स्थापितं तत्र लिंगं तु स्वनाम्ना तु सुरेश्वरि । तत्र स्नात्वा नरः सद्यः स्मृत्वा रामं सहानुजम्
तेथे, हे देवेश्वरी, त्याच्या स्वतःच्या नावाने लिंग स्थापन केले; जो कोणी तेथे स्नान करून राम आणि त्याचा भाऊ यांचा स्मरण करतो, त्याला लगेच—
जाबवंतेश्वरं स्नात्वा रुद्रलोके महीयते । यत्रयत्र हि भो देवि श्रीरामस्मरणं कृतम् । भवबंधविमोक्षो हि दृश्यते स चराचरे
जांबवंतेश्वर येथे स्नान केल्यावर तो रुद्रलोकात सन्मान मिळवतो; हे देवी, जिथे जिथे श्रीरामाचे स्मरण केले जाते, तिथे चराचर सृष्टीत बंधनातून मुक्ती मिळते.
अहं रामस्तु विज्ञेयो रामो वै रुद्र एव च । एवं ज्ञात्वा तु ते देवि न भेदो वर्तते क्वचित्
मीच राम आहे आणि राम म्हणजेच रुद्र आहे, हे ओ देवी, नीट समजून घेतल्यावर कधीच कुठेही भेद राहत नाही.
रामरामेति रामेति मनसा ये जपंति च । तेषां सर्वार्थसिद्धिश्च भविष्यति युगेयुगे
जे मनात 'राम राम' किंवा 'राम' असं जपतात, त्यांना प्रत्येक युगात सर्व कामांत यश मिळतं.
अहं हि सर्वदा देवि श्रीरामस्मरणं चरे । यं श्रुत्वा तु पुनर्देवि न भवो जायते क्वचित्
देवी, मी नेहमी श्रीरामाचं स्मरण करतो; हे ऐकल्यावर, देवी, पुन्हा जन्म कधीच मिळत नाही.
काश्यां हि निवसन्नित्यं श्रीरामं कमलेक्षणम् । स्मरामि सततं देवि भक्त्या च विधिपूर्वकम्
काशीत नेहमी राहून मी कमलासारख्या डोळ्यांच्या श्रीरामाचं भक्तीभावाने आणि विधीपूर्वक सातत्याने स्मरण करतो.
जांबवता तदा पूर्वं स्मृत्वा रामं सुशोभनम् । जांबवंतमिति ख्यातं प्रस्थाप्य जगतां गुरुम्
पूर्वी जांबवान्ताने सुंदर रामाचं स्मरण करून, जगाचा गुरु म्हणून प्रसिद्ध झाला आणि 'जांबवान्त' नावाने ओळखला जाऊ लागला.
तत्र स्नात्वा च भुक्त्वा च कृत्वा देवस्य पूजनम् । शिवलोकमवाप्नोति यावदिंद्राश्चतुर्दश
इथे स्नान करून, जेवून, देवाचं पूजन केल्यावर, माणूस चौदा इंद्रांपर्यंत शंकराच्या लोकात पोहोचतो.
अत्र हि स्नानमात्रेण यथा जांबवतो बलम् । तथा वै बलमाप्नोति श्रीविश्वेशप्रसादतः
इथे फक्त स्नान केल्यावर, जांबवान्ताच्या बळासारखं बळ श्रीविश्वेश्वराच्या कृपेने मिळतं.
अत्र गत्वा तु भूदानं पुमान्यश्च करोति वै । फलं सहस्रगुणितं जांबवंतेश दर्शनात्
इथे जाऊन जो कोणी भूमीदान करतो, त्याला जांबवान्तेशाच्या दर्शनाने फळ हजारपट मिळतं.
इति श्रीपाद्मे महापुराणे पंचपंचाशत्साहस्र्यां संहितायामुत्तरखंडे उमामहेश्वरसंवादे जांबवततीर्थमाहात्म्यंनाम पंचाशदधिकशततमोऽध्यायः
श्रीपद्ममहापुराणाच्या पंचपंचाशत्सहस्त्र संहितेतील उत्तरखंडात, उमामहेश्वर संवादात, 'जांबवततीर्थ महात्म्य' नावाचा एकशेपन्नासावा अध्याय संपला.
साभ्रमत्यास्तटे गुप्तं तीर्थं परमपावनम् । खङ्गधारमिति ख्यातं कलौ गुप्तं भविष्यति
साबरमतीच्या काठावर एक अत्यंत पवित्र आणि गुप्त तीर्थ आहे, जे 'खड्गधार' म्हणून प्रसिद्ध आहे; कलियुगात ते लपून राहील.
यत्र प्रसंगतः स्नात्वा पीत्वा वापो यदृच्छया । सर्वपापविनिर्मुक्तो रुद्रलोके महीयते
जिथे इच्छेनुसार स्नान किंवा त्या जलाचं पान केल्यावर, सर्व पापांपासून मुक्त होऊन रुद्रलोकात मान मिळतो.
यत्र साभ्रमती पुण्या कश्यपानुगता सती । रुद्रेण हि जटाजूटे धृता पातालगामिनः
जिथे पुण्यवती साबरमती, कश्यपांच्या मागे जाऊन, रुद्राने आपल्या जटांमध्ये धरली आणि ती पाताळात गेली.
खङ्गधारेति वै नाम्ना रुद्रस्तत्रैव संस्थितः । यत्र स्नात्वा दिवं याताः पापिनोऽपि सुरेश्वरि
इथे 'खड्गधार' नावाने रुद्र स्वतः वास करतो; जिथे, हे सुरेश्वरी, पापी माणसानेही स्नान केल्यावर स्वर्गप्राप्ती होते.
अत्रैवोदाहरंतीममितिहासं पुरातनम् । किरातेन कृतं यच्च व्रतं परमदुष्करम्
इथे एक प्राचीन कथा सांगतात, ज्यात एका किराताने अतिशय कठीण व्रत केलं होतं.
पार्वत्युवाच। किं नाम वै किरातोऽभूत्किं तेन व्रतमाहितम् । तत्सर्वं श्रोतुमिच्छामि यथातथ्येन कथ्यताम्
पार्वती म्हणाली: त्या किराताचं नाव काय होतं आणि त्याने कोणतं व्रत केलं? मला ते सर्व सत्य-सत्य ऐकायचं आहे.
नह्यन्यो विद्यते लोके त्वां विना वदतां वरः । तस्मात्कथय भो देव सर्वं शुश्रूषणे हितम्
हे वदणाऱ्यांमध्ये श्रेष्ठ, तुझ्याशिवाय दुसरा कोणीही हे सांगू शकत नाही; म्हणून, हे देव, ऐकणाऱ्यांना हितकारक असं सर्व काही सांग.
महादेव उवाच। आसीत्पुरा महारौद्रश्चंडो नाम दुरात्मवान् । क्रूरः शठो नैष्कृतिको भूतानां च भयावहः
महादेव म्हणाले: पूर्वी एक अत्यंत भयंकर, चंड नावाचा दुष्ट स्वभावाचा, क्रूर, कपटी, निर्दयी आणि सर्व प्राण्यांना भीतीदायक असा मनुष्य होता.
जालेन मत्स्यान्दुष्टात्मा घातयत्यनिशं ततः । भल्लैर्मृगान्श्वापदांश्च कृष्णसारान्सशल्लकान्
तो वाईट मनाचा माणूस जाळ्याने नेहमी मासे मारायचा; बाणांनी हरिण, वन्य प्राणी, कृष्णमृग आणि शिंग असलेले प्राणी यांना ठार मारायचा.
खगान्नानाविधांश्चैव विध्वा कांश्चित्प्रपातयेत् । पक्षिणो घातयन्क्रुद्धो बर्हिणश्च विशेषतः
तो अनेक प्रकारच्या पक्ष्यांना मारायचा, आणि रागाच्या भरात काही पक्ष्यांना खाली पाडायचा, विशेषतः मोरांना ठार मारायचा.
लुब्धको हि महापापो दुष्टो दुष्टजनप्रियः । भार्या तथाविधा तस्य पुंश्चली च महामया
तो शिकारी फार पापी, वाईट आणि वाईट लोकांचा आवडता होता; त्याची बायकोही तशीच, कपटी आणि चलाख होती.
एवं विहरतस्तस्य बहुकालो व्यवर्त्तत । एकदा निशि पापीयान्श्रीवृक्षोपरि संस्थितः
अशा रीतीने हिंडताना त्याचा बराच काळ गेला; एकदा रात्री तो अधिक पापी माणूस श्रीवृक्षावर बसला होता.
कोलं हंतुं धनुःपाणिः शरं संयोज्य कार्मुके । एवं निशा गता तस्य जाग्रतो निमिषस्य हि । माघमासे सितायां वै चतुर्दश्यां नगात्मजे
कोल्हा मारण्यासाठी धनुष्य हातात घेऊन, बाण लावून तो बसला होता; अशीच रात्र जागून गेली, आणि माघ महिन्यातल्या शुद्ध चतुर्दशीला, हे पर्वतकन्ये, तो तिथेच होता.
श्रीवृक्षपत्राणि बहूनि तत्र संच्छेदयामास रुषान्वितोऽपि । श्रीवृक्षमूले परिवर्त्तमानं लिगं च तस्योपरितानि पेतुः
रागाने भरून तो श्रीवृक्षाची अनेक पाने तोडू लागला; आणि तो हलताना ती पाने श्रीवृक्षाच्या मुळाशी असलेल्या लिंगावर पडली.
श्रीवृक्षपर्णानि च दैवयोगात्जातं च सर्वं शिवपूजनं तत्
दैवयोगाने ती सर्व श्रीवृक्षाची पाने शिवपूजेचे रूप घेतली.
गंडूषकारिणा तेन स्नपनं च महत्कृतम् । अज्ञानिना च तेनैव पुष्कसेन दुरात्मना
त्याने तोंडात पाणी धरून मोठे अभिषेक केले; अज्ञान असूनही त्या दुष्ट पुष्कसाने असे केले.
माघमासे सिते पक्षे चतुर्दश्यां विधूदये । पुष्कसो हि दुराचारो निष्पन्नो गतकल्मषः
माघ महिन्यातल्या शुद्ध पक्षातील चतुर्दशीच्या दिवशी, चंद्र उगवताना, तो दुष्ट पुष्कस पापमुक्त झाला.
तस्य भार्या प्रचंडा च आगता तस्य सन्निधौ । निराशा च निराहारा यत्रासौ पुष्कसः स्थितः
त्याची भयंकर बायको तिथे त्याच्यासमोर आली; ती निराश आणि उपाशी होती, जिथे तो पुष्कस थांबला होता.
न प्राप्तः शूकरस्तेन मृगोऽपि महिषोऽपि वा । अशनार्थं च तस्यैव अन्नमादाय भामिनी
त्याला ना डुक्कर मिळाला, ना हरिण, ना म्हैस; म्हणून त्याची तेजस्वी बायको त्याच्यासाठी अन्न घेऊन आली.