ଏହି ସମୟରେ, ଏକ ଉତ୍ସୁକ ଜିଜ୍ଞାସା ଦେଖାଯାଏ—ପୃଥିବୀରେ ସେମାନେ କେଉଁ ରାଜା ଥିଲେ, ଯେଉଁମାନେ ଅନ୍ନ ଦାନ କରି ସ୍ୱର୍ଗକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଲେ? ଏବଂ ଅନ୍ନ ଉପରେ ଆଧାରିତ ଯଜ୍ଞମାନେ କେମିତି ହୁଏ? ଶ୍ୱେତ ନାମକ ମହାତ୍ମାଙ୍କର ମନ କିପରି ଭ୍ରମିତ ହେଲା? ସେ କାହିଁକି ଅନ୍ନ ଦାନ କଲେ ନାହିଁ, ଏବଂ ଏହା କାହିଁକି ଋଷିମାନେ ମଧ୍ୟ ଦେଖାଇଲେ ନାହିଁ? ଅନ୍ନ ଦାନର ମହତ୍ତ୍ୱ ଅପାର—ଏଠାରେ ଦିଆଯାଇଥିବା ଅନ୍ନର ଫଳ ପରଲୋକରେ ଲୋକମାନେ ଭୋଗ କରନ୍ତି, ଏବଂ ଏହି ଦ୍ୱାରା ସ୍ୱର୍ଗ ଅବିନାଶୀ ହୁଏ। ଅନ୍ନ ଦାନ ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟ, ଏହି କଥା ସଦା ଉଦ୍ୟମୀ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ କହନ୍ତି। ଇନ୍ଦ୍ର ମଧ୍ୟ ତିନି ଲୋକରେ ଏହି ଦାନ ଦ୍ୱାରା ଭୋଗ କରନ୍ତି। ଏହିପରି ଶତକ୍ରତୁ ନାମରେ ସମସ୍ତ ଦ୍ୱିଜମାନେ ତାଙ୍କୁ ସମ୍ମାନିତ କରନ୍ତି, ଏହି ଉପାଧି ଦ୍ୱାରା ସେ ଦେବମାନ୍ୟ ଅବସ୍ଥାକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେଲେ। ମୁଁ ତୁମମାନଙ୍କଠାରୁ ଦାନ ଦେବତା ଦ୍ୱାରା ସ୍ୱର୍ଗକୁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେବା ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କଥା ଶୁଣିଛି। ଯଦି ପ୍ରାଚୀନ କାଳର କିଛି ଅନ୍ୟ କଥା ଅଛି, ଯାହା ବିଲୁପ୍ତ ହୋଇଯାଇଛି, ତେବେ ମୋତେ କହ। ମୁଁ ଆଉ ଅଧିକ ଶୁଣିବାକୁ ଚାହେଁ। ପୁଲସ୍ତ୍ୟ ଉତ୍ତର ଦେଲେ: ଏହି କଥା ପୂର୍ବେ ମହାତ୍ମା ଅଗସ୍ତ୍ୟ କହିଥିଲେ। ତାଙ୍କୁ ରାମଙ୍କୁ କହିଥିଲେ, ଏବେ ମୁଁ ତୁମକୁ କହିବି। ଭୀଷ୍ମ ପଚାରିଲେ: ଏହି ରାମ କେଉଁ ବଂଶରେ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ, ଯାହାକୁ ଅଗସ୍ତ୍ୟ ପ୍ରାଚୀନ କଥା କହିଥିଲେ? ପୁଲସ୍ତ୍ୟ କହିଲେ: ରାମ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଥିଲେ, ରଘୁବଂଶରେ ଜନ୍ମ ନେଇଥିଲେ। ସେ ଦେବମାନେ ଦିଆଯାଇଥିବା କାର୍ଯ୍ୟ ସଫଳ କଲେ, ଲଙ୍କାରେ ରାବଣଙ୍କୁ ବଧ କଲେ। ପୃଥିବୀର ରାଜା ହେବା ପରେ, ଋଷିମାନେ ତାଙ୍କର ଗୃହକୁ ଆସିଲେ। ସେଇ ମହାତ୍ମାମାନେ ରାଘବଙ୍କ ଗୃହରେ ପହଁଚିଲେ। ତାପରେ ଅଗସ୍ତ୍ୟଙ୍କ ଆଦେଶରେ ଦ୍ୱାରପାଳ ତୁରନ୍ତ ରାମଙ୍କୁ ସୂଚନା ଦେଲେ। ସେ ଋଷିମାନେ ଆସିଛନ୍ତି ବୋଲି ଦ୍ୱାରପାଳ ଖୁସିରେ ଖବର ଦେଲେ। ଦ୍ୱାରପାଳ ରାମଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ—ସେ ଯେପରି ସଂପୂର୍ଣ୍ଣ ଚନ୍ଦ୍ର ଉଦିତ ହେଇଛନ୍ତି ସେପରି ଦେଖାଉଥିଲେ। "କୌଶଳ୍ୟାନନ୍ଦନ, ତୁମ ପାଇଁ ଶୁଭ ହେଉ। ଆଜି ଆଲୋକମୟ ପ୍ରଭାତ। ରଘୁନନ୍ଦନ ତୁମ ଉଦୟ ଦେଖିବାକୁ ଆସିଛନ୍ତି," ଦ୍ୱାରପାଳ କହିଲେ। "ଅଗସ୍ତ୍ୟ ଏବଂ ଅନ୍ୟ ଋଷିମାନେ ତୁମ ଦ୍ୱାରେ ଦଢ଼ିଆଛନ୍ତି, ରାଜନ।" ଏହା ଶୁଣି ରାମ, ସୂର୍ଯ୍ୟପରି ଉଜ୍ଜ୍ୱଳ, ସମ୍ମାନରେ ତାଙ୍କୁ ଗ୍ରହଣ କଲେ। ତେବେ ସେ ଦ୍ୱାରପାଳଙ୍କୁ କହିଲେ: "ଏମିତି ପ୍ରମୁଖ ଋଷିମାନେ ଦ୍ୱାରେ ଅପେକ୍ଷା କରୁଛନ୍ତି, ତୁମେ ତୁରନ୍ତ ଭିତରକୁ ନେଇଯାଅ।" ରାମଙ୍କ ଆଦେଶରେ ଦ୍ୱାରପାଳ ତାଙ୍କୁ ସୁବିଧାସହିତ ଭିତରକୁ ନେଲେ। ଋଷିମାନେ ଆସିବା ପରେ, ରାମ ଜୋଡ଼ିହାତେ ସମ୍ମାନ କଲେ। ସେମାନେ ସୁନ୍ଦର ସୁବର୍ଣ୍ଣ ଆସନ ଉପରେ ବସିଲେ, ତାହା କୁଶ ଘାସରେ ତଳିଥିଲା। ପୁରୋହିତ ତାଙ୍କୁ ପାଦପ୍ରକ୍ଷାଳନ, ଆଚମନ ଓ ଅର୍ଘ୍ୟ ଦେଲେ। ରାମ ତାଙ୍କର କୁଶଳକ୍ଷେମ ପଚାରିଲେ। ସମସ୍ତ ଋଷି, ମହାତ୍ମା, ବେଦବିଦ୍ୟାର୍ଥୀ, ଏମିତି କହିଲେ: "ସବୁ ଭଲ ଅଛି, ବଳଶାଳୀ ରଘୁନନ୍ଦନ। ତୁମେ ଶତ୍ରୁମାନେକୁ ଦଳନ କରି ସୁରକ୍ଷିତ ଅଛ, ଏହା ଆମ ପାଇଁ ଶୁଭ।" "ସୀତାକୁ ଅତ୍ୟନ୍ତ ପାପୀ ରାବଣ ଅପହରଣ କରିଥିଲେ; ତୁମ ଶକ୍ତିରେ ସେ ବଧ ହେଲେ। ଏକା ଏବଂ ସାହାଯ୍ୟ ବିନା, ତୁମେ ତାଙ୍କୁ ବିଜୟ କଲେ—ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ କେହି ଅନ୍ୟ କରିପାରିବେ ନାହିଁ।" "ଆମେ ତୁମ ସାକ୍ଷାତ୍କାର ପାଇଁ ଏଠାକୁ ଆସିଥିଲୁ, ତୁମକୁ ଦେଖି ଆମେ ପବିତ୍ର ହେଲୁ; ରାଜନ, ତୁମେ ଆମକୁ ତପସ୍ବୀ କରିଦେଲା।" "ରାବଣ ବଧ ଦ୍ୱାରା ଆଜି ଲୋକମାନଙ୍କ ଦୁଃଖ ଶେଷ ହେଲା, ଏ ଭୂମିକୁ ଭୟମୁକ୍ତ କରିଦେଲା।" "ସୁଭାଗ୍ୟରେ ତୁମେ ବିଜୟୀ, ଅପାର ପ୍ରାକ୍ରମରେ ଉନ୍ନତ ଅଛ। ଆମେ ତୁମକୁ ଦେଖିଲୁ, କଥା ହେଲୁ, ବର୍ତ୍ତମାନ ଆମେ ଆମ ଆଶ୍ରମକୁ ଫେରିବା।" "ତୁମେ ବନକୁ ପ୍ରବେଶ କରିବାବେଳେ, ମୁଁ ତୁମକୁ ଇନ୍ଦ୍ରଧନୁଷ୍ୟ, ଦୁଇଟି ଅକ୍ଷୟ ତୁଣୀ ଓ ମହାବଳ କବଚ ଦେଇଥିଲି।" "ତୁମେ ଆଉଥରେ ମୋ ଆଶ୍ରମକୁ ଆସିବା ଦରକାର," ଏମିତି କହି ସମସ୍ତ ଋଷି ଦୃଶ୍ୟାନ୍ତର୍ଧାନ ହେଲେ। ଋଷିମାନେ ଚାଲିଯିବା ପରେ, ଧର୍ମନିଷ୍ଠ ରାମ ଚିନ୍ତା କରିବାକୁ ଲାଗିଲେ—"ମୁଁ ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ଆଉ ଥରେ ଅଗସ୍ତ୍ୟଙ୍କ ଆଶ୍ରମକୁ ଯିବି। ମୁଁ ତାଙ୍କଠାରୁ ଦିବ୍ୟ ଗୁପ୍ତ କଥା ଏବଂ ଯାହା କରିବା ଉଚିତ ସେ ସବୁ ଶୁଣିବି।" ଏମିତି ଚିନ୍ତା କରି, ରାମ ନିଶ୍ଚୟ କଲେ—"ମୁଁ ନିଶ୍ଚୟ ଧର୍ମ କରିବି, କାରଣ ଧର୍ମ ସର୍ବୋତ୍କୃଷ୍ଟ ଲକ୍ଷ୍ୟ।" ଏଭଳି ଦଶ ହଜାର ବର୍ଷ ରାମ ରାଜ୍ୟ କଲେ, ଦାନ ଏବଂ ହୋମ କରି, ସେମାନେ ଏହି ବର୍ଷଗୁଡ଼ିକୁ ଏକ ବର୍ଷ ପରି ଅନୁଭବ କଲେ, ଏବଂ ମହାତ୍ମା ରାଘବ ଜନମାନେକୁ ସୁରକ୍ଷିତ ରଖିଲେ। ସେଇ ଦିନ ଏକ ବୃଦ୍ଧ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଗ୍ରାମ ରୁ ତାଙ୍କର ମୃତ ପୁଅକୁ ନେଇ ରାମଙ୍କ ଦ୍ୱାରକୁ ଆସିଲେ। ସେ ଭଲପାଇବାରେ ଭରିଥିବା ଶବ୍ଦରେ କହିଲେ: "ମୋ ପୁଅ ପୂର୍ବ ଜନ୍ମରେ କଣ ଦୁଷ୍କର୍ମ କଲା?" "ମୋ ଏକମାତ୍ର ପୁଅ ଏପରି କମ୍ ବୟସରେ, ପଞ୍ଚ ବର୍ଷରେ, ଯୁବା ହେବା ପୂର୍ବରୁ, ମୃତ୍ୟୁ ବରଣ କଲା କାହିଁକି?" "ମୋ ସନ୍ତାନ ଅକାଳରେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କଲା, ମୋ ଦୁଃଖ ଅପାର। ସେ ପିତାଙ୍କ ପିତୃକାର୍ଯ୍ୟ କରିପାରିଲା ନାହିଁ, ଯମଲୋକକୁ ଚଲିଗଲା।" "ନିଶ୍ଚୟ ଏହି ଦୁଃଖ ରାମଙ୍କ ଦୋଷରୁ ହେଲା; ଶିଶୁ, ବ୍ରାହ୍ମଣ କିମ୍ବା ନାରୀ ବଧ ରାଘବଙ୍କ ନାଶ ଆଣେ।" "ମୋ ମୃତ୍ୟୁ ହେଲେ ନିଶ୍ଚୟ ରାମ ତାଙ୍କ ଭାର୍ଯ୍ୟା ସହିତ ନଶ୍ୱରତାକୁ ପ୍ରବେଶ କରିବେ।" ଏ ସବୁ ଶୁଣି ରାଘବ ଦୁଃଖ ଓ ଶୋକରେ ଭରିଗଲେ। ସେ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ଶାନ୍ତ କରି, ବଶିଷ୍ଠଙ୍କୁ ପଚାରିଲେ: "ଏଇ ପରିସ୍ଥିତିରେ ମୁଁ କଣ କରିବି?" "ମୁଁ ଆଗ୍ନିକୁ ପ୍ରାଣ ଦେଇଦେବି କିମ୍ବା ପାହାଡ଼ରୁ ଝାପିପଡ଼ିବି; କିପରି ଏହି ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କ କଥା ଶୁଣି ପୁନି ପବିତ୍ରତା ପାଇପାରିବି?