सूर्यवंशध्वजो रामो राघवः सद्गुणार्णवः । काकुत्स्थो वीरराड्राजा राजधर्मधुरंधरः
तो सूर्यवंशाचा पताका राम, रघुकुलातील, उत्तम गुणांचा सागर, काकुत्स्थ वंशाचा, वीरांचा राजा आणि राजधर्म पाळणारा होता.
नित्यस्वस्थाश्रयः सर्वभद्र ग्राही शुभैकदृक् । नररत्नं रत्नगर्भो धर्माध्यक्षो महानिधिः । सर्वश्रेष्ठाश्रयः सर्वशास्त्रार्थग्रामवीर्यवान्
तो नेहमी स्थिरचित्त असणाऱ्यांचा आधार, सर्व शुभ गोष्टी स्वीकारणारा, नेहमी चांगल्याकडे लक्ष ठेवणारा, माणसांत रत्न, रत्नातून जन्मलेला, धर्माचा मुख्य, मोठा धनसंपन्न, सर्वश्रेष्ठांचा आधार आणि सर्व शास्त्रार्थात सामर्थ्यवान होता.
जगद्वशो दाशरथिः सर्वरत्नाश्रयो नृपः । समस्तधर्मसूः सर्वधर्मद्रष्टाऽखिलाघहा
दशरथाचा पुत्र म्हणून त्याने संपूर्ण जग आपल्या अधीन केले, सर्व रत्नांचा आधार होता, सर्व धर्मांचा मूळ, सर्व धर्म जाणणारा आणि सर्व पापांचा नाश करणारा राजा होता.
अतींद्रो ज्ञानविज्ञानपारदश्च क्षमांबुधिः । सर्वप्रकृष्टशिष्टेष्टो हर्षशोकाद्यनाकुलः । पित्राज्ञात्यक्तसाम्राज्यः सपन्नोदयनिर्भयः
तो इंद्रापेक्षा श्रेष्ठ, ज्ञान आणि विज्ञानात पारंगत, क्षमाशीलतेचा महासागर, सर्वश्रेष्ठांचा आवडता, आनंद-दुःख यात कधीही विचलित न होणारा, वडिलांच्या आज्ञेने राज्य सोडणारा आणि संपन्न असूनही निर्भय होता.
गुहदेशार्पितैश्वर्यः शिवस्पर्द्धाजटाधरः । चित्रकूटाप्तरत्नाद्रिर्जगदीशो वनेचरः
गुहाला राज्य सोपवून, जटाधारी शिवाशी स्पर्धा करणारा, चित्रकूटातील रत्नमाळा मिळवणारा आणि जगाचा स्वामी म्हणून वनात फिरणारा होता.
यथेष्टामोघसर्वास्त्रो देवेंद्रतनयाक्षिहा । ब्रह्मेंद्रदिनतैषीको मारीचघ्नो विराधहा
त्याच्या सर्व अस्त्रांनी इच्छेप्रमाणे अचूक काम केले. त्याने देवेन्द्रपुत्राचे डोळे नष्ट केले, ब्रह्मा आणि इंद्राची कृपा मिळवली, मारीच आणि विराधाचा वध केला.
ब्रह्मशापहताशेष दंडकारण्यपावनः । चतुर्दशसहस्रोग्र रक्षोघ्नैकशरैकधृक्
त्याने ब्रह्माच्या शापाचे सर्व परिणाम दूर केले, दंडकारण्य शुद्ध केले आणि एकाच बाणाने चौदा हजार भयंकर राक्षसांचा नाश केला.
खरारिस्त्रिशिरोहंता दूषणघ्नो जनार्दनः । जटायुषोऽग्निगतिदोऽगस्त्यसर्वस्व मंत्रराट्
त्याने खर, त्रिशिरा आणि दूषण यांचा वध केला; जनार्दन म्हणून जटायूला अग्निप्राप्ती दिली, अगस्त्याला सर्व काही दिले आणि मंत्रांचा राजा झाला.
लीलाधनुः कोट्यपास्तदुंदुभ्यस्थिमहाचयः । सप्ततालव्यधाकृष्ट ध्वस्तपातालदानवः
त्याने सहजपणे धनुष्य तोडले, दुंदुभीच्या हाडांचा ढीग उधळून दिला, सात साल वृक्ष भेदले आणि पाताळातील दानवांचा नाश केला.
सुग्रीवराज्यदो हीनमनसैवाभयप्रदः । हनुमद्रुद्रमुख्येश समस्तकपिदेहभृत्
त्याने सुग्रीवाला राज्य दिले, मन खचलेल्या माणसांनाही निर्भयता दिली, हनुमान, रुद्र आणि सर्व वानरांमध्ये प्रमुख झाला आणि सर्व वानरांचा पोशिंदा ठरला.
सनागदैत्यबाणैकव्याकुलीकृतसागरः । सम्लेच्छकोटिबाणैकशुष्कनिर्दग्धसागरः
त्याने अंगद आणि दैत्य बाणाच्या सहाय्याने एका बाणाने समुद्र ढवळून काढला, आणि असंख्य म्लेच्छांनी भरलेल्या समुद्राला एकाच बाणाने वाळवून जाळून टाकले.
समुद्राद्भुतपूर्वैक बंधसेतुर्यशोनिधिः । असाध्यसाधको लंकासमूलोत्कर्षदक्षिणः
त्याने समुद्रावर अद्भुत असा पूल बांधला, ज्यामुळे त्याची कीर्ती अमर झाली; अशक्य ते शक्य केले, लंकेला मुळासकट उपटले आणि दक्षिण दिशेत कुशलता दाखवली.
वरदृप्तजगच्छल्य पौलस्त्यकुलकृंतनः । रावणिघ्नः प्रहस्तच्छित्कुंभकर्णभिदुग्रहा
वरांनी गर्विष्ठ झालेल्या जगाला तो काटा ठरला, पौलस्त्य वंशाचा नाश केला, रावणाचा वध केला, प्रहस्ताचा शिरच्छेद केला आणि कुम्भकर्णाचा पराभव केला.
रावणैकशिरश्च्छेत्ता निःशंकेंद्रैकराज्यदः । स्वर्गास्वर्गत्वविच्छेदी देवेंद्रानिंद्रताहरः
त्याने एकट्याने रावणाचे डोके छाटले, निर्भयपणे इंद्राला राज्य दिले, स्वर्ग आणि अस्वर्ग यातील भेद संपवला आणि देवांचा खोटा दर्जा काढून टाकला.
रक्षो देवत्वहृद्धर्मा धर्मत्वघ्नः पुरुष्टुतः । नतिमात्रदशास्यारिर्दत्तराज्यविभीषणः
त्याने राक्षसांचे दैवतपण काढून घेतले, देवांच्या हृदयात धर्म स्थापन केला, अधर्माचा नाश केला, श्रेष्ठ लोकांनी त्याचे स्तुती केली, आणि फक्त नम्रतेने दहा मुख असलेल्या शत्रूचा पराभव केला व विभीषणाला राज्य दिले.
सुधावृष्टिमृताशेष स्वसैन्योज्जीवनैककृत् । देवब्राह्मणनामैक धाता सर्वामरार्चितः
त्याने अमृतवृष्टी करून आपल्या संपूर्ण सैन्याला पुन्हा जिवंत केले, देव आणि ब्राह्मणांचा एकमेव आधार, सर्वांचा पालनकर्ता आणि सर्व अमरांनी पूजिला गेलेला होता.
ब्रह्मसूर्येंद्ररुद्रादि वृंदार्पितसतीप्रियः । अयोध्याखिलराजन्यः सर्वभूतमनोहरः
सतीचे प्रिय, ब्रह्मा, सूर्य, इंद्र, रुद्र आणि इतरांनी पूजलेला, अयोध्येतील सर्व राजांचा राजा, सर्व जीवांना मोहून टाकणारा.
स्वामितुल्यकृपादंडो हीनोत्कृष्टैकसत्प्रियः । स्वपक्षादिन्यायदर्शी हीनार्थाधिकसाधकः
आपल्या स्वामीसारखीच करुणा दाखवणारा, नेहमी श्रेष्ठ कल्याणच आवडणारा, आपल्या बाजूने न्याय करणारा आणि गरजूंसाठी अधिक साध्य करणारा.
व्याधव्याजानुचितकृत्तारकोखिलतुल्यकृत् । पार्वत्याधिक्यमुक्तात्मा प्रियात्यक्तः स्मरारिजित्
तो कधीही बहाणा किंवा आजार न करता योग्य वर्तन करणारा, तारकांसारखा तेजस्वी, पार्वतीपेक्षा श्रेष्ठ, मुक्त आत्मा आणि स्मरारिजिताचा प्रिय.
साक्षात्कुशलवच्छद्मेंद्रादितातोऽपराजितः । कोशलेंद्रो वीरबाहुः सत्यार्थ त्यक्तसोदरः
कुशल व लव यांच्या रूपात प्रत्यक्ष कुशल असलेला, इंद्र व इतरांनाही न जिंकता आलेला, कोशलाचा राजा, बलवान बाहू, सत्यासाठी भावांना सोडणारा.
शरसंधाननिर्धूत धरणीमंडलोदयः । ब्रह्मादिकाम्यसांनिध्यसनाथीकृतदैवतः
आपल्या बाणांच्या सामर्थ्याने पृथ्वीचे साम्राज्य दूर करणारा, ब्रह्मा व इतर देवांची इच्छा पूर्ण करून त्यांना आपला रक्षक बनवणारा.
ब्रह्मलोकाप्तचांडालाद्यशेषप्राणिसार्थकः । स्वनीतगर्दभाश्वादिश्चिरायोध्यावनैककृत्
ब्रह्मलोकापासून चांडाळांपर्यंत सर्व जीवांचे जीवन अर्थपूर्ण करणारा, स्वतःच्या मार्गदर्शनाने गाढवे व घोडे चालवणारा, अयोध्येचे वन दीर्घ काळ जपणारा.
रामद्वितीयः सौमित्रिर्लक्ष्मणः प्रहतेंद्रजित् । विष्णुभक्ताप्तरामांघ्रिपादुकाराज्यनिर्वृतः
रामासारखा दुसरा, सौमित्र लक्ष्मण, इंद्रजिताचा वध करणारा, विष्णूभक्त, रामाच्या पादुकांद्वारे राज्य करून आनंदी.
भरतोऽसह्यगंधर्वकोटिघ्नो लवणांतकः । शत्रुघ्नो वैद्यराजायुर्वेदगर्भौषधीपतिः
भरत, असंख्य गंधर्वांचा नाश करणारा, लवणाचा अंत करणारा; शत्रुघ्न, वैद्यराज, आयुर्वेद व औषधींचा स्वामी.
नित्यामृतकरो धन्वंतरिर्यज्ञो जगद्धरः । सूर्यारिघ्नः सुराजीवो दक्षिणेशो द्विजप्रियः
धन्वंतरि, नेहमी अमृत देणारा, यज्ञ करणारा व जगाचा पालन करणारा; सूर्याचे शत्रू नष्ट करणारा, देवांमध्ये वास करणारा, दक्षिण दिशेचा स्वामी, ब्राह्मणांचा प्रिय.
छिन्नमूर्धायदेशार्कः शेषांगस्थापितामरः । विश्वार्थाशेषकद्रास्त्र शिरच्छेदाक्षताकृतिः
जिथे शिरं छाटली जातात त्या देशाचा सूर्य, शेषाच्या अंगांमध्ये अमरत्व मिळवलेला, विश्वाच्या कल्याणासाठी कद्रूच्या पुत्रांचा नाश करणारा, छेदनानेही ज्याचे रूप अखंड राहते.
वाजपेयादिनामाग्निर्वेदधर्मपरायणः । श्वेतद्वीपपतिः सांख्यप्रणेता सर्वसिद्धिराट्
वाजपेय व इतर यज्ञांमध्ये अग्निरूप, वेदधर्माला समर्पित, श्वेतद्वीपाचा स्वामी, सांख्याचा प्रवर्तक, सर्व सिद्धींचा राजा.
विश्वप्रकाशितज्ञानयोगमोहतमिस्रहा । देवहूत्यात्मजः सिद्धः कपिलः कर्दमात्मजः
ज्ञान व योगाने जगातील अज्ञान व मोहाचा अंधकार दूर करणारा, देवहूती व कर्दमाचा पुत्र, सिद्ध कपिल.
योगस्वामी ध्यानभंग सगरात्मजभस्मकृत् । धर्मो वृषेन्द्रः सुरभीपतिः शुद्धात्मभावितः
योगाचा स्वामी, ध्यान भंग करणारा, सगराच्या पुत्रांना भस्म करणारा, धर्म, वृषभांचा राजा, सुरभीचा स्वामी, शुद्ध आत्म्याने भरलेला.
शंभुस्त्रिपुरदाहैकस्थैर्थविश्वरथोद्वहः । भक्तशंभुजितो दैत्यामृतवापीसमस्तपः
शंभू, त्रिपुराचा एकटा नाश करणारा, विश्वरथ उचलणारा, भक्तांनी पूजलेला, दैत्यांच्या अमृतकूपाजवळ तप करणारा.