ତାରକାମୟ ଯୁଦ୍ଧ ଆସିବାକୁ ଯାଉଥିବା ସମୟରେ, ଏହି ଦୈତ୍ୟ ଦେବତା ମୋ ସହିତ ମିଶିବା ପରେ ନିଶ୍ଚୟ ନଶ୍ଟ ହେବ। ଏଭଳି ଅନେକ ଭାବରେ କଥା କହି, ସେ ନାରାୟଣଙ୍କୁ କ୍ରୂର ଏବଂ ଅନୁଚିତ ଶବ୍ଦରେ ଯୁଦ୍ଧକୁ ଚାଲେଞ୍ଜ କଲା। ଦୈତ୍ୟରାଜଙ୍କର ଏହି ଉତ୍ତେଜନା ଦେଖି ମୁଷଳଧାରୀ ମହାପୁରୁଷ କିଛି କ୍ରୋଧିତ ହେଲେ ନାହିଁ; ସେ ଦୀଘଳ ଧৈର୍ୟ ନିୟେ ହସି କହିଲେ: "ତୁମର ଶକ୍ତି, ଦୈତ୍ୟ, ଅତି ସାଧାରଣ ଏବଂ ଅହଂକାରରୁ ଉଦ୍ଭବ; ସତ୍ୟ ଶକ୍ତି ହେଉଛି ସ୍ଥିର ଏବଂ କ୍ରୋଧ ରହିତ। ତୁମେ ଅହଂକାର ଦ୍ୱାରା ଉତ୍ପନ୍ନ ଦୋଷରେ ନଶ୍ଟ ହେଉଛ; ତଥାପି ତୁମେ ଧୈର୍ୟ ଉପରେ କଥା କହୁଛ।" "ମୁଁ ତୁମକୁ ନିମ୍ନ ଭାବିଛି; ତୁମର ଅହଂକାରି ଶବ୍ଦକୁ ଲଜ୍ଜା। କେଉଁ ମାନବ ଅଛନ୍ତି, ଯେଉଁଠାରେ ନାରୀମାନେ ଗର୍ଜନ କରନ୍ତି?" "ମୁଁ ଦେଖୁଛି, ଦୈତ୍ୟ, ତୁମେ ତୁମର ପୂର୍ବଜମାନେ ଚାଲିଥିବା ପଥରେ ଚାଲୁଛ। ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତାଙ୍କ ନିର୍ମିତ ସେତୁକୁ ତ୍ୟାଗ କରି, କେଉଁ ଲୋକ ଭଲ ଅବସ୍ଥାକୁ ପହଞ୍ଚିପାରିବେ?" "ଆଜି ମୁଁ ଦେବତାମାନଙ୍କର କାର୍ଯ୍ୟକୁ ନଶ୍ଟ କରିଥିବା ତୁମକୁ ସଫଳ କରିବି ଏବଂ ଦେବତାମାନେ ତାଙ୍କର ସ୍ଥାନକୁ ଫେରିବେ।" ଯୁଦ୍ଧରେ ଶ୍ରୀବତ୍ସ ଚିହ୍ନଧାରୀ ଏଭଳି କହିବା ସମୟରେ, ଦାନବ କ୍ରୋଧରେ ହସି ତାଙ୍କର ଅସ୍ତ୍ରଧାରୀ ହାତ ଉଠାଇ ଚକ୍ରକୁ ଉପରେ ଧରିଲେ। ସେ ଏକ ଶତହାତ ଉଠାଇ ଏବଂ ସମସ୍ତ ଅସ୍ତ୍ରଧାରଣ କରି, ଦ୍ୱିଗୁଣ କ୍ରୋଧରେ ଲାଲ ଚକ୍ଷୁ ନିୟେ, ତାଙ୍କର ଅସ୍ତ୍ରଗୁଡ଼ିକୁ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଛାତିରେ ନିକ୍ଷେପ କଲେ। ଏବଂ ଦାନବମାନେ, ମୟା ଏବଂ ତାରାଙ୍କ ନେତୃତ୍ୱରେ, ଅସ୍ତ୍ର ଏବଂ ତାଲୱାର ଉଠାଇ, ଯୁଦ୍ଧରେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଆକ୍ରମଣ କଲେ। ସେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଦୈତ୍ୟମାନେ ସମସ୍ତ ଅସ୍ତ୍ର ନିୟେ ଆକ୍ରମଣ କଲେ, ତଥାପି ବିଷ୍ଣୁ ତାଙ୍କର ସ୍ଥାନରୁ ଏକ ଦୃଢ଼ ପାହାଡ଼ ଭଳି ଅଚଳ ରହିଲେ। ଏହି ସମୟରେ କାଳନେମି, ମହା ଦୈତ୍ୟ, ସୁପର୍ଣ୍ଣ (ଗରୁଡ଼) ସହିତ ଏକ ଭୟଙ୍କର ଗଦା ଉଠାଇ ଯୁଦ୍ଧକୁ ଯାଇଲେ। କ୍ରୋଧରେ, ସେ ତା ଜ୍ୱଳନ୍ତ ଏବଂ ଭୟଙ୍କର ଗଦାକୁ ଗରୁଡ଼ଙ୍କୁ ନିକ୍ଷେପ କଲେ; ଦୈତ୍ୟଙ୍କର ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ଦେଖି ବିଷ୍ଣୁ ଆଶ୍ଚର୍ୟ ହେଲେ। ତାପରେ ସୁପର୍ଣ୍ଣ ଦ୍ୱାରା ନିକ୍ଷେପିତ ଗଦା କାଳନେମିଙ୍କ ମୁଣ୍ଡରେ ଲାଗିଲା; ସୁପର୍ଣ୍ଣ ଆକ୍ରାନ୍ତ ହେବା ଏବଂ ନିଜ ଦେହ ଆହତ ଦେଖି—ବିଷ୍ଣୁ (ବୈକୁଣ୍ଠ), ରୋଷରେ ଲାଲ ଚକ୍ଷୁ ନିୟେ, ଚକ୍ର ଉଠାଇଲେ; ସୁପର୍ଣ୍ଣ ସହିତ ମିଶି, ମହାଶକ୍ତିରେ ତେଜ ତାଲ ଧରିଲେ। ତାଙ୍କର ହାତ ଦଶ ଦିଗରେ ବିସ୍ତାରିତ ହେଲା, ମଧ୍ୟ ଦିଗ, ଆକାଶ ଏବଂ ଭୂମିକୁ ଭରି ଦେଲା। ସେ ପୁନଃ ଶକ୍ତିରେ ବୃଦ୍ଧି କଲେ, ଯେପରି ଏହି ତିନି ଲୋକକୁ ଏକ ପଦେ ଉଲ୍ଲଂଘନ କରିବାକୁ ଚାହୁଥିଲେ; ଦେବତାମାନଙ୍କର ବିଜୟ ପାଇଁ ଆକାଶରେ ବୃଦ୍ଧି ହେଉଥିବା ସମୟରେ— ଋଷିମାନେ ଏବଂ ଗନ୍ଧର୍ବମାନେ ମଧୁସୂଦନଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କରିଲେ, ଯେଉଁଠାରେ ତାଙ୍କର ଚମକୁଥିବା ମୁଣ୍ଡ ଏବଂ ମୁକୁଟ ଆକାଶକୁ ଚିହ୍ନି ଦେଉଥିଲା। ଭୂମିକୁ ତାଙ୍କର ପାଦ ଦ୍ୱାରା ଦବାଇ, ଦିଗଗୁଡ଼ିକୁ ହାତରେ ଆଛାଦିତ କରି, ସେ ହଜାର ହାତ ଏବଂ ହଜାର ଚକ୍ଷୁ ଧାରଣ କରିଥିବା ଭଳି ଦେଖାଗଲେ; ଶତ୍ରୁମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଅବିନାଶୀ। ସୁଦର୍ଶନ ଚକ୍ର, ଅଗ୍ନି ଭଳି ଜ୍ୱଳନ୍ତ, ଭୟଙ୍କର ଦେଖା, ସୁନା ଧୂଳିରେ ଆଛାଦିତ, ହୀରା ଭଳି ନାଭି, ଭୟ ଦେଉଥିବା—ଦାନବମାନଙ୍କର ମଜ୍ଜା, ହାଡ଼, ଚର୍ବି ଏବଂ ରକ୍ତରେ ଭିଜିଥିବା, ଏହି ଅଦ୍ୱିତୀୟ ଅସ୍ତ୍ର, ତୀକ୍ଷ୍ଣ ଧାର ଏବଂ ବୃତ୍ତାକାର— ମାଳା ଏବଂ ଗୁଛ ଦ୍ୱାରା ସୁସଜ୍ଜିତ, ଯେଉଁମାନେ ଯେଉଁ ରୂପ ଧାରଣ କରିପାରନ୍ତି ସେମାନେ ଚାହାନ୍ତି, ସ୍ୱୟଂଭୂ ଦ୍ୱାରା ନିର୍ମିତ, ଏହି ଅସ୍ତ୍ର ସମସ୍ତ ଦ୍ୱେଷୀମାନେ ଭୟଭୀତ। ସେ ଏହାକୁ ରୋଷରେ ଧାରଣ କରି, ସଦା ଯୁଦ୍ଧରେ ଲିନ ଥିଲେ; ଏହି ଅସ୍ତ୍ର ନିକ୍ଷେପିତ ହେବା ସମୟରେ, ସମସ୍ତ ଜୀବ—ଚଳ ଏବଂ ଅଚଳ—ବିମୃତ୍ତ ହେଉଥିଲେ। ଯୁଦ୍ଧରେ ମାଂସାହାରୀମାନେ ମଧ୍ୟ ସନ୍ତୁଷ୍ଟ ହେଉଥିଲେ; ତାଙ୍କର କାର୍ଯ୍ୟ ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଅଦ୍ୱିତୀୟ, ସେ ସୂର୍ଯ୍ୟର ତେଜ ସମ। ଚକ୍ରକୁ ଉଠାଇ, କ୍ରୋଧରେ ଜ୍ୱଳି, ମୁଷଳଧାରୀ ବିଷ୍ଣୁ ଦାନବଙ୍କର ତେଜକୁ ନିଜ ତେଜରେ ଅପସାରି କଲେ। ସେ ଏହି ଚକ୍ର ଦ୍ୱାରା କାଳନେମିଙ୍କର ହାତ କାଟିଦେଲେ; ଏବଂ ଶତମୁଖ ମୁଣ୍ଡ, ଅଗ୍ନିରେ ଜ୍ୱଳି, ଚୁର୍ଣ୍ଣ ହସରେ ଭୟଙ୍କର—ହରି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଭାବେ ଦୈତ୍ୟକୁ ଚକ୍ର ଦ୍ୱାରା ମାରିଦେଲେ; ତାଙ୍କର ହାତ କାଟିଗଲା, ମୁଣ୍ଡ ଛେଡ଼ା ହେଲା, ଦୈତ୍ୟ କମ୍ପିତ ହେଲା। ଯୁଦ୍ଧରେ ସେ ମୁଣ୍ଡ ହୀନ ତଣ୍ଡ ଭଳି ଦୃଢ଼ ହେଲେ, ଏକ ଦ୍ୱଜା ଏବଂ ଅସ୍ତ୍ର ଦ୍ୱାରା ଆକ୍ରାନ୍ତ ହେବା ସମୟରେ ଏକ ଦ୍ରୁତଗତି ହବା ଗରୁଡ଼ ପାଖରେ ଥିଲେ। ଗରୁଡ଼ କାଳନେମିଙ୍କ ଛାତିରେ ଆଘାତ କଲେ; ଦୈତ୍ୟ, ହାତ ହାଲି, ନିଜ ଦେହ ଦେଖି ଆକାଶରେ ଘୂରିଲେ। ସେ ଆକାଶ ତ୍ୟାଗ କରି ପୃଥିବୀ ଉପରେ ପଡ଼ିଲେ, ଭୂମିକୁ କମ୍ପିତ କଲେ; ଦୈତ୍ୟ ପଡ଼ିବା ସମୟରେ, ଦେବତାମାନେ ଏବଂ ଋଷିମାନେ ସମସ୍ତେ— ସେମାନେ ଏକତ୍ରିତ ହୋଇ ବୈକୁଣ୍ଠଙ୍କୁ ପୂଜା କଲେ, "ଶ୍ରେଷ୍ଠ! ଶ୍ରେଷ୍ଠ!" ବୋଲି କହିଲେ। କିନ୍ତୁ ଅନ୍ୟ ଦୈତ୍ୟମାନେ, ଯେଉଁମାନେ ଯୁଦ୍ଧରେ ଏହି ପ୍ରଭାବ ଦେଖିଥିଲେ— ସମସ୍ତେ, ତାଙ୍କର ହାତ ଆକ୍ରମଣରେ ଆଠି ହୋଇ ଯୁଦ୍ଧ କରିପାରିଲେ ନାହିଁ; କିଏ କିଏ ଅନ୍ୟ ଦୈତ୍ୟଙ୍କୁ ଚୁଲ ଧରି ଆକ୍ରମଣ କଲେ, କିଏ କିଏ ଗଳା ଦବାଇଲେ। କିଏ କିଏ ମୁହଁ କାଟିଦେଲେ, କିଏ କିଏ ମଝିରେ ଧରିଲେ; ମୁଷଳ ଏବଂ ଚକ୍ରରେ ତଳି, ତାଙ୍କର ଶକ୍ତି ଏବଂ ପ୍ରାଣ ରହିଲା ନାହିଁ। ତାଙ୍କର ଦେହ ଆକାଶରୁ ପୃଥିବୀ ଉପରେ ପଡ଼ିଗଲା; ଯେତେବେଳେ ସମସ୍ତ ଦୈତ୍ୟ ନଶ୍ଟ ହେଲେ, ପରମପୁରୁଷ— ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କର ପ୍ରିୟ କାର୍ଯ୍ୟ ସଫଳ କରି, ନିଜ ଅସ୍ତ୍ର ଗଦା ଧାରଣ କରି, ଏହି ଭୟଙ୍କର ତାରକାମୟ ଯୁଦ୍ଧରେ— ତାପରେ ବ୍ରହ୍ମା, ଜଗତ୍ର ପିତାମହ, ତୁରନ୍ତ ସେଠାକୁ ଆସିଲେ, ସମସ୍ତ ବ୍ରହ୍ମର୍ଷି, ଗନ୍ଧର୍ବ ଏବଂ ଅପ୍ସରାମାନେ ସହିତ। ବ୍ରହ୍ମା ଦେବ, ହରିଙ୍କୁ ପୂଜା କରି, କହିଲେ: "ହେ ଦେବ, ଏକ ମହା କାର୍ଯ୍ୟ ସଫଳ ହୋଇଛି; ଦେବତାମାନେ ଯାହାକୁ ଦୁଃଖ ଦେଉଥିଲେ ସେ ନଶ୍ଟ ହୋଇଛି।