तथा न धावते भद्रे पुंसमन्यं न मन्यते । एनं गंतव्यमावाभ्यां सखीभिर्गृहमेव हि
अगदी तसंच, भाग्यवती, ती दुसऱ्या कोणत्याही पुरुषाकडे धाव घेत नाही, किंवा त्याला विचारातही घेत नाही; आपण सख्यांसह त्याच्या घरी जावं लागेल.
एवमाभाष्य सा रंभा गमनायोपचक्रमे । गमनायोत्सुकां ज्ञात्वा नहुषस्यांतिकं प्रति
असं बोलून, रंभा निघायला लागली; तिच्या जाण्याची आतुरता ओळखून, ती नहुषाकडे जाऊ लागली.
तामुवाच ततो रंभा कस्माद्देवि न गम्यते । सूत उवाच- सख्या च रंभया सार्द्धं नहुषं वीरलक्षणम्
तेव्हा रंभा तिला म्हणाली, 'देवी, तू का जात नाहीस?' सूत म्हणतो—रंभा आपल्या सखीबरोबर वीरतेची चिन्हे असलेल्या नहुषाकडे गेली.
तस्यांतिकं सुसंप्राप्य प्रेषयामास तां सखीम् । एनं गच्छ महाभागे नहुषं देवरूपिणम्
ती तिच्या जवळ पोहोचल्यावर, तिने आपली सखी पाठवली, 'महाभाग्यवती, तू जा, देवासारखा दिसणाऱ्या नहुषाकडे जा.'
कथयस्व कथामेतां तवार्थे आगता यतः । रंभोवाच-। एवं सखि करिष्यामि सुप्रियं तव सुव्रते
'ही गोष्ट त्याला सांग, कारण तू स्वतःसाठी आली आहेस.' रंभा म्हणाली—'सखी, मी तुझ्या आनंदासाठी हे नक्कीच करीन, तू धर्मनिष्ठ आहेस.'
एवमुक्त्वा गता रंभा नहुषं राजनंदनम् । चापबाणधरं वीरं द्वितीयमिव वासवम्
असं म्हणून रंभा राजांचा आनंद असलेल्या, धनुष्यबाण धारण करणाऱ्या, दुसऱ्या इंद्रासारख्या वीर नहुषाकडे गेली.
प्रत्युवाच गता रंभा सख्या वचनमुत्तमम् । आयुपुत्र महाभाग रंभाहंसमुपागता
रंभा तिथे गेल्यावर, तिने आपल्या सखीचे उत्तम बोल सांगितले—'अयुपुत्रा, महाभाग्यवाना, रंभा तुझ्याकडे आली आहे.'
शिवस्य कन्यया वीर तयाहं परिप्रेषिता । तवार्थं देवदेवेन देव्या देवेन वै पुरा
'शंकराच्या कन्येने मला तुझ्यासाठी पाठवले आहे. पूर्वी देवाधिदेव आणि देवी यांनी तुझ्या कल्याणासाठी मला पाठवले.'
भार्यारूपं वरं श्रेष्ठं सृष्टं लोकेषु दुर्लभम् । दुष्प्राप्यं तु नरश्रेष्ठैर्देवै सेंद्रैस्तपोधनैः
पत्नी हा जगात मिळणारा सर्वश्रेष्ठ वर आहे, जो फार दुर्मिळ आहे. श्रेष्ठ पुरुष, इंद्रासह देव, आणि कठोर तप करणारे ऋषी यांनाही तो सहज मिळत नाही.
गंधर्वैः पन्नगैः सिद्धैश्चारणैः पुण्यलक्षणैः । स्वयमेव समायातं तवार्थे शृणु सांप्रतम्
गंधर्व, नाग, सिद्ध, पुण्यवान चारण यांनीही तिला मिळवण्याचा प्रयत्न केला, पण ती स्वतः तुझ्यासाठी आली आहे; आता ऐक.
स्त्रीरत्नं तन्महाप्राज्ञ संपूर्णं पुण्यनिर्मितम् । अशोकसुंदरी नाम तवार्थं तपसि स्थिता
हे स्त्रीरत्न, महाप्राज्ञा, पूर्णपणे पुण्याने निर्माण झाले आहे; तिचे नाव अशोकसुंदरी आहे, ती तुझ्यासाठी तप करत उभी आहे.
अत्यर्थं तु तपस्तप्तं भवंतमिच्छते सदा । एवं ज्ञात्वा महाभाग भजमानां भजस्व हि
तिने अत्यंत कठोर तप केले आहे आणि नेहमीच तुला मिळवण्याची इच्छा धरली आहे; हे जाणून, महाभाग्यवाना, तुझ्यावर प्रेम करणाऱ्या तिचा स्वीकार कर.
त्वामृते सा वरारोहा पुरुषं नैव याचते । नहुषेण तयोक्तं तु श्रुत्वावधारितं वचः
तुझ्याशिवाय, हे सुंदर स्त्री, ती दुसऱ्या कोणत्याही पुरुषाला निवडत नाही; नहुषाने हे तिच्याकडून ऐकून तिच्या शब्दांना गांभीर्याने घेतले.
प्रत्युत्तरं ददौ चाथ रंभे मे श्रूयतां वचः । तत्तु सर्वं विजानामि यत्त्वयोक्तं ममाग्रतः
मग त्याने उत्तर दिले—'रंभे, माझे बोल ऐक; तू जे काही माझ्यासमोर सांगितलेस, ते सर्व मला माहीत आहे.'
ममाग्रे कथितं पूर्वं वशिष्ठेन महात्मना । सर्वमेव विजानामि अस्यास्तु तप उत्तमम्
पूर्वी महान आत्मा वसिष्ठ यांनी मला हे सर्व सांगितले होते; मला सर्व माहिती आहे, आणि तिचे तप अत्युत्कृष्ट आहे.
श्रूयतां कारणं भद्रे यथासौख्यं भविष्यति । अहत्वा दानवं हुंडं न गच्छामि वरांगनाम्
हे सौम्ये, कारण ऐक, ज्यामुळे सुख मिळेल—हूंड नावाच्या दानवाचा वध केल्याशिवाय मी त्या उत्तम स्त्रीकडे जाणार नाही.
सर्वमेतत्सुवृत्तांतमहं जाने तथैव हि । ममार्थे तव संभूतिस्तपश्च चरितं त्वया
हे सर्व उत्तम प्रकारे घडले आहे, हे मला माहीत आहे; तुझा जन्म माझ्यासाठीच झाला आणि तू माझ्यासाठी तप केले आहेस.
मम भार्या न संदेहो भवती विधिना कृता । ममार्थे निश्चयं कृत्वा तप आचरितं त्वया
तू माझी पत्नी आहेस, यात शंका नाही, विधीने तुझी निर्मिती झाली आहे; माझ्यासाठी तू ठाम निश्चय करून तप केले आहेस.
हृता तस्मात्सुपापेन भवती नियमान्विता । सूतिगृहादहं तेन दानवेनाधमेन वै
म्हणूनच, सुपाप नावाच्या दुष्ट दानवाने, नियम पाळणाऱ्या तुला, सुतिगृहातून अपहरण केले.
बालभावस्थितो देवि पितृमातृविना कृतः । तस्मात्तं तु हनिष्यामि हुंडं वै दानवाधमम्
देवी, मी लहान असताना, आईवडिलांशिवाय होतो; म्हणूनच मी त्या हूंड नावाच्या नीच दानवाचा वध करीन.
पश्चात्त्वामुपनेष्येऽहं वशिष्ठस्याश्रमं प्रति । एवं कथय भद्रं ते रंभे मत्प्रियकारिणीम्
नंतर मी तुला वसिष्ठाच्या आश्रमात घेऊन जाईन. म्हणून, हे शुभेच्छा देणारी, माझ्या आवडीसाठी वागणारी रम्भे, हे शब्द बोल.
एवं विसर्जिता तेन सत्वरं सा गता पुनः । अशोकसुंदरीं देवीं कथयामास तस्य च
त्याने तिला असे सांगून लगेचच ती पुन्हा निघून गेली आणि हे सर्व अशोकसुंदरी देवीला सांगितले.
समासेन तथा सर्वं रंभा सा द्विजसत्तम । अशोकसुंदरी सा तु अवधार्य सुभाषितम्
हे श्रेष्ठ ब्राह्मण, रम्भेने ते सर्व थोडक्यात सांगितले आणि अशोकसुंदरीने तिचे सुंदर बोल लक्षपूर्वक ऐकले.
नहुषस्य सुवीरस्य हर्षेण च समन्विता । तस्थौ तत्र तया सार्द्धं सुसख्या रंभया तदा
नहुषासारख्या शूरवीरासाठी आनंदाने, ती त्या वेळी आपल्या प्रिय मैत्रिणी रम्भेसोबत तिथेच राहिली.
भर्तुश्च कीदृशं वीर्यमिति पश्यामि वै सदा
माझ्या पतीचे शौर्य कसे आहे, हे मी नेहमी पाहू इच्छिते.
इति श्रीपद्मपुराणे भूमिखंडे वेनोपाख्याने गुरुतीर्थमाहात्म्ये च्यवनचरित्रे नहुषाख्याने त्रयोदशाधिकशततमोऽध्यायः
या प्रकारे श्रीपद्मपुराणाच्या भूमिखंडातील वेनकथेत, गुरुतिर्थाच्या महात्म्यात, च्यवनाच्या चरित्रात, नहुषाच्या कथेत, एकशेतेराव्या अध्यायाचा समाप्ती झाली.
कुंजल उवाच- अथ ते दानवाः सर्वे हुंडस्य परिचारकाः । नहुषस्यापि संवादं रंभया तु यथाश्रुतम्
कुंजल म्हणाला: मग हुंडाचा सर्व दानव सेवकांनी नहुष आणि रम्भे यांच्यातील संवाद जसा ऐकला तसा सांगितला.
आचचक्षुश्च दैत्येंद्रं हुंडं सर्वं सुभाषितम् । तमाकर्ण्य स चुक्रोध दूतं वाक्यमथाब्रवीत्
त्यांनी सर्व नीट सांगितले आणि ते हुंडा या दैत्यराजाला ऐकवले. हे ऐकून तो रागावला आणि आपल्या दूताला म्हणाला.
गच्छ वीर ममादेशाज्जानीहि पुरुषं हि तम् । संभाषते तया सार्द्धं पुरुषः शिवकन्यया
हे वीर, माझ्या आज्ञेने जा आणि त्या पुरुषाचा शोध घे, जो त्या शिवकन्येसोबत बोलतो.
स्वामिनिर्देशमाकर्ण्य जगाम लघुदानवः । विविक्ते नहुषं वीरमिदं वचनमब्रवीत्
मालकाची आज्ञा ऐकून तो वेगवान दानव गेला आणि एकांतात नहुष या वीराजवळ जाऊन असे म्हणाला.