମନେ ପ୍ରଣାମ କରୁଛନ୍ତି। ଆପଣମାନେ ପ୍ରସନ୍ନ ମୁଖରେ ଆସନ ଗ୍ରହଣ କରି, କ୍ଲାନ୍ତି ଦୂର କରି, ଏବେ ମୋତେ ପ୍ରଶ୍ନ କରିବେ।" ଏପରି ଶ୍ରଦ୍ଧାପୂର୍ଣ୍ଣ ଆମନ୍ତ୍ରଣ ପାଇ, ସପ୍ତ ଋଷି ଆସନ ଗ୍ରହଣ କରି, ପାର୍ବତୀ ତାଙ୍କୁ ଉଚିତ ରୀତିରେ ଆରାଧନା କଲେ। ସେ ସୂର୍ଯ୍ୟପ୍ରଭା ଭଳି ଦୀପ୍ତିମାନ୍, ତପସ୍ୟାର ମୌନ ତ୍ୟାଗ କରି, ଋଷିମାନେଂକୁ ପ୍ରଣାମ କଲେ। ତାଙ୍କର ମୌନ ସମାପ୍ତି ପରେ, ସପ୍ତ ଋଷି ଆଦର ସହିତ ପୁନି ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ। ପାର୍ବତୀ ଶ୍ରଦ୍ଧା ଭରା ହୃଦୟ ଓ ସୁନ୍ଦର ହାସ୍ୟ ସହିତ ଚାରିପାଖରେ ଦେଖି, ମୌନ ତ୍ୟାଗ କରି କହିଲେ, "ମହାପୁଜ୍ୟ ଋଷିମାନେ, ଆପଣମାନେ ସମସ୍ତ ଜୀବମନସ୍ତତ୍ତ୍ୱ ଜାଣନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ଦେହ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଦୁଃଖରେ ପ୍ରାଣୀମାନେ ବିପର୍ୟସ୍ତ। କିଛି ଜଣେ ନିପୁଣ ଉପାୟରେ ଦୁର୍ଲଭ ସ୍ଥିତି ଲାଗି ଉଦ୍ୟମ କରନ୍ତି, ଅନ୍ୟେ ନିଜ ଇଚ୍ଛାରେ ନୂତନ ଦେହ ପାଇଁ ବ୍ରତ ଗ୍ରହଣ କରନ୍ତି। ମୁଁ ଏବେ ଆପଣଙ୍କୁ, ହେ ଦେବ, ପତି ଭାବେ ପ୍ରାପ୍ତିରେ ଉଦ୍ୟତ, ଯେଉଁ ଶିବ ଦୁର୍ଲଭ ଓ ତପସ୍ୟାରେ ଲିନ। ସେ ଚରମ ସତ୍ୟ, କର୍ମର ଆଧାର, ଦେବାସୁରମଧ୍ୟରେ ଅନିର୍ଣ୍ଣୟ। କାମଦେବଙ୍କୁ ଦହିଦେଇଛନ୍ତି, ସେ ନିର୍ଲିପ୍ତ। ଏପରି ଠାରେ ମୋତେ କିପରି ପୂଜନ କରିବି?" ଏହି କଥା ଶୁଣି ଋଷିମାନେ ନିଜ ମନକୁ ସ୍ଥିର କଲେ ଏବଂ ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ଶ୍ରଦ୍ଧା ସହିତ ପ୍ରସଙ୍ଗ ଅନୁଯାୟୀ ପ୍ରଶ୍ନ କଲେ: "ଜଗତର ସଉଖ୍ୟ ଦୁଇପ୍ରକାର—ଦେହ ଓ ମନ ଯୋଗରେ। କିନ୍ତୁ ଯେଉଁ ଶିବ ଦିଗ୍ବସ୍ତ୍ର, ଭୟଙ୍କର, ଭସ୍ମ ଓ ଅସ୍ଥି ଧାରଣ କରନ୍ତି, ଖପର ଧାରଣ କରନ୍ତି, ଭିକ୍ଷାଟନ, ନଗ୍ନ, ଅନ୍ୟ ଦୃଷ୍ଟି, ଅସ୍ଥିର, ମତ୍ତ, ଭୟଙ୍କର ଓ ସମସ୍ତ କିଛି ଏକାତ୍ମ। ଏପରି ପତି ଆକାଙ୍କ୍ଷା କରିବାର କୌଣସି ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ନାହିଁ। ଯଦି ଦେହୀ ସଉଖ୍ୟ ଚାହଁ, ତେବେ ଏହିପରି ସଉଖ୍ୟ ଅନ୍ୟ ଦେବମାନେ ଦେଇପାରିବେ।" "କିନ୍ତୁ ତୁମେ କିପରି ଏପରି ଭୟଙ୍କର ଭୂଷଣ, ମାଂସ, ଅସ୍ଥି, ଖପର ଧାରଣ କରୁଥିବା ଭଗବାନଙ୍କୁ ଅସ୍ୱୀକାର କରିପାରିବ? ସେ ସର୍ପ ଭୂଷିତ, ଶ୍ମଶାନବାସୀ, ଭୂତପିଶାଚ ଦ୍ୱାରା ପରିବୃତ। ହରି, ଶ୍ରୀର ପ୍ରିୟ, ଅନେକ ରୂପଧାରୀ, ଯଜ୍ଞଭୋକ୍ତା, ଇନ୍ଦ୍ର, ଅଗ୍ନି, ବାୟୁ, କୁବେର—ଏମାନେ ମଧ୍ୟ ଅଛନ୍ତି।" "ତେଣୁ ତୁମେ ଏମାନେଠାରୁ କାହାକୁ ଚୟନ କରୁନାହାଁତ? ନା କି ଅନ୍ୟ କିଛି ସଉଖ୍ୟ ଚାହୁଁଛ? ଏହି ଜଗତ ସମୃଦ୍ଧି ଦେହୀ କି ଦେହାନ୍ତର, ତୁମ ସୁଭାଗ୍ୟ ପାଇଁ ଉପଯୁକ୍ତ। ତୁମ ଯେଉଁ ଇଛା ଦେବମାନେଠାରୁ, ସେ କେବଳ ତୁମ ପିତାଙ୍କ ପାଖରେ ଅଛି, ଏଠାରେ ତପସ୍ୟା ଫଳ ନ ମିଳିବ। ଚାହିଥିବା ଜିନିଷ ସହଜରେ ମିଳେନାହିଁ, କିନ୍ତୁ କେବେ କେବେ ମିଳିଯାଏ।" ଏପରି କଥା ଶୁଣି, ପର୍ବତଜା ପାର୍ବତୀ କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ, ରକ୍ତବିରାଜିତ ଚକ୍ଷୁ, ଦନ୍ତ ଦେଖାଇ, କହିଲେ, "ମିଥ୍ୟା ବୁଦ୍ଧି ଥିବା ଲୋକର ଆଚରଣ କ’ଣ? ଦୁର୍ବୃତ୍ତି ଲୋକର ନିଗ୍ରହ କେଉଁଠି? ଭ୍ରମିତ ମନେଥିବା ଲୋକଙ୍କୁ ନୀତିପଥ କିଏ ଦେଉଛି? ମୋତେ ଅବିବେକି, ଅନୁଚିତ ଆସକ୍ତିରେ ଲିନ, ଅହଂକାରୀ ଓ ଇଚ୍ଛାମତି ଭାବିବେ।" "ଆପଣମାନେ ସମସ୍ତେ ପ୍ରଜାପତି ସମ, ସବୁ ଦେଖନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ସେ ନିତ୍ୟ ଜଗତ୍ପତିଙ୍କୁ ଜାଣନ୍ତିନାହାଁ। ସେ ଅଜନ୍ମା, ଅନିର୍ଦ୍ଦେଶ୍ୟ, ଅପାର ମାହାତ୍ମ୍ୟ, ତାଙ୍କର କାର୍ଯ୍ୟ ତ ଅଲଗା, ତାଙ୍କ ଜ୍ଞାନ ଅଦୃଶ୍ୟ। ହରି, ବ୍ରହ୍ମା, ଦେବାଦି ମଧ୍ୟ ତାଙ୍କୁ ଜାଣନ୍ତିନାହାଁ, ତାଙ୍କ ଶକ୍ତିର ସୀମା ଅଜ୍ଞାତ। ଯେଉଁ ଜିନିଷ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ସ୍ପଷ୍ଟ, ତାହା ମଧ୍ୟ ଆପଣମାନେ ଜାଣନ୍ତିନାହାଁ—ଏ ଆକାଶ, ଅଗ୍ନି, ବାୟୁ କାହାର?" ଏଭଳି ଶ୍ରଦ୍ଧା, ଆସ୍ଥା ଓ କ୍ରୋଧରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ, ପାର୍ବତୀ ତାଙ୍କର ଅଟୁଟ ନିଶ୍ଚୟ ପ୍ରକାଶ କଲେ।