त्वत्संगे धनलोभेन विट्पते चलिता यतः । विगता न धनाकांक्षा मरणावसरेप्यतः
मालाच्या लोभामुळे, व्यापाऱ्यांमध्ये असताना आम्ही भरकटलो; पण आता, मृत्यूच्या क्षणीसुद्धा धनाची इच्छा पूर्णपणे नाहीशी झाली आहे.
तीर्थराजजलस्यास्य तिष्ठतो जठरे हि नः । मरणे ह्यनुभावात्तु मैत्री प्राप्ता धनेशितुः
या तीर्थराजाच्या पवित्र पाण्यामुळे, जे आमच्या पोटात होते, मृत्यूनंतर त्याच्या प्रभावाने आम्हाला धनाच्या अधिपतीशी मैत्री मिळाली.
नमामस्त्वां वयं यामो धनेश नगरीं प्रभो । विमानैस्तद्गणानीतैर्नानामणिविभूषितैः
हे प्रभो, आम्ही तुला वंदन करतो आणि आता धनाधिपतीच्या नगरीकडे निघतो, जिथे त्याचे सेवक रत्नांनी सजवलेली विमाने घेऊन आले आहेत.
प्रयाहि मा विलंबस्व तीर्थे निगमबोधके । त्वमनेनसमं साधो तारयैनमपि द्रुतम्
जा, येथे थांबू नकोस, हे वेदज्ञान देणाऱ्या तीर्थावर. तू आणि हा दोघेही लवकर त्या तीर्थातून पार जा आणि यालाही सोबत घेऊन जा.
शिवशर्मोवाच- इत्युक्त्वा ते गतास्तात दिश्युदीच्यां समंततः । विमानकिंकिणीनादैर्नादयंतोऽथ रोदसी
शिवशर्मा म्हणाले — असे सांगून ते सर्वजण उत्तरेकडे गेले, आणि त्यांच्या विमानांच्या घंटानादाने आकाश दुमदुमून गेले.
अथ वैश्यो मम पिता तमाह रजनीचरम् । शरभ उवाच- उत्तिष्ठ नय मामाशु तीर्थे निगमबोधके
मग माझे वडील, व्यापारी, त्या रात्रभर हिंडणाऱ्या राक्षसाला म्हणाले — शरभ म्हणतो — उठ, मला लवकर त्या वेदज्ञान देणाऱ्या तीर्थावर घेऊन चल.
ज्वरार्त्तेन मया पद्भ्यां तत्र गंतुं न शक्यते । यो मां नयति तत्तीर्थं त्वदन्यो नास्ति कश्चन
मला तापाने खूप त्रास होत आहे, त्यामुळे पायी तिथे जाता येत नाही. मला त्या पवित्र तीर्थावर घेऊन जाण्यास तुझ्याशिवाय दुसरा कोणीच नाही.
शिवशर्मोवाच- तथेति तमथाश्वास्य वैश्यं स रजनीचरः । स्कंधमारोप्य वेगेन तत्तीर्थं पावनं ययौ
शिवशर्मा म्हणाले — 'ठीक आहे' असे म्हणून त्या राक्षसाने व्यापाऱ्याला धीर दिला, त्याला खांद्यावर बसवले आणि वेगाने त्या पवित्र तीर्थाकडे गेला.
ऊषतुस्तावुभौ तत्र विश्पतिः स च राक्षसः । कुर्वंतौ स्नानमात्रं तु सर्वतीर्थोत्तमोत्तमे
ते दोघे, राजासारखा पुरुष आणि राक्षस, तिथे थांबले आणि सर्व तीर्थांमध्ये श्रेष्ठ असलेल्या त्या पवित्र स्थळी केवळ स्नान केले.
अथाऽहं पितुराकर्ण्य महतीं गुरुवेदनाम् । तं प्रति प्रेरितो मात्रा चलितो निजसद्मतः
माझ्या वडिलांना मोठा आणि तीव्र त्रास होत असल्याचे ऐकून, माझ्या आईने मला तिथे पाठवले आणि मी माझ्या घरातून निघालो.
अत्रागत्य मया दृष्टः स महाज्वरपीडितः । मूर्ध्ना च वंदितस्तेन दत्ताशीर्मेऽभ्यभाषि च
तेथे गेल्यावर मी त्यांना तापाने फारच त्रस्त पाहिले; मी त्यांच्या पायांवर डोके ठेवले, त्यांनी मला आशीर्वाद दिला आणि बोलू लागले.
शरभ उवाच- किमर्थमिह भो तात दूरमार्गे समागतः । दिनानि कतिचित्तिष्ठन्कुर्वन्नत्र निजक्रियाम्
शरभ म्हणतो — अरे मुला, इतक्या दूरच्या वाटेवर तू इथे कशासाठी आलास? काही दिवस इथेच थांब आणि आपली कामे कर.
विकटो नाम मे मित्रः राक्षसः समुपैति वै । उत्तिष्ठ वपुषामुष्य दंडवत्पत पादयोः
माझा विकट नावाचा एक राक्षस मित्र इथे येतो आहे; उठ, आणि त्याच्या पायांवर दंडवत घाल.
न भेतव्यं त्वयामुष्मात्त्यक्तहिंसादि कर्मणः । अधुना तीर्थमासाद्य सन्निधौ मम तिष्ठति
त्याच्यामुळे तुला घाबरण्याची गरज नाही, कारण त्याने आता हिंसा वगैरे सर्व वाईट कृत्ये सोडली आहेत; आता तो या पवित्र तीर्थावर माझ्या उपस्थितीत आहे.
शिवशर्मोवाच- इत्युक्तोऽहं तदा पित्रा शरभेण महात्मना । उत्थाय पतितस्तस्य पादयोर्दंडवद्भुवि
शिवशर्मा म्हणाले — माझ्या वडिलांनी, त्या महात्मा शरभ यांनी असे सांगितल्यावर मी उठलो आणि त्यांच्या पायांवर दंडवत घातले.
दोर्भ्यामुत्थाप्य मां सोऽथ गाढमालिंग्य राक्षसः । स्वागतं मित्रपुत्रेति जगादाशिषमीरयन्
मग त्या राक्षसाने मला दोन्ही हातांनी उचलले, घट्ट मिठी मारली आणि 'मित्राच्या मुला, स्वागत आहे' असे म्हणत मला आशीर्वाद दिला.
राक्षस उवाच- भाग्यवानसि भो तात यत्त्वमत्र समागतः । पितुर्धर्मात्मनः श्रुत्वा ज्वरपीडां सुदारुणाम्
राक्षस म्हणाला — तात, तू खरोखर भाग्यवान आहेस की इथे आला आहेस. तुझ्या धर्मनिष्ठ वडिलांना ज्वराने फार त्रास होतोय, हे ऐकून तू इथे आला आहेस.
पितुराण्यमाप्नोषि तीर्थे कृत्वा तिलोदकम् । स्नात्वा कुरु क्रियां स्वीयाः पूर्वजन्मस्मरिष्यसि
या पवित्र ठिकाणी वडिलांसाठी तिळांचे पाणी अर्पण केल्याने त्यांना पुण्य मिळेल. स्नान करून स्वतःच्या विधी कर, मग तुला आपले मागील जन्म आठवतील.
शिवशर्मोवाच- एवमुक्तस्तदा तेन स्नातुं तीर्थे वरांभसि । प्रविष्टोऽहं स्मरंस्तात पूर्वजन्मशुभाशुभम्
शिवशर्मा म्हणाला — त्याने असे सांगितल्यावर मी त्या पवित्र जलात स्नान करण्यासाठी गेलो. तेव्हा, तात, मला माझ्या मागील जन्मातील चांगले आणि वाईट कर्म आठवत होते.
स्नात्वा विधिवदत्रैव पितुरंतिकमागतः । अपृच्छं रक्षसो वृत्तं कुतोऽयं धर्मधीरिति
मी तिथे नीट स्नान करून वडिलांच्या जवळ आलो आणि त्या राक्षसाचा हा धर्मशीलपणा कसा आहे, हे विचारले.
पित्रोक्तं रक्षसो वृत्तं वाहानां पथिकस्य च । श्रुत्वाऽहं तीर्थराजस्य स्तुतिमस्य चकार वै
वडिलांकडून मला त्या राक्षसाची आणि प्रवासी व त्याच्या जनावरांची गोष्ट ऐकायला मिळाली. मग मी त्या पवित्र स्थळाच्या अधिपतीचे स्तवन केले.
पिता मे रोगनिर्मुक्तो भविष्यति यदा तदा । यास्यामि गृहमित्यत्र दशोषितमहानि मे
माझे वडील आजारमुक्त होतील, तेव्हा मी घरी परत जाईन. मी इथे दहा दिवस राहिलो.
दशाहाभ्यंतरे तात तातस्य मरणं मम । अभूदर्धजले ह्यस्य तीर्थराजस्य पश्यतः
त्या दहा दिवसांत, तात, माझ्या वडिलांचे निधन झाले. ते या पवित्र स्थळाच्या अर्ध्या पाण्यात उभे असतानाच हे घडले.
अथो गरुडमारुह्य वक्षसो धारयन्श्रियम् । आजगाम स्वयं विष्णुर्नवीन घनविग्रहः
मग गरुडावर बसून, छातीवर तेज घेऊन, नव्या काळ्या मेघासारखा श्रीविष्णू स्वतः आला.
पीतवासा चतुर्बाहुः पंकजारुणलोचनः । ब्रह्मेंद्रादिभिरादिव्यैः सनाथैरंधकारिणा
पिवळे वस्त्र, चार हात, कमळासारखी लाल डोळे, आणि ब्रह्मा, इंद्र व इतर देवांसह, त्यांचे सेवकही सोबत होते.
सेव्यमानो गुणग्रामान्गायद्भिः किन्नरैः सह । हाहाहूहूप्रभृतिभिः स्तूयमानश्च सर्वतः
किंनर गुणगान करत होते, हाहा, हूहू वगैरे सर्वत्र त्याचे स्तवन करत होते, आणि सर्वजण त्याची सेवा करत होते.
दत्त्वा स्वकीय सारूप्यमारोप्य गरुडं तदा । पितरं मम ब्रह्माद्यैर्वृतो वैकुंठमारुहत्
त्याने माझ्या वडिलांना स्वतःसारखे रूप दिले, त्यांना गरुडावर बसवले आणि ब्रह्मा व इतरांसह वैकुंठात नेले.
पितुः सारूप्यमालोक्य विष्णोरहमचिंतयम् । इति चित्ते तदालोक्य जाततत्वोदये तदा
माझ्या वडिलांना विष्णूसारखे रूप मिळालेले पाहून मी मनात विचार केला; हे पाहून माझ्या अंतःकरणात सत्याची जाणीव झाली.
न हि वर्णयितुं शक्यो ह्यस्य तीर्थशिरोमणेः । महिमा यज्जलार्द्धे स्यान्मृतो जंतुश्चतुर्भुजः
या पवित्र स्थळाचे महात्म्य सांगता येणार नाही. येथे पाण्यात मरण पावलेला जंतुही चार हातांचा होतो.
न मया सर्वथा त्याज्यं तीर्थराजमिदं ननु । अंजसा दृढमाहात्म्यं धनरोगादितृष्ण्या
हे पवित्र स्थळ मी कधीच सोडू नये. याचे महात्म्य ठाम आणि थेट आहे; धन, आजार किंवा इतर इच्छा यामुळे नाहीशा होतात.