सर्वांगरूपां सगुणां सुरूपां तस्मात्सुवृक्षाद्गिरिजा प्रलेभे। विश्वस्य मोहाय यथोपविष्टा साहाय्यरूपा मकरध्वजस्य
गिरिजेला त्या सुंदर वृक्षापासून सर्वांगसुंदर, गुणी आणि आकर्षक स्त्री मिळाली. ती जगाच्या मोहासाठी, मकरध्वजाच्या सहाय्यासाठी बसवली गेली.
क्रीडानिधानं सुखसिद्धिरूपं सर्वोपपन्ना कमलायताक्षी । पद्मानना पद्मकरा सुपद्मा चामीकरस्यापि यथा सुमूर्तिः
कमलासारख्या डोळ्यांची ती, खेळाचा खजिना, सुख आणि सिद्धीचे मूर्तिमंत रूप, सर्व गुणांनी युक्त, कमलासारखा चेहरा, कमलासारखे हात आणि सोन्यासारखी सुंदर काया असलेली आहे.
प्रभासु तद्वद्विमला सुतेजा लीला सुतेजाश्च सुकुंचितास्ते । प्रलंबकेशाः परिसूक्ष्मबद्धाः पुष्पैः सुगंधैः परिलेपिताश्च
तिचं तेज निर्मळ आणि उजळ आहे, तिची लीलाही तेजस्वी आहे. तिचे केस मऊ, वळलेले, लांब आणि सूक्ष्मपणे गुंफलेले, सुगंधी फुलांनी सजलेले आहेत.
प्रबद्धकुंता दृढकेशबंधैर्विभाति सा रूपवरेण बाला। सीमंतमार्गे च मुक्ताफलानां माला विभात्येव यथा तरूणाम्
तिचे केस घट्ट वेण्या करून बांधलेले आहेत. ती सुंदरतेने तळपत आहे. तिच्या सिमंतावर मोत्यांची माळ शोभून दिसते, जशी झाडांना माळ शोभते.
सीमंतमूले तिलकं सुदेव्या यथोदितो दैत्यगुरुः सतेजाः । भालेषु पद्मे मृगनाभिपद्म समुत्थतेजः प्रकरैर्विभाति
सुदेवीच्या कपाळाच्या मुळाशी असलेला टिळा, जसा सांगितला आहे तसा, दैत्यगुरूच्या तेजासारखा झळाळतो; तिच्या कपाळावर कस्तुरीचा सुगंध आणि कमळाच्या तेजाचे गटगट उमटले आहेत.
सीमंतमूले तिलकस्य तेजः प्रकाशयेद्रूपश्रियं सुलोके । केशेषु मुक्ताफलके च भाले तस्याः सुशोभां विकरोति नित्यम्
केसांच्या मुळाशी असलेल्या टिळ्याचे तेज तिच्या रूपाची आणि सौंदर्याची शोभा स्वर्गात दाखवते; तिच्या केसांमध्ये, मोत्यांमध्ये आणि कपाळावर हे तेज नेहमीच तिच्या देखणेपणात भर घालते.
यथा सुचंद्रः परिभाति भासा सा रम्यचेष्टेव विभाति तद्वत्। संपूर्णचंद्रोपि यथा विभाति ज्योत्स्नावितानेन हिमांशुजालः
जसा सुंदर चंद्र आपल्या प्रकाशाने झळकतो, तशीच ती रम्य हालचालींमध्ये उजळून दिसते; जसा पूर्ण चंद्र चांदण्याच्या आवरणात झगमगतो, तशीच तिची कांतीही चमकते.
तस्यास्तु वक्त्रं परिभाति तद्वच्छोभाकरं विश्वविशारदं च। हिमांशुरेवापि कलंकयुक्तः संक्षीयते नित्यकलाविहीनः
तिचे मुखसुद्धा तसंच तेजस्वी आहे, जगाला सौंदर्य आणि ज्ञान देणारे; जरी चंद्राला डाग असले आणि तो अपूर्ण असला, तरी त्याचा तेज कमी होते, पण तिचा उजेड मात्र नेहमी पूर्ण असतो.
संपूर्णमस्त्येव सदैव हृष्टं तस्यास्तु वक्त्रं परिनिष्कलंकम् । गंधं विकाशं कमले स्वकीयं ततः समालोक्य सुखं न लेभे
तिचे मुख नेहमीच पूर्ण आणि आनंदी असते, त्यावर कुठलाही डाग नाही; स्वतःच्या कमळाचा सुगंध आणि फुललेपण पाहूनही तिला समाधान मिळत नाही.
पद्मानना सर्वगुणोपपन्ना मदीयभावैःपरिनिर्मितेयम्। गंधं स्वकीयं तु विपश्य पद्मं तस्या मुखाद्वाति जगत्समीरः
जिचे मुख कमळासारखे आहे आणि जिच्यात सर्व गुण आहेत, ती माझ्या भावना आणि इच्छांनी घडवली आहे; तिच्या तोंडातून येणारा सुगंध जगाच्या वाऱ्याने कमळापर्यंत पोहोचतो, हे तू पाहा.
लज्जाभियुक्तः सहसा बभूव जलं समाश्रित्य सदैव तिष्ठति । कतिमतिनियतबुद्ध्यासौ धियो वदंति सुमदननृपतेः कोशं समुद्र कलाभिः
लाजेने ती अचानक पाण्याजवळ राहू लागली; ज्यांची बुद्धी तीक्ष्ण आणि संयमित आहे, ते म्हणतात की मदनराजाचा खजिना म्हणजे समुद्रातील कलांचे संचित आहे.
सुवरदशनरत्नैर्हास्यलीलाभियुक्ता अरुणअधरबिंबंशोभमानस्तु आस्यः
तिच्या तोंडात चमकणारे सुंदर दात आणि हसण्याच्या लीलांनी तिच्या अरुणाधरांची शोभा अधिकच खुलते; तिचे ओठ पिकलेल्या फळासारखे लाल दिसतात.
सुभ्रूः सुनासिका तस्याः सुकर्णौ रत्नभूषितौ । हेमकांतिसमोपेतौ कपोलौ दीप्तिसंयुतौ
तिच्या भुवया सुंदर आहेत, नाक देखणं आहे, कान नीटस आणि रत्नांनी सजलेले आहेत; तिचे गाल सोन्याच्या कांतीने उजळलेले आणि तेजस्वी आहेत.
रेखात्रयं प्रशोभेत ग्रीवायां परिसंस्थितम् । सौभाग्यशीलशृंगारैस्तिस्रो रेखा इहैव हि
तिच्या गळ्यावर तीन रेषा सुंदरपणे मांडलेल्या आहेत; या तीन रेषा सौभाग्य, स्वभाव आणि प्रेमाच्या चिन्हांसारख्या आहेत.
सुस्तनौ कठिनौ पीनौ वर्तुलाकारसन्निभौ । तस्याः कंदर्पकलशावभिषेकाय कल्पितौ
तिची स्तन सुंदर, घट्ट, उन्नत आणि गोलाकार आहेत; ते कामदेवाच्या कलशाच्या अभिषेकासाठी घडवलेले आहेत.
अंसावतीव शोभेते सुसमौ मानसान्वितौ। सुभुजौ वर्तुलौ श्लक्ष्णौ सुवर्णौ लक्षणान्वितौ
तिचे खांदे फारच शोभिवंत, सम आणि आकर्षक आहेत; तिचे हात गोल, गुळगुळीत, सोन्यासारखे आणि शुभ चिन्हांनी युक्त आहेत.
सुसमौ करपद्मौ तु पद्मवर्णौ सुशीतलौ । दिव्यलक्षणसंपन्नौ पद्मस्वस्तिकसंयुतौ
तिचे हात कमळाच्या रंगाचे, थंडगार आणि सुंदर आकाराचे आहेत; त्यावर दिव्य चिन्हे असून कमळ आणि स्वस्तिक यांच्या खूणा आहेत.
सरलाः पद्मसंयुक्ता अंगुल्यस्तु नखान्विताः। नखानि च सुतीक्ष्णानि जलबिंदुनिभानि च
तिच्या बोटा सरळ, कमळासारख्या आणि नखांनी सुशोभित आहेत; तिची नखे खूपच तीक्ष्ण आणि पाण्याच्या थेंबांसारखी चमकदार आहेत.
पद्मगर्भप्रतीकाशो वर्णस्तदंगसंभवः । पद्मगंधा च सर्वांगे पद्मेव भाति भामिनी
तिच्या अंगावरून उमटणारा रंग कमळाच्या गर्भासारखा आहे; तिच्या संपूर्ण देहात कमळाचा सुगंध दरवळतो, आणि ती तेजस्वी कमळासारखी भासते.
सर्वलक्षणसंपन्ना नगकन्या सुशोभना। रक्तोत्पलनिभौ पादौ सुश्लक्ष्णौ चातिशोभनौ
सर्व शुभ चिन्हांनी युक्त, ती पर्वतराजाची कन्या फारच सुंदर आहे; तिचे पाय लाल कमळासारखे, गुळगुळीत आणि अत्यंत आकर्षक आहेत.
रत्नज्योतिः समाकारा नखाः पादाग्रसंभवाः। यथोद्दिष्टं च शास्त्रेषु तथा चांगेषु दृश्यते
तिच्या पायांच्या बोटांच्या नखांना रत्नांसारखी कांती आहे; शास्त्रांमध्ये जसे सांगितले आहे, तसेच तिच्या अंगावर दिसते.
सर्वाभरणशोभांगी हारकंकणनूपुरा। मेखलाकटिसूत्रेण कांचीनादेन राजते
सर्व दागिन्यांनी सजलेली, हार, कंकण, पैंजण घातलेली ती, कंबरपट्टा, कटीसूत्र आणि कांचीनादाने झळाळते.
नीलेन पट्टवस्त्रेण परां शोभां गता शुभा । कंचुकेनापि दिव्येन सुरक्तेन गुणान्विता
नीळ्या रेशमी वस्त्राने सजलेली ती शुभ्र स्त्री अतिशय सुंदर दिसू लागली. तिच्या अंगावर गडद लाल रंगाचा, दिव्य असा अंगरखा होता आणि तिच्यात अनेक गुणही होते.
पार्वती कल्पिताद्भावाद्गुणं प्राप्ता महोदयम्। कल्पद्रुमान्मुदं लेभे शंकरं वाक्यमब्रवीत्
पार्वतीने आपल्या कल्पनेने मोठा गुण निर्माण केला; तिला कल्पवृक्षाकडून आनंद मिळाला आणि तिने शंकराला सांगितले.
यथोक्तं तु त्वया देव तथा दृष्टो मया द्रुमः । यादृशं कल्प्यते भावस्तादृशं परिदृश्यते
देवा, जसा तू सांगितलास, तसाच मी तो वृक्ष पाहिला. ज्याप्रमाणे मनात भावना असते, त्याप्रमाणेच त्याचं रूप दिसतं.
सूत उवाच- अथ सा चारुसर्वांगी तयोः पार्श्वं समेत्य च । पादांबुजं ननामाथ सा भक्त्या भवयोस्तदा
सूत म्हणाला: मग ती सर्वांगाने सुंदर असलेली स्त्री त्या दोघांच्या जवळ आली आणि भक्तीभावाने त्यांच्या पायांवर वंदन केले.
उवाच वचनं स्निग्धं हृद्यं हारि च सा तदा। कस्मात्सृष्टा त्वया नाथ मातर्वद स्वकारणम्
त्या वेळी तिने गोड, मनाला भावणारी आणि आकर्षक अशी वाणी बोलली: 'नाथा, तुम्ही मला कशासाठी निर्माण केले? आई, मला तुमचा हेतू सांगा.'
श्रीदेव्युवाच- वृक्षस्य कौतुकाद्भावान्मया वै प्रत्ययः कृतः । सद्यः प्राप्तं फलं भद्रे भवती रूपसंपदा
श्रीदेवी म्हणाली: 'या वृक्षाबद्दल कुतूहल वाटल्यामुळे मी विचार केला; सुभगे, तू लगेचच त्याचं फळ—रूप आणि संपत्ती—मिळवलीस.'
अशोकसुंदरी नाम्ना लोके ख्यातिं प्रयास्यसि । सर्वसौभाग्यसंपन्ना मम पुत्री न संशयः
तुला लोकांत 'अशोकसुंदरी' हे नाव मिळेल; सर्व सौभाग्यांनी युक्त असलेली, तू माझीच मुलगी आहेस—यात शंका नाही.
सोमवंशेषु विख्यातो यथा देवः पुरंदरः । नहुषोनाम राजेंद्रस्तव नाथो भविष्यति
जसा इंद्र सोमवंशात प्रसिद्ध आहे, तसाच नहुष नावाचा राजा तुझा पती होईल.