म्लेच्छेषु पार्वतीयेषु कुत्सिते कुत्सिते तथा। मूर्खेषु चावलिप्तेषु अभिशप्ते दुरात्मनि
म्लेच्छ, पार्वतीचे अनुयायी, नीच, मूर्ख, अपवित्र, शापित आणि दुष्ट अशा लोकांमध्ये ती वास करील.
एवंविधे नरे स्यात्ते वसतिःशापकारिता। शापं दत्वाततस्तस्या इन्द्राणीमशपत्ततदा
अशा माणसात, शापामुळे लक्ष्मीचा वास होईल; हा शाप दिल्यावर तिने इंद्राणीला देखील शाप दिला.
ब्रह्महत्या गृहीतेंद्रे पत्यौ तेदुःखभागिनि। नहुषापहृते राज्ये दृष्ट्वा त्वांयाचयिष्यति
इंद्रावर ब्रह्महत्या लागली, त्याला पकडण्यात आलं आणि त्याची पत्नी दुःखात राहिली. नहुषाने राज्य घेतल्यावर ती तुझ्याकडे येईल आणि तुझी विनंती करील.
अहमिन्द्रः कथं चैषा नोपस्थास्यति बालिशा। सर्वान्देवान्हनिष्यामि न लप्स्येहं शचीं यदि
मीच इंद्र आहे, मग ही भोळी बाई माझ्याकडे का येणार नाही? जर मला शची मिळाली नाही, तर मी सगळ्या देवांना नष्ट करीन.
नष्टा त्वं च तदा त्रस्ता वाक्पतेर्दुःखिता गृहे। वसिष्यसे दुराचारे मम शापेन गर्विते
त्या वेळी तू घाबरलेली आणि हरवलेली, वाक्पतीच्या घरी दुःखी राहशील. माझ्या शापामुळे, अहंकारी असलेल्या तुला वाईट वागणुकीतच राहावं लागेल.
देवभार्यासु सर्वासु तदा शापमयच्छत। न चापत्यकृतां प्रीतिमेताः सर्वा लभिष्यथ
त्या वेळी सर्व देवांच्या पत्नी शापित झाल्या आणि त्यांना मुलांमध्ये आनंद मिळणार नाही.
दह्यमाना दिवारात्रौ वंध्याशब्देन दूषिताः। गौर्य्यप्येवं तदा शप्ता सावित्र्या वरवर्णिनी
दिवस-रात्र जळत, 'वंध्या' म्हणून अपमानित होत, गौरीलाही त्या वेळी सावित्रीने शाप दिला.
रुदमाना तु सा दृष्टा विष्णुना च प्रसादिता। मा रोदीस्त्वंविशालाक्षि एह्यागच्छ सदाशुभे
ती रडताना विष्णूने तिला पाहिलं आणि तिला शांत केलं. 'रडू नकोस, मोठ्या डोळ्यांची, ये इथे, नेहमी शुभेच्छा असलेली.' असं त्याने सांगितलं.
प्रविश्य च सभां देहि मेखलां क्षौमवाससी। गृहाण दीक्षां ब्रह्माणिपादौ च प्रणमामि ते
सभेत जा, मेखला आणि शुभ्र वस्त्र दे, दीक्षा घे आणि मी तुझ्यासाठी ब्रह्माच्या पायांना वंदन करतो.
एवमुक्ताऽब्रवीदेनं न करोमि वचस्तव। तत्रचाहं गमिष्यामि यत्रश्रोष्ये न वै ध्वनिम्
असं सांगितल्यावर तिने उत्तर दिलं, 'मी तुझं म्हणणं मान्य करणार नाही. मी तिथे जाईन जिथे मला कोणताही आवाज ऐकू येणार नाही.'
एतावदुक्त्वा सारुह्य तस्मात्स्थानद्गिरौ स्थिता। विष्णुस्तदग्रतःस्थित्वाबध्वा च करसम्पुटं
इतकं बोलून ती त्या ठिकाणी डोंगरावर गेली आणि उभी राहिली. विष्णू तिच्यासमोर हात जोडून उभा राहिला.
तुष्टाव प्रणतो भूत्वा भक्त्या परमयास्थितः। "विष्णुरुवाच। सर्वगा सर्वभूतेषु द्रष्टव्या सर्वतोद्भुता
तो नम्रपणे वाकून, अत्यंत भक्तीने तिचं स्तवन करू लागला. 'विष्णू म्हणाला: जी सर्वत्र आहे, सर्व जीवांत वावरते, आणि सर्व दिशांना प्रकट होते—'
सदसच्चैव यत्किंचिद्दृश्यं तन्न विना त्वया। तथापियेषु स्थानेषु द्रष्टव्या सिद्धिमीप्सुभिः
'जे काही आहे, दिसणारं किंवा अदृश्य, ते तुझ्याशिवाय दिसत नाही. तरीही, या ठिकाणी सिद्धी मिळवू इच्छिणाऱ्यांना ती दिसते.'
स्मर्तव्या भूमिकामैर्वा तत्प्रवक्ष्यामि तेग्रतः। सावित्री पुष्करेनाम तीर्थानां प्रवरे शुभे
'ज्यांना पृथ्वी हवी आहे, त्यांनी तिला आठवावं. मी तुला सांगतो: सावित्री, पुष्कर नावाने, तीर्थांमध्ये श्रेष्ठ आहे.'
वाराणस्यां विशालाक्षी नैमिषे लिंगधारिणी। प्रयागे ललितादेवी कामुका गन्धमादने
'वाराणसीत ती विशालाक्षी आहे; नैमिषात ती लिंगधारिणी आहे; प्रयागात ती ललिता देवी आहे; गंधमादनात ती कामुका आहे.'
मानसे कुमुदा नाम विश्वकाया तथाम्बरे। गोमन्ते गोमती नाम मन्दरेकामचारिणी
'मानसात ती कुमुदा नावाने ओळखली जाते; आकाशात ती विश्वकाया आहे; गोमंतात ती गोमती आहे; मंदारावर ती मुक्तपणे वावरते.'
मदोत्कटा चैत्ररथे जयन्ती हस्तिनापुरे। कान्यकुब्जे तथा गौरीरम्भा मलयपर्वते
'चित्ररथात ती मदोत्कटा आहे; जयंती, हस्तिनापुरात; कण्याकुब्जात ती गौरी आहे; अंबा, मलय पर्वतावर.'
एकाम्रके कीर्तिमती विश्वा विश्वेश्वरी तथा। कर्णिके पुरुहस्तेति केदारे मार्गदायिका
'एकाम्रात ती कीर्तिमती आहे; विश्वात ती विश्वेश्वरी आहे; कर्णिकेत ती पुरुहस्ती म्हणून ओळखली जाते; केदारात ती मार्गदायिका आहे.'
नन्दा हिमवतः पृष्टे गोकर्णे भद्रकालिका। स्थाण्वीश्वरे भवानी तु बिल्वकेबिल्वपत्रिका
'हिमालयाच्या उतारावर ती नंदा आहे; गोकरणात ती भद्रकालिका आहे; स्थाण्विश्वरात ती भवानी आहे; बिल्वकेत ती बिल्वपत्रिका आहे.'
श्रीशैले माधवीदेवी भद्राभद्रेश्वरी तथा। जया वराहशैले तु कमलाकमलालये
'श्रीशैलावर ती माधवी देवी आहे; भद्रभद्रेश्वरात ती भद्रा आहे; वराहशैलावर ती जया आहे; कमलालयात ती कमला आहे.'
रुद्रकोट्यां तुरुद्राणी काली कालञ्जरे तथा। महालिंगे तु कपिला कर्कोटे मंगलेश्वरी
रुद्रकोटीला तुरुद्राणी, काळिंजरला काली, महालिंगाजवळ कपिला आणि कर्कोट येथे मंगलेश्वरी अशी देवी वास करते.
शालिग्रामे महादेवी शिवलिंगेजलप्रिया। मायापुर्यां कुमारीतु सन्तानेललितातथा
शाळिग्राम येथे महादेवी, शिवलिंगाजवळ जलप्रिया, मायापूरमध्ये कुमारी आणि संतान येथे ललिता असे नाव आहे.
उत्पलाक्षी सहस्राक्षे हिरण्याक्षे महोत्पला। गयायां मंगला नाम विमला पुरुषोत्तमे
उत्पलाक्षी येथे सहस्राक्षी, हिरण्याक्षाजवळ महोत्पला, गया येथे मंगला आणि पुरुषोत्तम क्षेत्री विमला असे देवीचे नाव आहे.
विपाशायाममोघाक्षी पाटला पुण्यवर्द्धने। नारायणी सुपार्श्वे तु त्रिकूटे भद्रसुंदरी
विपाशा येथे अमोघाक्षी, पाटलाजवळ पुण्यवर्धिनी, सुपार्श्व येथे नारायणी आणि त्रिकूटावर भद्रसुंदरी वसते.
विपुले विपुला नाम कल्याणी मलयाचले। कोटवी कोटितीर्थे तु सुगंधा माधवीवने
विपुला या स्थळी विपुला नावाची देवी, मलयाचलावर कल्याणी, कोटितीर्थाजवळ कोटवी आणि माधवीवनात सुगंधा आहे.
कुब्जाम्रके त्रिसन्ध्या तु गंगाद्वारे हरिप्रिया। शिवकुण्डे शिवानंदा नन्दिनी देविकातटे
कुब्जाम्रक येथे त्रिसंध्या, गंगाद्वाराजवळ हरिप्रिया, शिवकुंडावर शिवानंदा आणि देविकातटावर नंदिनी आहे.
रुक्मिणी द्वारवत्यां तु राधा वृन्दावने तथा। देवकी मथुरायां तु पाताले परमेश्वरी
द्वारवतीमध्ये रुक्मिणी, वृंदावनात राधा, मथुरेला देवकी आणि पाताळात परमेश्वरी असे देवीचे रूप आहे.
चित्रकूटे तथा सीता विंध्ये विंध्यनिवासिनी। सह्याद्रावेकवीरा तु हरिश्चन्द्रे तु चन्द्रिका
चित्रकूटावर सीता, विंध्यात विंध्यनिवासिनी, सह्याद्रीवर एकवीरा आणि हरिश्चंद्रावर चंद्रिका देवी आहे.
रमणा रामतीर्थे तु यमुनायां मृगावती। करवीरे महालक्ष्मी रुमादेवी विनायके
रमण येथे रामतीर्थ, यमुनाजवळ मृगावती, करवीरात महालक्ष्मी आणि विनायकाजवळ रुमादेवी आहे.
अरोगा वैद्यनाथे तु महाकाले महेश्वरी। अभया पुष्पतीर्थे तु अमृता विंध्यकन्दरे
वैद्यनाथ येथे आरोगा, महाकाळाजवळ महेश्वरी, पुष्पतीर्थावर अभया आणि विंध्यकंदरात अमृता देवी आहे.