मातः क्षमस्व यदघं मया कृतमबुद्धिना । त्वत्सदृश्यः पतिपराः सर्वेषां साधुकारिकाः
'आई, मी अज्ञानाने केलेल्या चुकीसाठी मला माफ कर; तुझ्यासारख्या पतीपरायण सर्व स्त्रिया खरंच वंदनीय आहेत.'
जानक्यापि महाभागा देवरं वीक्ष्य सादरम् । आशीर्भिरभियुज्याथ समपृच्छदनामयम्
महाभागा जानकीने आपल्या देवराकडे आदराने पाहिले, त्याला आशीर्वाद दिले आणि त्याची कुशल विचारली.
विमानवरमारूढास्ते सर्वे नभसोंऽगणे । क्षणादालोकयांचक्रे निकटे स्वपितुः पुरीम्
ते सर्वजण सुंदर विमानांमध्ये बसून, क्षणातच आकाशातून प्रवास करत असताना आपल्या वडिलांच्या नगरीला अगदी जवळ पाहू लागले.
शेष उवाच। दृष्ट्वा रामो राजधानीं निजलोकनिवासिनीम् । जहर्ष मतिमान्वीरश्चिरदर्शनलालसः
शेष म्हणाला: आपल्या लोकांचे निवासस्थान असलेली ती राजधानी रामाने पाहिली आणि खूप दिवसांनी हे दर्शन मिळाल्याने तो बुद्धिमान व पराक्रमी राम आनंदाने भरून गेला.
भरतोऽपि स्वकं मित्रं सुमुखं नगरं प्रति । प्रेषयामास सचिवं नगरोत्सवसिद्धये
भरतानेही आपल्या प्रिय नगरात उत्सवाची तयारी व्हावी म्हणून आपला विश्वासू मंत्री तिकडे पाठवला.
भरत उवाच। कुर्वंतु लोकास्त्वरितं रघुनाथागमोत्सवम् । मंदिरे मंदिरे रम्यं कृतकौतुकचित्रकम्
भरत म्हणाला: लोकांनी लवकरच रघुनाथांच्या आगमनाचा उत्सव साजरा करण्याची तयारी करावी आणि प्रत्येक घरात सुंदर, आनंददायक सजावट करावी.
विपांसुका राजमार्गाश्चंदनद्रवसिंचिताः । प्रसूनभरसंकॢप्ता हृष्टपुष्टजनावृताः
राजमार्ग चंदनाच्या पाण्याने शिंपडले जावोत, बारीक धुळीने माखले जावोत, फुलांचे ढीग रचले जावोत आणि आनंदी, सुखी लोकांनी ते भरून जावोत.
विचित्रवर्णध्वजभा चित्रिताखिलस्वांगणाः । मेघागमे धनुरिव पश्यंत्वेव वलीमुखाः
प्रत्येक अंगण रंगीबेरंगी ध्वजांनी आणि पताकांनी सजवले जावोत, जणू काही मेघ आल्यावर इंद्रधनुष्य चमकतं, आणि लोकांच्या चेहऱ्यावर आनंदाची झळक दिसू दे.
प्रतिगेहं तु लोकानां कारयंत्वगरूक्षणम् । यद्धूमं वीक्ष्य शिखिनो नृत्यं कुर्वंतु लीलया
प्रत्येक घरात लोकांनी मंगल अग्नि पेटवावेत; त्या धुराचा पाहून अग्निपूजक आनंदाने नाचू लागोत.
हस्तिनो मम शैलाभानाधोरणसुयंत्रितान् । विचित्रयंतु बहुशो गैरिकाद्युपधातुभिः
माझे डोंगरासारखे मोठे आणि सुंदर तोरणांनी सजवलेले हत्ती, गेरू व इतर रंगांनी विविध प्रकारे रंगवले जावोत.
वाजिनश्चित्रिता भूयः सुशोभंतु मनोजवाः । यद्वेगवीक्षणादेव गर्वं त्यजति स्वर्हयः
वेगवान आणि सुंदर घोडे देखील छान सजवले जावोत; त्यांच्या वेगाने पाहून त्यांच्या जातीतील गर्विष्ठही आपला अभिमान सोडतील.
कन्याः सहस्रशो रम्याः सर्वाभरणभूषिताः । गजोपरि समारूढा मुक्ताभिर्विकिरंतु च
हजारो सुंदर, सर्व दागिन्यांनी सजलेल्या कन्या हत्तीवर बसून मोत्यांचा वर्षाव करोत.
ब्राह्मण्यः पात्रहस्ताश्च दूर्वाहारिद्रसंयुताः । सुवासिन्यो महाराजं रामं नीराजयंतु ताः
ब्राह्मण स्त्रिया, हातात पात्र, दुर्वा आणि हळद घेऊन, त्या सुवासिनी श्रीरामराजाचा निरोप करोत.
कौसल्यापुत्रसंयोगसंदेश विधुरा सती । हर्षं प्राप्नोतु सुकृशा तदीक्षणसुलालसा
कौसल्येच्या पुत्राच्या विरहाच्या बातमीने दुःखी झालेली, पण निष्ठावान आणि कृश राणी, आता त्याच्या दर्शनाने आनंदी होवो.
इत्येवमादिरचनाः पुरशोभाविधायिकाः । करोतु जनता हृष्टा रामस्यागमनं प्रति
अशा प्रकारे आणि आणखीही, लोकांनी आनंदाने रामाच्या आगमनासाठी नगरीची शोभा वाढवण्याची तयारी करावी.
शेष उवाच। इति श्रुत्वा ततो वाक्यं सुमुखो मंत्रवित्तमः । प्रययौ नगरीं कर्तुं कृतकौतुकतोरणाम्
शेष म्हणाला: ही वचने ऐकून, सुमुख नावाचा बुद्धिमान मंत्री, सुंदर उत्सवी तोरणांची तयारी करण्यासाठी नगरीकडे गेला.
गत्वाथ नगरीं तां वै मंत्री तु सुमुखाभिधः । ख्यापयामास लोकानां रामागममहोत्सवम्
मग तो सुमुख नावाचा मंत्री नगरीत जाऊन, रामाच्या आगमनाचा महोत्सव लोकांना जाहीर करू लागला.
लोकाः श्रुत्वा पुरीं प्राप्तं रघुनाथं सुहर्षिताः । पूर्वं तदीय विरहत्यक्तभोगसुखादयः
रघुनाथ नगरीत आला हे ऐकून, ज्यांनी त्याच्या विरहामुळे पूर्वी सर्व सुखांचा त्याग केला होता, ते लोक अत्यंत आनंदी झाले.
ब्राह्मणा वेदसंपन्नाः पवित्रा दर्भपाणयः । धौतोत्तरीयवलिता जग्मुः श्रीरघुनायकम्
वेदविद्येत पारंगत, पवित्र, हातात दुर्वा असलेले आणि धुतलेली उत्तरीय वस्त्रे परिधान केलेले ब्राह्मण श्रीरघुनायकाच्या स्वागतासाठी गेले.
क्षत्रिया ये शूरतमा धनुर्बाणधरा वराः । संग्रामे बहुशो वीरा जेतारो ययुरप्यमुम्
धनुष्यबाण हातात घेणारे, युद्धात अनेकदा विजय मिळवणारे, सर्वांत शूर क्षत्रियही त्याच्या भेटीस गेले.
वैश्या धनसमृद्धाश्च मुद्राशोभितपाणयः । शुभ्रवस्त्रपरीधाना अभिजग्मुर्नरेश्वरम्
श्रीमंत व्यापारी, ज्यांच्या हातात नाण्यांनी शोभा आली होती, उजळ वस्त्रं घालून, राजाकडे गेले.
शूद्रा द्विजेषु ये भक्ताः स्वीयाचारसुनिष्ठिताः । वेदाचाररता ये वै तेऽपिजग्मुः पुरीपतिम्
जे शूद्र ब्राह्मणांवर भक्ती ठेवणारे आणि आपल्या आचरणात निष्ठावान होते, वेदधर्मात रमलेले होते, तेही नगराधिपतीकडे गेले.
ये ये वृत्तिकरा लोकाः स्वे स्वे कर्मण्यधिष्ठिताः । स्वकं वस्तु समादाय ययुः श्रीरामभूपतिम्
आपापल्या व्यवसायात गुंतलेले सर्व लोक, आपली आपली वस्तू घेऊन, श्रीरामभूपतीकडे गेले.
इत्थं भूपतिसंदेशात्प्रमोदाप्लवसंयुताः । नाना कौतुकसंयुक्ता आजग्मुर्मनुजेश्वरम्
राजाच्या आज्ञेने, आनंदात न्हालेल्या आणि विविध खेळ-करमणुकींसह, ते सर्व मनुष्यराजाकडे आले.
शेष उवाच। रघुनाथोऽपि सकलैर्दैवतैः स्वस्वयानगैः । परीतः प्रविवेशोच्चैः पुरीं रचितमोहनाम्
शेष म्हणाले: सर्व देवतांनी आपल्या वाहनांसह वेढलेला रघुनाथ, मोहक अशी सुंदर नगरीत मोठ्या थाटात प्रवेशला.
प्लवंगाः प्लवनैर्युक्ता आकाशपथचारिणः । स्वस्वशोभापरीतांगाश्चानुजग्मुः पुरोत्तमम्
उड्या मारण्याची क्षमता असलेले, आकाशातून जाणारे वानर, आपल्या तेजाने शोभणारे, त्या उत्तम नगरीच्या मागे गेले.
पुष्पकादवरुह्याशु नरयानमथारुहत् । सीतया सहितो रामः परिवारसमावृतः
पुष्पकातून पटकन उतरून, सीतेसह राम आणि त्याचा परिवार माणसांच्या रथावर बसले.
अयोध्यां प्रविवेशाथ कृतकौतुकतोरणाम् । हृष्टपुष्टजनाकीर्णामुत्सवैः परीभूषिताम्
मग तो आयोध्येत प्रवेशला, जिथे उत्सवासाठी तोरणं लावली होती, आनंदी आणि समृद्ध लोकांनी गजबजलेली, सणांनी सजलेली होती.
वीणापणवभेर्यादिवादित्रैराहतैर्भृशम् । शोभमानः स्तूयमानः सूतमागधबंदिभिः
वीणा, पखवाज, भेरी आणि इतर वाद्यांच्या गजरात, गायक, सूत, मागध आणि बंदीजनांनी स्तुती करत, तो शोभून दिसत होता.
जय राघवरामेति जय सूर्यकुलांगद । जय दाशरथे देव जयताल्लोकनायकः
जय राघवराम! जय सूर्यवंशाचा मान! जय दशरथपुत्र देव! जय सर्व लोकांचे नायक!