सार्धं शक्रेण सोऽपश्यन्नीयमानामथांबरे। केशिना दानवेंद्रेण चित्रलेखामथोर्वशीम्
तेथे, शक्रासोबत, त्याने केशिन या दानवराजाकडून चित्रलेखा आणि उर्वशीला आकाशातून नेताना पाहिले.
तं विनिर्जित्य समरे विविधायुधपातनैः। पुरा शक्रोपि समरे येन वज्री विनिर्जितः
त्याने त्या युद्धात विविध शस्त्रांच्या वर्षावाने केशिनला हरवले. पूर्वी ज्याने वज्रधारी इंद्रालाही युद्धात जिंकले होते.
मित्रत्वमगमत्तेन प्रादादिंद्राय चोर्वशीं। ततःप्रभृति मित्रत्वमगमत्पाकशासनः
त्यांच्यात मैत्री झाली आणि त्याने उर्वशीला इंद्राला दिले. तेव्हापासून इंद्र त्याचा मित्र झाला.
सर्वलोकेतिशयितं पुरूरवसमेव तम्। प्राह वज्री तु संतुष्टो नीयतामियमेव च
तेव्हा वज्रधारी इंद्र, सर्व लोकांमध्ये श्रेष्ठ असलेल्या पुरूरवासाला आनंदाने म्हणाला, "ही उर्वशी तुझ्याकडे जाऊ दे."
सा पुरूरवसः प्रीत्यै चागायच्चरितं महत्। लक्ष्मीस्वयंवरंनाम भरतेन प्रवर्तितम्
पुरूरवासाच्या आनंदासाठी उर्वशीने एक महान कथा गायली—लक्ष्मीच्या स्वयंवराची, जी भरताने सुरू केली होती.
मेनकां चोर्वशीं रंभां नृत्यध्वमिति चादिशत्। ननर्त सलयं तत्र लक्ष्मीरूपेण चोर्वशी
त्याने मेनका, उर्वशी आणि रंभा यांना नृत्य करण्यास सांगितले. तेथे उर्वशी लक्ष्मीच्या रूपात सुरेखपणे नाचली.
सा पुरूरवसं दृष्ट्वा नृत्यंती कामपीडिता। विस्मृताभिनयं सर्वं यत्पुरातनचोदितम्
नाचताना, पुरूरवासाला पाहून, उर्वशी प्रेमाने व्याकुळ झाली आणि तिने पूर्वी शिकवलेली सर्व अभिनयाची अंगविक्षेप विसरली.
शशाप भरतः क्रोधाद्वियोगात्तस्य भूतले। पंचपंचाशदब्दानि लताभूता भविष्यसि
भरताने रागाने तिला शाप दिला, "पृथ्वीवर पंचावन्न वर्षे तू वेलीसारखी राहशील."
ततस्तमुर्वशी गत्वा भर्त्तारमकरोच्चिरं। शापानुभवनांते च उर्वशी बुधसूनुना
मग उर्वशी आपल्या पतीकडे गेली आणि बराच काळ त्याच्यासोबत राहिली. शाप भोगून झाल्यावर उर्वशी बुधपुत्रासोबत एकत्र झाली.
अजीजनत्सुतानष्टौ नामतस्तान्निबोध मे। आयुर्दृढायुर्वश्यायुर्बलायुर्धृतिमान्वसुः
तिने त्याला आठ मुलगे दिले. त्यांची नावे ऐक—आयु, दृढायू, वश्यायू, बलायू, धृतिमान, वसु,
दिव्यजायुः शतायुश्च सर्वे दिव्यबलौजसः। आयुषो नहुषः पुत्रो वृद्धशर्मा तथैव च
दिव्यजायू आणि शतायू—हे सर्व दिव्य बळ आणि तेज असलेले. आयुचा मुलगा नहुष आणि वृद्धशर्मा हेही होते.
रजिर्दंडो विशाखश्च वीराः पंचमहारथाः। रजेः पुत्रशतं जज्ञे राजेया इति विश्रुतं
रजी, दंड आणि विशाख हे पाच वीर महायोद्धे होते. रजीला शंभर पुत्र झाले, त्यांना राजेय असे प्रसिद्ध नाव पडले.
रजिराराधयामास नारायणमकल्मषं। तपसा तोषितो विष्णुर्वरं प्रादान्महीपतेः
रजीनं पवित्र नारायणाचं भक्तीने पूजन केलं. त्याच्या कठोर तपामुळे विष्णू प्रसन्न झाला आणि त्याला वर दिला, हे राजन.
देवासुरमनुष्याणामभूत्स विजयी तदा। अथ देवासुरं युद्धमभूद्वर्षशतत्रयम्
त्या वेळी रजी देव, दैत्य आणि माणसांवर विजय मिळवला. मग देव आणि दैत्यांमध्ये तीनशे वर्षं मोठं युद्ध झालं.
प्रह्लादशक्रयोर्भीमं न कश्चिद्विजयी तयोः। ततो देवासुरैः पृष्टः पृथग्देवश्चतुर्मुखः
प्रह्लाद आणि इंद्र यांच्या भयंकर लढाईत कोणताही जिंकू शकला नाही. मग देव आणि दैत्य वेगवेगळे जाऊन चतुर्मुख देवाला भेटले.
अनयोर्विजयी कः स्याद्रजिर्यत्रेति सोब्रवीत्। जयाय प्रार्थितो राजा सहायस्त्वं भवस्व नः
'रजी जिथे आहे, तिथे या दोघांपैकी कोण जिंकेल?' असं त्यांनी विचारलं. विजयासाठी राजाला आमचा साथीदार हो म्हणून विनंती केली.
दैत्यैः प्राह यदि स्वामी वो भवामि ततस्त्वलम्। नासुरैः प्रतिपन्नं तत्प्रतिपन्नं सुरैस्तदा
दैत्यांना तो म्हणाला, 'मी तुमचा स्वामी झालो तर मग ठीक आहे.' पण दैत्यांनी मान्य केलं नाही; तेव्हा देवांनी ते लगेच स्वीकारलं.
स्वामी भव त्वमस्माकं बलनाशय विद्विषः। ततो विनाशिताः सर्वे ये वध्या वज्रपाणिनः
'आमचा स्वामी हो आणि आमच्या शत्रूंचं बळ नष्ट कर,' असं देवांनी सांगितलं. मग वज्रधारी इंद्राने मारायचे जे होते ते सगळे नष्ट झाले.
पुत्रत्वमगमत्तुष्टस्तस्येंद्रः कर्मणा ततः। दत्त्वेंद्राय पुरा राज्यं जगाम तपसे रजिः
राजाच्या कृतीने इंद्र खूष झाला आणि त्याला आपला मुलगा मानलं. आधीच इंद्राला राज्य देऊन रजी तपासाठी निघून गेला.
रजिपुत्रैस्तदाछिन्नं बलादिंद्रस्य वैयदा। यज्ञभागश्च राज्यं च तपोबलगुणान्वितैः
नंतर रजीच्या मुलांनी तपाच्या बळावर इंद्राचं सामर्थ्य, यज्ञातील भाग आणि राज्य काढून घेतलं.
राज्यभ्रष्टस्ततः शक्रो रजिपुत्रनिपीडितः। प्राह वाचस्पतिं दीनः पीडितोऽस्मि रजेः सुतैः
राज्य गमावून आणि रजीच्या मुलांनी त्रास दिल्यामुळे इंद्र दुःखी झाला आणि बृहस्पतीला म्हणाला.
न यज्ञभागो राज्यं मे पीडितस्य बृहस्पते। राज्यलाभाय मे यत्नं विधत्स्व धिषणाधिप
'बृहस्पती, माझा यज्ञातील भाग आणि राज्य गेले, मी खूप दुःखी आहे; हे बुध्दीचे स्वामी, मला पुन्हा राज्य मिळवण्यासाठी काहीतरी उपाय कर.'
ततो बृहस्पतिः शक्रमकरोद्बलदर्पितम्। ग्रहशांतिविधानेन पौष्टिकेन च कर्मणा
मग बृहस्पतीने ग्रहशांती आणि पौष्टिक कर्मांनी इंद्राला पुन्हा बळकट आणि गर्विष्ठ केलं.
गत्वाथ मोहयामास रजिपुत्रान्बृहस्पतिः। जिनधर्मं समास्थाय वेदबाह्यं स धर्मवित्
मग बृहस्पतीने वेदज्ञ असूनही वेदाबाह्य जैन धर्म स्वीकारून रजीच्या मुलांना भ्रमित केलं.
वेदत्रयीपरिभ्रष्टांश्चकार धिषणाधिपः। वेदबाह्यान्परिज्ञाय हेतुवादसमन्वितान्
बुद्धीच्या स्वामीने त्यांना वेदत्रयीपासून दूर केलं, कारण ते वेदाबाह्य आणि तर्काने भरलेले होते हे त्याने ओळखलं.
जघान शक्रो वज्रेण सर्वान्धर्मबहिष्कृतान्। नहुषस्य प्रवक्ष्यामि पुत्रान्सप्तैव धार्मिकान्
इंद्राने धर्माबाहेर गेलेल्यांना आपल्या वज्राने ठार मारलं. आता मी तुझ्याशी नहुषाचे सात धर्मशील पुत्र सांगतो.
यतिर्ययातिश्शर्यातिरुत्तरः पर एव च। अयतिर्वियतिश्चैव सप्तैते वंशवर्द्धनाः
यती, ययाति, शर्याती, उत्तान, पर, अयति आणि वियति — हे सातजण वंश वाढवणारे होते.
यतिः कुमारभावेपि योगी वैखानसोभवत्। ययातिरकरोद्राज्यं धर्मैकशरणः सदा
यती लहानपणीच वैखानस पंथाचा योगी झाला. ययाति नेहमी धर्माचा आधार घेत राज्य करत असे.
शर्मिष्ठा तस्य भार्याभूद्दुहिता वृषपर्वणः। भार्गवस्यात्मजा चैव देवयानी च सुव्रता
वृषपर्वाचा कन्या शर्मिष्ठा त्याची पत्नी झाली; आणि भृगुवंशातील देवयानी ही सुद्धा त्याची पत्नी होती.
ययातेः पंचदायादास्तान्प्रवक्ष्यामि नामतः। देवयानी यदुं पुत्रं तुर्वसुं चाप्यजीजनत्
आता मी ययातिच्या पाच वारसांची नावे सांगतो: देवयानीने त्याला यदु आणि तुर्वसु हे दोन पुत्र दिले.