मणिभिर्भास्वरैरुद्यद्दावानल मनोहरम् । श्रीरत्नमंदिरं दिव्यं तले तस्य महाद्भुतम्
त्या दिव्य रत्नमंदिरात, जमिनीवर तेजस्वी रत्नांनी जणू काही प्रज्वलित अग्नीप्रमाणे झळाळत होते, आणि ते मंदिर फारच सुंदर व अद्भुत दिसत होते.
रत्नसिंहासनं तत्र महाहैमाभिमोहनम् । तत्र बालार्कसंकाशां नानालंकारभूषिताम्
त्या ठिकाणी एक रत्नांचा सिंहासन होते, ते सोन्याचे व मोहक होते; त्यावर अनेक अलंकारांनी सजलेली, उगवत्या सूर्यासारखी तेजस्वी एक व्यक्ती विराजमान होती.
नवयौवनसंपन्नां सृणिपाशधनुः शरैः । राजच्चतुर्भुजलतां सुप्रसन्नां मनोहराम्
ती नवयौवनाने भरलेली, हातात फास, धनुष्य आणि बाण घेऊन, राजेश्वरी चार हातांची लता, प्रसन्न व मन मोहून टाकणारी होती.
ब्रह्मविष्णुमहेशादि किरीटमणिरश्मिभिः । विराजितपदांभोजामणिमादिभिरावृताम्
तिचे कमलासारखे पाय रत्नांनी व इतर मौल्यवान दागिन्यांनी वेढलेले होते, आणि ब्रह्मा, विष्णु, महेश यांच्या मुकुटातील रत्नांसारखी तेजस्वी मुकुटे तिच्या अंगावर शोभत होती.
प्रसन्नवदनां देवीं वरदां भक्तवत्सलाम् । अर्जुनोऽहमिति ज्ञातः प्रणम्य च पुनःपुनः
ती देवी प्रसन्न मुखवर्णाची, वर देणारी आणि भक्तांवर प्रेम करणारी होती; मी तिला अर्जुन आहे हे ओळखले आणि पुन्हा पुन्हा वंदन केले.
विहितांजलिरेकांते स्थितो भक्तिभरान्वितः । सा तस्योपासितं ज्ञात्वा प्रसादं च कृपानिधिः
मी एकांतात उभा राहून, हात जोडून, भक्तिभावाने भरून तिची उपासना केली; ती करुणेची खाण असल्याने, माझी भक्ती ओळखून तिने मला कृपा केली.
उवाच कृपया देवी तस्य स्मरणविह्वला । भगवत्युवाच-। किं वा दानं त्वया वत्स कृतं पात्राय दुर्लभम्
ती देवी स्मरणाने व्याकुळ होऊन, दयाळूपणे म्हणाली: 'माझ्या बाळा, तू कोणते दुर्मिळ दान योग्य पात्राला दिले आहेस?'
इष्टं यज्ञेन केनात्र तपो वा किमनुष्ठितम् । भगवत्यमला भक्तिः का वा प्राक्समुपार्ज्जिता
'इथे तू कोणता यज्ञ केला, किंवा कोणते तप केले? पूर्वी तू कोणती निर्मळ भक्ती मिळवली होतीस, हे सांग.'
किं वास्मिन्दुर्लभं लोके किं वा कर्म शुभं महत् । प्रसादस्त्वयि येनायं प्रपन्ने च मुदा किल
'या जगात काय दुर्मिळ आहे, किंवा कोणते मोठे पुण्यकर्म केलेस, ज्यामुळे तुला ही कृपा मिळाली आणि तू आनंदाने इथे आला?'
गूढातिगूढश्चानन्य लभ्यो भगवता कृतः । नैतादृङ्मर्त्यलोकानां न च भूतलवासिनाम्
'ही कृपा फारच गुप्त आणि दुर्मिळ आहे, ती भगवंताने तुला दिली आहे; ती मर्त्य लोकांना किंवा पृथ्वीवर राहणाऱ्यांना मिळत नाही.'
स्वर्गिणां देवतादीनां तपस्वीश्वरयोगिनाम् । भक्तानां नैव सर्वेषां नैव नैव च नैव च
'ती स्वर्गातील देवता, तपस्वी, प्रभु, योगी किंवा सर्व भक्तांनाही मिळत नाही — नाही, नाही, अजिबात नाही.'
प्रसादस्तु कृतो वत्स तव विश्वात्मना यथा । तदेहि भज बुद्ध्वैव कुलकुंडं सरो मम
'माझ्या बाळा, ही कृपा विश्वात्म्याने तुला दिली आहे; म्हणून, माझ्या कुलकुंडाचे ज्ञान घेऊन, ये आणि माझी उपासना कर.'
सर्वकामप्रदा देवी त्वनया सह गम्यताम् । तत्रैव विधिवत्स्नात्वा द्रुतमागम्यतामिह
'सर्व इच्छा पूर्ण करणारी देवी, तिच्यासोबत जा; तिथे विधिप्रमाणे स्नान करून लवकर परत ये.'
तदैव तत्र गत्वा स स्नात्वा पार्थस्तथागतः । आगतं तं कृतस्नानं न्यासमुद्रार्पणादिकम्
मग पार्थ तिथे गेला, तिथे स्नान केले आणि परत आल्यावर, स्नान करून त्याने न्यास, मुद्रा आणि इतर विधी केले.
कारयित्वा ततो देव्या तस्य वै दक्षिणश्रुतौ । सद्यः सिद्धिकरी बाला विद्यानिगदिता परा
नंतर देवीने त्याच्या उजव्या कानात, ती बालिका जी लगेच सिद्धी देणारी आहे, अशी परा विद्या सांगितली.
हकारार्द्धपरा द्वीपा द्वितीया विश्वभूषिता । अनुष्ठानं च पूजां च जपं च लक्षसंख्यकम्
'ह' या अक्षराचा अर्धा भाग असलेली, द्वीप नावाची, जगाने शोभलेली ती दुसरी; त्या वेळी, विधी, पूजा आणि लक्षावधी जप केले गेले.
कोरकैः करवीराणां प्रयोगं च यथातथम् । निर्वर्त्य तमुवाचेदं कृपया परमेश्वरी
करवीर फुलांचा योग्य प्रकारे वापर करून, विधीप्रमाणे पूजा पूर्ण केली; मग परमेश्वरीने त्याला दयाळूपणे सांगितले.
अनेनैव विधानेन क्रियतां मदुपासनम् । ततो मयि प्रसन्नायां तवानुग्रहकारणात्
'याच पद्धतीने माझी उपासना करावी; मग मी प्रसन्न झाले की, तुझ्या कल्याणासाठी...'
ततस्तु तत्र पर्य्यंतेष्वधिकारो भविष्यति । इत्ययं नियमः पूर्वं स्वयं भगवता कृतः
मग तिथे शेवटी अधिकार मिळेल; हा नियम पूर्वी भगवंतांनी स्वतः घालून दिला होता.
श्रुत्वैवमर्जुनस्तेन वर्मणा तां समर्चयत् । ततः पूजां जपं चैव कृत्वा देवी प्रसादिता
हे ऐकून अर्जुनाने त्या कवचाने तिची पूजा केली; मग पूजा आणि जप करून देवी प्रसन्न झाली.
कृत्वा ततः शुभं होमं स्नानं च विधिना ततः । कृतकृत्यमिवात्मानं प्राप्तप्रायमनोरथम्
मग शुभ होम करून, विधीपूर्वक स्नान केल्यावर त्याला वाटले की आपले सर्व काम पूर्ण झाले आणि मनातील इच्छा पूर्ण झाली.
करस्थां सर्वसिद्धिं च स पार्थः सममन्यत । अस्मिन्नवसरे देवी तमागत्य स्मितानना
पृथेचा पुत्र अर्जुनाला वाटले की सर्व सिद्धी आपल्या हातात आली; तेव्हा देवी हसतमुखाने त्याच्याजवळ आली.
उवाच गच्छ वत्स त्वमधुना तद्गृहांतरे । ततः ससंभ्रमः पार्थः समुत्थाय मुदान्वितः
ती म्हणाली, 'बाळा, आता त्या दुसऱ्या घरात जा.' मग पार्थ आनंदाने आणि उत्साहाने उठला.
असंख्यहर्षपूर्णात्मा दंडवत्तां ननाम ह । आज्ञप्तस्तु तया सार्द्धं देवी वयस्ययार्जुनः
अगणित आनंदाने भरून त्याने देवीला दंडवत घातले; तिच्या आज्ञेने अर्जुन देवीसह, आपल्या सखीबरोबर गेला.
गतो राधापतिस्थानं यत्सिद्धैरप्यगोचरम् । ततश्च स उपादिष्टो गोलोकादुपरिस्थितम्
तो राधेच्या स्वामीच्या त्या स्थानावर गेला, जेथे सिद्धांनाही पोहोचता येत नाही; तिथे त्याला गोलोकाच्या वरच्या प्रदेशाची माहिती सांगितली.
स्थिरं वायुधृतं नित्यं सत्यं सर्वसुखास्पदम् । नित्यं वृंदावनं नाम नित्यरासमहोत्सवम्
ते स्थिर, वायूवर आधारलेले, शाश्वत, सत्य आणि सर्व सुखांचे स्थान आहे; त्याला नित्य वृंदावन म्हणतात, जिथे नित्य रासमहोत्सव साजरा होतो.
अपश्यत्परमं गुह्यं पूर्णप्रेमरसात्मकम् । तस्या हि वचनादेव लोचनैर्वीक्ष्य तद्रहः
त्याने परिपूर्ण प्रेमरसाने भरलेले परम गूढ पाहिले; तिच्या शब्दांमुळे त्याने ते रहस्य स्वतःच्या डोळ्यांनी पाहिले.
विवशः पतितस्तत्र विवृद्धप्रेमविह्वलः । ततः कृच्छ्राल्लब्धसंज्ञो दोर्भ्यामुत्थापितस्तया
प्रेमाने व्याकुळ होऊन तो तिथे कोसळला; मग मोठ्या कष्टाने शुद्धीवर आला आणि तिने त्याला हाताने उचलले.
सांत्वनावचनैस्तस्याः कथंचित्स्थैर्यमागतः । ततस्तपः किमन्यन्मे कर्त्तव्यं विद्यते वद
तिच्या शांतावणाऱ्या शब्दांनी त्याला कसेबसे धैर्य आले; मग त्याने विचारले, 'आता आणखी कोणते तप करायचे आहे? सांग.'
इति तद्दर्शनोत्कंठाभरेण तरलोऽभवत् । ततस्तया करे तस्य धृत्वा तत्पददक्षिणे
त्या दर्शनाची ओढ मनात भरून तो अस्वस्थ झाला; मग तिने त्याचा हात धरून आपल्या पायाच्या उजवीकडे—