तस्मात्सर्वप्रयत्नेन मत्प्रियां शरणं व्रजेत् । आश्रित्य मत्प्रियां रुद्र मां वशीकर्त्तुमर्हसि
म्हणून सर्व प्रयत्नांनी माझ्या प्रियेला शरण जावे. माझ्या प्रियेला आधार मानून, हे रुद्र, तू मला आपल्याकडे वळवू शकतोस.
इदं रहस्यं परमं मया ते परिकीर्तितम् । त्वयाप्येतन्महादेव गोपनीयं प्रयत्नतः
हे परम रहस्य मी तुला सांगितले. हे महादेव, तूही हे काळजीपूर्वक गुप्त ठेव.
त्वमप्येनां समाश्रित्य राधिकां मम वल्लभाम् । जपन्मे युगलं मंत्रं सदा तिष्ठ मदालये
तूही माझ्या सर्वात प्रिय राधिकेच्या आश्रयाला जा, आणि माझा युगल मंत्र नेहमी जप करत माझ्या निवासात राहा.
शिव उवाच-। इत्युक्त्वा दक्षिणे कर्णे मम कृष्णो दयानिधिः । उपदिश्य परं मंत्रं संस्कारांश्च विधाय हि
शिव म्हणाले— असे म्हणून, कृष्णाने माझ्या उजव्या कानात, दयाळू कृष्णाने मला श्रेष्ठ मंत्र सांगितला आणि विधीही घडवले.
सगणोंऽतर्दधे विप्र तत्रैव मम पश्यतः । अहमप्यत्र तिष्ठामि तदारभ्य निरंतरम्
त्याच्या सर्व गणांसह तो माझ्या डोळ्यांसमोरच अदृश्य झाला. त्या क्षणापासून मीही इथे अखंड राहतो.
सर्वमेतन्मया तुभ्यं सांगमेव प्रकीर्त्तितम् । अधुना वद विप्रेंद्र किं भूयः श्रोतुमिच्छसि
हे सर्व मी तुला संगमावर सांगितले. आता, ब्राह्मणश्रेष्ठा, तुला अजून काय ऐकायचे आहे ते सांग.
नारद उवाच- भगवन्सर्वमाख्यातं यद्यत्पृष्टं मया गुरो । अधुना श्रोतुमिच्छामि भावमार्गमनुत्तमम्
नारद म्हणाले— भगवंत, मी जे विचारले ते सर्व गुरुजी, तुम्ही सांगितले. आता मला भक्तीचा सर्वोच्च मार्ग ऐकायचा आहे.
शिव उवाच- साधु विप्र त्वया पृष्टं सर्वलोकहितैषिणा । रहस्यमपि वक्ष्यामि तन्मे निगदतः शृणु
शिव म्हणाले— ब्राह्मण, तू सर्व लोकांच्या कल्याणासाठी जे विचारलेस ते खरोखर चांगले विचारलेस. मी तुला हे गुपितही सांगतो, लक्ष देऊन ऐक.
दास्यः सखायः पितरौ प्रेयस्यश्च हरेरिह । सर्वे नित्या मुनिश्रेष्ठ वसंति गुणशालिनः
हरिचे सेवक, मित्र, आई-वडील आणि प्रिय या सर्व, हे श्रेष्ठ मुनी, नेहमीच गुणी आणि शाश्वत आहेत.
यथा प्रकटलीलायां पुराणेषु प्रकीर्तिताः । तथा ते नित्यलीलायां संति वृंदावने भुवि
जसे प्रकट लीलेत आणि पुराणांत वर्णन केले आहे, तसेच हे सर्व वृंदावनात, पृथ्वीवरच्या नित्य लीलेतही आहेत.
गमनागमने नित्यं करोति वनगोष्ठयोः । गोचारणं वयस्यैश्च विनाऽसुरविघातनम्
तो नेहमी वनात आणि गवळणीत ये-जा करतो, मित्रांसह गायी राखतो, आणि फक्त असुरांचा नाश सोडून.
करकीयाभिमानिन्यस्तथा तस्य प्रिया जनाः । प्रच्छन्नेनैव भावेन रमयंति निजप्रियम्
ज्यांना आपल्या हातगुणाचा अभिमान आहे आणि त्याचप्रमाणे त्याचे प्रियजन, हे सर्व गुप्त भावनेने आपल्या प्रियाला आनंद देतात.
आत्मानं चिंतयेत्तत्र तासां मध्ये मनोरमाम् । रूपयौवनसंपन्नां किशोरीं प्रमदाकृतिम्
तेथे, त्यांच्या मध्ये, आपण स्वतःला सुंदर, तरुण, किशोरी रूप असलेल्या रमणीय मुलीच्या रूपात कल्पना करावी.
नानाशिल्पकलाभिज्ञां कृष्णभोगानुरूपिणीम् । प्रार्थितामपि कृष्णेन तत्र भोगपराङ्मुखीम्
नानाविध कलांचा जाणकार, कृष्णाच्या आनंदाला अनुरूप, कृष्णाने जरी मागितले तरी त्या सुखांकडे पाठ फिरवणारी.
राधिकानुचरीं तत्र तत्सेवनपरायणाम् । कृष्णादप्यधिकं प्रेम राधिकायां प्रकुर्वतीम्
तेथे, राधिकेची सेविका म्हणून, तिच्या सेवेला समर्पित, आणि कृष्णापेक्षा अधिक प्रेम राधिकेवर करणारी.
प्रीत्यानुदिवसं यत्नात्तयोः संगमकारिणीम् । तत्सेवनसुखाह्लादभावेनातिसुनिर्वृताम्
प्रेमाने रोज प्रयत्न करून त्या दोघांचा संग घडवणारी, आणि तिच्या सेवेत मिळणाऱ्या आनंदात अत्यंत तृप्त राहणारी.
इत्यात्मानं विचिंत्यैव तत्र सेवां समाचरेत् । ब्राह्मं मुहूर्त्तमारभ्य यावत्स्यात्तु महानिशा
अशा प्रकारे स्वतःचा विचार करून, ब्रह्ममुहूर्तापासून रात्री उशिरापर्यंत तिथे सेवा करावी.
नारद उवाच- हरेर्दैनंदिनीं लीलां श्रोतुमिच्छामि तत्त्वतः । लीलामजानता सेव्यो मनसा तु कथं हरिः
नारद म्हणाले – मला हरिच्या रोजच्या लीला खरीखुरी ऐकायची इच्छा आहे. ज्यांना या लीला माहीत नाहीत, त्यांनी मनाने हरिची सेवा कशी करावी?
शिव उवाच- नाहं जानामि तां लीलां हरेर्नारदतत्त्वतः । वृंदादेवीमितो गच्छ सा ते लीलां प्रवक्ष्यति
शिव म्हणाले – नारद, मला हरिच्या त्या लीलांचा खरा अर्थ माहीत नाही. तू इथून वृंदादेवीकडे जा, ती तुला त्या लीला सांगेल.
अविदूर इतः स्थानात्केशीतीर्थसमीपतः । सखीसंघवृता सास्ते गोविंदपरिचारिका
या जागेपासून फार दूर नाही, केशीतीर्थाजवळ, ती आपल्या सखींसह राहते आणि गोविंदाची सेवा करते.
सूत उवाच- इत्युक्तस्तं परिक्रम्य हृष्टो नत्वा पुनः पुनः । वृंदाश्रमं जगामाथ नारदो मुनिसत्तमः
सूतमुनी म्हणाले – असे सांगितल्यावर, नारदांनी त्यांना प्रदक्षिणा घातली, वारंवार नमस्कार केला आणि मग आनंदाने वृंदेच्या आश्रमाकडे गेले.
वृंदापि नारदं दृष्ट्वा प्रणम्य च पुनःपुनः । उवाच च मुनिश्रेष्ठ कथमत्रागतिस्तव
वृंदा देखील नारदांना पाहून वारंवार नमस्कार करून म्हणाली – मुनीश्रेष्ठा, तुम्ही इथे कशासाठी आलात?
नारद उवाच- त्वत्तो वेदितुमिच्छामि नैत्यकं चरितं हरेः । तदादितो मम ब्रूहि यदि योग्योऽस्मि शोभने
नारद म्हणाले – हे सुंदर देवी, मला तुझ्याकडून हरिच्या रोजच्या लीला जाणून घ्यायच्या आहेत. मी योग्य असेन तर कृपया सुरुवातीपासून सांग.
वृंदोवाच- रहस्यमपिवक्ष्यामि कृष्णभक्तोसि नारद । न प्रकाश्यं त्वयाप्येतद्गुह्याद्गुह्यतरं महत्
वृंदा म्हणाली – नारद, तू कृष्णभक्त आहेस म्हणून मी तुला हे गुपितही सांगणार आहे. पण हे फारच गूढ आहे, म्हणून तू देखील हे कुणालाही सांगू नकोस.
मध्ये वृंदावने रम्ये पंचाशत्कुंजमंडिते । कल्पवृक्षनिकुंजे तु दिव्यरत्नमये गृहे
सुंदर वृंदावनाच्या मधोमध, पन्नास कुंजांनी सजलेल्या जागेत, कल्पवृक्षांच्या कुंजात, दिव्य रत्नांनी बनवलेल्या घरात—
निद्रितौ तिष्ठतस्तल्पे निबिडालिंगितौ मिथः । मदाज्ञाकारिभिः पश्चात्पक्षिभिर्बोधितावपि
ते दोघे पलंगावर एकमेकांना घट्ट मिठी मारून झोपलेले असतात. नंतर, माझ्या आज्ञेवर पक्षी त्यांना जागं करतात.
गाढालिंगनजानंदमाप्तौ तद्भंगकातरौ । न मनः कुरुतस्तल्पात्समुत्थातुं मनागपि
घनिष्ट आलिंगनाने मिळालेला आनंद अनुभवून, तो तुटू नये म्हणून ते घाबरतात आणि त्यांच्या मनाला पलंगावरून उठावंसं अजिबात वाटत नाही.
ततश्च सारिकासंघैः शुकाद्यैः परितो मुहुः । बोधितौ विविधैर्वाक्यैः स्वतल्पादुदतिष्ठताम्
मग पुन्हा, साऱ्या बाजूंनी शारिका आणि पोपट यांच्या वेगवेगळ्या बोलण्याने ते वारंवार जागे होतात आणि शेवटी आपल्या पलंगावरून उठतात.
उपविष्टौ ततो दृष्ट्वा सख्यस्तल्पे मुदान्वितौ । प्रविश्य सेवां कुर्वंति तत्काले ह्युचितां तयोः
ते आनंदाने पलंगावर बसलेले पाहून, सख्या आत येतात आणि त्या वेळी त्यांना योग्य ती सेवा करतात.
पुनश्च सारिकावाक्यैस्तावुत्थाय स्वतल्पतः । गच्छतः स्वस्वभवनं भीत्युत्कंठाकुलौ ततः
पुन्हा शारिका पक्ष्यांच्या बोलण्यावरून, ते दोघे आपल्या पलंगावरून उठतात आणि भीती व ओढ याने व्याकुळ होऊन आपल्या-आपल्या घरी जातात.