तयोर्युद्धमभूद्घोरमद्भुतं लोमहर्षणम् । तद्दृष्ट्वाऽकांडकल्पांत शंकया तत्र सुःसुराः
त्यांच्या दोघांमध्ये एक भयंकर आणि अद्भुत युद्ध सुरू झालं, ते पाहून अंगावर काटा येईल असं होतं. ते दृश्य पाहून तिथल्या देवांना वाटलं की अचानकच जगाचा अंत आला आहे.
सर्वास्त्रैस्तावदन्योन्यं जघ्नतुर्भीमविक्रमौ । पद्भिः पृथ्वीं चालयंतौ कंपयंतौ नभः स्वनैः
दोन्ही भीषण पराक्रमी वीरांनी सर्व अस्त्रांनी एकमेकांवर हल्ला केला. त्यांच्या पावलांनी पृथ्वी हादरली आणि त्यांच्या गर्जनेमुळे आकाशही थरथरलं.
अथोत्कटं बलं दृष्ट्वा दानवेंद्रस्य शंकरः । शस्त्रजालं जहाराशु योगमायाबलेन सः
मग दानवांच्या राजाचं भयंकर बळ पाहून शंकरांनी आपल्या योगमायेच्या सामर्थ्याने क्षणातच अस्त्रांचा जाळ उडवून लावला.
ततः कोटिभुजो दैत्यो दंष्ट्रा भीषणलोचनः । शस्त्रहीनोऽपि तरसा धावमानो हरं ययौ
तेव्हा कोट्यवधी हात असलेला, भयंकर दात आणि भीतीदायक डोळे असलेला तो दैत्य, शस्त्र नसतानाही, वेगाने हराकडे धावला.
विशालकरबंधेन बबंध समरे शिवम् । ततस्तस्य कृपाणेन चिच्छेद करकाननम्
त्याने आपल्या मोठ्या हातांनी रणभूमीत शिवाला पकडलं; मग शिवाने आपल्या तलवारीने त्याच्या त्या हातांच्या जंगलाचा छेद केला.
सिंधुजेन भुजाक्रांतो रुद्रोभून्नीललोहितः । लीलया योधयामास रणेऽसौ सिंधुनंदनः
सिंधूच्या पुत्राने आपल्या हातांनी पकडल्यावर रुद्र निळे आणि लाल दिसू लागले; मग त्यांनी सहजपणे त्या सिंधूच्या मुलाशी युद्ध सुरू केलं.
छिन्नहस्तोऽपि युयुधे स्वर्भानुः शिरसा यथा । नियुद्धेन नदीसूनुस्तोषयामास शंकरम्
हात छाटला तरीही नदीपुत्राने युद्ध थांबवलं नाही, तो स्वर्भानूसार डोक्यानेच लढू लागला; कुस्तीने त्याने शंकराला संतुष्ट केलं.
परितुष्टोऽब्रवीच्छंभुर्वरं वरय दुर्लभम् । जालंधरेणसोऽप्युक्तस्त्वं मे देह्यात्मनः पदम्
शंभर आनंदी होऊन म्हणाले, 'माग, अगदी दुर्मिळ वरही माग.' जालंधर म्हणाला, 'माझ्या आत्म्याला तुझं सर्वोच्च स्थान दे.'
मम दोःशस्त्रहीनस्य नावज्ञां कर्तुमर्हसि । शीघ्रं प्रयच्छ मे सिद्धिं नोचेत्त्वां संहराम्यहम्
‘माझ्याकडे शस्त्र नाही म्हणून तू मला कमी लेखू नकोस; लवकर मला सिद्धी दे, नाहीतर मी तुला नष्ट करीन,’ असं जालंधर म्हणाला.
इत्युक्त्वा सभुजो भूत्वा जघ्ने तं मुष्टिनोरसि । ततः सुदर्शनं चक्रं पुरा यन्निर्मितं स्वयम्
असं म्हणून त्याने पुन्हा हात मिळवले आणि मुष्टीने हराच्या छातीवर प्रहार केला; तेव्हा त्याने पूर्वी निर्माण केलेलं सुदर्शन चक्र तिथे प्रकट झालं.
मुखादुद्गीर्य तद्धस्ते गृहीत्वा तोलयद्रुषा । सूर्यकोटिसहस्राभं ग्रसंतं सचराचरम्
ते चक्र त्याच्या तोंडातून बाहेर आलं, त्याने ते हातात धरून जोरात फिरवलं, ते सूर्याच्या कोटी कोटी तेजासारखं चमकत होतं आणि सगळ्या चराचराला गिळत होतं.
तेन चक्रेण चिच्छेद शिरो जालंधरस्य च । ततस्तच्छीर्षमुत्प्लुत्य गगने शतयोजनम् 6.18.
त्या चक्राने त्याने जालंधराचं डोकं छाटलं; मग ते डोकं उडी मारून शंभर योजन आकाशात गेलं.
दंष्ट्रा शतकरालास्यं स्वर्भूमिनयनं च यत् । व्याघ्रगत्या ततो यातं सदनं ब्रह्मणो नृप
त्या डोक्याला भयंकर दात, शंभर मोठी तोंडं आणि सूर्य-पृथ्वीप्रमाणे तेजस्वी डोळे होते; ते वाघासारख्या वेगाने ब्रह्माच्या निवासाकडे धावलं, राजन.
भूयः स्वर्गे ततो दृष्ट्वा मृडः शीर्षमधावत । स्रवत्तद्रुधिरं भूरि प्रकुर्वद्भैरवस्वनम्
मग स्वर्गात ते डोकं पाहून मृड त्याचा पाठलाग करू लागले; त्यातून पुष्कळ रक्त वाहू लागलं आणि भीषण आवाज होत होता.
ततो दिशः प्रणष्टास्ता गगनं विलयं गतम् । न तेजसां प्रकाशोऽस्ति चचाल वसुधा भयात्
मग दिशा नाहीशा झाल्या, आकाशही नाहीसं झालं, कुठेही प्रकाश उरला नाही आणि पृथ्वी भीतीने थरथर कापू लागली.
आपतंतं जघानाशु रुद्रश्चक्रेण तच्छिरः । द्विधा भूत्वाथ राजेंद्र पपात हिमवद्गिरौ
मग रुद्रांनी त्या पडणाऱ्या डोक्याला चक्राने वेगाने छेदलं; ते डोकं दोन तुकड्यांत विभागून, राजन, हिमालयावर पडलं.
ततो जालंधरस्याशु शिरसः शकले किल । विशतः सर्वभूतानां पश्यतां स्म वृषाकपौ
मग सर्व जीवजंतू पाहत असताना जालंधराच्या डोक्याचे तुकडे वृषध्वजाच्या अंगात समाविष्ट झाले.
तस्य कंठात्समुद्भूता दैत्याः शतसहस्रशः । ते हतास्तेन चक्रेण कपर्दिकरशालिना
त्याच्या गळ्यातून शेकडो हजारो दैत्य जन्मले; ते सर्व जटा असलेल्या प्रभूच्या चक्राने मारले गेले.
जालंधरकबंधं तन्ननर्त रुधिरारुणम् । पुनः पुनः समुद्भूतास्तस्य कंठात्तु दानवाः
जालंधराच्या गळ्यात बांधलेले, रक्ताने लाल झालेले आणि थरथरणारे दानव पुन्हा पुन्हा त्याच्या गळ्यातून बाहेर पडू लागले.
पुनः पुनर्बलवता छिन्नाश्चक्रेण शंभुना । मेदसा सिंधुपुत्रस्य पूरिता सकला मही
शंभूनं चक्रानं जे बलवान दैत्य वारंवार छाटले, त्यांच्या मेदाने सिंधुपुत्राची सारी पृथ्वी भरून गेली.
मेदिनी मेदसैवैषा ख्यातिं प्राप्ता तु पार्थिव । यत्र दैत्यवरस्यास्य शोणितं शैलतां गतम्
राजन, या मेदामुळे ही पृथ्वी 'मेदिनी' म्हणून प्रसिद्ध झाली; इथे या श्रेष्ठ दैत्याचं रक्त दगडासारखं झालं.
कैलासस्योत्तरे भागे तत्राभूच्छोणितं पुरम् । अथ मांसचयान्दृष्ट्वा सर्वतो व्याप्य तिष्ठतः
कैलासाच्या उत्तरेला शोनित नावाचं नगर होतं; तिथे सर्वत्र मांसाचे ढीग पसरलेले पाहून ते उभे राहिले.
तदा सस्मार देवेशश्चतुःषष्टिगणं रणे । विज्ञानस्मरणाद्देव्यः संप्राप्ताः शंकरांतिकम्
तेव्हा देवाधिदेवाने रणभूमीत चौसष्ट देवींचं स्मरण केलं; त्याच्या इच्छेने त्या देवी शंकराजवळ आल्या.
कृतांजलिपुटाः प्रोचुः शिव किं करवामहे
त्या सर्वांनी हात जोडून विचारलं, 'शिवा, आम्ही काय करावं?'
महादेव उवाच- य एते दैत्यमांसस्य राशयो गिरिसन्निभाः । भक्षयध्वं युताः शीघ्रं दत्तानुज्ञा मया तु वः
महादेव म्हणाले, 'हे पर्वतासारखे दैत्यमांसाचे ढीग तुम्ही सर्वांनी लवकर खा; मी तुम्हाला परवानगी देतो.'
ब्राह्मी माहेश्वरी चैव कौमारी वैष्णवी तथा । वाराही चैव माहेंद्री सर्वाः स्वगणशोभिताः
ब्राह्मी, माहेश्वरी, कौमारी, वैष्णवी, वाराही आणि माहेंद्रिनी, या सर्व आपल्या आपल्या गणांसह शोभून दिसत होत्या.
एवं शंकरनिर्दिष्टा देव्यस्ता मांससंचयान् । क्रूरेण चक्षुषालोक्य निन्युश्चादर्शनं क्षणात्
शंकराने सांगितल्याप्रमाणे त्या देवींनी क्रूर नजरेने मांसाचे सगळे ढीग क्षणात अदृश्य केले.
अथ जालंधरवपुः क्षीणं क्रांतं तु शक्तिभिः । ताभिर्ग्रस्ते शरीरे तु तस्य देहाद्विनिःसृता
मग जालंधराचं शरीर त्यांच्या शक्तीने क्षीण झालं आणि त्या देवींनी ते खाल्लं; त्याच्या देहातून एक तेज बाहेर आलं.
प्रभासा शंकरं प्राप्ता जगामादर्शनं क्षणात् । तत्तेजः सूर्यसंकाशं लयं प्राप्तं महेश्वरे
ते तेज शंकराजवळ पोहोचून क्षणात अदृश्य झालं; ते सूर्यासारखं तेज महेश्वरात विलीन झालं.
एवं स विलयं प्राप्तः त्रिदिशारिस्त्रिलोचनात् । वृणुध्वं च वरं सर्वाः प्रीतः प्राह महेश्वरः
अशा प्रकारे त्रिनेत्री देवाने त्याचा संहार केला; मग महेश्वराने आनंदाने सर्वांना सांगितले, 'तुम्ही सर्व इच्छित वर मागा.'