तस्यैवापि नृपेंद्रस्य पूजयंतो नृपोत्तम । इंद्र उवाच- स्वागतं ते महाराज मम गेहं समाविश
त्यांनी त्या श्रेष्ठ राजाची पूजा केली; इंद्र म्हणाला — राजन, तुला स्वागत आहे, माझ्या घरी ये.
अत्र भोगान्प्रभुंक्ष्व त्वं दिव्यान्कामान्मनोऽनुगान् । राजोवाच- सहस्राक्ष महाप्राज्ञ तव पादांबुजद्वयम्
इथे मनाप्रमाणे दिव्य सुख आणि इच्छा उपभोग; राजा म्हणाला — सहस्रनेत्र, महान ज्ञानी, तुझे दोन कमळपद —
नमस्करोम्यहं देव ब्रह्मलोकं व्रजाम्यहम् । देवैः संस्तूयमानश्च ब्रह्मलोकं जगाम ह
देवा, मी त्यांना नमस्कार करतो; मी ब्रह्मलोकात जाणार आहे. देवांनी स्तुती करत असताना तो ब्रह्मलोकात गेला.
पद्मयोनिर्महातेजाः सार्धं मुनिवरैस्तदा । आतिथ्यं च चकारास्य पाद्यार्घादि सुविष्टरैः
कमळातून जन्मलेला, तेजस्वी ब्रह्मा, श्रेष्ठ ऋषींसह, त्याला पाय धुण्याचे पाणी व इतर उत्तम आदरातिथ्य दिले.
उवाच विष्णुलोकं हि प्रयाहि त्वं स्वकर्मणा । एवमाभाषिते धात्रा जगाम शिवमंदिरम्
त्याने सांगितले — आपल्या कर्माने तू विष्णुलोकात जा. धात्याने असे सांगितल्यावर, तो शिवाच्या मंदिरात गेला.
चक्रे आतिथ्यपूजां च उमया सह शंकरः । तस्यै वापि नृपेंद्रस्य राजानमिदमब्रवीत्
शंकराने उमेसोबत त्याचे आदरातिथ्य व पूजा केली; त्या राजाला त्याने असे सांगितले —
कृष्णभक्तोसि राजेंद्र ममापि सुप्रियो भवान् । ततो ययाते राजेंद्र वस त्वं मम मंदिरम्
राजेंद्र, तू कृष्णभक्त आहेस; तू मला देखील अतिशय प्रिय आहेस. म्हणून, राजन ययाति, माझ्या निवासात राहा.
सर्वान्भोगान्प्रभुंक्ष्व त्वं दुःखप्राप्यान्हि मानुषैः । अंतरं नास्ति राजेंद्र मम विष्णोर्न संशयः
राजेंद्र, जे सुख माणसांना मिळत नाहीत, ते सर्व तू उपभोग; माझ्यात आणि विष्णूमध्ये काहीही फरक नाही, यात शंका नाही.
योसौ विष्णुस्वरूपेण स वै रुद्रो न संशयः । यो रुद्रो विद्यते राजन्स च विष्णुः सनातनः
जो विष्णूच्या रूपात आहे, तोच नक्की रुद्र आहे; आणि राजन, जो रुद्र आहे, तोच सनातन विष्णू आहे.
उभयोरंतरं नास्ति तस्माच्चैव वदाम्यहम् । विष्णुभक्तस्यपुण्यस्यस्थानमेवददाम्यहम्
दोघांत काहीही फरक नाही, म्हणून मी हे सांगतो — मी विष्णूभक्त पुण्यवानाला हे स्थान देतो.
तस्मादत्र महाराज स्थातव्यं हि त्वयानघ । एवमुक्तः शिवेनापि ययातिर्हरिवल्लभः
म्हणून, महाराज, तुला इथेच राहावे लागेल, पापरहित; अशा प्रकारे शिवाने सांगितल्यावर, हरिवल्लभ ययाति —
भक्त्या प्रणम्य देवेशं शंकरं नतकंधरः । एतत्सर्वं महादेव त्वयोक्तमिह सांप्रतम्
भक्तीने, मान वाकवून, देवांचे स्वामी शंकराला तो नमस्कार करून म्हणाला — महादेव, हे सर्व तू इथे आत्ता सांगितलेस.
युवयोरंतरं नास्ति एका मूर्तिर्द्विधाभवत् । वैष्णवं गंतुमिच्छामि पादौ तव नमाम्यहम्
तुमच्यात काहीच फरक नाही; एकच रूप दोन भागांत दिसते. मला वैष्णव लोकात जायचं आहे, म्हणून मी तुझ्या पायांना वंदन करतो.
एवमस्तु महाराज गच्छ लोकं तु वैष्णवम् । समादिष्टः शिवेनापि प्रतस्थे वसुधाधिपः
असं होवो, राजन! आता वैष्णव लोकात जा. शिवाने असं सांगितल्यावर तो भूमीचा राजा निघून गेला.
पृथ्वीशस्तैर्महापुण्यैर्वैष्णवैर्विष्णुवल्लभैः । नृत्यमानैस्ततस्तैस्तु पुरतस्तस्य भूपतेः
त्या भूमिपतीच्या पुढे, विष्णूला प्रिय असणारे, पुण्यवान वैष्णव आनंदाने नाचत होते आणि तो राजा त्यांच्या सोबत पुढे गेला.
शंखशब्दैः सुपापघ्नैः सिंहनादैः सुपुष्कलैः । जगाम निःस्वनै राजा पूज्यमानः सुचारणैः
शंखाच्या पवित्र आवाजाने आणि सिंहाच्या गजराने, तसेच उत्तम सेवकांच्या सत्काराने, राजा मोठ्या गजरात पुढे गेला.
सुस्वरैर्गीयमानस्तु पाठकैः शास्त्रकोविदैः । गायंति पुरतस्तस्य गंधर्वा गीततत्पराः
शास्त्र जाणणाऱ्या गायकांनी गोड आवाजात गाणं गायलं आणि गंधर्व गाण्यात तल्लीन होऊन त्याच्या पुढे गात होते.
ऋषिभिः स्तूयमानश्च देववृंदैः समन्वितैः । अप्सरोभिः सुरूपाभिः सेव्यमानः स नाहुषिः
ऋषी आणि देवांच्या समूहांनी त्याची स्तुती केली, सुंदर अप्सरांनी त्याची सेवा केली; तो नाहुषाचा वंशज मोठ्या सन्मानाने निघाला.
गंधर्वैः किन्नरैः सिद्धैश्चारणैः पुण्यमंगलैः । साध्यैर्विद्याधरै राजा मरुद्भिर्वसुभिस्तथा
गंधर्व, किन्नर, सिद्ध, पुण्यवान चारण, साध्य, विद्याधर, मरुत आणि वसु या सर्वांच्या सोबत राजा पुढे गेला.
रुद्रैश्चादित्यवर्गैश्च लोकपालैर्दिगीश्वरैः । स्तूयमानो महाराजस्त्रैलोक्येन समंततः
रुद्र, आदित्यांचा समूह, लोकपाल आणि दिशांचे स्वामी यांनी त्याची स्तुती केली; तो महान राजा तिन्ही लोकांतून गौरवला गेला.
ददृशे वैष्णवं लोकमनौपम्यमनामयम् । विमानैः कांचनै राजन्सर्वशोभासमाविलैः
राजा, तुला तो वैष्णव लोक दिसला, जो अतुलनीय आणि दुःखरहित आहे, सोन्याच्या तेजस्वी विमानांनी सजलेला आणि सर्व सौंदर्यांनी उजळलेला.
हंसकुंदेंदुधवलैर्विमानैरुपशोभितैः । प्रासादैः शतभौमैश्च मेरुमंदरसंनिभैः
तो प्रदेश हंस, कुंद आणि चंद्रासारख्या शुभ्र विमानांनी, तसेच शंभर पृथ्वीएवढ्या, मेरू-मंदरासारख्या प्रासादांनी सजलेला होता.
शिखरैरुल्लिखद्भिश्च स्वर्व्योमहाटकान्वितैः । जाज्वल्यमानैः कलशैः शोभते सुपुरोत्तमम्
त्या उत्तम नगरीचे कळस आकाशाला भिडलेले, मोठ्या रत्नांनी आणि चमचमणाऱ्या कलशांनी सजलेले होते.
तारागणैर्यथाकाशं तेजः श्रिया प्रकाशते । प्रज्वलत्तेजोज्वालाभिर्लोचनैरिव लोकते
त्या नगरीत ताऱ्यांच्या समूहांसारखा तेजस्वी प्रकाश पसरलेला होता; जणू काही डोळ्यांनी पाहिल्यासारखी ती तेजाची ज्वाळा सर्वत्र झळकत होती.
नानारत्नैर्हरेर्लोकः प्रहसद्दशनैरिव । समाह्वयति तान्पुण्यान्वैष्णवान्विष्णुवल्लभान्
हरिच्या लोकात विविध रत्नांनी शोभा आली होती; जणू हसणाऱ्या दातांसारखी ती चमकत होती आणि त्या पुण्यवान, विष्णूला प्रिय वैष्णवांना बोलावत होती.
ध्वज व्याजेन राजेंद्र चलिताग्रैः सुपल्लवैः । श्वसनांदोलितैस्तैश्च ध्वजाग्रैश्च मनोहरैः
राजेंद्र, झेंड्यांच्या टोकांवर सुंदर पानं आणि वाऱ्याने हलणारे झेंडे, तसेच त्यांची मनमोहक शिखरं, सर्वत्र लक्ष वेधून घेत होती.
हेमदंडैश्च घंटाभिः सर्वत्रसमलंकृतम् । सूर्यतेजः प्रकाशैश्च गोपुराट्टालकैस्ततः
सोन्याच्या काठ्यांनी आणि घंटांनी सर्वत्र सजलेली, सूर्याच्या तेजाने झळकणाऱ्या गोपुर आणि मनोऱ्यांनी ती नगरी शोभत होती.
गवाक्षैर्जालमालैश्च वातायनमनोहरैः । प्रतोलीनां प्रकाशैश्च प्राकारैर्हेमरूपकैः
काचकामाच्या खिडक्या, माळांची रांग, मनमोहक वायुवाट, उजळ रस्त्यांचे प्रवेशद्वार आणि सोन्याच्या भिंतींनी ती नगरी सजली होती.
तोरणैः सुपताकाभिर्नानाशब्दैः सुमंगलैः । कलशाग्रैश्चक्रबिंबै रविबिंबसमप्रभैः
सुंदर पताका असलेल्या तोरणांनी, शुभमंगल आवाजांनी, कलशांच्या टोकांनी आणि सूर्याच्या प्रभेसारख्या चक्रचिन्हांनी ती नगरी शोभत होती.
सुभोगैः शतकक्षैश्च निर्जलांबुदसन्निभैः । दंडच्छत्रसमाकीर्णैः कलशैरुपशोभितैः
शंभर खांबांच्या रम्य सभागृहांनी, जलाशयासारख्या स्वच्छतेने, काठी आणि छत्रांनी, तसेच कलशांनी ती नगरी सजली होती.