ବ୍ରହ୍ମା ଏକଥା ପୁନି କହିଲେ, "ତୁମର ଶରୀର ଅବିନାଶୀ କରାଯାଇଛି; ପ୍ରତିଦିନ, ତୁମର ପ୍ରାଣ ଶକ୍ତି ପୁଷ୍ଟିତ ହେବା, ଏବଂ ତୁମର ଶବ ଧୀରେ ଧୀରେ ଧଳା ହେଇଯିବ। ଏହିଭଳି, ରାଜା, ତୁମେ ଏକ ଶତବର୍ଷ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ନିଜ ମାଂସ ଖାଉଛ; ଯେତେବେଳେ ମହାତପସ୍ବୀ ଅଗସ୍ତ୍ୟ ଏହି ଧଳା ଜଙ୍ଗଲକୁ ଆସିବେ—ସେଇ ସମୟରେ, ଅତି ଭୟଙ୍କର ପ୍ରଭୁ ତୁମକୁ ଏହି ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତ କରିବେ; କାରଣ ସେ ଦେବତା ଓ ଦାନବମାନେ ସହ ଇନ୍ଦ୍ରକୁ ମଧ୍ୟ ଉଦ୍ଧାର କରିବାର ସମର୍ଥ।" "ଏହି ଖାଦ୍ୟ ଅପମାନଜନକ, ରାଜା ଋଷି, କିନ୍ତୁ ତୁମ ପାଇଁ ଏହା କଣ? ଏହି ମହାପୁରୁଷ ଦେବମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ ବଡ଼ କାର୍ଯ୍ୟ କରିଥିଲେ, ଏକ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ କାର୍ଯ୍ୟ। ସେ ସାଗରକୁ ଶୁଷ୍କ କରିଥିଲେ, ଦାନବମାନେ ପ୍ରଭାବିତ ହେଲେ; ବିନ୍ଧ୍ୟ ପର୍ବତ, ସୂର୍ଯ୍ୟ ସହ ଶତ୍ରୁତାରୁ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଥିଲେ, ତାକୁ ବନ୍ଧି ଦିଆଯାଇଥିଲା। ଏହି ପୃଥିବୀ, ଭାରରେ ଝୁଲି ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗକୁ ଯାଇଥିଲା, ତିନି ଲୋକ ଅସ୍ଥିର ଅବସ୍ଥାରେ ଥିଲେ। ଦେବମାନେ ସହ ଯାଇ, ମୁଁ ତାକୁ ଦକ୍ଷିଣ ଦିଗକୁ ପଠାଇଥିଲି; ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ, ପୃଥିବୀକୁ ବିଶ୍ବ ସହ ସମତୁଳନ କର।" "ଏହି ଭଳି, ଏହି ମହାତପସ୍ବୀ ଦ୍ୱାରା ପୃଥିବୀକୁ ସମତଳ କରାଯାଇଥିଲା; ରାଜା, ଏହି ଋଷି ଦ୍ୱାରା ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ହୋଇଥିଲା, ଏବଂ ଆଜିଯାଏ ଦେଖାଯାଏ।" "ଏହିପରି ଦେବଦେବତାଙ୍କ ପ୍ରଭୁଙ୍କ କଥା ଶୁଣି, ମୁଁ ଅପମାନଜନକ ଖାଦ୍ୟ—ନିଜ ଶରୀର—ଖାଉଛି। ଏହି ଶତବର୍ଷ ଧରି ଏହି ଖାଦ୍ୟ ମୋ ଜୀବନର ଭରସା; ତଥାପି, ମୋ ଶରୀର କମି ନାହିଁ, ଏବଂ ମୋର ସନ୍ତୋଷ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ।" "ଦୁଃଖରେ ପୀଡିତ, ଦିନ ରାତି ମୁଁ ଏହି ଋଷିଙ୍କୁ ଚିନ୍ତା କରୁଛି; କେବେ ସେ ମୋତେ ଦର୍ଶନ ଦେବେ?" "ଏହିପରି ଚିନ୍ତା କରୁଥିଲି, ଏଠାରେ ଏକ ଶତବର୍ଷ ଗତି ହେଲା; ଅଗସ୍ତ୍ୟ ମୋର ଆଶ୍ରୟ, ବ୍ରାହ୍ମଣ, ମୋ ଋଷି ନିଶ୍ଚିତ ଆସିବେ।" "କୁମ୍ଭଯୋନି ଛଡ଼ା ମୋ ପାଇଁ ମୁକ୍ତି ନାହିଁ, ଦ୍ୱିଜ; ଏହି ଉପଦେଶ ଶୁଣି, ରାମ, ଏହି ଅପମାନଜନକ ଖାଦ୍ୟ ଦେଖି—" "ଉତ୍କୃଷ୍ଟ କରୁଣାରେ ଭରି, ମୁଁ ଏହି ରାଜାକୁ, ଯେଉଁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଲୋକ ପାଇଁ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ, ଅମୃତ ଦେଇ ଅପମାନଜନକ ଖାଦ୍ୟ ଦୂର କରିବି।" "ସଦା ଚିନ୍ତା କରି, ମୁଁ କହିଲି: ଅଗସ୍ତ୍ୟ କଣ କରିବେ? ମୁଁ, ବୁଦ୍ଧିମାନ, ତୁମ ଏହି ଅପମାନଜନକ ଖାଦ୍ୟକୁ ଦୂର କରିବି।" "ମୋଠାରୁ ଯାହା ଚାହୁଁଛ, ମନକୁ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଆନନ୍ଦ ଦେଇଥିବା କିଛି ମାଗ; ତେବେ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଲୋକ ପାଇଁ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ମୋତେ କହିଲେ: ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ କଥା କିପରି ଅନ୍ୟ ହେବ?" "ଋଷି, ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ମୋତେ ସମ୍ଭବ, ଅନ୍ୟ କୌଣସି ଉଦ୍ଧାର କରିପାରିବେନି; କୁମ୍ଭଯୋନି, ମୈତ୍ରାବରୁଣର ଜନ୍ମ, ଛଡ଼ା।" "ମୁଁ ମାଗି ନଥିଲି, ବ୍ରାହ୍ମଣ, ପିତାମହ ଏପରି କହିଥିଲେ; ଏହିପରି କହୁଥିବା ଶ୍ୱେତକୁ ମୁଁ କହିଲି: 'ମୁଁ ହେଉଛି ସେ।'" "ତୁମ ଭାଗ୍ୟରେ, ମୁଁ ଆସି ଦେଖାଯାଇଛି—ଏହି ଉପରେ କିଛି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ; ଏହିପରି, ମୋତେ ଦେବଲୋକ ପାଇଁ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଜାଣି, ସେ ଭୂମିରେ ପଡ଼ିଲେ।" "ତାଙ୍କୁ ଉଠାଇ, ମୁଁ ପଛରେ କହିଲି, 'ରାମ, ମୁଁ କଣ କରିବି?' ରାଜା କହିଲେ: 'ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଆଜି ମୋତେ ଅପବିତ୍ର ଖାଦ୍ୟ ଭୋଜନର ପାପରୁ ମୁକ୍ତ କର।'" "ତୁମ କାର୍ଯ୍ୟରେ, ମୁଁ ଅବିନାଶୀ ଲୋକ ଓ ସ୍ୱର୍ଗ ପାଇବି; ଏହିପରି, ରାଜା, ଯେଉଁକି ଲୋକ ଦ୍ୱାରା ସମ୍ମାନିତ, ଅର୍ପଣ କଲେ।" "ମୋପାଇଁ ଦୟା ଦେଖାଅ; ଏହି ଉପହାର ଗ୍ରହଣ କର।" "ମୋ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ମୁକ୍ତି ପାଇଁ, ଲୋଭ ପାଇଁ ନୁହେଁ, ରଘୁବଂଶୀ; ମୁଁ ଗହଣା ନେଇଥିଲି, ରାମ, ସେ ମୋ ହାତରେ ଆସିଗଲା।" "ସେଇ ସମୟରେ, ରାଜା, ତାଙ୍କ ପୂର୍ବ ମାନବ ଶରୀର ହରାଇଗଲା; ଶରୀର ଯାଇଯିବା ପରେ, ରାଜା ଋଷି ବହୁତ ଖୁସି ହେଲେ।" "ମୁଁ ତାଙ୍କୁ କହିଲି, ଏବଂ ସେ ପୁନି ଦେବଲୋକକୁ ଦିବ୍ୟ ରଥରେ ଯାଇଗଲେ; ତାଙ୍କୁ, ଇନ୍ଦ୍ର ସମାନ, ଶୁଭ ଗହଣା ମୋତେ ଦେଲେ।" "ଏହି କାରଣରୁ, କକୁତ୍ସ୍ଥ ବଂଶର ଉତ୍ପନ୍ନ ରାମ, ଏହି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟଜନକ କାର୍ଯ୍ୟ ଦ୍ୱାରା, ବିଦର୍ଭର ରାଜା ଶ୍ୱେତ ପାପମୁକ୍ତ ହେଲେ।" ପୁଲସ୍ତ୍ୟ କହିଲେ: "ଏହି ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ଗଳ୍ପ ଶୁଣି, ରଘୁନନ୍ଦନ ବହୁତ ଆଦର ଓ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟରେ ପ୍ରଶ୍ନ କରିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ।" ରାମ କହିଲେ: "ମହାମୁନି, ବିଦର୍ଭର ରାଜା ଶ୍ୱେତ ତପସ୍ୟା କରିଥିବା ସେ ଭୟଙ୍କର ଜଙ୍ଗଲ କିପରି ହେଲା? ସେ ଜଙ୍ଗଲ କଠିନ, ଜନଶୂନ୍ୟ, ପଶୁ ନଥିଲେ; ରାଜା କିପରି ଏଠିକୁ ତପସ୍ୟା ପାଇଁ ପ୍ରବେଶ କଲେ? ମୁଁ ଜାଣିବାକୁ ଚାହୁଁଛି, ମହାମୁନି।" "ସେ ଅଞ୍ଚଳ, ଏକ ଶତ ଯୋଜନ ଚାରିପଟେ, କିପରି ଜନଶୂନ୍ୟ ହେଲା? ତୁମେ କିପରି ପ୍ରବେଶ କଲେ, ଏବଂ କିପାଇଁ? ଏହି କଥା କହ।" ଅଗସ୍ତ୍ୟ କହିଲେ: "ପ୍ରାଚୀନ କୃତଯୁଗରେ, ଏକ ରାଜା ଥିଲେ, ନାମ ମନୁ, ଦଣ୍ଡଧାରୀ, ଶକ୍ତିଶାଳୀ; ତାଙ୍କ ପୁତ୍ର, ଇକ୍ଷ୍ୱାକୁ, ଲୋକେ ପ୍ରଶଂସା କରିଥିଲେ।" "ତାଙ୍କର ବଡ଼ ପୁତ୍ରକୁ, ଯେଉଁ ଲୋକେ ସମ୍ମାନ କରିଥିଲେ, ସିଂହାସନରେ ବସାଇ, କହିଲେ, 'ପୃଥିବୀରେ ରାଜବଂଶରେ ରାଜା ହୁଅ।'" "ପୁତ୍ର ବାପାଙ୍କୁ ସଂକଳ୍ପ କଲେ, 'ଏଭଳି ହେବ,' ରଘୁନନ୍ଦନ; ତେବେ, ବହୁତ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ, ବାପା ପଛରେ ଏପରି କହିଲେ।" "ମୁଁ ତୁମ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ କାର୍ଯ୍ୟରେ ପ୍ରସନ୍ନ, ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ; ଲୋକମାନେକୁ ଦଣ୍ଡରେ ସୁରକ୍ଷା କର, କିନ୍ତୁ ଅନ୍ୟାୟରେ ଦଣ୍ଡ ଦିଅ ନାହିଁ।" "ଯେଉଁ ଦଣ୍ଡ ମନୁଷ୍ୟମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଅନ୍ୟାୟ କରିଥିବା ଉପରେ ଯଥାଯଥ ଦିଯାଏ, ସେ ଦଣ୍ଡ ରାଜାକୁ ସ୍ୱର୍ଗକୁ ନେଇଯାଏ।" "ଏହିପରି, ଶକ୍ତିଶାଳୀ, ଦଣ୍ଡରେ ସତର୍କ ହୁଅ, ପୁତ୍ର; ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ କରି, ତୁମ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଧର୍ମ ଏହି ପୃଥିବୀରେ ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ହେବ।" "ଏହିପରି, ତାଙ୍କ ପୁତ୍ରକୁ ବହୁତ ଉପଦେଶ ଦେଇ, ମନୁ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଲୋକକୁ ପ୍ରସ୍ଥାନ କଲେ।" "ସେ ପୁତ୍ର ଉତ୍ପାଦନ କିପରି କରିବେ ଭାବି, ବହୁତ କାର୍ଯ୍ୟ କରି, ସେ ପୁତ୍ରମାନେ ପାଇଲେ।" "ସେ ପିତୃମାନେକୁ ସନ୍ତାନ ଦେଇ ପ୍ରସନ୍ନ କଲେ, ଯେଉଁମାନେ ଦେବସନ୍ତାନ ସମ; ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ, ସବୁଠୁ ଶେଷ ଥିଲେ ରଘୁନନ୍ଦନ।" "ସେ ଶୂର, ଶାସ୍ତ୍ରରେ ଦକ୍ଷ, ଲୋକେ ଶିକ୍ଷକ ଭାବେ ସମ୍ମାନ କରୁଥିଲେ; ତାଙ୍କ ପିତା, ବୁଦ୍ଧିମାନ, ତାଙ୍କୁ 'ଦଣ୍ଡ' ନାମ ଦେଲେ।